Ήταν 9 Δεκεμβρίου του 2022 όταν ο Νίκος Ανδρουλάκης αντέδρασε άμεσα και με μία λιτή ανακοίνωση της Χαριλάου Τρικούπη ανακοίνωσε τη διαγραφή. Η απόφαση ελήφθη με συνοπτικές διαδικασίες αμέσως μόλις έγιναν γνωστές οι έρευνες των βελγικών αρχών για το σκάνδαλο διαφθοράς Qatargate, στο οποίο ενεπλάκη η Ελληνίδα ευρωβουλευτής.

Τούτων δοθέντων τι θα πράξει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, διερωτώνται αρκετοί. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι ο πρωθυπουργός είναι οργισμένος με τον βουλευτή και πρώην επίτροπο διότι έμαθε ότι δεν ανταποκρίθηκε σε δύο κλήσεις της βελγικής δικαιοσύνης να καταθέσει σχετικά με την εμπλοκή του στο Qatargate. Η οργή του εκφράστηκε με έντονο τρόπο μέσω συνεργατών προς τον Δημ. Αβραμόπουλο. Ο τελευταίος εμφανίζεται θυμωμένος διότι πληροφορήθηκε ότι εκδόθηκε ευρωπαϊκό ένταλμα σε βάρος του από μέσα ενημέρωσης και το χρεώνει στον υπ. Δικαιοσύνης Γ. Φλωρίδη που δεν τον ενημέρωσε.

Ο βουλευτής της Ν.Δ είχε αποφασίσει να μην εκτεθεί εκ νέου στην Ηλεία στις επόμενες εκλογές και αναζητούσε είτε θέση στο Επικρατείας είτε στην Α’ Αθηνών. Τώρα είναι προφανές πώς “τελειώνει” πολιτικά. Όμως ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι να ακολουθήσει το πρωθυπουργός το παράδειγμα Ανδρουλάκη με την Καϊλή και να τον διαγράψει.

Δεν αποκλείεται και οι σχετικές εισηγήσεις στο Μαξίμου είναι πολλές. Προσώρας συστήνεται αναμονή μέχρι να γίνουν γνωστά τα στοιχεία των βελγικών αρχών (εάν, δηλαδή, υπάρχει κάτι νέο ή είναι όσα είχαν δημοσιοποιηθεί προ τετραετίας). Όμως κάθε μέρα που θα περνάει η Ν.Δ θα τελεί υπό τα ερωτήματα της αντιπολίτευσης και την πίεση της εμπλοκής Αβραμόπουλου. Γι’ αυτό μην αποκλείετε να έχουν εξελίξεις…

Από την άλλη, όμως, υπάρχουν και υπουργοί που στηρίζουν τον Δημήτρη Αβραμόπουλο. Ο Άδωνης Γεωργιάδης κινείται στην πιό επιθετική γραμμή στήριξης.

«Έχετε ακούσει ποτέ μίζα δηλωμένη στο πόθεν έσχες και φορολογημένη;  Δεν ξέρω τι συμβαίνει στο Βέλγιο, εμένα όμως μου αρέσει πάντα η λογική»  είπε ο κ. Γεωργιάδης μιλώντας στον Realfm 97,8. Μάλιστα για να στηρίξει Αβραμόπουλο, υπερασπίστηκε και την πρώην ευρωβουλευτή του ΠΑΣΟΚ Εύα Καϊλή, επικαλούμενος ότι την είχαν συλλάβει το Δεκέμβριο του 2022 αλλά την αποφυλάκισαν τελικά και δεν έχει ασκηθεί ακόμη δίωξη.

“Στο Βέλγιο, έχει παραιτηθεί ο αρχικός ανακριτής σε αυτή την υπόθεση και του έχει ασκηθεί δίωξη. Το ίδιο έχει γίνει και με τον πρώτο εισαγγελέα. Το έχει αναλάβει άλλος εισαγγελέας”, ανέφερε μάλιστα ο κ.Γεωργιάδης.

Εκτίμησε δε ότι: “Προφανώς οι Βέλγοι, προσπαθούν με κάποιο τρόπο να ξεμπλέξουν, έστειλαν κλήση στον Αβραμόπουλο”. Ανέφερε στη συνέχεια πως: “Ο Αβραμόπουλος αποφάσισε να μην πάει, δεν ξέρω γιατί το αποφάσισε αυτό, έτσι έκρινε, και εξέδωσαν ένταλμα σύλληψης γιατί δεν πήγε να απολογηθεί”.

Ο κ.Γεωργιάδης σχολίασε επίσης πως: “Μιλάμε για μια υπόθεση στην οποία ο υποτιθέμενος κατηγορούμενος εγκληματίας Αβραμόπουλος πήρε έγγραφη άδεια από την Κομισιόν για να μπει σε αυτή την ΜΚΟ, του παρασχέθηκε άδεια να αμείβεται, η αμοιβή ήταν φανερή, κατατέθηκε στο πόθεν έσχες του και τη φορολογική του δήλωση, και αυτό, τρία χρόνια μετά, θεωρείται προϊόν εγκληματικής δραστηριότητας“.

Και ερωτηθείς εάν θεωρεί πειστικές τις απαντήσεις του πρώην Επιτρόπου και νυν βουλευτή της ΝΔ, τόνισε: “Εμένα μου αρέσει να ακολουθώ τη λογική. Η υπόθεση αυτή είναι παράλογη. Εγώ θα καλούσα τους Βέλγους δικαστές να αποφασίσουν αν θα ασκήσουν διώξεις”.

