«Η κίνηση αυτή δεν προέκυψε εν κενώ. Αντιθέτως, αποτελεί αποτέλεσμα μιας ευρύτερης, πιο ”ήσυχης” διεργασίας, που εξελίσσεται εδώ και μήνες, με επαφές, συζητήσεις και κυρίως μια προσπάθεια να ακουστούν οι άνθρωποι που βρέθηκαν στο επίκεντρο της τραγωδίας. Η πρόταση προβλέπει ότι το Δημόσιο δεν θα ασκεί ένδικα μέσα ούτε θα συνεχίζει όσα έχουν ήδη ασκηθεί σε υποθέσεις που αφορούν χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη, ηθική βλάβη και βλάβες υγείας» αναφέρουν πηγές και προσθέτουν:

«Πρόκειται για ένα πεδίο στο οποίο μέχρι σήμερα οι δικαστικές διαδρομές μπορούσαν να κρατήσουν χρόνια, παρατείνοντας μια ανοιχτή πληγή», σημειώνουν οι ίδιες πηγές, τονίζοντας ότι «η ρύθμιση έρχεται να “κουμπώσει” στο νέο θεσμικό πλαίσιο για τις υποθέσεις ιδιαίτερης κοινωνικής σημασίας, που θεσπίστηκε με πρωτοβουλία του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, εντάσσοντας σε αυτό το πλαίσιο και το δυστύχημα της 28ης Φεβρουαρίου 2023».

Οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι «η συγκεκριμένη πρωτοβουλία εντάσσεται σε μια ευρύτερη κατεύθυνση παρεμβάσεων που έχουν προηγηθεί το τελευταίο διάστημα, με στόχο την αποφυγή περαιτέρω επιβάρυνσης των οικογενειών των θυμάτων. Σε ανάλογο πλαίσιο, είχε κινηθεί και παλαιότερα ο Κωνσταντίνος Κυρανάκης με επιστολή προς τον ΟΣΕ για παραίτηση από ένδικα μέσα σχετικά με αποζημιώσεις συγγενών θυμάτων, ενώ σε διαφορετική υπόθεση -την τραγωδία στο Μάτι– είχε καταγραφεί αντίστοιχη πρωτοβουλία από τον Κυριάκο Πιερρακάκη με την απόσυρση έφεσης του Δημοσίου, ως πράξη ηθικής δικαίωσης για τα θύματα».

Εξηγούν, επίσης, ότι, στην πράξη, η ρύθμιση καλύπτει τόσο εκκρεμείς υποθέσεις όσο και περιπτώσεις όπου έχουν ήδη εκδοθεί αποφάσεις, εφόσον αυτό προβλέπεται από τον νόμο, και περιορίζεται αυστηρά στο σκέλος των αποζημιώσεων για ψυχική οδύνη και ηθική βλάβη. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να διατηρηθεί μια ισορροπία ανάμεσα στην ανάγκη για ουσιαστική στήριξη των θυμάτων και στη διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος.

«Η Πολιτεία δεν μπορεί να αναιρέσει όσα συνέβησαν στα Τέμπη, μπορεί όμως να διαμορφώσει διαφορετικούς όρους στη διαχείριση των συνεπειών για τις οικογένειες των θυμάτων. Η απόφαση να μην επιμένει το Δημόσιο σε πολυετείς δικαστικές διεκδικήσεις για ζητήματα ψυχικής οδύνης και ηθικής βλάβης επιχειρεί να περιορίσει μια επιπλέον επιβάρυνση για τους συγγενείς, σε μια υπόθεση που εξακολουθεί να έχει βαθύ κοινωνικό και θεσμικό αποτύπωμα», καταλήγουν οι ίδιες πηγές.

Ειδικότερα:

Στο άρθρο 12, για τη μη προβολή δικαιωμάτων του Δημοσίου έναντι τρίτων: Διευρύνεται η περίμετρος εφαρμογής της διάταξης σε δύο επιπλέον περιπτώσεις και το Δημόσιο δεν θα προβάλλει δικαιώματα: πρώτον: όταν ο τρίτος κατέχει ακίνητο μετά από έναρξη διαδικασίας διανομής αγροκτήματος και συνοικισμού σε γηγενείς κληρούχους, που ολοκληρώθηκε μετά το 1944, αλλά οι δικαιούχοι δεν απέκτησαν τίτλο κυριότητας και δεύτερον: όταν ο τρίτος ή οι δικαιοπάροχοί του, νέμονται ακίνητο που διαχειρίζεται το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων πριν την 1η/1/1965 για γεωργική χρήση, η οποία εξακολούθησε να ασκείται.

Στο άρθρο 10, για τις ενδικοφανείς προσφυγές: Στα νέα όργανα που θα συσταθούν για την εξέτασή τους θα μπορούν να προεδρεύουν λειτουργοί του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, πρόσωπα που διαθέτουν εχέγγυα αμεροληψίας κρίσης, γνωστική επάρκεια και αξιοπιστία.

Στο άρθρο 15, που καθιερώνει τους συμβολαιογράφους ως υπηρεσία μιας στάσης στις μεταβιβάσεις ακινήτων: Το τίμημα της συναλλαγής θα εισπράττεται από τον συμβολαιογράφο και θα αποδίδεται στον πωλητή στις περιπτώσεις που αυτό συμφωνείται μεταξύ των συμβαλλομένων και με τον συμβολαιογράφο.

Η οριζόντια αύξηση -κατά 40 ευρώ μικτά – θα ξεκινήσει να τους καταβάλλεται από τα τέλη Απριλίου. Θα ισχύει και θα τη λάβουν όμως και αναδρομικά, από 1ης του μηνός.

Το άμεσο όφελος για τους δημοσίους υπαλλήλους εφέτος υπολογίζεται από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σε 358 εκατ. ευρώ. Σε συνδυασμό, όμως, και με όλες τις άλλες αυξήσεις ή μειώσεις φόρων που «τρέχουν» ήδη από 1ης Ιανουαρίου, το 2026 θα προσθέσει περίπου 1 δισ. ευρώ περισσότερα στις καθαρές αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων, σε σχέση με όσα εισέπραξαν το 2025.

Τα ποσά και οι ωφελούμενοι

Σχεδόν όλοι οι εργαζόμενοι στο δημόσιο -και όχι μόνο όσοι αμείβονται με το κατώτατο κλιμάκιο, όπως στον ιδιωτικό τομέα- θα δουν αύξηση η οποία, σε ετήσια βάση, θα «μεταφράζεται» σε τουλάχιστον 30% ενός μισθού ετησίως «στην τσέπη», ενώ για άλλους θα αγγίζει έναν επιπλέον μισθό, σε σχέση με όσα εισέπραξαν.

Το μεγαλύτερο όφελος θα έχουν εργαζόμενοι με παιδιά, ή νεοδιόριστοι με λίγα χρόνια υπηρεσίας.

Από τους περίπου 850.000 μισθοδοτούμενους του δημοσίου, τουλάχιστον 720.000 θα δουν τις αυξήσεις αυτές. Στον αντίποδα, καμία αύξηση δεν θα δουν πάνω από 100.000 εργαζόμενοι στο δημόσιο οι οποίοι έχουν προσληφθεί με συμβάσεις έργου και δεν αμείβονται βάσει Μισθολογίου.

Η 35η αύξηση

Από το 2023 οπότε «ξεπάγωσαν» οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων μέχρι σήμερα, η νέα αύξηση θα αποτελεί την 35η, η οποία δίνεται -σε μόνιμη βάση- στους δημοσίους υπαλλήλους.

Συνολικά στην τετραετία 2023-2026, οι εργαζόμενοι στο δημόσιο θα έχουν αύξηση αποδοχών που, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, προσεγγίζουν τα 3,3 δισ. ευρώ, σε ετήσια βάση.

Σωρευτικά, όμως, σε ολόκληρη την τετραετία, θα έχουν λάβει πρόσθετες αποδοχές άνω των 7,8 δισ. ευρώ, καθώς κάθε αύξηση που δίδεται μια χρονιά, επαναλαμβάνεται και αθροίζεται -ως μόνιμο εισόδημα πλέον- και στα επόμενη έτη.

Μοιραία, πάντως, κάθε αύξηση που λαμβάνουν οι δημόσιοι υπάλληλοι, συγκρίνεται αυτομάτως με το όφελος που θα είχαν, αν αντί για αυτές, δινόταν 13ος και 14ος μισθός, με βάση το πάγιο αίτημα για επαναχορήγησή του.

Στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών τονίζουν ότι τα δημοσιονομικά περιθώρια και οι ευρωπαϊκοί κανόνες (στόχοι πλεονασμάτων ως το 2023, ετήσιο όριο αύξησης κρατικών δαπανών από το 2024 κ.λπ.), δεν θα επέτρεπαν σε καμία χρονιά να δοθούν 2,2 δισ. ευρώ «μια και έξω» ως δύο μισθοί επιπλέον στο δημόσιο.

Σε καμία περίπτωση, επίσης, δεν θα μπορούσαν να δοθούν μαζί ταυτόχρονα και 13ος-14ος μισθός (ετήσιου ύψους 2,2-2,7 δισ.) και όλες οι 35 αυξήσεις μετά το 2023 (ετήσιου ύψους 3,3 δισ. σε ετήσια βάση σε σχέση με το 2022).

Συνεπώς:

• ακόμα και αν γινόταν, έπειτα από 14 χρόνια χωρίς μισθολογικές αυξήσεις, οι δημόσιοι υπάλληλοι να λάμβαναν απευθείας έναν επιπλέον 13ο μισθό το 2023 και, αμέσως μετά στη συνέχεια , ακόμα έναν 14ο επιπλέον ετησίως, υπολογίζεται ότι οι αποδοχές τους θα αυξάνονταν κατά 1,1 δισ. το 2023 και κατά 2,2 δισ. ευρώ ετησίως από το 2024 και μετά. Σωρευτικά δηλαδή θα είχαν λάβει 7,7 δισ. ευρώ στην τετραετία, όσα ακριβώς έλαβαν ως τώρα και με τις 35 ετήσιες αυξήσεις που τους δόθηκαν ως τώρα.
• αν 13ος και 14ος μισθός ξεκινούσαν να καταβάλλονται από εφέτος (έχοντας ενσωματώσει δηλαδή και όλες τις προηγούμενες αυξήσεις των ετών 2023-2025), τότε οι μικτές ετήσιες αποδοχές τους θα αυξάνονταν κατά 2,7 δισ. ευρώ ετησίως. Θα ήταν όμως 20% χαμηλότερες από τις μόνιμες αυξήσεις, όπως έχουν ήδη διαμορφωθεί και λαμβάνουν (3,3 δισ. ευρώ το 2026).

