Ανδρέας Μαραθιάς

Κεντρικός στόχος της πρωτοβουλίας είναι η δημιουργία ενός ενιαίου και σαφούς θεσμικού πλαισίου, που θα βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της διοίκησης, θα ενισχύσει τη διαφάνεια και θα διευκολύνει τη συμμετοχή των πολιτών στη λήψη αποφάσεων.

Μεταξύ των σημαντικότερων παρεμβάσεων που προβλέπει ο νέος Κώδικας είναι:

– η θέσπιση ενιαίου νομοθετικού πλαισίου για τις περιφέρειες, οι οποίες μέχρι σήμερα λειτουργούσαν βάσει διαφορετικών και συχνά αλληλοεπικαλυπτόμενων διατάξεων, με στόχο να βάλει τέλος στις ασάφειες και στις συγκρούσεις αρμοδιοτήτων μεταξύ φορέων.

– η  συμμετοχή των πολιτών, καθώς προβλέπεται η δυνατότητα διεξαγωγής συμβουλευτικών δημοτικών δημοψηφισμάτων με ηλεκτρονική ψηφοφορία, ενώ αναβαθμίζεται και ο θεσμός των συμβουλίων νέων μέσω ψηφιακών διαδικασιών εκλογής.

–  η ενίσχυση των μηχανισμών διαφάνειας και λογοδοσίας των αιρετών οργάνων, με υποχρεωτική δημοσιοποίηση αποφάσεων, αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και αυστηρότερους ελέγχους νομιμότητας.

–  η αναδιοργάνωση της διακυβέρνησης σε δήμους και περιφέρειες, με σαφέστερη κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων, επιτροπών και συμβουλευτικών οργάνων, ώστε να αποφεύγονται επικαλύψεις και καθυστερήσεις.

– στην οικονομική διαχείριση , με σκοπό τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και διαφάνεια, ενώ θεσμοθετείται ένα αντικειμενικό σύστημα ελέγχου νομιμότητας των αποφάσεων των ΟΤΑ μέσω ειδικής υπηρεσίας και ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος όπως αναφέρει το airetos.gr .

– στο εκλογικό σύστημα της αυτοδιοίκησης, η κατάργηση του δεύτερου γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών, ενώ δίνεται η δυνατότητα ηλεκτρονικής ψηφοφορίας σε ειδικά εκλογικά κέντρα υπό την εποπτεία δικαστικού αντιπροσώπου και

– ο ψηφιακός μετασχηματισμός της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με την ανάπτυξη ηλεκτρονικών εφαρμογών που θα διευκολύνουν τόσο τη συμμετοχή των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων όσο και την καθημερινή εξυπηρέτησή τους από τους δήμους και τις περιφέρειες.‌‍

Πρόκειται για ένα εκτενές νομοθέτημα, που περιλαμβάνει 761 άρθρα και ενσωματώνει, εκσυγχρονίζοντας, σχεδόν 2.000 διάσπαρτες διατάξεις που αφορούν τη λειτουργία των δήμων και των περιφερειών σε όλη τη χώρα.

Στο πλαίσιο των αλλαγών προβλέπεται, επίσης, η δυνατότητα ηλεκτρονικής ψηφοφορίας σε ειδικά εκλογικά κέντρα, παρουσία δικαστικού αντιπροσώπου.

Παράλληλα, εισάγεται η θεσμοθέτηση της διεξαγωγής συμβουλευτικού δημοτικού δημοψηφίσματος με ηλεκτρονική ψηφοφορία, με πρόβλεψη συγκεκριμένων θεσμικών εγγυήσεων για τη διασφάλιση της διαδικασίας.

Δείτε ΕΔΩ τον Κώδικα που τέθηκε σε διαβούλευση

Οι 10 πιο σημαντικές αλλαγές στην τοπική αυτοδιοίκηση

1. Οι Περιφέρειες της χώρας, δεκαπέντε (15) χρόνια μετά τη θεσμοθέτησή τους δεν είχαν αποκτήσει ένα ενιαίο νομοθετικό πλαίσιο, με αποτέλεσμα ταυτόχρονα να διέπονται από διατάξεις που αφορούν τις κεντρικές κρατικές υπηρεσίες, τις πρώην κρατικές περιφέρειες και τις αιρετές νομαρχίες. Σε πολλές περιπτώσεις, το ίδιο ζήτημα μπορούσε να εμπίπτει στην αρμοδιότητα περισσότερων του ενός φορέων, χωρίς σαφή ιεράρχηση, γεγονός που οδηγούσε σε αναποτελεσματικότητα και σύγχυση. Αυτό τελειώνει με τη θεσμοθέτηση του ενιαίου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης για δήμους και περιφέρειες.

2. Συμμετοχή πολιτών στην οργάνωση και στη δράση των δήμων. Θεσμοθέτηση της διεξαγωγής συμβουλευτικού δημοτικού δημοψηφίσματος με ηλεκτρονική ψηφοφορία και θεσμικές εγγυήσεις για τη διαδικασία διεξαγωγής του. Αναβάθμιση των συμβουλίων νέων, με σαφείς κανόνες για την εκλογή τους και ηλεκτρονική διαδικασία ψηφοφορίας.