Στην επιστολή των 11 μελών της ΚΕ αναφέρεται πως η «πρόσφατη απόφαση διαγραφής από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. του βουλευτή Χανίων, πρώην αν. Υπουργού Υγείας, Τομεάρχη Διαφάνειας και μέλους της Πολιτικής Γραμματείας Παύλου Πολάκη, συνιστά πολιτική πράξη που εγείρει σοβαρά ερωτήματα ως προς την καταστατική και δημοκρατική λειτουργία του κόμματος, με δυνητικά αυτοκαταστροφικές συνέπειες για την ενότητά του».

«Στο πλαίσιο της πολιτικής και κομματικής μας ευθύνης ζητάμε την ακύρωση αυτής της απόφασης και την επαναφορά του σ. Παύλου Πολάκη στην Κ.Ο. του κόμματος. Σε μια περίοδο που ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. βιώνει τη σοβαρότερη ίσως κρίση της ιστορίας του, με δημόσιες διαφοροποιήσεις στελεχών, δηλώσεις αποχώρησης και ανοιχτές προαναγγελίες προσχώρησης σε άλλο πολιτικό φορέα, η επιλογή να στοχοποιηθεί ένα στέλεχος που δίνει ασίγαστη καθημερινή μάχη με τη σημαία του κόμματος απέναντι στη διαπλοκή, τη διαφθορά και το καθεστώς Μητσοτάκη, δημιουργεί λανθασμένη εντύπωση επιλεκτικής εφαρμογής κανόνων και ενθαρρύνει διαλυτικά σχέδια», επισημαίνουν οι υπογράφοντες.

Στην ίδια επιστολή αναφέρουν ότι «είναι αξιοσημείωτο ότι, από τον Δεκέμβριο μέχρι σήμερα, βουλευτές, μέλη της Κεντρικής Επιτροπής και στελέχη πρώτης γραμμής έχουν δηλώσει δημοσίως ότι βρίσκονται με το ένα πόδι εκτός ΣΥΡΙΖΑ, αναμένοντας τις πολιτικές εξελίξεις. Ωστόσο, για αυτές τις περιπτώσεις, δεν υπήρξε καμία μομφή, καμία κλήση σε απολογία, καμία διαγραφή, ούτε θεωρήθηκε ότι προσβάλλεται το κόμμα και η ηγεσία του. Αυτό όσον μας αφορά, αλλά και για χιλιάδες έντιμα και αφοσιωμένα μέλη και στελέχη του κόμματος, δεν μπορεί πλέον να παραμείνει ανεκτό και να συνεχίζεται. Αντιθέτως, η αποπομπή του Π. Πολάκη, φαίνεται να έρχεται ως απάντηση σε ένα αίτημα από τη μεριά του, που αποτελεί θεμελιώδη καταστατική πρόβλεψη και στοιχειώδη δημοκρατική λειτουργία: τη σύγκληση των οργάνων, της Πολιτικής Γραμματείας και της Κεντρικής Επιτροπής», σημειώνουν.

Την ίδια στιγμή, «το καταστατικό του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ορίζει σαφώς ότι το κόμμα είναι «ενιαίο, μαζικό, δημοκρατικό» και «κόμμα των μελών του», σεβόμενο «θεσμικά και έμπρακτα κάθε μέλος του, τις απόψεις και τις εμπειρίες του». Η παράκαμψη των συλλογικών διαδικασιών υπονομεύει αυτές τις αρχές. Η εικόνα που εκπέμπεται προς την κοινωνία είναι εικόνα πολιτικής δυσλειτουργίας, στα όρια της δυστοπίας. Την ώρα που το κόμμα «αιμορραγεί» και οι πολίτες παρακολουθούν σε οθόνες τη δημόσια διάλυση του χώρου, η «εσωτερική εκκαθάριση» φωνών που ζητούν τα αυτονόητα δεν αποτελεί επίδειξη ηγετικής πυγμής, ούτε συντείνει στην ζητούμενη ενότητα μέσω του διαλόγου και της συλλογικής λειτουργίας», όπως αναφέρουν.

Τι ζητούν οι 11

«Οι υπογράφουσες και οι υπογράφοντες, μέλη της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. από την Κρήτη, ζητούμε άμεσα τα παρακάτω αυτονόητα:

– Την ανάκληση της διαγραφής του συντρόφου Παύλου Πολάκη από την Κ.Ο., ως πράξη αποκατάστασης της εσωκομματικής δημοκρατίας και πράξη ενίσχυσης του εσωκομματικού διαλόγου, σε μια κρίσιμη συγκυρία για τον πολιτικό μας χώρο.

– Την άμεση σύγκληση της Πολιτικής Γραμματείας, με την παρουσία όλων – και του ιδίου -, όπως προβλέπεται καταστατικά και επιβάλλεται από την ανάγκη για ουσιαστικό διάλογο.

– Τη σύγκληση της Κεντρικής Επιτροπής, όπως προβλέπεται από το καταστατικό, και μάλιστα άμεσα, καθώς η πολιτική και οργανωτική κατάρρευση καθίσταται σταδιακά μη αναστρέψιμη», καταλήγουν οι υπογράφοντες.

