Και ακόμη προσθέτει: «Η πολεμική οικονομία της Ρωσίας δέχεται αυξανόμενες πιέσεις, ενώ η Ουκρανία δέχεται σημαντική ώθηση. Θα παρέχουμε στην Ουκρανία ό,τι χρειάζεται για να διατηρήσει τη θέση της, μέχρι να καταλάβει ο Πούτιν ότι ο πόλεμός του δεν οδηγεί πουθενά»

Deadlock over. The EU just cleared the way for the €90-billion-loan for Ukraine and the 20th sanctions package.

Russia’s war economy is under growing strain, while Ukraine is getting a major boost.

We will provide Ukraine what it needs to hold its ground, until Putin…

— Kaja Kallas (@kajakallas) April 23, 2026

“Μπλοκάρουμε το δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ της ΕΕ προς την Ουκρανία μέχρι να επαναληφθεί η διαμετακόμιση πετρελαίου προς την Ουγγαρία μέσω του αγωγού Ντρούζμπα”, έγραψε ο Ούγγρος υπουργός Εξωτερικών Πέτερ Σιγιάρτο στο X.

Η σημασία του αγωγού Ντρούζμπα

Ο αγωγός Ντρούζμπα έχει σταματήσει να λειτουργεί από τα τέλη Ιανουαρίου. Η Ουκρανία λέει ότι αυτό οφείλεται σε ρωσικούς βομβαρδισμούς, επικαλούμενη ζημιές από ρωσική επίθεση κοντά στην πόλη Μπρόντι, στα τέλη Ιανουαρίου. Η Ουγγαρία και η Σλοβακία κατηγορούν τώρα την ουκρανική ηγεσία ότι εμποδίζει σκόπιμα την επανέναρξη των παραδόσεων. Ο εφοδιασμός με πετρέλαιο και των δύο χωρών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον αγωγό. Η υπουργός Οικονομίας της Σλοβακίας, Ντενίσα Σάκοβα, δήλωσε στους δημοσιογράφους προ ημερών ότι η Ουκρανία ανέβαλε την επανέναρξη των παραδόσεων πετρελαίου μέχρι τις 24 Φεβρουαρίου. Αρχικά είχαν προγραμματιστεί για αυτό το Σάββατο. Από ουκρανική οπτική γωνία, η αγορά φυσικού αερίου και πετρελαίου της Ρωσίας από τη Σλοβακία και την Ουγγαρία συμβάλλει στη χρηματοδότηση του πολέμου της Μόσχας.

Προεκλογική ανάμιξη βλέπει η Βουδαπέστη

“Όσο η Ουκρανία μπλοκάρει τον αγωγό Ντρούζμπα, η Ουγγαρία θα μπλοκάρει το πολεμικό δάνειο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ”, έγραψε ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν στο Facebook: “Δεν θα μας πιέσουν”. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουγγαρίας κατηγόρησε την Ουκρανία για εκβιασμό. Ισχυρίστηκε ότι η χώρα συνεργάζεται με την ουγγρική αντιπολίτευση και τις Βρυξέλλες για να αυξήσει τις τιμές των καυσίμων πριν από τις εκλογές στην Ουγγαρία και να επηρεάσει το αποτέλεσμά τους. Οι βουλευτικές εκλογές έχουν προγραμματιστεί για τις 18 Απριλίου και, για πρώτη φορά μετά από 16 χρόνια, ο Ούγγρος πρωθυπουργός, Βίκτορ Όρμπαν αντιμετωπίζει την πιθανότητα να τις χάσει.

Η έγκριση θεωρείτο τυπική διαδικασία

 Η ΕΕ είχε ήδη καταλήξει σε συμφωνία για την παροχή στην Ουκρανία έως και 90 δισεκατομμυρίων ευρώ σε διάστημα δύο ετών. Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων συμφώνησαν αρχικά σε αυτό τον Δεκέμβριο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έδωσε επίσης την έγκρισή του την περασμένη εβδομάδα. Μόνο η έγκριση του Συμβουλίου των Κρατών Μελών απαιτείται πλέον για την εκταμίευση των πρώτων κεφαλαίων. Αυτό θεωρήθηκε τυπική διαδικασία. Ωστόσο, η απαραίτητη ψηφοφορία έχει πλέον αναβληθεί.