3. Ενίσχυση της διαφάνειας και της λογοδοσίας των αιρετών οργάνων. Η υποχρέωση δημοσιοποίησης των αποφάσεων, η αξιοποίηση των ψηφιακών μέσων και η ενίσχυση των μηχανισμών ελέγχου συμβάλλουν στη δημιουργία ενός πλαισίου που ενισχύει την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τη διοίκηση.

4. Αναδιοργάνωση του συστήματος διακυβέρνησης των δήμων και των περιφερειών. Με την αποσαφήνιση των αρμοδιοτήτων των συλλογικών οργάνων της αυτοδιοίκησης (δημοτικό και περιφερειακό συμβούλιο, δημοτική και περιφερειακή επιτροπή, λοιπές επιτροπές και συμβουλευτικά όργανα) και την καθιέρωση ενιαίων κανόνων λειτουργίας, επιδιώκεται η βελτίωση της αποτελεσματικότητας και η αποφυγή συγκρούσεων αρμοδιοτήτων.

5. Αποτελεσματικότητα και διαφάνεια στη λειτουργία των οικονομικών υπηρεσιών, ώστε να μην δημιουργούνται γκρίζες ζώνες επιδεχόμενες πολλαπλών ερμηνειών.

6. Αντικειμενικό και στοχευμένο σύστημα ελέγχου νομιμότητας αποκλειστικά (και σε καμία περίπτωση σκοπιμότητας) επί των πράξεων και των οργάνων διοίκησης της αυτοδιοίκησης, μέσω της λειτουργίας ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος και της Αυτοτελούς Υπηρεσίας Ελέγχου Νομιμότητας Ο.Τ.Α..

7. Σαφής προσδιορισμός της καταστατικής θέσης των οργάνων διοίκησης της αυτοδιοίκησης, δηλαδή της αντιμισθίας και των εξόδων παράστασης, της αναστολής της επαγγελματικής τους δραστηριότητας ή της λήψης ειδικής άδειας.

8. Καταγραφή και συστηματοποίηση των αρμοδιοτήτων των δήμων και των περιφερειών στο πλαίσιο της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης, με στόχο τη σαφή κατανομή τους μεταξύ των διαφορετικών επιπέδων διοίκησης. Με τον τρόπο αυτό, αποφεύγονται επικαλύψεις και κενά, ενώ ενισχύεται η
συνεργασία μεταξύ των επιπέδων διακυβέρνησης προς όφελος του πολίτη.

9. Αλλαγή του τρόπου εκλογής αυτοδιοικητικών αρχών, με κατάργηση του δεύτερου γύρου των εκλογών και δυνατότητα ηλεκτρονικής ψηφοφορίας σε ειδικά εκλογικά κέντρα παρουσία δικαστικού αντιπροσώπου, προκειμένου να ενισχυθεί η νομιμοποίηση των αιρετών αρχών και η συμμετοχή των δημοτών.

10. Ψηφιακός μετασχηματισμός της Αυτοδιοίκησης. Υπάρχει μια συνειδητή επιλογή στον Κώδικα να λειτουργούν ηλεκτρονικές εφαρμογές προς υποβοήθηση της συμμετοχής των πολιτών στα όργανα της αυτοδιοίκησης, αλλά και της εξυπηρέτησής τους στην καθημερινή διάδραση με την αυτοδιοίκηση. Έτσι, στο πλαίσιο του Κώδικα προβλέπεται η δημιουργία εφαρμογών με πολλαπλές διαλειτουργικότητες.

Τι αλλάζει

Όπως αναφέρει το υπουργείο Εσωτερικών με τον νέο κώδικα:

• Όλες οι βασικές διατάξεις συγκεντρώνονται σε έναν Κώδικα, ώστε να μην απαιτείται να ψάξει ή να γνωρίζει κάποιος ένα δαιδαλώδες παράπλευρο δίκαιο.
• Καταργούνται ή ενσωματώνονται παλαιότερες διάσπαρτες ρυθμίσεις.
• Εξασφαλίζεται ενιαία ερμηνεία και εφαρμογή.
• Εισάγονται νέες ρυθμίσεις, με έμφαση στην αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια και τη συμμετοχή των πολιτών.
• Μέσα από την εισαγωγή σύγχρονων εργαλείων και διαδικασιών, ιδίως ψηφιακού χαρακτήρα, καθώς και την αναδιοργάνωση βασικών πεδίων, όπως η άσκηση αρμοδιοτήτων και η δημοσιονομική διαχείριση, επιδιώκεται η ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας δήμων και περιφερειών και η παροχή ποιοτικότερων υπηρεσιών προς τους πολίτες.