Βαγγέλης Διαλυνάς

Νίκος Ηλιάκης

Μανώλης Καλαϊτζάκης

Μαρία Καράτζη

Φανή Μπουμπόναρη

Γωγώ Περάκη

Ντίνα Πολάκη

Σάββας Σεληθωμάς

Βασίλης Σμπώκος

Γιάννης Χανιωτάκης

Μάρκος Χατζησάββας»

Η σχετική επιστολή του προέδρου του κόμματος, Σωκράτη Φάμελλου, με την οποία γνωστοποιείται η διαγραφή του βουλευτή Χανίων, αναγνώστηκε στην Ολομέλεια της Βουλής.

Η δήλωση Φάμελλου για τον Πολάκη

«Η προσβλητική και επιθετική ανάρτηση του Παύλου Πολάκη δεν μπορεί να γίνει ανεκτή. Το αισχρό υπονοούμενο ότι έχω κρυφή ατζέντα και υπηρετώ συμφέροντα και αποφάσεις που δεν έχουν ληφθεί στα συλλογικά Όργανα είναι απολύτως ανυπόστατο και απαράδεκτο.

Ο Παύλος Πολάκης κάνει λόγο για “αφωνία” και “έλλειψη πρωτοβουλίας” την εβδομάδα που εγώ και οι σύντροφοί μου βρεθήκαμε δίπλα στους εργαζόμενους στο Λαϊκό νοσοκομείο, πραγματοποιήσαμε επίσκεψη στη Λέσβο για τον αφθώδη πυρετό, συναντηθήκαμε με την Πανελλήνια Συνδικαλιστική Ομοσπονδία Νοσηλευτικού Προσωπικού, πραγματοποίησα δύο ομιλίες στη Βουλή, συναντηθήκαμε με την ΠΟΕ-ΟΤΑ στηρίζοντας τους εργαζόμενους και την Αυτοδιοίκηση.

Ενώ την ίδια εβδομάδα με δήλωσή μου ξεκαθάρισα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι έτοιμος να συμβάλλει σε μία ενωτική προοδευτική απάντηση, η οποία επείγει για να φύγει το συντομότερο αυτή η καταστροφική κυβέρνηση.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στην τελευταία Κεντρική Επιτροπή, με συντριπτική πλειοψηφία, αποφάσισε ότι η μόνη προοπτική είναι η ανασύνθεση και η ενότητα του προοδευτικού χώρου και όχι οι μοναχικές πορείες και η περιχαράκωση.

Επιμένω σε αυτή την επιλογή και αγωνίζομαι για την επιτυχία της, διότι αυτή είναι και η κοινωνική απαίτηση.

Δεν θα επιτρέψω προσωπικές στρατηγικές και φήμες να σκιάσουν τη σοβαρότητα και τη συνέπεια του κόμματος και των συλλογικών του αποφάσεων, επιδιώκοντας ένα διαφορετικό πολιτικό σχέδιο.

Και δεν επιτρέπω σε κανέναν να θίγει την πολιτική μου ηθική και αξιοπρέπεια».

Ράνια Τραγόμαλλου

Αντιθέτως, αποτέλεσε την κορύφωση μιας υπόγειας αντιπαράθεσης που εδώ και μήνες εξελίσσεται στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ, με φόντο το πολιτικό μέλλον του κόμματος, τις κινήσεις του Αλέξη Τσίπρα και  της δημιουργίας του νέου πολιτικού φορέα.

Το παρασκήνιο

Η αντίδραση του Σωκράτη Φάμελλου στην ανάρτηση του Παύλου Πολάκη ήταν άμεση και, σύμφωνα με κομματικές πηγές, ελήφθη χωρίς προηγούμενη συνεννόηση ούτε με στενούς συνεργάτες του ούτε με τον ίδιο τον Παύλο Πολάκη.

Δεν υπήρξε τηλεφώνημα ή προσπάθεια αποκλιμάκωσης πριν από την ανακοίνωση της διαγραφής από την Κοινοβουλευτική Ομάδα, γεγονός που αιφνιδίασε ακόμη και στελέχη που βρίσκονται κοντά στην ηγεσία.

Η κρίση δεν ξέσπασε ξαφνικά.

Το τελευταίο διάστημα είχε καταγραφεί έντονη δυσαρέσκεια στο μπλοκ των στελεχών που επιμένουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να διατηρήσει την οργανωτική και πολιτική του αυτονομία, ακόμη και αν υπάρξουν πρωτοβουλίες ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου.

Σε αυτό το ρεύμα συγκαταλέγεται ο Παύλος Πολάκης, ο οποίος, παρότι δεν απορρίπτει συνολικά τη συζήτηση περί συνεργασιών, θεωρεί ότι το κόμμα δεν μπορεί να παρακολουθεί παθητικά τις εξελίξεις γύρω από τις κινήσεις του Αλέξη Τσίπρα και το νέο κόμμα.

Το τηλεφώνημα Πολάκη και η αφορμή

Πληροφορίες αναφέρουν ότι ο βουλευτής Χανίων είχε επικοινωνήσει τηλεφωνικά με τον Σωκράτη Φάμελλο πριν από την επίμαχη ανάρτησή του, ζητώντας την άμεση σύγκληση της Πολιτικής Γραμματείας. Στόχος, σύμφωνα με συνομιλητές του, ήταν να υπάρξει ξεκάθαρη γραμμή απέναντι στο επικείμενο κόμμα Τσίπρα, αλλά και απέναντι στις δημόσιες παρεμβάσεις στελεχών που εισηγούνταν ακόμη και την αναστολή λειτουργίας του ΣΥΡΙΖΑ προκειμένου να ενσωματωθεί στο νέο σχήμα.