Υψηλότερες αυξήσεις ή άλλες παροχές και μειώσεις φόρων δεν θα μπορούσαν να δοθούν μέσα σε μία χρονιά, ούτε σε υπαλλήλους ούτε και σε κανέναν άλλον όμως από το δημόσιο, αφού θα εξαντλούσαν σχεδόν όλο τον δημοσιονομικό χώρο -καθώς μόνο για πληρωμές συντάξεων δεσμεύονται επιπλέον 1 δισ. ευρώ ετησίως.

Από την άλλη, αν αντί άλλων αυξήσεων καταβάλλονταν δύο μισθοί επιπλέον, θα άνοιγε η «ψαλίδα» μεταξύ χαμηλόμισθων και υψηλόμισθων εργαζόμενων στο δημόσιο: ονομαστικά όλοι θα είχαν ίδια «ονομαστική» αύξηση (16% στις μικτές απολαβές τους), πρακτικά όμως -σε απόλυτα ποσά- οι υψηλόμισθοι θα έπαιρναν πολύ περισσότερα χρήματα επιπλέον, από όσα οι χαμηλόμισθοι.

Αντιθέτως, όταν δίνονται στοχευμένα αντί οριζόντια οι αυξήσεις εισοδήματος, ενισχύουν περισσότερο εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη (χαμηλόμισθοι και οικογένειες με παιδιά).

Ποιοι κερδίζουν περισσότερα και ποιοι λιγότερα

Η σύγκριση γίνεται πιο αποκαλυπτική, όταν εστιάζει κανείς όχι στις ονομαστικές αυξήσεις που ανακοινώνονται, αλλά στα καθαρά ποσά που παίρνει «στο χέρι» ο εργαζόμενος.

Για παράδειγμα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους:

1. Νεοδιόριστος υπάλληλος χωρίς θέση ευθύνης, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, 25 ετών, χωρίς παιδιά και χωρίς προϋπηρεσία:

Με τη νέα αύξηση του 2026, κερδίζει 80% ενός «καθαρού» μισθού το χρόνο σε σχέση με το 2025, ή σχεδόν 2 καθαρούς μισθούς παραπάνω σε σχέση με τις αποδοχές που θα είχε αν εργαζόταν το 2023, ως εξής:

• Δεκέμβριο του 2023 θα λάμβανε 1.092 μικτά και 831 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 θα λάμβανε 1.192 μικτά και 896 καθαρά
• Ιανουάριο του 2026, λόγω μείωσης του φόρου εισοδήματος, τα καθαρά αυξήθηκαν σε 927 ευρώ
• από Απρίλιο 2026 και μετά θα λαμβάνει 1.232 μικτά και 958 καθαρά
• σε σχέση πέρυσι έχει ετήσιο όφελος 744 ευρώ καθαρά, δηλαδή 83% ενός ολόκληρου καθαρού μισθού του 2025
• σε σχέση με το 2023 κερδίζει 1.523 ευρώ καθαρά ετησίως, δηλαδή 1,8 μισθούς του 2023.

2. Υπάλληλος χωρίς θέση ευθύνης, τεχνολογικής εκπαίδευσης, με 2 τέκνα, με 20 χρόνια προϋπηρεσία:

Εφέτος κερδίζει πάνω από μισό μισθό σε σχέση με πέρυσι, ή σχεδόν δύο επιπλέον μισθούς «καθαρά» σε σχέση με το 2023, ως εξής:

• Δεκέμβριο του 2023 λάμβανε 1.657 μικτά και 1.177 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 λάμβανε 1.807 μικτά και 1.290 καθαρά
• Ιανουάριο του 2026 λόγω μείωσης φόρου τα καθαρά αυξήθηκαν σε 1.324
• από Απρίλιο 2026 μετά θα λαμβάνει 1.847 μικτά και 1.350 καθαρά
• σε σχέση με το 2025 έχει ετήσιο όφελος 718 ευρώ καθαρά, δηλαδή 54% ενός τακτικού μισθού που λάμβανε πέρυσι
• σε σχέση με το 2023 κερδίζει 2.078 ευρώ καθαρά ετησίως, ή 1,75 μισθούς επιπλέον το χρόνο.

3. Υπάλληλος χωρίς θέση ευθύνης, υποχρεωτικής εκπαίδευσης, με 2 παιδιά, χωρίς προϋπηρεσία:

Κερδίζει μισό μηνιαίο μισθό παραπάνω από το 2025 ή και 3 μισθούς καθαρά από το 2023, ως εξής:

• Δεκέμβριο του 2023 λάμβανε 850 μικτά και 657 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 λάμβανε 1.000 μικτά και 778 καθαρά
• από Απρίλιο του 2026 μετά θα λαμβάνει 1.040 μικτά και 809 καθαρά
• σε σχέση με το 2025 έχει ετήσιο όφελος 373 ευρώ καθαρά, δηλαδή 56% ενός περσινού μισθού καθαρά
• σε σχέση με το 2023 κερδίζει 1.824 ευρώ το χρόνο καθαρά, δηλαδή 2,8 μηνιαίους μισθούς παραπάνω «στο χέρι» καθαρά.

Αντίστοιχα επίσης, υπάλληλος χωρίς θέση ευθύνης, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, με 4 τέκνα, με 20 χρόνια προϋπηρεσία: κερδίζει πάνω από 2 μισθούς ετησίως καθαρά από το 2023. Συγκεκριμένα: Δεκέμβριο 2023 λάμβανε 1.852 μικτά και 1.328 καθαρά, αλλά από Απρίλιο φέτος και μετά θα λαμβάνει 2.042 μικτά και 1.588 καθαρά. Σε σχέση με πέρυσι κερδίζει 1.738 ευρώ περισσότερα ετησίως (δηλαδή 1,3 μισθό παραπάνω από πέρυσι). Ενώ σε σχέση με το 2023 κερδίζει 3.126 ευρώ καθαρά, δηλαδή 2,3 μηνιαίους μισθούς της εποχής εκείνης.

Αντιθέτως, πιο περιορισμένο -αλλά υπαρκτό- όφελος (περίπου 1,5 ετήσιο μισθό επιπλέον ετησίως αντί 2 μισθούς και άνω έναντι του 2023) έχουν άλλοι εργαζόμενοι στο δημόσιο όπως, για παράδειγμα:

1. Προϊστάμενος τμήματος, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, χωρίς τέκνα, με 20 χρόνια προϋπηρεσία: Κερδίζει 30% ενός καθαρού μισθού από το 2025, ως εξής:

• Δεκέμβριο του 2023 λάμβανε 1.972 μικτά και 1.351 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 λάμβανε 2.159 μικτά και 1.469 καθαρά
• Ιανουάριο του 2026 λόγω της μείωσης φόρου τα καθαρά αυξήθηκαν σε 1.485
• από Απρίλιο 2026 και μετά θα λαμβάνει 2.199 μικτά και 1.508 καθαρά
• σε σχέση με πέρυσι, το ετήσιο όφελος ανέρχεται σε 472 ευρώ, δηλαδή 1/3 ενός μισθού του 2025
• σε σχέση με το 2023, ο καθαρός ετήσιος μισθός του αυξάνεται κατά 1.879 ευρώ. Έχει κερδίσει δηλαδή κάτι λιγότερο από 1,5 μισθό.

2. Διευθυντής, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, χωρίς τέκνα, με 30 χρόνια προϋπηρεσία: κερδίζει λιγότερο από 1,5 μισθό το χρόνο σε σχέση με το 2023.

Συγκεκριμένα

• Δεκέμβριο του 2023 λάμβανε 2.427 μικτά και 1.606 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 λάμβανε 2.662 μικτά και 1.742 καθαρά
• Ιανουάριο του 2026 λόγω μείωσης φόρου τα καθαρά αυξήθηκαν σε 1.767
• από Απρίλιο 2026 και μετά θα λαμβάνει 2.702 μικτά και 1.790 καθαρά
• σε σχέση με πέρυσι το ετήσιο όφελος ανέρχεται σε 566 ευρώ, δηλαδή 30% ενός μηνιαίου μισθού του 2025
• σε σχέση με το 2023 ο καθαρός ετήσιος μισθός είναι αυξημένος κατά 2.203 ευρώ, δηλαδή μόλις 1,4 ενός καθαρού μισθού

3. Υπάλληλος χωρίς θέση ευθύνης, πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, με 2 τέκνα, με 20 χρόνια προϋπηρεσία: κερδίζει μισό μισθό σε σχέση με το 2023 ή λιγότερο από 1,5 μισθό από το 2023, ως εξής:

• Δεκέμβριο του 2023 λάμβανε 1.752 μικτά και 1.232 καθαρά
• Δεκέμβριο του 2025 λάμβανε 1.902 μικτά και 1.346 καθαρά
• Ιανουάριο του 2026 λόγω μείωσης φόρου τα καθαρά αυξήθηκαν σε 1.385
• από Απρίλιο 2026 και μετά θα λαμβάνει 1.942 μικτά και 1.410 καθαρά
• σε σχέση με πέρυσι, το 2026 έχει ετήσιο όφελος 771 ευρώ, δηλαδή 62% ενός περσινού μισθού του.
• σε σχέση με το 2023 ο καθαρός ετήσιος μισθός αυξάνεται κατά 2.135 ευρώ, δηλαδή κερδίζει 1,7 μισθούς ετησίως καθαρά.

Σημειώνεται ότι τα ανωτέρω παραδείγματα αφορούν τις βασικές παροχές (βασικό μισθό, οικογενειακό επίδομα και επίδομα θέσης ευθύνης) του ενιαίου μισθολογίου (καθώς τα ειδικά μισθολόγια των ιατρών, των ενστόλων, του Υπουργείου Εξωτερικών, των μελών ΔΕΠ και των δικαστικών έλαβαν επιπλέον αυξήσεις) και δεν περιλαμβάνουν τυχόν αμοιβές από υπερωρίες, κίνητρα επίτευξης στόχων, επιδόματα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας, επίδομα παραμεθορίου κλπ τα οποία επίσης αυξήθηκαν.