Στο πλαίσιο αυτό διευκρινίζεται ότι η ύπαρξη ενός ενιαίου κώδικα:

• Μειώνει δραστικά τη γραφειοκρατία.
• Διευκολύνει τους αιρετούς και τα στελέχη.
• Επιτρέπει στον πολίτη να κατανοήσει πιο εύκολα το σύστημα.
• Απλοποιεί τις διαδικασίες, ώστε οι πολίτες να εξυπηρετούνται χωρίς καθυστερήσεις και ταλαιπωρία.
• Δίνει περισσότερες δυνατότητες συμμετοχής, ειδικά σε όσους δυσκολεύονται να συμμετέχουν με τον παραδοσιακό τρόπο (νέοι, άτομα που βρίσκονται μακριά).
• Ξεκαθαρίζει ποιος κάνει τι, ώστε να αποφεύγονται επικαλύψεις.
• Βοηθά τους δήμους και τις περιφέρειες να διαχειρίζονται καλύτερα τα χρήματά τους, άρα να αξιοποιούνται πιο σωστά οι πόροι.
• Ενισχύει τη διαφάνεια, ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν πού πάνε τα χρήματα τους και πώς λειτουργεί η διοίκηση.
• Μειώνει τα περιθώρια αυθαιρεσίας, γιατί οι διαδικασίες γίνονται πιο αντικειμενικές και στενά ελέγξιμες.

Την ίδια ώρα, η Αριστερά διατηρεί τη Μασσαλία, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Γαλλία, απέναντι στον υποψήφιο του Εθνικού Συναγερμού. Ο απερχόμενος δήμαρχος Μπενουά Παγιάν φαίνεται να εξασφαλίζει ποσοστό από 53% έως 55,2%, έναντι του Φρανκ Αλιζιό που κινείται μεταξύ 39,1% και 41,5%.

Στη Χάβρη, ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ επανεκλέγεται δήμαρχος με περίπου 47%, επιβεβαιώνοντας την ισχυρή του παρουσία.

Αντίθετα, ο Εθνικός Συναγερμός δεν κατάφερε να κατακτήσει την Τουλόν, έναν από τους βασικούς του στόχους, καθώς η Λορ Λαβαλέτ ηττήθηκε με 46,5% από τη Ζοζέ Μασί, που συγκέντρωσε 53,5%.

Στη Νίκαια, επικράτησε ο σύμμαχος της ακροδεξιάς Ερίκ Σιοτί με περίπου 45%, αφήνοντας πίσω τον υποψήφιο της δεξιάς με 39,5% και τη συμμαχία της Αριστεράς που περιορίστηκε στο 15,5%.

Το νομοσχέδιο θα προβλέπει τη διεξαγωγή δημοτικών και περιφερειακών εκλογών σε ένα γύρο. Όπως διευκρίνισε ο Παύλος Μαρινάκης, οι πολίτες θα ψηφίζουν μία μόνο φορά, με δυνατότητα δεύτερης επιλογής, ώστε να αποφεύγεται η επαναληπτική εκλογική διαδικασία.

Ο ίδιος ξεκαθάρισε πως δεν τίθεται θέμα αλλαγής εκλογικού νόμου για τις εθνικές εκλογές. «Στόχος είναι η αυτοδυναμία δεν πιστεύουμε σε κυβερνήσεις συνεργασίας», τόνισε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, αναφερόμενος στα ελληνοτουρκικά και συγκεκριμένα στο καλώδιο διασύνδεσης με την Κύπρο και το Ισραήλ, δήλωσε πως ισχύουν στο ακέραιο όσα έχει πει ο ΥΠΕΞ.

Πρόκειται για «τεχνικά ζητήματα της εταιρίας, δεν είναι ζήτημα άδειας», είπε, ενώ σημείωσε πως «δεν μιλάμε για ενέργειες εντός του 2025».

Την ίδια ώρα, εξαπέλυσε «πυρά» κατά της αντιπολίτευσης, λέγοντας πως «κάποιοι επένδυσαν σε πόνο, αγωνίες της κοινωνίας, βάζοντας μπόλικο ψευτοπατριωτισμό. Κόντρα σε αυτό, η κυβέρνηση μεγάλωσε την Ελλάδα με πράξεις», αναφερόμενος στην επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ. στο Ιόνιο, στις συμφωνίες με Αίγυπτο-Ιταλία, αλλά και στη δημοσίευση του Χάρτη του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού, του οποίου η αξία είναι μεγάλη, γιατί είναι και με τη βούλα της Ευρώπης».

Σημείωσε πως «εμείς έχουμε πει ότι πιστεύουμε στον διάλογο με την Τουρκία, η παρατεταμένη φάση διαλόγου έχει αποδώσει (εκμηδένιση ροών, παραβιάσεων, υποδοχή νόμιμων τουριστών), όμως ο διάλογος δεν σημαίνει υποχώρηση, σημαίνει διεκδίκηση».

«Με την Τουρκία μας χωρίζει μόνο μία διαφορά: ΑΟΖ-υφαλοκρηπίδα. Η Τουρκία έχει τις θέσεις της, σημασία έχει τι κάνεις εσύ. Η Ελλάδα και σε επίπεδο διπλωματικό, εξοπλιστικό, σε επίπεδο συμφωνιών είναι πιο ισχυρή από ποτέ», σημείωσε.

Τέλος, για την εκτέλεση στο Χαλάνδρι, ανέφερε πως έχουν γίνει βήματα από την κυβέρνηση ευρύτερα για την πάταξη της εγκληματικότητας, σημειώνοντας μεταξύ άλλων πως η νεοσυσταθείσα ΔΑΟΕ (Διεύθυνση για την Αντιμετώπιση του Οργανωμένου Εγκλήματος) έχει εξαρθρώσει 48 μεγάλες συμμορίες.