Αφορμή για τις αναρτήσεις Πολάκη στάθηκε η δημόσια τοποθέτηση  του Δημήτρη Χατζησωκράτη, ο οποίος  έθεσε θέμα αναστολής λειτουργίας του ΣΥΡΙΖΑ και μεταφοράς της πολιτικής και οργανωτικής του παρακαταθήκης σε νέο φορέα υπό τον Αλέξη Τσίπρα. Ο βουλευτής Χανιών κατηγόρησε την ηγεσία ότι παρακολουθεί αμήχανα τις εξελίξεις χωρίς να λαμβάνει πρωτοβουλίες.

Στη δημόσια παρέμβαση του  μέσω social media, η οποία θεωρήθηκε από την ηγεσία ως ανοιχτή αμφισβήτηση του προέδρου του κόμματος,  έγραψε:

«Σωκράτη Φάμελλε. Μετά από αυτά τα δημοσιεύματα, του αχαρακτήριστου Χατζησωκράτη που προτείνει αναστολή λειτουργίας του ΣΥΡΙΖΑ και παράδοση περιουσίας αφενός και την αναγγελία δημιουργίας του κόμματος Τσίπρα, μετά την επίσπευση και του κόμματος Καρυστιανού.  Ακόμα να συγκαλέσεις Πολιτική Γραμματεία και βέβαια και ΚΕ μετα; Τι ακριβώς υπηρετείς με την αφωνία, έλλειψη πρωτοβουλίας και την αναποφασιστικότητα; Συγκάλεσε Πολιτική Γραμματεία άμεσα!».

Η αντίδραση Φάμελλου

Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, χωρίς να το συζητήσει με συνεργάτες του,  προχώρησε σε μια ιδιαίτερα σκληρή δημόσια δήλωση, επιχειρώντας να δώσει πολιτικά χαρακτηριστικά στην απόφασή του και να εμφανιστεί ως εγγυητής της κομματικής συνοχής.

Στη δήλωσή του ανέφερε:

«Η προσβλητική και επιθετική ανάρτηση του Παύλου Πολάκη δεν μπορεί να γίνει ανεκτή. Το αισχρό υπονοούμενο ότι έχω κρυφή ατζέντα και υπηρετώ συμφέροντα και αποφάσεις που δεν έχουν ληφθεί στα συλλογικά Όργανα είναι απολύτως ανυπόστατο και απαράδεκτο».

Συνεχίζοντας ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ανέφερε: «Ο Παύλος Πολάκης κάνει λόγο για “αφωνία” και “έλλειψη πρωτοβουλίας” την εβδομάδα που εγώ και οι σύντροφοί μου βρεθήκαμε δίπλα στους εργαζόμενους στο Λαϊκό νοσοκομείο, πραγματοποιήσαμε επίσκεψη στη Λέσβο για τον αφθώδη πυρετό, συναντηθήκαμε με την Πανελλήνια Συνδικαλιστική Ομοσπονδία Νοσηλευτικού Προσωπικού, πραγματοποίησα δύο ομιλίες στη Βουλή, συναντηθήκαμε με την ΠΟΕ-ΟΤΑ στηρίζοντας τους εργαζόμενους και την Αυτοδιοίκηση».

Υπενθύμισε τη δήλωση του με την οποία ξεκαθάριζε  ότι ο ΣΥΡΙΖΑ «είναι έτοιμος να συμβάλλει σε μία ενωτική προοδευτική απάντηση, η οποία επείγει για να φύγει το συντομότερο αυτή η καταστροφική κυβέρνηση».

Ο κ. Φάμελος θύμισε ουσιαστικά στον Παύλο Πολάκη ότι το κόμμα στην τελευταία Κεντρική Επιτροπή, με συντριπτική πλειοψηφία, αποφάσισε ότι «η μόνη προοπτική είναι η ανασύνθεση και η ενότητα του προοδευτικού χώρου και όχι οι μοναχικές πορείες και η περιχαράκωση».

Με την ιδιότητα του προέδρου αλλά και σε προσωπικό τόνο επεσήμανε «Δεν θα επιτρέψω προσωπικές στρατηγικές και φήμες να σκιάσουν τη σοβαρότητα και τη συνέπεια του κόμματος και των συλλογικών του αποφάσεων, επιδιώκοντας ένα διαφορετικό πολιτικό σχέδιο. Και δεν επιτρέπω σε κανέναν να θίγει την πολιτική μου ηθική και αξιοπρέπεια».

Η επόμενη ημέρα και οι «προειδοποιήσεις»

Η διαγραφή του Παύλου Πολάκη από την ΚΟ ενδέχεται να συνοδεύεται, σύμφωνα με πληροφορίες, και από απομάκρυνσή του από την Πολιτική Γραμματεία, χωρίς ωστόσο αυτό να έχει διευκρινιστεί μέχρι τώρα.

Ο ίδιος απάντησε με νέα ανάρτηση, σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους:

«Ανέχεται βουλευτές του να δηλώνουν πως έχουν μετακομίσει σε άλλο κόμμα ,ή στελέχη του να το παίζουν εκπρόσωποι τύπου άλλου κόμματος και τολμάει να βγάζει εμένα από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ επειδή ζητάω εδώ και μέρες να συνεδριάσει η Πολιτική Γραμματεία για να πάρουμε αποφάσεις! Δυστυχώς τόσος είναι και προφανώς παρακολουθεί τη διάλυση χωρίς να θέλει ή να μπορεί να αντιδράσει!»  