Ένας εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφέρθηκε στην ομόφωνη απόφαση της συνόδου κορυφής της ΕΕ και δήλωσε, απαντώντας σε ερώτηση: “Αναμένουμε από όλα τα κράτη μέλη να τηρήσουν αυτήν την πολιτική συμφωνία ενόψει της τελικής αποδοχής του δανείου”. Τα χρήματα προορίζονται για την κάλυψη των πιο επειγουσών οικονομικών αναγκών της Ουκρανίας μέχρι το τέλος του 2027 και για να επιτρέψουν στη χώρα να συνεχίσει τον αγώνα της κατά της Ρωσίας. Σύμφωνα με την απόφαση της ΕΕ, 60 δισεκατομμύρια ευρώ προορίζονται για την άμυνα, ενώ τα υπόλοιπα προορίζονται ως δημοσιονομική βοήθεια για το Κίεβο.

Πηγή: ntv.de, ino/AFP/dpa

Πηγή: Deutsche Welle

Το δάνειο στήριξης της Ουκρανίας αποσκοπεί στην κάλυψη των επειγουσών χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας, εν μέσω του συνεχιζόμενου επιθετικού πολέμου της Ρωσίας, ο οποίος εισέρχεται στο πέμπτο έτος του. Από το συνολικό ποσό, τα 30 δισεκ. ευρώ προορίζονται για μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή ή δημοσιονομική στήριξη μέσω της διευκόλυνσης της ΕΕ για την Ουκρανία.

Τα υπόλοιπα 60 δισεκ. ευρώ θα διατεθούν για την ενίσχυση της άμυνας και την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, διασφαλίζοντας έγκαιρη πρόσβαση σε κρίσιμα αμυντικά προϊόντα.

Η προμήθεια των αμυντικών προϊόντων θα γίνεται κατά προτεραιότητα από εταιρείες εγκατεστημένες στην ΕΕ, στην Ουκρανία ή σε χώρες της ΕΖΕΣ που είναι μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Νορβηγία, Ισλανδία, Ελβετία, Λιχτενστάιν).

Προβλέπονται ωστόσο στοχευμένες παρεκκλίσεις σε περιπτώσεις επείγουσας στρατιωτικής ανάγκης, όταν τα απαιτούμενα προϊόντα δεν είναι διαθέσιμα στις παραπάνω αγορές. Το πλαίσιο επιτρέπει επίσης τη σύνδεση τρίτων χωρών με το δάνειο για συγκεκριμένα αμυντικά προϊόντα.

Στην πρώτη κατηγορία εντάσσονται χώρες που έχουν συνάψει διμερή συμφωνία με την ΕΕ στο πλαίσιο του κανονισμού SAFE, με τη σχετική σύνδεση και τα επιλέξιμα προϊόντα να καθορίζονται μέσω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. Στη δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνονται χώρες που διατηρούν εταιρική σχέση ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ, έχουν δεσμευτεί για δίκαιη χρηματοδοτική συνεισφορά στο κόστος του δανεισμού και παρέχουν σημαντική οικονομική και στρατιωτική στήριξη στην Ουκρανία· η συμμετοχή τους θα καθορίζεται με εκτελεστική πράξη του Συμβουλίου.

Το δάνειο θα χρηματοδοτηθεί μέσω κοινού δανεισμού της ΕΕ από τις κεφαλαιαγορές και θα υποστηριχθεί από το περιθώριο του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ. Το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους θα καλύπτεται από τους ετήσιους προϋπολογισμούς της ΕΕ. Η Επιτροπή εκτιμά το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους σε περίπου 1 δισεκ. ευρώ για το 2027 και σε περίπου 3 δισεκ. ευρώ ετησίως από το 2028. Η ρύθμιση αυτή δεν επηρεάζει τις συνεισφορές της Τσεχίας, της Ουγγαρίας και της Σλοβακίας, καθώς η απόφαση στο Συμβούλιο ελήφθη μέσω της διαδικασίας ενισχυμένης συνεργασίας με τη συμμετοχή 24 κρατών μελών.

Η αποπληρωμή των δανείων θα καταστεί δυνατή μόνο μετά την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων από τη Ρωσία προς την Ουκρανία.

Το Συμβούλιο πρέπει επίσης να εγκρίνει επίσημα τη δέσμη, ώστε η Επιτροπή να μπορεί να εκταμιεύσει την πρώτη πληρωμή στις αρχές του δεύτερου τριμήνου του 2026.

We have a deal.

Decision to provide 90 billion euros of support to Ukraine for 2026-27 approved.

We committed, we delivered.