«Το νόμος και τάξη από υπόσχεση, γίνεται πράξη, δεν είναι δεξιό δόγμα», επεσήμανε.

Το φιλοκουρδικό κόμμα DEM παρουσίασε σήμερα τον δικό του υποψήφιο για τον δήμο της Κωνσταντινούπολης, με τον κίνδυνο να δει, στις δημοτικές εκλογές που προβλέπεται να διεξαχθούν στα τέλη Μαρτίου, την τουρκική μεγαλούπολη να διαφεύγει από την αντιπολίτευση που την είχε κερδίσει το 2019.

Το κόμμα, η τρίτη πολιτική δύναμη στη χώρα, είχε υποστηρίξει τότε τον υποψήφιο του κυριότερου αντιπολιτευόμενου κόμματος, του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), απέναντι στο ισλαμoσυντηρητικό Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Η Μεράλ Ντανίς Μπεστάς, βουλευτίνα Ερζερούμ (ανατολική Τουρκία), θα είναι υποψήφια του κόμματος στην Κωνσταντινούπολη, ανακοίνωσε στους δημοσιογράφους η εκπρόσωπος του Κόμματος Ισότητας των λαών και της δημοκρατίας (DEM), Αϊσεγκιούλ Ντογάν.

Ηλικίας 56 ετών, η Μεράλ Ντανίς Μπεστάς εργάστηκε για χρόνια ως δικηγόρος ειδική στα ανθρώπινα δικαιώματα προτού εκλεγεί τέσσερις φορές βουλευτίνα με το φιλοκουρδικό κόμμα από το 2015.

Σύμφωνα με το σύστημα συμπροεδρίας το οποίο έχουν εμπνευστεί από τους Γερμανούς Πράσινους, που ισχύει για όλους τους εκλεγμένους του κόμματος, ο Μουράτ Τσέπνι, πρώην βουλευτής, θα είναι συνυποψήφιός της.

“Είμαστε ένα αρκετά ισχυρό και έμπειρο πολιτικό κίνημα ώστε να μην περιοριζόμαστε από άλλους σχηματισμούς”, δήλωσε η Ντογάν αιτιολογώντας την απόφαση του κόμματος.

Η Μπασάκ Ντεμιρτάς, σύζυγος του πολύ δημοφιλούς συμπροέδρου του κόμματος Σελαχατίν Ντεμιρτάς, που είναι φυλακισμένος από το 2016 και έχει αποσυρθεί επίσημα από την πολιτική, είχε αναφερθεί ως πιθανή υποψήφια στην Κωνσταντινούπολη.

Όμως η Ντεμιρτάς ανακοίνωσε προχθές, Τετάρτη, ότι δεν θα έθετε υποψηφιότητα έπειτα από διαβούλευση με το κόμμα της.

Οι αντιτιθέμενοι σε μια υποψηφιότητα του κόμματος DEM στην Κωνσταντινούπολη κατηγορούν το φιλοκουρδικό κόμμα ότι διευκολύνει μια ενδεχόμενη νίκη του AKP στερώντας τον απερχόμενο δήμαρχο του CHP Εκρέμ Ιμάμογλου από την υποστήριξη των Κούρδων εκλογέων.

Ο Ιμάμογλου είχε κερδίσει την πόλη το 2019 χάρη στην υποστήριξη του Καλού Κόμματος (Iyi — δεξιά) και την έμμεση εκείνη του φιλοκουρδικού κόμματος, που είχε αποφασίσει να μην παρουσιάσει υποψήφιο ώστε να μην διαιρεθούν οι ψήφοι της αντιπολίτευσης σε αυτή την πόλη των 16 εκατομμυρίων κατοίκων όπου ζει μια σημαντική κουρδική κοινότητα.

Όμως πολλοί Κούρδοι εκλογείς δεν έχουν συγχωρέσει τη στάση του CHP, που στράφηκε εναντίον τους ανάμεσα στον πρώτο και τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών τον περασμένο Μάιο.

Ο Ερντογάν επιφόρτισε τον Ιανουάριο τον πρώην υπουργό Περιβάλλοντος, Μουράτ Κουρούμ, να ξανακερδίσει την Κωνσταντινούπολη, την πιο πλούσια πόλη της χώρας, όπου γεννήθηκε και της οποίας ήταν δήμαρχος τη δεκαετία του 1990, ώστε να εκδικηθεί για την πιο ταπεινωτική εκλογική ήττα του AKP σε είκοσι χρόνια κυριαρχίας.

Τις προηγούμενες ημέρες η ΕΡΤ έλαβε γραπτώς ή και προφορικώς πολλά αιτήματα για τη διοργάνωση και μετάδοση τηλεμαχιών ανάμεσα σε υποψηφίους δημάρχους και περιφερειάρχες της χώρας.

Σύμφωνα με πληροφορίες στελέχη της ΕΡΤ αν και τόνιζαν ότι η δημόσια τηλεόραση οφείλει να ενθαρρύνει τον δημόσιο διάλογο, σημείωναν ότι δεν υπάρχει θεσμικό πλαίσιο στο πρότυπο της διακομματικής επιτροπής που συγκροτείται στις εθνικές εκλογές. Κατά συνέπεια πρόσθεταν ότι η ΕΡΤ δεν μπορεί να αναλάβει τη διοργάνωση και τη διαμόρφωση μιας τέτοιας διαδικασίας.