Η λίστα με τις 35 αυξήσεις από το 2023 έως σήμερα

Έτος 2026

1. Αύξηση μισθών στο σύνολο του δημοσίου τον Απρίλιο του 2026, αναλόγως της αύξησης του κατώτατου μισθού. Το δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται σε περίπου 358 εκατ. ευρώ.

2. Εφαρμογή μειωμένων συντελεστών φορολόγησης εισοδήματος βάση της μεταρρύθμισης της φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων με έμφαση στους νέους, τις οικογένειες με παιδιά και την μεσαία τάξη. Το ετήσιο κόστος που αφορά τους δημοσίους υπαλλήλους εκτιμάται σε 400 εκατ. ευρώ.

3. Αύξηση της αποζημίωσης αλλοδαπής υπηρεσίας και του επιδόματος ειδικών καθηκόντων για το προσωπικό του Υπουργείου Εξωτερικών, καθώς και των αποζημιώσεων για τα δίδακτρα τέκνων με ετήσιο κόστος περίπου 30 εκατ. ευρώ.

4. Αναγνωρίζεται μισθολογικά, κατ’ αναλογία του μεταπτυχιακού, με προώθηση κατά δύο μισθολογικά κλιμάκια, το δίπλωμα του Πολυτεχνείου και λοιπών Πανεπιστημίων με πενταετή κύκλο σπουδών. Εκτιμάται ότι ωφελούμενοι είναι περίπου 5.000 δημόσιοι υπάλληλοι με ετήσιο κόστος 7 εκατ. ευρώ.

5. Θεσπίζεται αφορολόγητο για το επίδομα βιβλιοθήκης μελών ΔΕΠ και ερευνητών, με ετήσιο κόστος περί τα 6 εκατ. ευρώ.

Έτος 2025

6. Αυτοτελής φορολόγηση της αποζημίωσης των εφημεριών των ιατρών του ΕΣΥ και περεταίρω μείωση του συντελεστή σε 20%, με κόστος 40 εκατ. ευρώ.

7. Μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 1 μονάδα και στο δημόσιο από 1/1/2025. Από τα 448 εκατ. ευρώ του κόστους της μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών, τα 83 εκατ. ευρώ αφορούν το δημόσιο τομέα.

8. Μη συμψηφισμός της προσωπικής διαφοράς δημοσίων υπαλλήλων κατά τη μισθολογική τους εξέλιξη εφόσον αυτή ανέρχεται έως 300 ευρώ και μερικός συμψηφισμός για υψηλότερες προσωπικές διαφορές. Αφορά περίπου 40.000 δημοσίους υπαλλήλους με ετήσιο κόστος 12 εκατ. ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 5 εκατ. ευρώ ετησίως.

9. Αναμόρφωση του κινήτρου επίτευξης στόχων στο Δημόσιο, με ετήσιο κόστος 40 εκατ. ευρώ.

10. Αναμόρφωση του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας στους ΟΤΑ και το Υπουργείο Πολιτισμού με επιπρόσθετο κόστος περίπου 40 εκατ. ευρώ κατ’ έτος.

11. Αύξηση της νυχτερινής αποζημίωσης των ενστόλων από 1/1/2025, με ετήσιο κόστος 25 εκατ. ευρώ.

12. Από 1η Ιουλίου ενισχύονται περαιτέρω τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας με το επίδομα ιδιαίτερων συνθηκών εργασίας και επικινδυνότητας, λαμβάνοντας ενίσχυση 100 ευρώ μηνιαίως, με εκτιμώμενο συνολικό κόστος 111 εκατ. ευρώ για το 2025 και 222 εκατ. ευρώ για το 2026.

13. Θεσμοθετήθηκε κανόνας ετήσιας αυξήσεως οριζοντίως των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων, αναλόγως της αύξησης του κατώτατου μισθού. Το δημοσιονομικό κόστος για το έτος 2025 με αύξηση ύψους 30 ευρώ μηνιαίως του μισθού από τον Απρίλιο ανέρχεται σε 215 εκατ. ευρώ.

14. Αναμόρφωση μισθολογίου ενόπλων δυνάμεων με αυξήσεις από τον Οκτώβριο του 2025. Το ετήσιο κόστος εκτιμάται σε 162 εκατ. ευρώ, ωστόσο εκτιμάται ότι έχουν εξοικονομηθεί σε ετήσια βάση περίπου 77 εκατ. ευρώ από την αναμόρφωση της δομής των ενόπλων δυνάμεων. Αφορά περίπου 75.500 στελέχη των ενόπλων δυνάμεων.

15. Αύξηση των ωρών νυχτερινής απασχόλησης των ενόπλων δυνάμεων με ετήσιο κόστος 9 εκατ. ευρώ.

16. Αναμόρφωση μισθολογίου αστυνομίας, πυροσβεστικής και λιμενικού με αυξήσεις από τον Οκτώβριο του 2025. Το ετήσιο κόστος εκτιμάται σε 127 εκατ. ευρώ, και αφορά περίπου 76.000 στελέχη των σωμάτων ασφαλείας.

17. Θέσπιση επιδόματος ιδιαιτέρων καθηκόντων στο προσωπικό των σωφρονιστικών καταστημάτων, με ετήσιο κόστος 6 εκατ. ευρώ.

Έτος 2024

18. Αύξηση από 1/1/2024 οριζοντίως των αποδοχών κατά 70 ευρώ με κόστος 674 εκατ. ευρώ.

19. Αύξηση από 1/1/2024 της οικογενειακής παροχής στο δημόσιο κατά 20 έως 50 ευρώ με κόστος 187 εκατ. ευρώ.

20. Αύξηση από 1/1/2024 των επιδομάτων θέσης ευθύνης κατά 30% με κόστος 62 εκατ. ευρώ.

21. Αύξηση από 1/1/2024 κατά 30% του επιδόματος παραμεθορίου με κόστος 9 εκατ. ευρώ.

22. Αύξηση από 1/1/2024 κατά 15 ευρώ του επιδόματος ιδιαιτέρων συνθηκών εργασίας των ενστόλων που είναι έγγαμοι ή έχουν παιδιά, με κόστος 24 εκατ. ευρώ.

23. Αναμόρφωση μισθολογίου μελών ΔΕΠ, αναδρομικά από 07/10/2022, με μεσοσταθμική αύξηση 10%, με ετήσιο κόστος 49 εκατ. ευρώ.

24. Σημαντική αύξηση από 1/1/2024, των αποζημιώσεων μετακίνησης και διανυκτέρευσης με ετήσιο κόστος 43 εκατ. ευρώ.

25. Αύξηση του αντισταθμιστικού επιδόματος και της πάγιας αντιμισθίας δικαστικών, με ετήσιο κόστος 15 εκατ. ευρώ.

26. Αύξηση από 1/1/2024 της αποζημίωσης των εφημεριών του ΕΣΥ κατά 20%, με ετήσιο κόστος 45 εκατ. ευρώ.

27. Επιπλέον αύξηση από το 2024 της ειδικής αποζημίωσης για τα πληρώματα των πολεμικών πλοίων και το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων που βρίσκεται σε ειδική αποστολή, με ετήσιο κόστος 15 εκατ. ευρώ.

28. Αύξηση από τον Οκτώβριο του 2024 του κινήτρου προσέλκυσης ιατρών σε προβληματικές και άγονες περιοχές, με ετήσιο κόστος 16 εκατ. ευρώ.

Έτος 2023

29. Αναμόρφωση του μισθολογίου των ιατρών του ΕΣΥ το 2023 με μεσοσταθμική αύξηση 10% και ετήσιο κόστος 65 εκατ. ευρώ.

30. Κατάργηση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης εισοδήματος και στον δημόσιο τομέα από το 2023 με ετήσιο κόστος 202 εκατ. ευρώ.

31. Διευθέτηση από το 2023 μισθολογικών θεμάτων των ενόπλων δυνάμεων όπως η (α) Μισθολογική εξέλιξη Εθελοντών Μακράς Διάρκειας και Οπλιτών Βραχείας Ανακατάταξης (8,5 εκατ), (β) Επέκταση της Μάχιμης 5ετίας ενστόλων και σε λοιπές κατηγορίες προσωπικού, (γ) έκδοση της απόφασης για καταβολή της ειδικής αποζημίωσης για τη νυκτερινή απασχόληση των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων (25 εκατ), (δ) θεσπίζεται ειδική πρόσθετη αμοιβή για πληρώματα πολεμικών πλοίων που βρίσκονται σε αποστολή (25 εκατ), με συνολικό κόστος 59 εκατ. ευρώ.

32. Απαλλαγή από τον φόρο των πτητικών και καταδυτικών επιδομάτων στις Ένοπλες Δυνάμεις και σε Σώματα Ασφαλείας, καθώς και της ειδικής αποζημίωσης ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού και πληρωμάτων ασθενοφόρων Ε.Κ.Α.Β. για αεροδιακομιδές.

33. Πρώτη υλοποίηση των Κινήτρων Επίτευξης Στόχων στο δημόσια τομέα, σε συγκεκριμένους στόχους πολιτικής, με ετήσιο κόστος 50 εκατ. ευρώ κατ’έτος.

34. Αναμόρφωση του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας του Υπουργείου Υγείας και του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με επιπρόσθετο κόστος περίπου 30 εκατ. ευρώ κατ’ έτος.

35. Κατάργηση της εισφοράς 1% υπερ Ταμείου Πρόνοιας Δημοσίων Υπαλλήλων από το 2023 με κόστος 80 εκατ. ευρώ.

Την ίδια στιγμή, έκλεισε και το κεφάλαιο των καταλογισμών υπέρογκων ποσών σε εργαζομένους.

Ειδικότερα, το Β1 Εργατικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, με την υπ’ αριθμ. 83/2026 απόφασή του, δικαίωσε απολυθέντες συνταξιούχους και παράλληλα εργαζόμενους στην «Δημοτική Επιχείρηση Ύδρευσης-Αποχέτευσης Μείζονος Περιοχής Βόλου».