— António Costa (@eucopresident) December 19, 2025

Τα μετρητά θα συγκεντρωθούν μέσω κοινού δανεισμού μεταξύ 24 από τις 27 χώρες της ΕΕ, αλλά χρειαζόταν να συμφωνήσουν όλες με το σχέδιο, επειδή αυτό είναι εγγυημένο από τον κεντρικό μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ.

Όλες οι χώρες της ΕΕ, εκτός από την Τσεχία, την Ουγγαρία και τη Σλοβακία, θα ενωθούν και θα συγκεντρώσουν 90 δισεκατομμύρια ευρώ σε κοινό χρέος, με την υποστήριξη του προϋπολογισμού της ΕΕ. Αυτά τα χρήματα θα δανειστούν στην Ουκρανία τα επόμενα δύο χρόνια.

Το Κίεβο θα χρησιμοποιήσει στη συνέχεια τις μελλοντικές ρωσικές πολεμικές αποζημιώσεις για να αποπληρώσει την ΕΕ. Και εάν η Ρωσία αρνηθεί να καταβάλει τα χρήματα, «η Ένωση διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει» τα παγωμένα κρατικά της περιουσιακά στοιχεία «για να αποπληρώσει το δάνειο», έγραψαν οι ηγέτες της ΕΕ στα τελικά συμπεράσματα της συνόδου κορυφής, την κοινή δήλωση που εξέδωσαν οι χώρες στο τέλος των συνομιλιών.

• Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς δήλωσε ότι τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας στην Ευρώπη θα χρησιμοποιηθούν για την αποπληρωμή του δανείου προς την Ουκρανία, εάν η Ρωσία δεν αποφασίσει οικειοθελώς να το πράξει όταν τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία.

«Τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία θα παραμείνουν δεσμευμένα μέχρι η Ρωσία να καταβάλει τις αποζημιώσεις στην Ουκρανία», είπε. «Η Ουκρανία θα πρέπει να αποπληρώσει το δάνειο μόνο αφού η Ρωσία καταβάλει τις αποζημιώσεις. Και το καθιστούμε πολύ σαφές: Εάν η Ρωσία δεν καταβάλει τις αποζημιώσεις, θα χρησιμοποιήσουμε -σε πλήρη συμφωνία με το διεθνές δίκαιο- τα ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για την αποπληρωμή του δανείου».

«Υποθέτω ότι τα χρήματα θα είναι διαθέσιμα το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Ιανουαρίου το αργότερο», δήλωσε ο Γερμανός καγκελάριος όταν ρωτήθηκε πότε θα είναι διαθέσιμο το δάνειο πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ στο Κίεβο. Τα χρήματα θα κρατήσουν τη χώρα στην επιφάνεια κατά τα επόμενα δύο χρόνια, δήλωσε ο Μερτς, προσθέτοντας ότι η συμφωνία των ηγετών της ΕΕ είναι «καλά νέα για την Ουκρανία και κακά νέα για τη Ρωσία».

• «Θεωρώ ότι η λύση η οποία προκρίθηκε, ένα δάνειο δηλαδή από το περιθώριο του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι αυτό δεν έχει πρακτικά δημοσιονομικές συνέπειες για καμιά ευρωπαϊκή χώρα, ήταν η ενδεδειγμένη λύση λαμβάνοντας υπόψη την συνθετότητα και τις νομικές δυσκολίες του εγχειρήματος να αξιοποιηθούν αυτή τη στιγμή οι παγωμένοι ρωσικοί πόροι, ενδεχόμενο το οποίο δεν αποκλείστηκε στα συμπεράσματα τα οποία συμφωνήσαμε αλλά το οποίο ακόμα χρειάζεται περισσότερο χρόνο επεξεργασίας σε περίπτωση που καταλήξουμε σε αυτή τη λύση» ανέφερε από την πλευρά του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στις δηλώσεις του μετά τη λήξη της Συνόδου Κορυφής.

«Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα το οποίο εκπέμπεται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο είναι ότι η Ουκρανία μπορεί να καλύψει για το άμεσο μέλλον τις χρηματοδοτικές της ανάγκες και ότι η Ευρώπη στέκεται έμπρακτα στο πλευρό της Ουκρανίας χρησιμοποιώντας, όπως είπα, το περιθώριο του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, χωρίς δηλαδή να υπάρχουν πρακτικά δημοσιονομικές συνέπειες για τα κράτη μέλη» πρόσθεσε ο πρωθυπουργός.