Μάλιστα προειδοποιεί τον Σωκράτη Φάμελλο ότι:  «Θα τα πούμε στην Πολιτική Γραμματεία!» και υπογράφει ως «Παύλος Πολάκης. Βουλευτής Χανίων, μέλος της ΠΓ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ».

Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ εισέρχεται σε μια νέα φάση εσωτερικών ανακατατάξεων. Η Κοινοβουλευτική Ομάδα περιορίζεται πλέον στους 24 βουλευτές, ενώ οι πολιτικές γραμμές στο εσωτερικό του κόμματος γίνονται όλο και πιο διακριτές.

Μεγαλώνει το ρήγμα

Από τη μία πλευρά βρίσκονται όσοι θεωρούν ότι η μόνη ρεαλιστική προοπτική είναι μια νέα ενωτική πρωτοβουλία με κεντρικό πρόσωπο τον Αλέξη Τσίπρα. Από την άλλη, στελέχη που εκτιμούν ότι μια τέτοια εξέλιξη κινδυνεύει να οδηγήσει σε πολιτική αυτοκατάργηση του ΣΥΡΙΖΑ.

Η σύγκρουση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα λόγω της επιρροής που διατηρεί ο Παύλος Πολάκης στην κομματική βάση. Στις εσωκομματικές εκλογές για την ηγεσία είχε συγκεντρώσει ποσοστό 43,5%, καταγράφοντας σημαντικά ερείσματα στο εσωτερικό του κόμματος και αναδεικνύοντας ένα ρεύμα που ζητούσε πιο επιθετική αντιπολιτευτική γραμμή και σαφή πολιτική αυτονομία.

Πολλά στελέχη εκτιμούν πλέον ότι η διαγραφή δεν αφορά αποκλειστικά τη συμπεριφορά του Παύλου Πολάκη, αλλά συνδέεται άμεσα με τη μάχη για τον έλεγχο της επόμενης ημέρας στην Κεντροαριστερά. Η δημόσια αντιπαράθεση λειτούργησε ως καταλύτης για να εκδηλωθούν υπόγειες συγκρούσεις που εδώ και μήνες εξελίσσονταν στο παρασκήνιο, με βασικό ερώτημα αν ο ΣΥΡΙΖΑ θα συνεχίσει ως αυτόνομος πολιτικός φορέας ή αν θα αποτελέσει μέρος ενός νέου πολιτικού σχεδίου γύρω από τον Αλέξη Τσίπρα.

Το μόνο βέβαιο είναι ότι η κρίση που ξέσπασε με αφορμή τον Παύλο Πολάκη δεν κλείνει με τη διαγραφή του. Αντιθέτως, ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο αβεβαιότητας για τον ΣΥΡΙΖΑ, σε μια στιγμή που το κόμμα καλείται να αποφασίσει όχι μόνο ποια πολιτική γραμμή θα ακολουθήσει, αλλά και αν θα μπορέσει να διατηρήσει ενιαία την ίδια του την υπόσταση.  

Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί να μην είχε προβλέψει ότι θα έβρισκε απέναντί του σχεδόν το σύνολο των κορυφαίων στελεχών και ιδιαίτερα εκείνα που διεκδίκησαν την ηγεσία στις τελευταίες εσωκομματικές εκλογές. Όπερ και εγέννετο. Δούκας, Γερουλάνος, Κατρίνης αντέδρασαν δυναμικά, ενώ διαφώνησαν και πολλά άλλα προβεβλημένα στελέχη μεταξύ των οποίων ο Μαν. Χριστοδουλάκης, ο Νίκος Παπανδρέου, η Τόνια Αντωνίου, ο Φιλ. Σαχινίδης και άλλοι. Και το έπραξαν διότι είναι προφανές πώς η διαγραφή του βουλευτή Αρκαδίας ήταν το μέσο για να φτάσει το μήνυμα και στους ίδιους.

Το ΠΑΣΟΚ μπορεί να διαθέτει το DNA κόμματος εξουσίας ιστορικά, πρωτίστως, όμως, είναι κόμμα μηχανισμών. Όποιος ελέγχει τα γρανάζια διατηρεί αβαντάζ ηγεμονίας ακόμα κι όταν διαφωνεί μαζί του πάνω από το μισό κόμμα. Εν προκειμένω αυτό συμβαίνει, αν και προσωπικές στρατηγικές και έριδες δεν επιτρέπουν τη συγκρότηση συμπαγούς μετώπου, κάτι που ο Ανδρουλάκης το γνωρίζει πολύ καλά. Γι’ αυτό και ουδείς σκέφτηκε ποτέ εδώ και μήνες να δώσει στην ακούνητη δημοσκοπική βελόνα χαρακτηριστικά αμφισβήτησης της ηγεσίας του. Θα ήταν αστείο ένα χρόνο πριν τις εκλογές, ακόμα περισσότερο θα ήταν πεδίο για μία ακόμα σχετικά εύκολη νίκη για τον ίδιο.

Διαγράφοντας τον Κωνσταντινόπουλο ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ στέλνει μήνυμα (πυγμής) ότι μπορεί να διαγράψει οιονδήποτε θεωρεί πώς αλλάζει την πολιτική- αντιπολιτευτική ατζέντα και υπονομεύει τη στρατηγική της νίκης στις επόμενες εκλογές.