Οι ίδιοι εργαζόμενοι, το 2024, είχαν δικαιωθεί από Πρωτοδικείο Βόλου. Τότε είχε κριθεί, αφενός, ότι δεν αποτελεί νόμιμο λόγο απόλυσης εργαζομένου η διατήρηση, παράλληλα με την εργασία του, της ιδιότητας του συνταξιούχου και, αφετέρου, ότι ήταν παράνομη η αυτόματη κατάταξη του εργαζομένου-συνταξιούχου στο πρώτο μισθολογικό κλιμάκιο του ενιαίου μισθολογίου.

Στην συνέχεια ο νόμος 5114/2024 ρύθμισε το ζήτημα της μισθολογικής μεταχείρισης της συγκεκριμένης κατηγορίας μισθωτών του Δημοσίου και ευρύτερου Δημοσίου τομέα και, παράλληλα, προέβλεψε ότι τυχόν καταλογισμοί αποδοχών θα αίρονταν υπό την προϋπόθεση ότι η συγκεκριμένη ρύθμιση θα καταλάμβανε εργαζομένους που είχαν συνταξιοδοτηθεί και συνέχισαν να εργάζονται από την 24.6.2023, εξαιρώντας όμως αδικαιολόγητα τις υπόλοιπες, όμοιες περιπτώσεις.

Όμως, η Δ.Ε.Υ.Α. Μείζονος Περιοχής Βόλου άσκησε στο Ανώτατο Πολιτικό Δικαστήριο αναίρεση κατά των αποφάσεων που είχαν δικαιώσει απολυθέντες συνταξιούχους-εργαζομένους (8/2024 ΜονΠρωτΒόλου και 379/2024 ΜονΕφετείου Λάρισας).

Τώρα, με την αρεοπαγιτική απόφαση έγινε δεκτό ότι όλες οι ρυθμίσεις που περιλαμβάνονται σε Οργανισμούς Εσωτερικής Υπηρεσίας ή Κανονισμούς σχετικά με την αυτοδίκαιη καταγγελία της σύμβασης σε περίπτωση συνταξιοδότησης μισθωτού αποτελούν «ρήτρες μονιμότητας», οι οποίες έχουν καταργηθεί σύμφωνα με τον ν. 4046/2012 και την Π.Υ.Σ. 6/2012.

Επίσης, δέχθηκε ο Άρειος Πάγος ότι η συνταξιοδότηση, από μόνη της, δεν μπορεί να προκαλέσει την επανακατάταξη του μισθωτού στο πρώτο μισθολογικό κλιμάκιο του ενιαίου μισθολογίου και, όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται, ο εργαζόμενος «δεν μεταπίπτει αυτοδικαίως στο μισθολογικό κλιμάκιο του πρωτοδιοριζόμενου υπαλλήλου, αφού στον νόμο δεν πρoβλέπεται αντίστροφη μισθολογική εξέλιξη».

Μάλιστα, υπογραμμίζεται στην αρεοπαγιτική απόφαση ότι «η μετάπτωση του εργαζομένου σε κατώτερο μισθολογικό κλιμάκιο» συνιστά «μονομερή εκ μέρους του εργοδότη βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας» και ότι μοναδική συνέπεια «είναι η μη αξιοποίηση της προϋπηρεσίας για την περαιτέρω μισθολογική εξέλιξη».

ΚλείσιμοΑκόμη, ο Άρειος Πάγος δέχθηκε ότι από το άρθρο 64 του ν. 5113/2024 συνάγεται ευθέως κανόνας ο οποίος καλύπτει όλες τις όμοιες περιπτώσεις ανεξαρτήτως χρόνου γέννησης της διαφοράς.

Οι πληρεξούσιοι δικηγόροι που χειρίστηκαν την υπόθεση Σπύρος Μπαλατσούκας και Δημήτρης Βαλαβάνης, μετά την έκδοση της αρεοπαγιτικής απόφασης, δήλωσαν:

«Τα αντανακλαστικά, πράγματι, του Ελληνικού Δημοσίου για τη ρύθμιση των περιπτώσεων αυτών μετά τη δημοσίευση της απόφασης του Πρωτοδικείου Βόλου υπήρξαν άμεσα. Δυστυχώς όμως η τελική ρύθμιση χαρακτηρίσθηκε από περιορισμένη αναδρομική ισχύ και, παρά τις αρκετές δικαστικές αποφάσεις με τις οποίες αυτός ο περιορισμός έχει κριθεί αντισυνταγματικός, δεν έχει υπάρξει θετική κίνηση εκ μέρους του Δημοσίου, με αποτέλεσμα ακόμη και σήμερα υπάλληλοι του Δημοσίου και του ευρύτερου δημοσίου τομέα να απειλούνται με καταλογισμό υπέρογκων ποσών. Με την απόφαση του Αρείου Πάγου επιλύεται πρωτότυπα και σε ανώτατο δικαιοδοτικό βαθμό το συνολικό νομικό ζήτημα και επιβεβαιώνεται ακόμη μία φορά η ανάγκη για συνολική και χάριν της ασφάλειας δικαίου ρύθμιση».

Υποστήριξε ότι η φιλοσοφία λειτουργίας του Δημοσίου έχει αλλάξει αισθητά τα τελευταία χρόνια, καθώς από ένα σύστημα εσωστρεφές και προσανατολισμένο στη διοικητική διαδικασία, έχει μετατραπεί σε πολιτοκεντρικό.

Καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη μετάβαση διαδραμάτισε η ψηφιακή αναβάθμιση των υπηρεσιών μετά το 2019, με αιχμή την πλατφόρμα gov.gr, η οποία, όπως είπε, μείωσε σημαντικά τη γραφειοκρατία και περιόρισε την ανάγκη φυσικής παρουσίας των πολιτών σε δημόσιες υπηρεσίες.

Ο κ. Λιβάνιος επισήμανε ότι η ψηφιοποίηση δεν βελτιώνει μόνο την εξυπηρέτηση των πολιτών, αλλά επιτρέπει και την καλύτερη κατανομή του ανθρώπινου δυναμικού. Όπως ανέφερε, η μείωση της ανάγκης για προσωπικό σε θέσεις γραμματειακής υποστήριξης και εξυπηρέτησης στα γκισέ δίνει τη δυνατότητα στο κράτος να ενισχύσει κρίσιμους τομείς, όπως η εκπαίδευση, η υγεία και οι τεχνικές υπηρεσίες, με περισσότερους εκπαιδευτικούς, γιατρούς, μηχανικούς και οικονομολόγους.

Παράλληλα, τόνισε ότι «είναι ένας πολύ δύσκολος αγώνας το να αλλάξει το Δημόσιο», το οποίο παραλλήλισε με «βραδυκίνητο καράβι», όπου «έπρεπε να γίνουν σημαντικές αλλαγές» και στο οποίο επιχειρούνται παρεμβάσεις σε όλα τα επίπεδα. Μεταξύ αυτών, ανέφερε την επιτάχυνση των προσλήψεων υπό την εποπτεία του ΑΣΕΠ, την καθιέρωση διαδικασιών αξιολόγησης υπαλλήλων και υπηρεσιών, την ενίσχυση της διαφάνειας μέσω της Εθνική Αρχή Διαφάνειας, καθώς και παρεμβάσεις στην τοπική αυτοδιοίκηση και στη διαδικασία απόδοσης ιθαγένειας με στόχο λιγότερη γραφειοκρατία και μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συμβολή της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης, υπογραμμίζοντας ότι οι απόφοιτοί της αποτελούν υψηλού επιπέδου στελέχη που μπορούν να καλύψουν κρίσιμες ανάγκες της δημόσιας διοίκησης.

Ωστόσο, ο κ. Λιβάνιος στάθηκε και στο πρόβλημα στελέχωσης, κυρίως σε ειδικότητες υψηλής ζήτησης, όπως οι μηχανικοί και οι επιστήμονες πληροφορικής. Όπως εξήγησε, η βελτίωση της οικονομικής δραστηριότητας στον ιδιωτικό τομέα καθιστά δυσκολότερη την προσέλκυση αυτών των επαγγελματιών στο Δημόσιο, καθώς οι αποδοχές είναι συχνά υψηλότερες στην αγορά.

Ιδιαίτερο πρόβλημα εντοπίζεται, σύμφωνα με τον υπουργό, στη στελέχωση υπηρεσιών σε νησιωτικές και τουριστικές περιοχές, όπου το υψηλό κόστος στέγασης δυσκολεύει την προσέλκυση εκπαιδευτικών, γιατρών και δημοτικών υπαλλήλων. Για την αντιμετώπιση του ζητήματος, το υπουργείο σε συνεργασία με δήμους υλοποιεί προγράμματα κατασκευής κοινωνικών κατοικιών για εργαζόμενους, με πιλοτικές εφαρμογές σε περιοχές όπως το Ρέθυμνο, οι Λειψοί και η Αστυπάλαια, ενώ προβλέπεται επέκταση και σε άλλα νησιά.

Στην παρατήρηση του δημοσιογράφου Νίκου Ευαγγελάτου ότι η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εσωτερικών δεν δίνει έμφαση στην προβολή, ο κ. Λιβάνιος τόνισε ότι η επιλογή είναι η υλοποίηση συγκεκριμένων παρεμβάσεων με μετρήσιμο αποτέλεσμα και όχι η επικοινωνιακή διαχείριση. Όπως είπε, στόχος μέχρι τις εκλογές είναι η παράδοση έργων με ορατό αποτέλεσμα για τους πολίτες και όχι γενικές εξαγγελίες.

Τέλος, αναφέρθηκε στη διαδικασία αξιολόγησης των δημόσιων υπηρεσιών από τους πολίτες, η οποία εφαρμόστηκε το προηγούμενο έτος και παρέχει, όπως είπε, πολύτιμα δεδομένα για τις δυσλειτουργίες του κράτους. Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν προβλήματα όπως η γραφειοκρατία, οι καθυστερήσεις στις πολεοδομίες και η κατάσταση του οδικού δικτύου στις πόλεις, επιτρέποντας -όπως σημείωσε- στο κράτος να εντοπίζει αδυναμίες και να προχωρά σε στοχευμένες διορθώσεις.