Ερωτηθείς, δε, για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και το αν βλέπει κίνδυνο οι πόροι για την άμυνα και την Ουκρανία να «θυσιάσουν» άλλους, ο πρωθυπουργός απάντησε: «Νομίζω ότι προτρέχουμε λίγο. Ουσιαστικά οι συζητήσεις για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο ξεκινούν μόλις τώρα. Αυτό το οποίο επί της αρχής έχει συμφωνηθεί είναι η βασική αρχιτεκτονική του, αλλά δεν έχει γίνει καμία συγκεκριμένη πρόταση ακόμη, πέραν της αρχικής τοποθέτησης της Επιτροπής σχετικά με τα ποσά και το πώς αυτά κατανέμονται στις διάφορες κατηγορίες του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού. Ένα είναι βέβαιο, κι αυτό διαφάνηκε και από τη σημερινή συζήτηση: ότι υπάρχει μια κρίσιμη μάζα χωρών, θα τις χαρακτήριζα φίλους της συνοχής και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, που δεν πρόκειται ουσιαστικά να δεχτούν περικοπές στα δύο αυτά προγράμματα, τα οποία αποτελούν και τους βασικούς δύο πυλώνες πάνω στους οποίους χτίστηκε τις τελευταίες δεκαετίες όλο το πλαίσιο της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. Όμως εκτιμώ ότι οι διαπραγματεύσεις αυτές θα είναι σύνθετες και δύσκολες, η κυπριακή προεδρία η οποία αναλαμβάνει σε δώδεκα μέρες από τώρα θα παρουσιάσει εικάζω τις πρώτες προτάσεις της για τις συγκεκριμένες κατανομές των πόρων και ελπίζουμε και ευχόμαστε ότι σε ένα χρόνο από τώρα θα μπορούμε να συμφωνήσουμε για το επόμενο δημοσιονομικό πολυετές πλαίσιο».

• Την ικανοποίησή της διότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κατάφερε να εξασφαλίσει συμφωνία η οποία ανταποκρίνεται στις «πιεστικές χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας για τα επόμενα δύο χρόνια», εξέφρασε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Τα κράτη-μέλη συμφώνησαν να χρηματοδοτήσουν την Ουκρανία μέσω δανεισμού της ΕΕ στις κεφαλαιαγορές, χορηγώντας ποσό 90 δισεκατομμυρίων ευρώ τα επόμενα δύο χρόνια. Αυτό θα γίνει μέσω «ενισχυμένης συνεργασίας», που υποστηρίζεται από το περιθώριο του προϋπολογισμού της ΕΕ και βάσει ομόφωνης συμφωνίας για την τροποποίηση του τρέχοντος Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου, εξήγησε η κ. φον ντερ Λάιεν.

Όπως και με το δάνειο επανορθώσεων, η Ουκρανία θα χρειαστεί να αποπληρώσει το δάνειο μόνο αν λάβει πολεμικές επανορθώσεις από τη Ρωσία. Μέχρι τότε, τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία θα παραμείνουν ακινητοποιημένα και η ΕΕ συνεχίζει να επιφυλάσσεται του δικαιώματος να χρησιμοποιήσει τα ταμειακά διαθέσιμα από τα ρωσικά κεφάλαια για τη χρηματοδότηση του δανείου.

Η χρηματοδότηση της Ουκρανίας μετά το 2027 θα αποτελέσει μέρος της συνεχιζόμενης συζήτησης για το προσεχές Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (2028-2034).

• Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ως επείγον μέτρο η ΕΕ θα χορηγήσει δάνειο προς την Ουκρανία, το οποίο θα εξασφαλίζεται από τον κοινοτικό προϋπολογισμό, προκειμένου να καλυφθούν άμεσα οι χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας. Όπως διευκρίνισε, «η Ουκρανία θα αποπληρώσει το δάνειο αυτό μόνο όταν η Ρωσία καταβάλει αποζημιώσεις».

«Τον Οκτώβριο αποφασίσαμε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα καλύψει τις επείγουσες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας για το 2026 και το 2027. Την περασμένη εβδομάδα αποφασίσαμε ότι η Ρωσία δεν θα ανακτήσει τα περιουσιακά της στοιχεία έως ότου τερματίσει την επιθετική της δράση. Σήμερα εγκρίναμε τη χορήγηση 90 δισ. ευρώ στην Ουκρανία για τα επόμενα δύο έτη», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, η Ένωση διατηρεί το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει τα δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για την αποπληρωμή του δανείου, ενώ ανατέθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συνεχίσει τις εργασίες για τη δημιουργία δανείου αποζημίωσης που θα βασίζεται στα δεσμευμένα ρωσικά assets.