Ακόμα κι αν κανείς δεν πιστεύει ότι αυτό το ΠΑΣΟΚ μπορεί να κερδίσει έστω και με μία ψήφο (παρά το τσουνάμι προβλημάτων και αποκαλύψεων που χτυπά την κυβέρνηση), η δημόσια παραδοχή του από τα κορυφαία στελέχη συνιστά έγκλημα καθοσιώσεως. Γι’ αυτό, άλλωστε, και ο εμπνευστής της ατάκας περί βελόνας (Γερουλάνος), ή ο επίμονος περί δεσμευτικού ψηφίσματος για “όχι στη συγκυβέρνηση με τη Ν.Δ” (Δούκας) υιοθετούν την παραταξιακή θέση της αυτονομίας και δεν αφήνουν ίχνος αμφισβήτησης της ηγεσίας.

Το πιθανότερο είναι πώς η δομική, ως φαίνεται, αδυναμία του ΠΑΣΟΚ θα αναδειχθεί στο συνέδριο, εκεί, όμως, ο Ανδρουλάκης θα ελέγξει ξανά τους μηχανισμούς και η πολιτική απόφαση θα είναι ζυγισμένη ώστε να ικανοποιεί και εν τέλει να δεσμεύει τους πάντες. Οι προσωπικές στρατηγικές (Δούκα, Γερουλάνου, Διαμαντοπούλου και άλλων) δεν αφήνουν χώρο για εσωτερικό μέτωπο και καθένας και καθεμιά τους έχουν αποφασίσει να περιμένουν το εκλογικό αποτέλεσμα, ή έστω την οριστική διαμόρφωση του πολιτικού χάρτη με την ίδρυση του κόμματος του Αλέξη Τσίπρα.

Όμως, ο στόχος του Ανδρουλάκη δεν είναι φυσικά εάν χάσει το ΠΑΣΟΚ τις εκλογές ή ακόμα κι αν καταγράψει ένα ακόμα καχεκτικό ποσοστό να παραδώσει τα κλειδιά της Χαριλάου Τρικούπη. Μάλλον σκοπεύει να κρατήσει ένα μικρομεσαίο κόμμα με προσωποπαγή χαρακτηριστικά και με όσο το δυνατόν περισσότερο ελεγχόμενη κοινοβουλευτική ομάδα και από αυτή τη θέση να διαπραγματευτεί στην μετεκλογική συγκυρία.

Εφόσον το εκλογικό ποσοστό του ΠΑΣΟΚ είναι έστω και λίγο μεγαλύτερο απ΄ αυτό του 2023, έτι δε περαιτέρω εάν είναι δεύτερο, θα είναι δύσκολο να αμφισβητηθεί και τυχόν φυγόκεντρες τάσεις θα ενσωματωθούν στο νέο σκηνικό. Διαμορφώνει, δε, με την διαγραφή Κωνσταντινόπουλου προϋποθέσεις για νέες αποπομπές, εάν χρειαστεί, και πάντως τους όρους ενός μετεκλογικού “blame game”.

Όλα αυτά, βεβαίως, αυξάνουν τα περιθώρια πρωτοβουλιών και κινήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη και ενισχύουν το αφήγημα περί σταθερότητας και μοναδικής διεξόδου σε μία τρίτη θητεία με αυτοδυναμία. Σε δεύτερη ανάγνωση βολεύει και τον Τσίπρα εφόσον προβάλλει συντεταγμένη, πειστική και ελκυστική πρόταση διακυβέρνησης, αφού είναι σαφές ότι παραμένει η ισχυρότερη ηγετική φιγούρα σε μία κατακερματισμένη κεντροαριστερά.

Σύμφωνα με τη σειρά εκλογής, ο κ. Γιαννακούρας είχε έρθει δεύτερος στο ψηφοδέλτιο του ΠΑΣΟΚ στην Αρκαδία και, βάσει του Συντάγματος, είναι εκείνος που δικαιούται να καταλάβει την έδρα μετά την αποχώρηση του κ. Κωνσταντινόπουλου.

Το «παράδοξο» με τη διαγραφή

Το ζήτημα που προκύπτει είναι ότι ο Βαγγέλης Γιαννακούρας έχει διαγραφεί από το ΠΑΣΟΚ από το 2023, γεγονός που δημιουργεί μια ιδιόμορφη πολιτική κατάσταση.

Η λύση αναμένεται να δοθεί μέσω της διαδικασίας της «διεύρυνσης» του κόμματος, με τον κ. Γιαννακούρα να εκτιμάται ότι θα συμπεριληφθεί σε όσους επιστρέφουν στην παράταξη, ώστε όταν ορκιστεί βουλευτής την επόμενη εβδομάδα να είναι εκ νέου μέλος του ΠΑΣΟΚ.

Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται κυρίως για πολιτικό και ηθικό ζήτημα, καθώς σε θεσμικό επίπεδο το Σύνταγμα προβλέπει ότι την έδρα βουλευτή που παραιτείται την καταλαμβάνει ο επόμενος επιλαχών του ψηφοδελτίου, ανεξάρτητα από εσωτερικές διαδικασίες των κομμάτων.

Μόνο αν ο ίδιος ο κ. Γιαννακούρας δήλωνε ότι δεν επιθυμεί να αναλάβει την έδρα, θα περνούσε αυτή στον τρίτο επιλαχόντα του ψηφοδελτίου του ΠΑΣΟΚ στην Αρκαδία.