Τον Δεκέμβριο οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου ( συμπεριλαμβανομένων και των εκκρεμών επιστροφών φόρων) σημείωσαν σημαντική πτώση στα 3,221 δισ. ευρώ από 3,782 δισ. ευρώ τον προηγούμενο μήνα Νοέμβριο. Χωρίς τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων οι οφειλές του Δημοσίου τον Δεκέμβριο 2025 ανήλθαν σε 2,499 δισ. ευρώ έναντι 3,016 δισ. ευρώ τον Νοέμβριο 2025.

Πρόκειται για σημαντική αντιστροφή πορείας έπειτα από αρκετούς μήνες ανόδου η οποία ήταν το αποτέλεσμα της άμεσης κινητοποίησης του υπουργείου Οικονομικών και των προειδοποιήσεων του προς τους φορείς του δημοσίου ότι θα υποστούν συνέπειες, μία από τις οποίες και η δημοσιοποίηση των ονομάτων τους, αν δεν επιταχύνουν την εξόφληση των ληξιπρόθεσμων χρεών τους προς τον ιδιωτικό τομέα. Για το θέμα αυτό θα ασχοληθεί Επιτροπή που συνέστησε το υπουργείο Οικονομικών με σκοπό τον εντοπισμό των αιτιών καθυστερήσεων στη μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών των φορέων του Δημοσίου

Ακόμη μία κίνηση προς την κατεύθυνση είναι και η Ειδική Ομάδα Εργασίας που συγκροτεί ο ΕΦΚΑ για την επιτάχυνση της απονομής των εφάπαξ στους συνταξιούχους του Δημοσίου. Παρ’ ότι ο αριθμός των εκκρεμών εφάπαξ προς τους δημοσίους υπαλλήλους έχει περιοριστεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, υπάρχουν ακόμη 1.000 υποθέσεις που δεν έχουν διευθετηθεί λόγω του αυξημένου βαθμού δυσκολίας που παρουσιάζουν.

Στόχος είναι μέσω της Ειδικής Ομάδας Εργασίας να εκκαθαριστούν το ταχύτερο δυνατόν οι υποθέσεις αυτές. Η συγκεκριμένη ομάδα θα ξεκινήσει το έργο της από 1ης Μαρτίου 2026 και θα το ολοκληρώσει έως την 31η Δεκεμβρίου 2026. Σε ό,τι αφορά τις εκκρεμείς αιτήσεις για κύριες συντάξεις η εικόνα είναι η εξής: Τον μήνα Νοέμβριο ο αριθμός τους ήταν 14.430 εκ των οποίων περίπου 5.500 αφορούν ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες. Πρόκειται για ελεύθερους επαγγελματίες με οφειλές προς τον ΕΦΚΑ έως 30.000 ευρώ και για αγρότες με οφειλές έως 10.000 ευρώ. Σημειώνεται ότι και για τις δύο αυτές κατηγορίες οφειλετών προϋπόθεση για την υποβολή αίτησης συνταξιοδότησης είναι η ρύθμιση της οφειλής σε έως και 60 μηνιαίες δόσεις

Συνολικά η εξέλιξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς τον ιδιωτικό τομέα, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του Δεκεμβρίου 2025 είναι η ακόλουθη:

Στα δημόσια νοσοκομεία οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ανέρχονται σε 1,397 δισ. ευρώ, έναντι 1,683 δις. ευρώ τον προηγούμενο μήνα Νοέμβριο. Η μείωση κατά 286 εκατ. ευρώ οφείλεται και στην επιτάχυνση των συμψηφισμών οφειλών μεταξύ Δημοσίου και φαρμακευτικών εταιριών.

Στους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ανήλθαν στα 587 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 5 εκατ. ευρώ συγκριτικά με τον Νοέμβριο.

Στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ανήλθαν σε 180 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 44 εκατ. ευρώ έναντι του Νοεμβρίου

Στα Νομικά Πρόσωπα οι ληξιπρόθεσμες οφειλές ανήλθαν σε 209 εκατ. ευρώ έναντι 226 εκατ. ευρώ τον Νοέμβριο, παρουσιάζοντας μείωση 17 εκατ. ευρώ.

Όπως επισημαίνει το topgeargreece.gr ένα από τα πιο ενδιαφέροντα άρθρα αφορά τις προσωποποιημένες πινακίδες, οι οποίες πλέον θα επιτρέπουν στους οδηγούς να έχουν πινακίδα με συνδυασμό γραμμάτων και αριθμών της επιλογής τους, αντί για το κλασικό σύστημα τριών γραμμάτων και τεσσάρων αριθμών.

Σήμερα στην Ελλάδα, οι πινακίδες αυτοκινήτων ακολουθούν το πρότυπο γράμματα + αριθμός (π.χ. ΑΑΑ-1000) και τα γράμματα καθορίζουν την περιφέρεια (π.χ. ΚΒΤ = Καβάλα).

Η επιλογή «προσωπικού» αριθμού δεν είναι θεσμοθετημένη, ενώ ορισμένοι επιλέγουν τυχαία αριθμούς για λόγους δακτυλίου ή προσωπικής αρέσκειας.

Με το νέο νομοσχέδιο:

• Θα επιτρέπεται η έκδοση προσωποποιημένων πινακίδων.
• Οι πινακίδες θα εκδίδονται με ειδικό τέλος υπέρ του Δημοσίου.
• Θα εξασφαλίζεται διαφάνεια και νομιμότητα, χωρίς «χάρες» ή αυθαιρεσίες.

Στο εξωτερικό, η αγορά προσωποποιημένων πινακίδων είναι θεσμοθετημένη και πολύ κερδοφόρα:

• Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η πινακίδα “25 O” πωλήθηκε για 575.000 ευρώ, καταγράφοντας ρεκόρ.
• Στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η πινακίδα “P7” δημοπρατήθηκε στο Ντουμπάι για 13,8 εκ. ευρώ, με μονοψήφιους αριθμούς να συνδέονται με υψηλή κοινωνική θέση ή βασιλική καταγωγή.

Στην Ελλάδα, οι νέες πινακίδες θα δίνουν τη δυνατότητα να εμφανίζονται ονόματα, ημερομηνίες, ομάδες, κόμματα ή ό,τι άλλο φανταστεί ο οδηγός.

Επιπλέον, θα καθοριστούν κανόνες για μεταβίβαση ή διατήρηση της πινακίδας σε περίπτωση πώλησης μεταχειρισμένου οχήματος.

Αυτή η αλλαγή φέρνει την Ελλάδα πιο κοντά στα διεθνή πρότυπα, ανοίγοντας παράλληλα νέες υπηρεσίες και πηγές εσόδων από τα ειδικά τέλη.

Mε πληροφορίες από topgeargreece.gr

Βασικά σημεία της αναθεωρημένης σύμβασης:

• Νέες επενδύσεις 420.000.000 ευρώ: α) 308 εκ. για 23 νέα τρένα β) 112 εκ. για νέα αμαξοστάσια, αναβαθμίσεις και ψηφιακά συστήματα
• Για πρώτη φορά ρήτρα καταγγελίας σύμβασης σε περίπτωση που τα νέα τρένα δεν είναι στην Ελλάδα το 2027
• Αυστηρότερες ρήτρες υπέρ του Δημοσίου για καθυστερήσεις, ακινητοποιήσεις και αθέτηση της υποχρέωσης συντήρησης των τρένων
• Διπλασιασμός αποζημιώσεων επιβατών σε περίπτωση ακινητοποιήσεων
• Παρακολούθηση εκτέλεσης δρομολογίων με το νέο ψηφιακό σύστημα γεωεντοπισμού – διαφανής μηχανισμός πληρωμών αντί για το σημερινό έγχαρτο σύστημα.

Η αναθεωρημένη σύμβαση του ελληνικού Δημοσίου με την Hellenic Train «κλειδώνει» συνολικές επενδύσεις 420 εκατ. €, ενεργοποιεί ρήτρες υπέρ του Δημοσίου για καθυστερήσεις στα δρομολόγια, θεσπίζει νέο πλαίσιο προστασίας επιβατών με διπλασιασμό αποζημιώσεων, αυστηροποιεί τους κανόνες συντήρησης και διαθεσιμότητας στόλου, ενώ προβλέπει υποχρεωτική εκπαίδευση προσωπικού καθηκόντων ασφαλείας και ψηφιακή μέτρηση εκτέλεσης έργου μέσω του νέου συστήματος γεωεντοπισμού.

Από τη δήλωση προθέσεων στην υλοποίηση

Στις 12 Μαΐου 2025, παρουσία των Πρωθυπουργών Ιταλίας – Ελλάδας, Τζόρτζια Μελόνι και Κυριάκου Μητσοτάκη, υπεγράφη μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ της Ελληνικής κυβέρνησης και της Ferrovie dello Stato, μητρικής εταιρείας της Hellenic Train, όπου κατεγράφη η πρόθεση για νέες επενδύσεις σε τρένα με αποκλειστική δαπάνη της Ιταλικής πλευράς.

Από την πρόθεση όμως, στην υλοποίηση της υπόσχεσης, μεσολάβησαν διαπραγματεύσεις για τους όρους αυτής της συμφωνίας, ώστε να υπάρχουν εγγυήσεις εκτέλεσης των επενδύσεων και να μην μείνουν “στα χαρτιά”. Αυτό επιτυγχάνεται σήμερα, αφού ταυτόχρονα με την αναθεώρηση της Σύμβασης Ελληνικού Δημοσίου – Hellenic Train, υπογράφεται και η επίσημη παραγγελία των 23 νέων τρένων από την κατασκευάστρια εταιρεία Alstom, με αυστηρό χρονοδιάγραμμα παράδοσης έως το 2027.

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ιδιωτική επένδυση που έχει υλοποιηθεί ποτέ στις χερσαίες μεταφορές της χώρας και την πρώτη αγορά νέων τρένων από την προ-ολυμπιακή περίοδο του 2004.