Υπενθύμιζαν, εξάλλου, ότι ουδέποτε στο παρελθόν δεν υπήρξαν αντίστοιχα debate. Για τους λόγους αυτούς η ΕΡΤ προτίθεται να διοργανώσει τηλεοπτικές συζητήσεις μεταξύ των υποψηφίων αρκεί να συμμετέχουν κάθε φορά τουλάχιστον τα 2/3 των επικεφαλής των συνδυασμών.

Εκλογές διεξάγονται στο σύνολο των δήμων της χώρας, όπως και για την ανάδειξη των τοπικών κυβερνήσεων και κοινοβουλίων στις 12 εκ των 17 αυτόνομων περιφερειών της Ισπανίας.

People cast their ballots during local elections in Barcelona, Sunday, May 28, 2023. Spain goes to the polls on Sunday for local and regional elections seen as a bellwether for a national vote in December. pic.twitter.com/yhKTAav1fR

— Emilio Morenatti (@EmilioMorenatti) May 28, 2023

Τα εκλογικά τμήματα, τα οποία άνοιξαν στις 09:00 τοπική ώρα (10:00 ώρα Ελλάδος), αναμένεται να κλείσουν στις 20:00 τοπική ώρα (21:00 ώρα Ελλάδος), ενώ στις κάλπες καλούνται πάνω από 35 εκατομμύρια άνθρωποι που έχουν δικαίωμα ψήφου. Δεν διεξάγονται δημοσκοπήσεις κατά την έξοδο από τις κάλπες (exit-polls).

Η μάχη αναμένεται να είναι αμφίρροπη σε πολλές περιφέρειες, με λίγες σαφείς πλειοψηφίες να διαφαίνονται, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις και ειδικούς, πέραν μόνον της περιφέρειας της Μαδρίτης, όπου η περιφερειακή πρόεδρος Ισαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο του “Λαϊκού Κόμματος” (PP, συντηρητικό) να δείχνει να εξασφαλίζει την επανεκλογή της με απόλυτη πλειοψηφία.

Spain holds regional elections ahead of year-end national vote https://t.co/vAZrrZhZJJ pic.twitter.com/FBwiwl9FyT

— Reuters (@Reuters) May 28, 2023

“Αν η αριστερά τα πάει καλύτερα από αυτό που προβλέπεται και καταφέρει να διατηρήσει τον έλεγχο της πλειονότητας των περιφερειακών κυβερνήσεων που διακυβεύονται (…) αυτό θα δείξει ότι οι βουλευτικές εκλογές θα είναι πολύ αμφίρροπες και θα είναι καλό για τις πιθανότητές της να παραμείνει στην εξουσία” στο τέλος της χρονιάς, εκτιμά ο Φεντερίκο Σάντι, αναλυτής του κέντρου μελετών Eurasiagroup, σε έρευνα που δημοσιεύτηκε αυτήν την εβδομάδα.

Όμως αν οι δημοσκοπήσεις, οι οποίες προβλέπουν στροφή προς τα δεξιά, αποδειχθούν σωστές, οι επιτυχίες στις περιφέρειες θα προσφέρουν στον επικεφαλής της βασικής αντιπολιτευόμενης παράταξης, τον Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό, που είναι αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος, το απαραίτητο “πρόκριμμα” για να κερδίσει τις βουλευτικές εκλογές το φθινόπωρο, συνεχίζει ο αναλυτής.

Πρωθυπουργός από το 2018, ο Σάντσεθ αντιμετωπίζει αυτή τη διπλή εκλογική αναμέτρηση έχοντας αρκετά βαρίδια: τη φθορά της εξουσίας, την άνοδο του πληθωρισμού –μολονότι αυτός βρίσκεται σε πολύ πιο χαμηλά επίπεδα στην Ισπανία απ’ό,τι στην πλειονότητα των άλλων χωρών της ΕΕ– και την μεγάλη μείωση της αγοραστικής δύναμης που απορρέει από αυτόν.

Rows over Eta and racism loom large as Spain holds local elections https://t.co/NNAlltE3he

— The Guardian (@guardian) May 27, 2023

Η εικόνα της κυβέρνησής του έχει εξάλλου επιβαρυνθεί από επανειλημμένες κρίσεις που έχουν συγκλονίσει την συμμαχία μεταξύ του κόμματός του, το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα της Ισπανίας (PSOE), και του ανήσυχου εταίρου του στον κυβερνητικό συνασπισμό, του κόμματος της ριζοσπαστικής αριστεράς Podemos.

Ευάλωτος

Ο Φεϊχό έχει κάνει τα πάντα για να μετατρέψει τις εκλογές αυτές σε πανεθνικό δημοψήφισμα για τον Πέδρο Σάντσεθ, τον οποίο περιγράφει ως εξαρτημένο από την άκρα αριστερά, αλλά και από αυτονομιστικά βασκικά και καταλανικά κόμματα, από τα οποία εξαρτάται η κυβέρνησή του μειοψηφίας στο κοινοβούλιο για να ψηφιστούν οι μεταρρυθμίσεις του.