Στο ίδιο πλαίσιο, οι «27» συμφώνησαν και στην παράταση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Όπως υπογράμμισε ο Αντόνιο Κόστα, «στόχος μας δεν είναι να παρατείνουμε τον πόλεμο», τονίζοντας ότι οι σημερινές αποφάσεις αποσκοπούν στην επίτευξη «μιας δίκαιης και διαρκούς ειρήνης για την Ουκρανία».

«Ο μόνος τρόπος για να φέρουμε τη Ρωσία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων είναι να ενισχύσουμε την Ουκρανία», σημείωσε, προσθέτοντας ότι οι αποφάσεις αυτές θα παράσχουν στο Κίεβο τα αναγκαία μέσα «για να υπερασπιστεί τον εαυτό του και να στηρίξει τον ουκρανικό λαό».

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου έστειλε παράλληλα σαφές μήνυμα προς τη Μόσχα, λέγοντας: «Πρώτον, δεν έχετε επιτύχει τους στόχους σας στην Ουκρανία. Δεύτερον, η Ευρώπη στέκεται στο πλευρό της Ουκρανίας σήμερα, αύριο και για όσο διάστημα χρειαστεί. Τρίτον, η Ρωσία πρέπει να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με σοβαρότητα και να αποδεχθεί ότι δεν θα κερδίσει αυτόν τον πόλεμο».

Όπως κατέληξε, «ο μόνος δρόμος προς τα εμπρός είναι η κατάπαυση του πυρός και η ειρήνη μέσω διαπραγματεύσεων», ξεκαθαρίζοντας ότι η πολιτική και οικονομική στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς την Ουκρανία δεν θα κλονιστεί, με στόχο την οικοδόμηση «μιας ελεύθερης και ευημερούσας Ουκρανίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

• Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν εκτίμησε τις πρώτες πρωινές ώρες σήμερα, μετά τη συμφωνία που κλείστηκε στην ΕΕ για τη χορήγηση άτοκου δανείου 90 εκατομμυρίων ευρώ στην Ουκρανία, πως θα μπορούσε να «ξαναγίνει ωφέλιμο» για τους Ευρωπαίους να διεξαγάγουν διάλογο με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.

«Πρέπει τις επόμενες εβδομάδες να εξευρεθούν επίσης τρόποι και μέσα προκειμένου οι Ευρωπαίοι, με καλή οργάνωση, να ξαναρχίσουν πλήρη διάλογο με τη Ρωσία, με πλήρη διαφάνεια», έκρινε κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στις Βρυξέλλες.

Το κείμενο συμπερασμάτων

Στην ανακοίνωση για την Ουκρανία την οποία υπογράφουν οι 25 από τους 27 ηγέτες της ΕΕ αναφέρονται τα εξής:

1. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προχώρησε σε ανταλλαγή απόψεων με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, Πρόεδρο της Ουκρανίας.

2. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαιώνει τη συνεχή και αταλάντευτη υποστήριξή του στην ανεξαρτησία, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να παρέχει, σε συντονισμό με ομοϊδεάτες εταίρους και συμμάχους, ολοκληρωμένη πολιτική, οικονομική, ανθρωπιστική, στρατιωτική και διπλωματική υποστήριξη στην Ουκρανία και τον λαό της. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εκφράζει την εκτίμησή του για την αποφασιστικότητα και την ανθεκτικότητα του ουκρανικού λαού και της ηγεσίας του στην αντίσταση κατά της ρωσικής επιθετικότητας, που εμπόδισαν τη Ρωσία να επιτύχει τους στρατιωτικούς της στόχους.

3. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαιώνει την αταλάντευτη υποστήριξη της ΕΕ στην πορεία της Ουκρανίας προς την ένταξη στην ΕΕ και χαιρετίζει τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτύχει μέχρι στιγμής η Ουκρανία υπό τις πιο δύσκολες συνθήκες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να συνεργάζεται στενά με την Ουκρανία και να την υποστηρίζει στις προσπάθειές της να πληροί πλήρως όλες τις προϋποθέσεις, σύμφωνα με την προσέγγιση που βασίζεται στην αξία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεχίσει να υποστηρίζει την Ουκρανία στην οικοδόμηση ενός ειρηνικού και ευημερού μέλλοντος εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

4. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει μια συνολική, δίκαιη και διαρκή ειρήνη στην Ουκρανία, με βάση τις αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου. Υπενθυμίζοντας τις αρχές που έθεσε στις 6 Μαρτίου 2025, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρετίζει τις συνεχιζόμενες διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου και καλεί τη Ρωσία να συμφωνήσει σε πλήρη, άνευ όρων και άμεση κατάπαυση του πυρός, στην οποία η Ουκρανία εξακολουθεί να είναι προσηλωμένη, και να συμμετάσχει σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις με στόχο μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη. Για να είναι η ειρήνη δίκαιη και διαρκής, τα σύνορα δεν πρέπει να αλλάξουν με τη βία και οποιαδήποτε μελλοντική συμφωνία πρέπει να σέβεται την ανεξαρτησία, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας και να εγγυάται τη μακροπρόθεσμη ασφάλεια και την ικανότητα της Ουκρανίας να αμυνθεί.

5. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της θα συνεχίσουν να συμμετέχουν ενεργά στις ειρηνευτικές προσπάθειες, σύμφωνα με τον στόχο της Ευρωπαϊκής Ένωσης να προάγει την ειρήνη, όπως κατοχυρώνεται στις Συνθήκες. Η πορεία προς την ειρήνη στην Ουκρανία δεν μπορεί να αποφασιστεί χωρίς την Ουκρανία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αποφασίζει για θέματα που εμπίπτουν στην αρμοδιότητά της ή επηρεάζουν την ασφάλειά της.

6. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη είναι έτοιμα να συμβάλουν σε ισχυρές και αξιόπιστες εγγυήσεις ασφάλειας για την Ουκρανία, ιδίως μέσω της Συμμαχίας των Προθυμών και σε συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτό θα περιλαμβάνει τη στήριξη της ικανότητας της Ουκρανίας να αποτρέπει επιθετικές ενέργειες και να αμύνεται αποτελεσματικά. Η συμβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών θα βασίζεται στις αντίστοιχες αρμοδιότητες και δυνατότητές τους και θα είναι σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο.

7. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει την κρίσιμη ανάγκη να διασφαλιστεί ότι η Ουκρανία θα παραμείνει ανθεκτική και θα διαθέτει τα δημοσιονομικά και στρατιωτικά μέσα για να συνεχίσει να ασκεί το εγγενές δικαίωμά της στην αυτοάμυνα και να αντιμετωπίζει και να αποτρέπει την επιθετικότητα της Ρωσίας, επίσης μακροπρόθεσμα.

8. Υπενθυμίζοντας τη δέσμευση του Οκτωβρίου 2025 να αντιμετωπιστούν οι επείγουσες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ουκρανίας για την περίοδο 2026-2027, συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών και αμυντικών προσπαθειών της, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προέβη σε απολογισμό των εν εξελίξει εργασιών για την υλοποίηση της δέσμευσης αυτής.

Σύμφωνα με τα προηγούμενα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τα οποία υπογραμμίζουν ότι, με την επιφύλαξη του δικαίου της ΕΕ, τα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας θα πρέπει να παραμείνουν δεσμευμένα έως ότου η Ρωσία τερματίσει τον πόλεμο επιθετικής εισβολής κατά της Ουκρανίας και αποζημιώσει την τελευταία για τις ζημίες που προκάλεσε ο πόλεμος, η Ευρωπαϊκή Ένωση, δεδομένης της άνευ προηγουμένου κατάστασης, ενέκρινε, βάσει του άρθρου 122 ΣΛΕΕ, έκτακτα, προσωρινά και δεόντως αιτιολογημένα μέτρα έκτακτης ανάγκης που δεσμεύουν τα εν λόγω περιουσιακά στοιχεία σε πιο διαρκή βάση. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο λαμβάνει υπόψη τη δήλωση της Επιτροπής που έγινε κατά την έγκριση της εν λόγω πράξης.

Στη συνέχεια των πρόσφατων προτάσεων της Επιτροπής και της Ύπατης Εκπροσώπου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να συνεχίσουν να εργάζονται επί των τεχνικών και νομικών πτυχών των μέσων για τη σύσταση δανείου αποζημίωσης με βάση τα ταμειακά διαθέσιμα που συνδέονται με τα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας.