Νέα ηλεκτροκίνητα τρένα Coradia Stream

Στο πλαίσιο της ανανέωσης του στόλου, εντάσσονται στο ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο 23 νέοι ηλεκτροκίνητοι συρμοί τύπου Coradia Stream. Πρόκειται για ηλεκτροκίνητους συρμούς νέας γενιάς, σχεδιασμένους για υπεραστικές και προαστιακές επιβατικές υπηρεσίες.

Οι συρμοί διαθέτουν χαμηλό δάπεδο και επιβίβαση χωρίς σκαλιά, αυξημένη χωρητικότητα (335 θέσεις ανά υπεραστικό και 362 ανά προαστιακό συρμό), μεγάλες γυάλινες επιφάνειες, προσαρμοζόμενο LED φωτισμό, ειδικούς χώρους για ποδήλατα, καρότσια και μεγάλες αποσκευές, καθώς και ενισχυμένη ηχομόνωση.

Σε επίπεδο ασφάλειας και λειτουργίας, ενσωματώνονται πλήρως τα ευρωπαϊκά συστήματα ETCS για τον έλεγχο κυκλοφορίας και ταχύτητας, καθώς και το TCMS για την κεντρική διαχείριση όλων των κρίσιμων λειτουργιών του συρμού, με συνεχή παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο και δυνατότητα αυτόματων παρεμβάσεων όπου απαιτείται.

Οι συρμοί έχουν μέγιστη ταχύτητα 160 χλμ./ώρα με δυνατότητα αναβάθμισης όπου το δίκτυο επιτρέπει μεγαλύτερες ταχύτητες και παρουσιάζουν έως 10% μειωμένη κατανάλωση ενέργειας. Η πλατφόρμα Coradia Stream αποτελεί δοκιμασμένη λύση της Alstom, με εκτεταμένη χρήση διεθνώς με πάνω από 4.500 συρμούς σε λειτουργία σε Ευρώπη, Αφρική και Βόρεια Αμερική.

Από το σύνολο των 23 συρμών, 12 προορίζονται για τον άξονα Αθήνα–Θεσσαλονίκη και 11 για την ενίσχυση των προαστιακών γραμμών Αττικής και Θεσσαλονίκης.

Το κόστος επένδυσης για τους νέους συρμούς αντιστοιχεί σε 308.000.000 ευρώ και το αναλαμβάνει αποκλειστικά η Hellenic Train.

Ταυτόχρονα, με βάση την αναθεωρημένη σύμβαση αναλαμβάνει την υποχρέωση για ακόμη 20.000.000 ευρώ που αφορά την ανακαίνιση του υπάρχοντος στόλου και ακόμη 35.000.000 για υποδομές συντήρησης και συστήματα.

Νέα υποδομή και συστήματα στον Άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη μαζί με επεκτάσεις προς Πάτρα και Βόρεια Ελλάδα

Σε πλήρη εξέλιξη και εντός χρονοδιαγράμματος βρίσκονται τα έργα υποδομής στον άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη ο οποίος από το καλοκαίρι του 2026 θα διαθέτει σε διπλή γραμμή 100% σηματοδότηση, 100% τηλεδιοίκηση και 100% ETCS – σύστημα αυτόματης πέδησης τρένων (το τελευταίο δεν περιλαμβανόταν στη σύμβαση 717).

Τα ίδια συστήματα θα είναι εγκατεστημένα και στο τμήμα Θεσσαλονίκη – Ειδομένη έως τα σύνορα της χώρας, καθώς το έργο παραδίδεται τον Απρίλιο του 2026. Ταυτόχρονα δημοπραττείται πλήρης ανακαίνιση του τμήματος Αχαρνές – Οινόη και προχωρούν τα έργα αποκατάστασης στο Δομοκό.

Με την ολοκλήρωση αυτών των έργων και τα νέα τρένα στο δίκτυο, το δρομολόγιο Αθήνα – Θεσσαλονίκη θα εκτελείται σε λιγότερο από 3,5 ώρες.

Έως το 2027 θα έχουν ολοκληρωθεί επίσης:

• Η υπογειοποίηση των Σεπολίων που αυτή τη στιγμή διχοτομεί την Αθήνα με πολλαπλές ισόπεδες διαβάσεις.
• Οι γραμμές Λάρισας – Βόλου και Παλαιοφάρσαλου – Καλαμπάκας (Έργα Daniel)
• Ο Προαστιακός Δυτικής Αττικής (Λιόσια – Μέγαρα) και ο Προαστιακός Δυτικής Θεσσαλονίκης (ΝΣΣ – Αγχίαλος – με δυνατότητα επέκτασης προς Γέφυρα).
• Η επέκταση προς την Πελοπόννησο θα έχει ενεργοποιηθεί έως τον Ψαθόπυργο (15 χλμ από την Πάτρα) και τα έργα θα συνεχιστούν προς Ρίο και Πάτρα.
• Η γραμμή Λουτράκι – Άγιοι Θεόδωροι

Τα έργα που ακολουθούν κατά προτεραιότητα είναι η πλήρης ανάταξη των γραμμών στη Βόρεια Ελλάδα, η υλοποίηση των έργων στο τμήμα Αλεξανδρούπολη – Ορμένιο και η επέκταση προς την Πάτρα.

Τέλος, υπεγράφη πριν από τρεις εβδομάδες η συμφωνία για τον κάθετο άξονα Ελλάδας – Βουλγαρίας – Ρουμανίας που βγάζει τη χώρα μας από τη σιδηροδρομική απομόνωση και θα συμβάλλει σημαντικά στις εξαγωγές και στην απεξάρτηση της Ευρώπης από τα στενά του Βοσπόρου.

Νέοι Σταθμοί

Εκκινεί στις αρχές του 2026 η Α’ φάση ανακαίνισης των Σταθμών Αθήνας και Θεσσαλονίκης με χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης έως το φθινόπωρο του 2026. Ταυτόχρονα δημοπρατείται η ανακαίνιση των σταθμών του Προαστιακού Αττικής και Δυτικής Θεσσαλονίκης ενώ παραδίδονται 4 νέοι σταθμοί στην Πελοπόννησο.

Με χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, συνολικά 35 επιπλέον σιδηροδρομικοί σταθμοί σε όλη τη χώρα θα αναβαθμιστούν τόσο αισθητικά όσο και σε υποδομές προσβασιμότητας για ΑμεΑ.

Η Β’ φάση για τους κεντρικούς Σιδηροδρομικούς Σταθμούς Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Πειραιά βρίσκεται σε φάση αρχιτεκτονικών προτάσεων.

Ρήτρες χρονοδιαγραμμάτων – Αυστηρότερες κυρώσεις

Το καθεστώς κυρώσεων στη νέα αναθεωρημένη σύμβαση είναι σαφώς αυστηρότερο, ενώ για πρώτη φορά εισάγεται συγκεκριμένο πλαίσιο ποινών για τις καθυστερήσεις των δρομολογίων.
Από 1η Ιανουαρίου του 2026 ενεργοποιείται νέο πλαίσιο ποινών για ακινητοποιήσεις συρμών λόγω βλαβών, με δικαίωμα καταγγελίας της σύμβασης από το ελληνικό Δημόσιο, εφόσον διαταράσσεται άνω του 10% των ετήσιων δρομολογίων. Το δικαίωμα ενεργοποιείται σε περίπτωση διατάραξης των δρομολογίων για τουλάχιστον 2 συνεχόμενες ημέρες ή τουλάχιστον 5 ημέρες σε διάστημα ενός μήνα. Προβλέπονται ποινές μέχρι 1 εκατ. € υπέρ του Δημοσίου και αύξηση αποζημιώσεων επιβατών.

Ειδικότερα, με τη νέα σύμβαση θεσπίζεται αυστηρότερο και ενισχυμένο πλαίσιο αποζημιώσεων επιβατών, προβλέποντας, για πρώτη φορά, διπλασιασμό των αποζημιώσεων σε περιπτώσεις σοβαρών συμβάντων κατά την εκτέλεση των δρομολογίων.

Σε περίπτωση μη τήρησης του χρονοδιαγράμματος δρομολόγησης των νέων τρένων, προβλέπεται εξάμηνο περιθώριο συμμόρφωσης, μετά το οποίο το Δημόσιο μπορεί να καταγγείλει οριστικά τη σύμβαση και να την αναθέσει σε άλλο πάροχο.

Αντίστοιχα βέβαια σε περίπτωση μη έγκαιρης αποκατάστασης της υποδομής, το ελληνικό Δημόσιο θα κληθεί να αποζημιώσει τον πάροχο για ανεκτέλεστα δρομολόγια.

Οικονομική συμφωνία

Η Hellenic Train βάσει της σύμβασης σήμερα λαμβάνει 21 εκατ. € από το ανώτατο πλαφόν των 50 εκατ. €. Τα υπόλοιπα 29 εκατ. € επιστρέφουν στο ελληνικό Δημόσιο. Από αυτά, τα 29 εκατ. € αφορούν τα τέλη δικτύου ΟΣΕ και τα μισθώματα τροχαίου υλικού και εγκαταστάσεων.

Σημειώνεται ότι όσα περισσότερα δρομολόγια εκτελούνται από την Hellenic Train και άλλες σιδηροδρομικές επιχειρήσεις (δεν υπήρχε ούτε υπάρχει καθεστώς αποκλειστικότητας), τόσο περισσότερα τέλη δικτύου εισπράττει ο ΟΣΕ.

Διαφάνεια και ψηφιακή παρακολούθηση

Η διαφάνεια ενισχύεται και ως προς την παρακολούθηση ομαλής εκτέλεσης των δρομολογίων καθώς η παρακολούθηση των δρομολογίων και η καταβολή αποζημίωσης κόστους δεν θα βασίζεται στις έγγραφες αναφορές της Hellenic Train, αλλά θα υπολογίζεται με βάση τις ψηφιακές καταγραφές του νέου συστήματος γεωεντοπισμού που νομοθετήθηκε τον Ιούλιο του 2025 και υλοποιείται από τον ΟΣΕ.

Ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης δήλωσε:

«Στον σιδηρόδρομο επιχειρούμε να κάνουμε μια νέα αρχή, διορθώνοντας παθογένειες δεκαετιών. Με την προώθηση των αναγκαίων έργων στον άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη, με προηγμένα συστήματα ασφαλείας και, βεβαίως, με νέα τρένα. Σε αυτό το πλαίσιο, η υπογραφή της συμφωνίας για την προμήθεια 23 νέων τρένων, σύγχρονων προδιαγραφών, έως το 2027, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα μπροστά. Πρόκειται για την πρώτη παραγγελία καινούργιων τρένων εδώ και δύο δεκαετίες, με το κόστος να καλύπτεται εξ ολοκλήρου από τη Ferrovie dello Stato.

Το γεγονός ότι η παράδοση των πρώτων τρένων έρχεται αμέσως μετά την ολοκλήρωση των σιδηροδρομικών έργων και την εγκατάσταση των νέων συστημάτων ασφαλείας στέλνει ένα σαφές μήνυμα ότι είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε πράξη τη δέσμευσή μας για ένα σύγχρονο, ασφαλή και ευρωπαϊκό σιδηρόδρομο, ο οποίος θα ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη των Ελλήνων πολιτών».

Ο Αναπληρωτής Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης δήλωσε:

«Σήμερα, μετά από 6 μήνες διαπραγματεύσεων, γυρίζουμε μια νέα σελίδα για τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Ο ιταλικός όμιλος Ferrovie dello Stato δεν μένει σε προφορικές δεσμεύσεις, αλλά με τη σημερινή υπογραφή προχωρά στην παραγγελία νέων τρένων για τον Ελληνικό σιδηρόδρομο και την εκταμίευση 308 εκατομμυρίων ευρώ με αυστηρό χρονοδιάγραμμα υλοποίησης έως το 2027.

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ξένη επένδυση χερσαίων μεταφορών στην ιστορία της χώρας.

Εκφράζουμε τις ευχαριστίες μας προς την Ιταλική κυβέρνηση και την Ιταλίδα Πρωθυπουργό, κα Τζόρτζια Μελόνι διότι τήρησε την υπόσχεσή της. Θα ήθελα επίσης να ευχαριστήσω προσωπικά τον αναπληρωτή πρωθυπουργό και αρμόδιο για Υποδομές και Μεταφορές, Ματέο Σαλβίνι για την συμβολή του στην υλοποίηση αυτής της επένδυσης που αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα.

Η σημερινή υπογραφή αποτελεί ένα κρίσιμο βήμα για τη μεγάλη αλλαγή που επιχειρούμε στον Ελληνικό Σιδηρόδρομο. Πραγματική αλλαγή σημαίνει: Νέα Υποδομή, Νέα Τρένα, Νέοι Σταθμοί. Αυτό είναι το σχέδιό μας και το υλοποιούμε με συνέπεια και αποφασιστικότητα».

Παρότι χρονικά υπερβαίνει τα στενά όρια μία κυβερνητικής θητείας, ο Πολυετής Δημοσιονομικός Προγραμματισμός αποτελεί πλέον θεσμό και υποχρέωση της χώρας. Είναι ο πρώτος που καταρτίζεται κατ’ εφαρμογήν των νέων δημοσιονομικών κανόνων που τέθηκαν σε ισχύ πανευρωπαϊκά και, στο εξής, θα συνοδεύει την κατάθεση του κρατικού προϋπολογισμού, τον Νοέμβριο κάθε έτους. Ουσιαστικά αποτελεί την αφετηρία της οικονομικής πολιτικής, καθώς τα κράτη χαράζουν πλέον προϋπολογισμούς τετραετίας, διασφαλίζοντας έτσι και το «πράσινο φως» από τις Βρυξέλλες ότι δεν αποκλίνουν από το πλαίσιο που ορίζουν οι δημοσιονομικοί κανόνες και το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα που έχει εγκρίνει για κάθε χώρα η Κομισιόν.

Ξεκινώντας από τα νέα μέτρα που θα εφαρμοστούν για πρώτη φορά το 2026, με «σταθμό» την αύξηση του μέσου μισθού στη χώρα μας στα 1.500 ευρώ και του κατώτατου στα 950 ευρώ το 2027, στις 80 σελίδες του το Πολυετές Πρόγραμμα προδιαγράφει συνεχείς αυξήσεις μισθών και συντάξεων κάθε χρόνο, περαιτέρω πτώση της ανεργίας και περισσότερες από 148.500 νέες προσλήψεις στο δημόσιο ως το 2029.

Ενίσχυση εισοδημάτων 10 δισ. σε μια πενταετία

Σύμφωνα με το Πολυετές Δημοσιονομικό Πρόγραμμα (ΠΔΠ 2026-2029), με το σύνολο των δημοσιονομικών παρεμβάσεων που έχουν νομοθετηθεί και δρομολογηθεί από εφέτος για την τετραετία 2026-2029, ο Κρατικός Προϋπολογισμός θα εισφέρει πάνω από 10 δισ. στα εισοδήματα των πολιτών. Σε σχέση με το 2024, το όφελος αυτό αναλύεται σταδιακά ανά έτος ως εξής: 3,04 δισ. ευρώ για το 2025, αυξανόμενο σε 5,94 δισ. το 2026 (επιπλέον όφελος 2,9 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2025), σε 7,94 δισ. ευρώ το 2027 (επιπλέον 2 δισ. σε σχέση με το 2026), σε 9,01 δισ. ευρώ το 2028 (επιπλέον 1,07 δισ. σε σχέση με το 2027) και συνολικά σε 10,1 δισ. το 2029 (επιπλέον 1,09 δισ. σε σχέση με το 2028), με βάση τα μέχρι τώρα δημοσιονομικά περιθώρια.

Το μεγαλύτερο κύμα προσλήψεων

Στην πενταετία 2025-2029 προβλέπεται ότι θα προκύψουν 148.533 προσλήψεις σε φορείς γενικής κυβέρνησης, έναντι 109.540 αποχωρήσεων από το δημόσιο. Μόνο το 2026 προβλέπονται 35.840 προσλήψεις, πέραν των 31.434 που προβλέπεται πως θα έχουν προσληφθεί μέχρι τέλος του 2025, σύμφωνα με το ΠΔΠ 2026-2029.

Οι νέες θέσεις θα υπερβαίνουν έτσι κατά πολύ τον κανόνα 1:1 (μία πρόσληψη για κάθε αποχώρηση) και θα γίνονται κατά κύματα: 26.875 προσλήψεις το 2027, άλλες 26.875 το 2028 και επιπλέον 27.277 το 2029, έναντι ετήσιου ρυθμού 21.644 αποχωρήσεων την ίδια περίοδο.

Ωστόσο οι προβλέψεις αυτές αφορούν μόνον τις ήδη δρομολογημένες προσλήψεις που έχουν σχεδιαστεί και προϋπολογιστεί ως τώρα, χωρίς να περιλαμβάνονται άλλες που τυχόν θα καθοριστούν σε επόμενο χρόνο, με βάση τις ανάγκες του Κράτους, αλλά και τις δυνατότητες του Προϋπολογισμού.

Αυξήσεις πάνω από τον πληθωρισμό

Παράλληλα, συνολικά σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, προβλέπεται αύξηση της απασχόλησης, μείωση της ανεργίας και άνοδος των εισοδημάτων, που προβλέπεται να υπερκαλύπτουν τον πληθωρισμό.

Ο μέσος ονομαστικός μισθός των εργαζομένων, όπως δηλώνονται από τους εργοδότες στην ΕΡΓΑΝΗ, θα ανέλθει στα 1.500 ευρώ το 2027, από 1.342 ευρώ το 2024, με ενδιάμεση «στάση» στα περίπου 1.440 ευρώ το 2026.

Ο κατώτατος μισθός, αντίστοιχα, που βρίσκεται στα 880 ευρώ σήμερα, προβλέπεται να αυξηθεί σταδιακά στα 915-920 ευρώ (το οριστικό ύψος θα ανακοινωθεί τον Απρίλιο του 2026) και στα 950 ευρώ την άνοιξη του 2027.

Αντίστοιχα και οι δημόσιοι υπάλληλοι το 2026 θα λάβουν νέα οριζόντια αύξηση, ίση με αυτήν που θα ανακοινωθεί στον κατώτατο μισθό, δηλαδή επιπλέον 360 εκατ. ευρώ. Την ίδια στιγμή η ανεργία προβλέπεται να υποχωρήσει στο χαμηλότερο ποσοστό από το 2008 (στο 8,6% το 2026) καταγράφοντας πτώση 50% μέσα σε λίγα χρόνια (από 17,3% το 2019).

Οι αυξήσεις αυτές υπολογίζονται στον ονομαστικό μισθό. Ωστόσο από το 2026 κάτι αλλάζει: λόγω και της μείωσης φόρων και εισφορών που ξεκινά να εφαρμόζεται από 1ης Ιανουαρίου, αυξάνονται οι καθαρές απολαβές που θα λαμβάνουν εκατομμύρια εργαζόμενοι «στο χέρι».

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΠΔΠ, σε σχέση με φέτος, το 2026 αναμένεται αύξηση 5% στις «καθαρές» από φόρους και εισφορές μέσες αμοιβές εξαρτημένης εργασίας, σε σχέση με το 2025, άνοδος υπερδιπλάσια από την αύξηση του πληθωρισμού που αναμένεται να μην ξεπεράσει το 2,2%.

Τι έρχεται στη συνέχεια

Ο σχεδιασμός για την ενίσχυση των πραγματικών εισοδημάτων πάντως, δεν απορρέει απλώς από την κοινωνική ανάγκη ή πίεση, αλλά αποτελεί μέρος της στρατηγικής της κυβέρνησης για την επίτευξη των αναπτυξιακών και δημοσιονομικών στόχων που έχει θέσει στο πεδίο της Οικονομίας.

Όπως τονίζεται στο Πολυετές Πρόγραμμα «η υλοποίηση μόνιμων πολιτικών ενίσχυσης των εισοδημάτων, η οποία συντελείται εντός των δημοσιονομικών στόχων, αφορά στη μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών και οδηγεί σε βελτίωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών και στη στήριξη της εγχώριας ζήτησης με μόνιμο αποτύπωμα στο διαθέσιμο εισόδημα. Το 2026 η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να αυξηθεί κατά 1,7%, με εφαλτήριο τις παρεμβάσεις εισοδηματικής πολιτικής για τον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα, τις θετικές εξελίξεις στην αγορά εργασίας, την αποκλιμάκωση του ρυθμού πληθωρισμού καθώς και την ενίσχυση του καταναλωτικού κλίματος».