Η παλιά σύγκρουση στο ΠΑΣΟΚ

Η υποψηφιότητα του Βαγγέλη Γιαννακούρα στις εκλογές του 2023 αποτέλεσε, άλλωστε, αφορμή έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ, οδηγώντας τότε σε ρήξη τις σχέσεις του Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλου με τον πρόεδρο του κόμματος Νίκο Ανδρουλάκη.

Ο κ. Κωνσταντινόπουλος είχε εκφράσει έντονες αντιδράσεις για τη συμμετοχή του κ. Γιαννακούρα στο ψηφοδέλτιο, υποστηρίζοντας ότι ο τελευταίος δεν στήριξε στις περιφερειακές εκλογές τον επίσημο υποψήφιο του ΠΑΣΟΚ Δημήτρη Κουτσούλη, αλλά την παράταξη του Πέτρου Τατούλη, με την οποία είχε διατελέσει περιφερειακός σύμβουλος.

Η υπόθεση είχε προκαλέσει τότε μεγάλη αναστάτωση, με τον κ. Γιαννακούρα να παραιτείται από τη θέση του περιφερειακού συμβούλου και να δηλώνει δημόσια ότι θα «ακολουθήσει κάθε επιλογή του Προέδρου και της παράταξης».

Η διαγραφή από το κόμμα

Παρά τη συμμετοχή του στο ψηφοδέλτιο του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές του Μαΐου 2023, μετά τις εθνικές εκλογές ο κ. Γιαννακούρας ανακοίνωσε εκ νέου υποψηφιότητα με την παράταξη του Πέτρου Τατούλη.

Το γεγονός αυτό οδήγησε στην παραπομπή του στην ΕΔΕΚΑΠ, η οποία στις 6 Σεπτεμβρίου 2023 αποφάσισε τη διαγραφή του από το κόμμα, κάνοντας λόγο για «πρακτικές και συμπεριφορές που πλήττουν τη σφαίρα των ηθικών και αξιακών κανόνων του Κινήματος».

Και σημειώνουν οι ίδιες πηγές:

«Προχθές, επέλεξε και πάλι τον μονόλογο της υπονόμευσης της παράταξης, την ίδια ώρα που:

1. αποκαλυπτόταν από τους συναδέλφους του στη Βουλή η κυβερνητική επιχείρηση συγκάλυψης των ευθυνών των Υπουργών της Νέας Δημοκρατίας στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ με απόκρυψη επιβαρυντικών εγγράφων,
2. διεξαγόταν η συζήτηση στο Ευρωκοινοβούλιο για την υπόθεση των παράνομων παρακολουθήσεων που εκθέτει βαρύτατα την κυβέρνηση,
   αναδεικνύονταν από τους συναδέλφους του στη Βουλή τα μεμπτά σημεία των νέων συμβάσεων υδρογονανθράκων.
3. Ενότητα σημαίνει σύνθεση των διαφορετικών απόψεων, ομοψυχία και σύγκλιση των δυνάμεων όλων στη μάχη απέναντι στην κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας με στόχο την πολιτική αλλαγή».

«Ας μην συγχέεται με μάχες οπισθοφυλακών, «λευκή απεργία» και το συστηματικό τράβηγμα του χαλιού απαξιώνοντας τον αγώνα του κόσμου της παράταξης προς εξυπηρέτηση προσωπικής ατζέντας», τονίζουν οι ίδιες πηγές.

Στο ΠΑΣΟΚ επικρατεί αμηχανία για τη διαγραφή καθώς εκλαμβάνεται και ως μήνυμα γενικότερα προς τους διαφωνούντες και ναρκοθετεί ουσιαστικά την πορεία προς το συνέδριο του κόμματος στις 27 του μήνα.

Ο Χάρης Δούκας, πάντως, έριξε λάδι στη φωτιά, επικρίνοντας έμμεσα την ηγεσία για τη διαγραφή Κωνσταντινόπουλου, ενώ ο τελευταίος παρέδωσε την έδρα του στο κόμμα, κάτι που αναμφίβολα το πιστώνεται.

Η ανάρτηση του Χάρη Δούκα:

Με τις διαγραφές και τις απειλές διαγραφών, δεν αντιμετωπίζονται τα προβλήματα και δε βελτιώνεται η εικόνα του ΠΑΣΟΚ.

Την ώρα που επιλέγουμε ως αναγκαία τη διεύρυνση, υπερβαίνοντας καταστάσεις που πλήγωσαν την παράταξή μας, διαγράφεται ο Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος, ένα στέλεχος που στήριξε σημαντικά το ΠΑΣΟΚ ιδιαίτερα στις δύσκολες ώρες.

Σε ένα δημοκρατικό κόμμα όπως το ΠΑΣΟΚ και κυρίως σε μια περίοδο προσυνεδριακού διαλόγου, πρέπει να εκφράζονται ελεύθερα όλες οι απόψεις, ανεξαρτήτως αν κανείς συμφωνεί ή διαφωνεί με αυτές.

Η πορεία προς τις καθοριστικές για το κόμμα μας βουλευτικές εκλογές, δεν μπορεί να οικοδομηθεί μέσα από αποκλεισμούς ή περιορισμούς του πολιτικού λόγου.