“Ζητώ τις ψήφους της Ισπανίας που θέλει να δώσει τέλος στον ‘σαντσισμό’ από την Κυριακή”, κάλεσε ο Φεϊχό την Παρασκευή το βράδυ τον κόσμο στην τελευταία προεκλογική του συγκέντρωση στη Μαδρίτη, χρησιμοποιώντας τον όρο που επινόησε ο ίδιος για να περιγράφει τις πολιτικές του πρωθυπουργού.

Ο Σάντσεθ από την πλευρά του στήριξε την προεκλογική του εκστρατεία στον απολογισμό του κυβερνητικού του έργου, κυρίως στον οικονομικό τομέα και σε αυτόν της καταπολέμησης της ξηρασίας και της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, ένα θέμα που έρχεται ολοένα και περισσότερο στο προσκήνιο στην Ισπανία.

Spain, local elections today:

➤ Eligible voters: 35,414,655
➤ Polling stations open: 9 AM – 8 PM CET
➤ Municipalities going to the polls: 8,131

➤ https://t.co/uqtqAgTIxm

— Europe Elects (@EuropeElects) May 28, 2023

“Οι κοινωνικο-δημοκρατικές πολιτικές ταιριάζουν καλύτερα στην Ισπανία από τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές (επειδή) διαχειριζόμαστε πολύ καλύτερα την οικονομία”, τόνισε την Παρασκευή το βράδυ ο Ισπανός πρωθυπουργός, ολοκληρώνοντας την προεκλογική του εκστρατεία στη Βαρκελώνη, στη βορειοανατολική Ισπανία.

Ο Σάντσεθ είναι πιο ευάλωτος στις εκλογές αυτές, καθώς από τις 12 περιφέρειες που ανανεώνουν το κοινοβούλιο και τις κυβερνήσεις τους, οι Σοσιαλιστές κυβερνούν 10, είτε άμεσα, είτε ως μέλη συνασπισμού.

Από τον αριθμό των περιφερειών που θα καταφέρει να αποσπάσει το PP από τους Σοσιαλιστές θα εξαρτηθεί η αντίληψη της κοινής γνώμης για το αν ο Φεϊχό κέρδισε σε αυτόν τον πρώτο γύρο και η άφιξή του στην Μονκλόα, την έδρα της κεντρικής κυβέρνησης της Ισπανίας στο τέλος της χρονιάς είναι αναπόφευκτη.

Απάτη

Ωστόσο ο Φεϊχό έχει και δικά του προβλήματα. Το βασικό είναι το Vox, το κόμμα της άκρας δεξιάς που συνιστά την τρίτη δύναμη του κοινοβουλίου και φιλοδοξεί να γίνει απαραίτητος εταίρος του Λαϊκού Κόμματος για τη διακυβέρνηση των περιφερειών και στη συνέχεια σε εθνικό επίπεδο. Εξάλλου από πέρυσι, το PP και το Vox κυβερνούν μαζί την Καστίλλη και Λεόν, περιφέρεια στην οποία σήμερα δεν διεξάγονται εκλογές.

Έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι οι βουλευτικές εκλογές θα κριθούν στο κέντρο, ο Φεϊχό φροντίζει από την άνοδό του στην ηγεσία του PP πριν από έναν χρόνο να δώσει την εικόνα ενός μετριοπαθούς κόμματος και ως εκ τούτου να κρατά το Vox σε απόσταση. Επομένως ένα πολύ καλό αποτέλεσμα του Vox σε πολλές περιφέρειες θα ήταν επικίνδυνο γι’ αυτόν.

Η προεκλογική εκστρατεία που ολοκληρώθηκε την Παρασκευή το βράδυ αμαυρώθηκε τις τελευταίες μέρες από αρκετές υποθέσεις απάτης, στην προκειμένη περίπτωση φερόμενες εξαγορές επιστολικών ψήφων, στις οποίες εμπλέκονται ως επί το πλείστον εκλεγμένοι ή υποψήφιοι των Σοσιαλιστών.

Είναι δύσκολο να εκτιμηθεί ο αντίκτυπος των σκανδάλων αυτών. Ωστόσο ο Σάντσεθ, ο οποίος έχει καταστήσει την χρηστή διακυβέρνηση μια από τις προτεραιότητες της δράσης του, αντιτάσσοντάς την στις αισχρότητες προηγούμενων δεξιών κυβερνήσεων, είναι σίγουρο ότι δεν το χρειαζόταν αυτό.

Η ψηφοφορία εξελίχτηκε γενικά ομαλά. Παρατηρήθηκαν προβλήματα στην βιομετρική αναγνώριση των ψηφοφόρων, όπως και προβλήματα στην ηλεκτρονική ψηφοφορία σε τρεις δήμους που ο τρόπος αυτός ψηφοφορίας εφαρμόστηκε. Η αντιπολίτευση ωστόσο έκανε σωρεία καταγγελιών για προσπάθειες χειραγώγησης και άσκησης πίεσης σε ψηφοφόρους της.