Πώς αποτυπώνεται πρακτικά αυτό στο μέλλον των μισθών και της εργασίας;

Σύμφωνα και με όσα αναφέρονται στο Πολυετές Δημοσιονομικό Πρόγραμμα 2026-2029:

* για τις «μικτές» αποδοχές των εργαζομένων, με βάση τα στοιχεία της ΕΡΓΑΝΗ, ο μέσος μισθός στη χώρα κινείται ήδη σχεδόν 30% υψηλότερα από τον αντίστοιχο του 2019, ενώ για όσους αμείβονται με τον κατώτατο, το 2025 κινείται 35,4% υψηλότερα και το 2026 η αύξηση θα υπερβεί το 40%, ενώ το 2027 θα αγγίζει το 50% φτάνοντας στα 950 ευρώ μικτά.

* για τα λεφτά που μπαίνουν «στην τσέπη» από την άλλη, ενώ οι καθαρές μέσες αποδοχές των εργαζομένων στη χώρα αυξήθηκαν από το 2019 ως το 2025 κατά 26%, το 2026 η αύξηση θα φτάνει σε 32,3%. Από το 2024 και μετά οι αυξήσεις δείχνουν να «τρέχουν» σταθερά με ρυθμούς περίπου 5%-6% .

Το παράδοξο είναι ότι, συνυπολογίζοντας την ακρίβεια που την ίδια περίοδο (από το 2019 και μετά) έχει αυξηθεί συνολικά 19,5% και το 2026 θα αυξηθεί περαιτέρω σε 22,1%, η σύγκριση με τους μισθούς δείχνει ότι οι αντίστοιχες αυξήσεις στις καθαρές αμοιβές εξαρτημένης εργασίας σωρευτικά είναι σχεδόν 50% μεγαλύτερες από την άνοδο την οποία καταγράφει ο επίσημος πληθωρισμός (κατά 32,3% το κατά κεφαλήν «καθαρό» εισόδημα, ενώ κατά 22,1% ο πληθωρισμός)!

Συνεπώς, αν οι αμοιβές και οι αυξήσεις στα εισοδήματα των εργαζομένων αναπροσαρμόζονταν αυτόματα με βάση την πορεία του επίσημου πληθωρισμού και μόνον, χωρίς σε όλα αυτά τα χρόνια να εφαρμόζονται άλλες παρεμβάσεις ή μέτρα -ή χωρίς η οικονομία και η απασχόληση να έχουν τη δυναμική που έχουν αναπτύξει- τότε ο «καθαρός» μισθός του μέσου εργαζόμενου στη χώρα θα είχε αυξηθεί κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες λιγότερο από όσο προβλέπεται ότι θα φτάσει το 2026, ενώ ο κατώτατος κατά 18 ποσοστιαίες μονάδες λιγότερες.

«Πακέτο» 14 δισ. για συντάξεις μέχρι το 2029

Για τους απόμαχους της εργασίας, αντίστοιχα, το κονδύλι των συντάξεων προβλέπεται να ανεβαίνει κάθε χρόνο κατά περίπου 1,4 – 1,6 δισ. ευρώ. Η συνταξιοδοτική δαπάνη αναμένεται να αυξηθεί από 34,3 δισ. ευρώ το 2025, στα 40,1 δισ. ευρώ ως το 2029.

Σε σχέση με όσα λαμβάνουν μέχρι τώρα, οι αυξήσεις που έρχονται για τις συντάξεις στην τετραετία 2026 – 2029 θα υπερβούν σωρευτικά τα 14 δισεκατομμύρια ευρώ. Στη δαπάνη αυτή έχει ενσωματωθεί το κόστος της ετήσιας αναπροσαρμογής των συντάξεων, αλλά και η σταδιακή κατάργηση του συμψηφισμού της αύξησης του ποσού της σύνταξης με την προσωπική διαφορά των συνταξιούχων.

Ειδικά με την αλλαγή αυτή, το 2026 θα είναι η πρώτη φορά μετά από 15 ολόκληρα χρόνια, που 671.000 συνταξιούχοι θα πάρουν το 50% της αύξησης την οποία άλλοι λαμβάνουν τα τελευταία χρόνια. Ενώ από το 2027 και κάθε χρόνο μετά θα την εισπράττουν στο 100%, όπως όλοι οι υπόλοιποι.

Επιπλέον, άλλοι 1,4 εκατομμύρια χαμηλοσυνταξιούχοι άνω των 65 ετών και με εισόδημα έως 14.000 ευρώ (άγαμοι) ή 26.000 ευρώ (έγγαμοι) θα λαμβάνουν κάθε Νοέμβριο επιπλέον 360 εκατ. ευρώ ετησίως, ως κοινωνική ενίσχυση 250 ευρώ την οποία για πρώτη φορά εισέπραξαν την εβδομάδα που πέρασε.​​

Το Πολυετές Σχέδιο ενσωματώνει συνολικά τις παρεμβάσεις που ξεκινούν από το 2027 και μετέπειτα. Εκτός από την πλήρη κατάργηση του συμψηφισμού της αύξησης των συντάξεων με την προσωπική διαφορά, μεταξύ άλλων ξεχωρίζουν και άλλα νέα μέτρα που για πρώτη φορά θα εφαρμοστούν, όπως:

• πλήρης κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους από το 2027
• μείωση ασφαλιστικών εισφορών κατά μισή μονάδα επιπλέον από το 2027
• σημαντική μείωση του τελικού φόρου που πληρώνουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, στα εκκαθαριστικά των δηλώσεων εισοδήματος που θα υποβληθούν για τα κέρδη του 2026.
• σημαντική μείωση φόρου ή και πλήρη απαλλαγή στην εκκαθάριση του 2027, για ιδιοκτήτες που εκμισθώνουν ακίνητα τα οποία κρατούσαν κλειστά.

«Κανένας Έλληνας υπουργός Οικονομικών δεν έχει γίνει πιθανότατα ποτέ δεκτός στο Βερολίνο όπως ο Κυριάκος Πιερρακάκης. (…) Τον υποδέχτηκαν λέγοντας, “Η Γερμανία μπορεί να μάθει πολλά από την Ελλάδα”. Οι ρόλοι έχουν αντιστραφεί», γράφει η γερμανική οικονομική εφημερίδα.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης «ήταν πολύ μακριά από αυτό αυτή τη φορά», συνεχίζει η Handelsblatt: συνομίλησε με τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών και τον υπουργό Ψηφιακού Μετασχηματισμού και, όπως σημειώνει ο συντάκτης, στο Βερολίνο ο Έλληνας πολιτικός «δεν είναι ικέτης, αλλά περιζήτητος σύμβουλος».

«Η Ελλάδα ως πρότυπο μεταρρύθμισης για την Γερμανία; (…) “Δεν θα μιλούσα για πρότυπο, αλλά μάλλον για έμπνευση”», δηλώνει ο κ. Πιερρακάκης.

«Η Ελλάδα έχει επί του παρόντος καλύτερες επιδόσεις από την Γερμανία σε ορισμένους τομείς». Το ΔΝΤ αναμένει ανάπτυξη 2% για την Ελλάδα φέτος και του χρόνου, ενώ για τη Γερμανία προβλέπει 0,2% και 0,9%. Παράλληλα, ο Πιερρακάκης αναμένεται να πετύχει φέτος πλεόνασμα, την ώρα που η Γερμανία «συσσωρεύει χρέος-ρεκόρ».

Ο επικεφαλής της Bundesbank Γιοάχιμ Νάγκελ δήλωσε ότι «αυτό που έχει πετύχει η Ελλάδα τα τελευταία δέκα χρόνια είναι ιστορία επιτυχίας και έμπνευση για όλη την Ευρώπη», ενώ ο Κλάους Ρέγκλινγκ ανέφερε ότι «η Ελλάδα βρίσκεται πλέον πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ σε πολλούς δείκτες».

Παράλληλα, η εφημερίδα σημειώνει ότι η Ελλάδα αποτελεί «χώρα-πρότυπο στην ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης», σε αντίθεση με την καθυστερημένη Γερμανία. Ο Γερμανός υπουργός ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για το έργο Πιερρακάκη, ο οποίος παρουσιάζει την πλατφόρμα Gov.gr με 2.200 ψηφιακές υπηρεσίες, βασισμένη και σε Τεχνητή Νοημοσύνη.

Ο Κλάους Ρέγκλινγκ σημειώνει ότι η Ελλάδα πέρασε «μια ιδιαίτερα δύσκολη διαδικασία» και ότι τα τρία πακέτα διάσωσης οφείλονταν στη δυσλειτουργία του πολιτικού συστήματος. Ο κ. Πιερρακάκης προσθέτει: «Κάναμε το σωστό, αφού εξαντλήσαμε όλες τις άλλες επιλογές», μιλώντας για «θεμελιώδη αλλαγή νοοτροπίας: δεν μετακυλίουμε πλέον τα βάρη στις επόμενες γενιές».

Ερωτώμενος για τη Γερμανία, ο Πιερρακάκης δηλώνει: «Δεν θέλουμε να δίνουμε συμβουλές με υψωμένο το δάχτυλο».

Ο Ρέγκλινγκ, πάντως, υπογραμμίζει ότι το βασικό δίδαγμα είναι πως «οι μεταρρυθμίσεις αποδίδουν και όσο πιο γρήγορα αντιμετωπιστούν τα προβλήματα, τόσο λιγότερο επώδυνο θα είναι».

Ο υπουργός θυμίζει ότι η κυβέρνηση ψήφισε «τη μεγαλύτερη μείωση φόρων στην ιστορία μας», η οποία θα συνεισφέρει 0,6 ποσοστιαίες μονάδες στην προβλεπόμενη ανάπτυξη 2,4% το 2026.

Ο ίδιος τονίζει ότι απαιτούνται νέες μεταρρυθμίσεις, περισσότερες επενδύσεις και ενίσχυση των εξαγωγών, ενώ για τη Γερμανία επισημαίνει ότι εξακολουθεί να διαθέτει «τεράστια δύναμη, καινοτομία και δυναμισμό».