Χρειάζεται ενότητα, εμπιστοσύνη στις συλλογικές διαδικασίες και ουσιαστικός διάλογος και σύνθεση, ώστε να διαμορφωθεί μια πειστική πρόταση για την κοινωνία και να πετύχουμε την ήττα της ΝΔ και την προοδευτική διακυβέρνηση του τόπου.

Παράλληλα, και η βουλευτής Ευαγγελία Λιακούλη αντέδρασε στην διαγραφή Κωνσταντινόπουλου, επισημαίνοντας πώς αυτά που είπε ο βουλευτής Αρκαδίας τα έχουν πει και άλλα κορυφαία στελέχη όπως ο Χάρης Δούκας και ο Παύλος Γερουλάνος.

Απαντώντας σε ερωτήσεις της εισαγγελέως, ο εκπρόσωπος της εταιρείας ανέφερε ότι ορισμένα αρχεία διαγράφηκαν αυτόματα ή χειροκίνητα, καθώς –κατά τον ίδιο– δεν είχαν καμία χρησιμότητα.
«Σβήστηκαν κάποια βίντεο που λόγω σύνδεσης δεν είχαν καταγραφεί σωστά. Κάποια μεγάλα αρχεία, αλλά μικρά… Είχαμε κάμερες και σε σημεία που δεν είχε καλό ίντερνετ, οπότε κάθε φορά έκανε delete, διότι δεν το χρειαζόμασταν. Σκουπίδια ήταν. Για κάποια κρατήθηκαν αντίγραφα, για άλλα όχι. Δεν ήταν τίποτα χρήσιμο», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Η τοποθέτηση αυτή άνοιξε νέο κύκλο αντιδράσεων. Ο Κυριάκος Βελόπουλος σχολίασε ότι η παραδοχή «επιβεβαιώνει τους φόβους για προσπάθεια συγκάλυψης», ενώ η Ζωή Κωνσταντοπούλου υπογράμμισε πως ο εκπρόσωπος της εταιρείας «συνομολόγησε ότι έγιναν διαγραφές υλικού, το οποίο μάλιστα χαρακτήρισε σκουπίδια».

Από την πλευρά των οικογενειών των θυμάτων, ο Ηλίας Παπαγγελής, πατέρας θύματος, τόνισε ότι «θα έπρεπε να κληθούν όλες οι αρχές για να παραδώσουν τα στοιχεία», υπογραμμίζοντας την ανάγκη πλήρους διαφάνειας. Η Μαρία Καρυστιανού επεσήμανε ότι, παρά την ομολογία περί διαγραφών, η εισαγγελέας απέρριψε το αίτημα για πραγματογνωμοσύνη σχετικά με το περιεχόμενο των βίντεο.

Αρνητική στάση κράτησε η εισαγγελέας και στο αίτημα να κληθεί ως μάρτυρας ο εφέτης ανακριτής Σωτήρης Μπακαΐμης. «Έπρεπε να είναι εδώ ο κύριος Μπακαΐμης», δήλωσε η δικηγόρος θυμάτων Μαίρη Χατζηκωνσταντίνου, σημειώνοντας ότι το δικαστήριο επιχειρεί να ερμηνεύσει κρίσιμες ενέργειες χωρίς την άμεση παρουσία του.

Την ίδια στιγμή, οι συνήγοροι υποστήριξης της κατηγορίας ζήτησαν να προσκομιστούν τα βίντεο που είχε παραδώσει πέρυσι ο Βασίλης Καπερνάρος, τα οποία –σύμφωνα με τους ίδιους– αφορούν την πορεία της εμπορικής αμαξοστοιχίας μέσα στις σήραγγες. «Συγκλονιστική ομολογία ότι στα βίντεο υπάρχουν χειροκίνητες διαγραφές από την ίδια την εταιρεία», δήλωσε η δικηγόρος Βάσω Πανταζή.

Η ακροαματική διαδικασία αναμένεται να συνεχιστεί στις 28 Ιανουαρίου.

Υπενθυμίζει ότι «ο λόγος της παραπομπής του κ.Βρεττού στην Επιτροπή Δεοντολογίας ήταν η αυθαίρετη πρωτοβουλία του να υπερψηφίσει ως πρόεδρο της Εξεταστικής Επιτροπής που διερευνά το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ την πρόταση της ΝΔ».

«Η διαφοροποίησή του από την γραμμή της ΝΙΚΗΣ αλλά και οι σχετικές επεξηγηματικές δηλώσεις του ότι το έκανε “γιατί η ΝΔ έχει το δικαίωμα να εκλέγει τον Πρόεδρο της Επιτροπής” είναι ενέργειες μη ανεκτές και καθολικά απορριπτέες από το Κίνημα, ιδιαίτερα σε ένα ζήτημα όπως το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ το οποίο αποτελεί έγκλημα κατά της Πατρίδας μας», καταλήγει.

Να σημειωθεί ότι μετά τη διαγραφή του κ. Βρεττού η κοινοβουλευτική ομάδα της «Νίκης» θα αριθμεί οκτώ βουλευτές, δύο λιγότερους από όσους εξέλεξε στις εκλογές του Ιουνίου 2023, καθώς στις 5 Μαΐου 2025 είχε ανακοινωθεί στη Βουλή η διαγραφή του βουλευτή Β’ Θεσσαλονίκης Ν. Παπαδόπουλου, ο οποίος είχε εμπλακεί σε επεισόδιο βανδαλισμού στην Εθνική Πινακοθήκη στις 10 Μαρτίου 2025.