Οι εκλογές αυτές και τα αποτελέσματά τους είναι ιδιαίτερα κρίσιμες στο τεταμένο πολιτικό κλίμα στην Αλβανία. Η αντιπολίτευση, η οποία έκαμε προεκλογική της σημαία τις κατηγορίες κατά της κυβέρνησης για διαφθορά, ξέπλυμα μαύρου χρήματος και ανάμειξη στο κυβερνητικό έργο του οργανωμένου εγκλήματος, θεωρεί την νίκη ως το γερό πάτημα για τη διεξαγωγή πρόωρων βουλευτικών εκλογών στη χώρα.

Η κυβέρνηση του Έντι Ράμα απαιτεί νίκη σε πάνω από 40 από τους 61 δήμους για να διεκδικήσει, όπως ο Πρωθυπουργός δηλώνει, την τέταρτη θητεία. Η αντιπολίτευση κατέβηκε στις εκλογές αυτές διασπασμένη και με την πλήρη αποχή στις δημοτικές εκλογές του 2019.

Χαμηλή συμμετοχή στην ψηφοφορία σημειώθηκε και στους τρεις δήμους που διεκδικούνται από Έλληνες μειονοτικούς υποψηφίους.

Στο δήμο Χιμάρας ψήφισαν περίπου το 50% των 19 χιλιάδων εγγεγραμμένων στις λίστες ψηφοφόρων. Οι υποστηρικτές του Φρέντυ Μπελέρη με επικεφαλής τον πρόεδρο του Κόμματος Ένωσης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που εκπροσωπεί πολιτικά τον Ελληνισμό της Αλβανίας, Βαγγέλη Ντούλε, δηλώνουν βέβαιοι για την νίκη του φυλακισμένου υποψηφίου τους. Αποδίδουν την νίκη στην συσπείρωση που έφερε η αποτρόπαιη πράξη φυλάκισης του Φρέντυ Μπελέρη.

Στο Δήμο Φοινίκης η συμμετοχή των ψηφοφόρων ήταν κάτω από το 20 τοις εκατό. Το αξίωμα δημάρχου διεκδικούν τρεις Έλληνες μειονοτικοί που κατέβασαν υποψηφιότητα με αλβανικά κόμματα ή με συνασπισμούς αλβανικών κομμάτων που στηρίζουν και ελληνικά μειονοτικά κόμματα. Όλα δείχνουν ότι ο νικητής εδώ θα κριθεί στην τελευταία κάλπη.

Στο δήμο Δρόπολης και Πωγωνίου, τρεις ελληνικής καταγωγής υποψήφιοι διεκδικούν τη δημαρχία. Η συμμετοχή των ψηφοφόρων ήταν επίσης χαμηλή και κυμαίνεται στο ποσοστό του 20-25%. Ο υποψήφιος δήμαρχος του Σοσιαλιστικού Κόμματος του Έντι Ράμα φαίνεται να επικρατεί.

Ωστόσο ακριβώς τώρα αρχίζει το δυσκολότερο κομμάτι των εκλογών στην Αλβανία, αυτό της καταμέτρησης των ψήφων. Η φάση αυτή έχει αποδειχτεί ότι αποτελεί τη βάση της καλπονοθείας, της αντιπαράθεσης και της αμφισβήτησης του εκλογικού αποτελέσματος.

Τα αποτελέσματα επίσης, εκτός από τους τρεις δήμους που η ψηφοφορία έγινε ηλεκτρονικά, θα καθυστερήσουν μέχρι και μερικές μέρες.

Το πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών με τις αλλαγές στο εκλογικό σύστημα για τις δημοτικές κοινότητες έχει δημοσιευτεί στο ΦΕΚ ως ν. 5043/2023 με τίτλο «Ρυθμίσεις σχετικά με τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού- Διατάξεις για την ευζωία των ζώων συντροφιάς- Διατάξεις για το ανθρώπινο δυναμικό του δημοσίου τομέα- Λοιπές ρυθμίσεις του Υπουργείου Εσωτερικών και άλλες επείγουσες διατάξεις».

Ειδικότερα, με το άρθρο 18 προβλέπεται ότι από τις επόμενες δημοτικές εκλογές τριμελές συμβούλιο θα έχουν οι δημοτικές κοινότητες με μόνιμο πληθυσμό από 201 κατοίκους και άνω. Σήμερα αυτό ισχύει για τις κοινότητες με πάνω από 300 κατοίκους. Οι δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό από 201 έως 300 κατοίκους, που επηρεάζονται από τη ρύθμιση είναι συνολικά 723.

Σύμφωνα με τη νέα διάταξη:

Οι δημοτικές κοινότητες µε πληθυσμό έως 200 κατοίκους διοικούνται από τον πρόεδρο της δημοτικής κοινότητας, ενώ µε πληθυσμό άνω των 201 κατοίκων διοικούνται από τον πρόεδρο του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας και το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας.

Το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας αποτελείται από:

α) τρία µέλη, σε δημοτικές κοινότητες µε πληθυσμό από 201 έως 2.000 κατοίκους,

β) πέντε µέλη, σε δημοτικές κοινότητες µε πληθυσμό από 2.001 έως 10.000 κατοίκους,

γ) 11 µέλη, σε δημοτικές κοινότητες µε πληθυσμό από 10.001 έως 50.000 κατοίκους και

δ) 15 µέλη, σε δημοτικές κοινότητες µε πληθυσμό από 50.001 κατοίκους και άνω.

Σημειώνεται ότι δεν εκλέγονται συμβούλια δημοτικών κοινοτήτων στους δήμους της Περιφέρειας Αττικής, µε εξαίρεση τους δήμους των Περιφερειακών Ενοτήτων Νήσων, Ανατολικής και Δυτικής Αττικής.

Ποιος εκλέγεται πρόεδρος της δημοτικής κοινότητας

Πρόεδρος της δημοτικής κοινότητας εκλέγεται ο πρώτος σε σταυρούς προτίμησης υποψήφιος του συνδυασμού που συγκέντρωσε κατά τον α’ γύρο στη δημοτική κοινότητα την απόλυτη ή σχετική πλειοψηφία του συνόλου των έγκυρων ψηφοδελτίων. Οι λοιποί υποψήφιοι, του ίδιου συνδυασμού, κατά τη σειρά των σταυρών που έλαβαν, λογίζονται ως αναπληρωματικοί.

Την αντίθεσή της στη ρύθμιση έχει εκφράσει η Συντονιστική Επιτροπή Δικτύου Κοινοτήτων Ελλάδος, καθώς ζητά να επανέλθει η ξεχωριστή κάλπη για την ανάδειξη των προέδρων και των συμβουλίων των κοινοτήτων.

Με το άρθρο 37 πρόεδρος δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό έως 300 κατοίκους και τα συμβούλια των δημοτικών κοινοτήτων με πληθυσμό από 301 έως 2000 κατοίκους θα εκλέγονται σύμφωνα με τα εκλογικά αποτελέσματα της συγκεκριμένης δημοτικής κοινότητας, ανεξάρτητα αν είναι μέρος του συνδυασμού του επιτυχόντος δημάρχου ή όχι. Οι έδρες των συμβούλων κατανέμονται αναλογικά στους συνδυασμούς που έλαβαν μέρος στις εκλογές στη συγκεκριμένη δημοτική κοινότητα και σύμφωνα με τον αριθμό των έγκυρων ψηφοδελτίων που έλαβαν σε αυτήν. Πρόεδρος του τριμελούς συμβουλίου είναι ο σύμβουλος του πρώτου κατά σειρά συνδυασμού στη δημοτική κοινότητα που έλαβε τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης.

Στις δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό από 2001 κατοίκους και άνω στις οποίες συγκροτούνται (ανάλογα με τον μόνιμο πληθυσμό κάθε δημοτικής κοινότητας) πενταμελή, ενδεκαμελή και δεκαπενταμελή συμβούλια, πρόεδρος ορίζεται ο πρώτος σε σταυρούς σύμβουλος του συνδυασμού του δημάρχου, καθώς σύμφωνα με την νομοθεσία ο συνδυασμός του δημάρχου λαμβάνει τα 3/5 του συμβουλίου αυτών των δημοτικών κοινοτήτων.

Ειδική ρύθμιση για την εκλογή προέδρου συμβουλίου κοινότητας άνω των 300 κατοίκων με ισχύ έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 που λήγει η δημοτική περίοδος που διανύουμε περιέχεται στο άρθρο 10.

Η διάταξη συνιστά συμμόρφωση με απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας, το οποίο έκρινε ως αντισυνταγματικές διατάξεις σχετικά με τον τρόπο ανάδειξης του προέδρου των δημοτικών κοινοτήτων άνω των 300 κατοίκων με ορισμό του συμβούλου του πρώτου κατά σειρά συνδυασμού. Με τη νέα διάταξη επανέρχονται σε ισχύ οι ρυθμίσεις που προβλέπουν την εκλογή του προέδρου της δημοτικής κοινότητας από το σύνολο των μελών του συμβουλίου μεταξύ των δύο πρώτων συμβούλων των δύο πρώτων κατά σειρά εκλογής συνδυασμών.

Αυτό σημαίνει ότι σε όσες κοινότητες άνω των 300 κατοίκων ο πρόεδρος δεν εκλέχτηκε σε συνδυασμό που συγκέντρωσε ποσοστό μεγαλύτερο του 50%, θα πρέπει να γίνει ειδική συνεδρίαση του συμβουλίου κοινότητας για να εκλεγεί εκ νέου ο πρόεδρός του.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Το μεγαλύτερο ενδιαφέρον, σύμφωνα με τους αναλυτές, παρουσιάζει η περίπτωση της Βερόνα, όπου ο πρώην ποδοσφαιριστής της Ρόμα Νταμιάνο Τομάζι -ο οποίος υποστηρίζεται από την κεντροαριστερά- «μονομαχεί» με τον κεντροδεξιό νυν δήμαρχο Φεντερίκο Σμποαρίνα.

Αίσθηση προκάλεσε έκκληση του καθολικού επισκόπου της πόλης, Τζουζέπε Τζέντι, προς τους ψηφοφόρους, να μην στηρίξουν υποψήφιους που τάσσονται υπέρ των διεκδικήσεων των ομοφυλόφιλων. Μεταξύ των άλλων, απλοί καθολικοί ιερείς θέλησαν να απαντήσουν ότι δεν θεωρούν πως είναι αρμοδιότητα των κληρικών να υποδεικνύουν ποιόν πρέπει να επιλέγουν οι εκλογείς ως δήμαρχο της πόλης τους.