Εν τω μεταξύ, με σκοπό να εξασφαλιστεί η απαραίτητη χρηματοδοτική στήριξη για την Ουκρανία από το δεύτερο τρίμηνο του 2026, συμπεριλαμβανομένων των στρατιωτικών της αναγκών, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφωνεί να χορηγήσει στην Ουκρανία δάνειο ύψους 90 δισ. ευρώ για τα έτη 2026-2027, με βάση δανεισμό της ΕΕ στις κεφαλαιαγορές, ο οποίος θα καλύπτεται από το περιθώριο του προϋπολογισμού της ΕΕ. Μέσω της ενισχυμένης συνεργασίας (άρθρο 20 ΣΕΕ) όσον αφορά το μέσο που βασίζεται στο άρθρο 212 ΣΛΕΕ, η κινητοποίηση πόρων του προϋπολογισμού της Ένωσης ως εγγύηση για το δάνειο αυτό δεν θα έχει αντίκτυπο στις δημοσιονομικές υποχρεώσεις της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Ουγγαρίας και της Σλοβακίας. Το δάνειο αυτό θα αποπληρωθεί από την Ουκρανία μόνο μετά τη λήψη αποζημιώσεων. Μέχρι τότε, τα εν λόγω περιουσιακά στοιχεία θα παραμείνουν δεσμευμένα και η Ένωση διατηρεί το δικαίωμα να τα χρησιμοποιήσει για την αποπληρωμή του δανείου, σε πλήρη συμμόρφωση με το δίκαιο της ΕΕ και το διεθνές δίκαιο.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία των ακόλουθων στοιχείων σε σχέση με το δάνειο που θα χορηγηθεί στην Ουκρανία:

α) ενίσχυση των ευρωπαϊκών και ουκρανικών αμυντικών βιομηχανιών,

β) τη συνέχιση της προάσπισης του κράτους δικαίου από την Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένης της καταπολέμησης της διαφθοράς

γ) τον ειδικό χαρακτήρα της πολιτικής ασφάλειας και άμυνας ορισμένων κρατών μελών και τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας όλων των κρατών μελών.

9. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογραμμίζει τη σημασία της εντατικοποίησης των προσπαθειών των κρατών μελών για την αντιμετώπιση των επείγοντων στρατιωτικών και αμυντικών αναγκών της Ουκρανίας, ιδίως όσον αφορά τα συστήματα αεροπορικής άμυνας και αντι-drone και τα πυρομαχικά μεγάλου διαμετρήματος. Στο πλαίσιο αυτό, η περαιτέρω στήριξη, ανάπτυξη και επένδυση στην αμυντική βιομηχανία της Ουκρανίας παραμένει ζωτικής σημασίας, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας ουκρανικής αμυντικής παραγωγής στα κράτη μέλη. Είναι επίσης σημαντικό να ενισχυθεί περαιτέρω η συνεργασία και η ολοκλήρωση μεταξύ της αμυντικής βιομηχανίας της Ουκρανίας και της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, αξιοποιώντας τη μοναδική εμπειρία και τεχνογνωσία της Ουκρανίας. Στο πλαίσιο αυτό, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο χαιρετίζει την ένταξη της συνεργασίας με την Ουκρανία στα επενδυτικά σχέδια των κρατών μελών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας στο πλαίσιο του μέσου «Δράση για την Ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE).

10. Όλη η στρατιωτική υποστήριξη καθώς και οι εγγυήσεις ασφάλειας για την Ουκρανία θα παρέχονται με πλήρη σεβασμό της πολιτικής ασφάλειας και άμυνας ορισμένων κρατών μελών και λαμβάνοντας υπόψη τα συμφέροντα ασφάλειας και άμυνας όλων των κρατών μελών.

11. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει αποφασισμένη να διατηρήσει και να αυξήσει την πίεση προς τη Ρωσία, ώστε να σταματήσει τον βίαιο πόλεμο επιθετικότητας και να συμμετάσχει σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις για την ειρήνη. Στο πλαίσιο αυτό, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί το Συμβούλιο να συνεχίσει τις εργασίες για ένα νέο πακέτο κυρώσεων, με στόχο την έγκρισή του το συντομότερο δυνατόν μετά την παρουσίασή του στις αρχές του 2026. Τονίζει επίσης τη σημασία της περαιτέρω συντονισμού με την G7 και άλλους ομοϊδεάτες εταίρους όσον αφορά τις κυρώσεις, καθώς και της περαιτέρω ενίσχυσης των μέτρων κατά της παράκαμψης.

12. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αξιολόγησε τις προσπάθειες για τον περιορισμό των δραστηριοτήτων του σκιώδους στόλου της Ρωσίας, οι οποίες έχουν μειώσει αποτελεσματικά τα έσοδα της Ρωσίας από την ενέργεια, και χαιρετίζει την πρόσφατη έγκριση νέων κυρώσεων προς τον σκοπό αυτό. Καλεί τα κράτη μέλη να αναλάβουν περαιτέρω συντονισμένη δράση και να συνεργαστούν με τους εταίρους της G7, επίσης σε σχέση με τα λιμενικά και παράκτια κράτη και έναντι των κρατών σημαίας τρίτων χωρών και όλων των φορέων που εμπλέκονται στο οικοσύστημα του σκιώδους στόλου, προκειμένου να μειωθούν περαιτέρω τα έσοδα της Ρωσίας από την ενέργεια και να συνεχίσει να αντιμετωπίζονται οι σημαντικοί κίνδυνοι που ενέχει ο σκιώδης στόλος.

13. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει απερίφραστα τη στήριξη τρίτων χωρών, καθώς και φορέων και οντοτήτων σε αυτές, που επιτρέπουν στη Ρωσία να συνεχίσει τον πόλεμο επιθετικής εισβολής κατά της Ουκρανίας. Καταδικάζει ιδίως τη συνεχιζόμενη στρατιωτική στήριξη που παρέχουν, μεταξύ άλλων, το Ιράν, η Λευκορωσία και η ΛΔΚ. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί όλες τις χώρες να σταματήσουν αμέσως κάθε μορφή στήριξης προς τη Ρωσία στον πόλεμο επιθετικής εισβολής κατά της Ουκρανίας, είτε άμεση είτε έμμεση, ιδίως μέσω της παροχής αγαθών ή εξαρτημάτων διπλής χρήσης.

14. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καταδικάζει απερίφραστα τις συνεχιζόμενες μεγάλης κλίμακας επιθέσεις της Ρωσίας εναντίον αμάχων και πολιτικών στόχων στην Ουκρανία, συμπεριλαμβανομένων υποδομών, νοσοκομείων, ιατρικών εγκαταστάσεων και του ενεργειακού συστήματος. Καλεί για την άμεση παύση όλων των στρατιωτικών δραστηριοτήτων κοντά στις πυρηνικές εγκαταστάσεις της Ουκρανίας, οι οποίες αποτελούν σοβαρή απειλή για την ασφάλεια και την προστασία τους. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί επίσης να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για να υποστηριχθεί η Ουκρανία στην επισκευή, την ανοικοδόμηση και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του ενεργειακού της συστήματος. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της, σε συνεργασία με τους εταίρους τους, θα εντείνουν την παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας και βοήθειας για την πολιτική προστασία, καθώς και ενέργειας και σχετικού εξοπλισμού, στην Ουκρανία.

15. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει την επείγουσα έκκλησή του προς τη Ρωσία και τη Λευκορωσία να εξασφαλίσουν αμέσως την ασφαλή και άνευ όρων επιστροφή στην Ουκρανία όλων των παράνομα απελαθέντων και μεταφερθέντων ουκρανικών παιδιών και άλλων αμάχων. Άλλες προσπάθειες ανθρωπιστικής βοήθειας και μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, ιδίως η ανταλλαγή αιχμαλώτων πολέμου, πρέπει να αποτελούν μέρος της πορείας προς την ειρήνη.

16. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει σταθερά προσηλωμένη στη διασφάλιση της πλήρους λογοδοσίας για τα εγκλήματα πολέμου και τα άλλα σοβαρότατα εγκλήματα που διαπράχθηκαν σε σχέση με τον πόλεμο επιθετικότητας της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Στο πλαίσιο αυτό, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί να καταβληθούν συνεχείς προσπάθειες για την έναρξη λειτουργίας του Ειδικού Δικαστηρίου για τα Εγκλήματα Επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας, στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης. Χαιρετίζει επίσης την υπογραφή της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για τη σύσταση Διεθνούς Επιτροπής Αξιώσεων για την Ουκρανία και καλεί να συνεχιστούν οι εργασίες.

Σύμφωνα με προσχέδιο εγγράφου που επικαλείται το Reuters, το οποίο βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση και ενδέχεται να τροποποιηθεί, το σχέδιο συνοδεύεται από ένα αυστηρό πλαίσιο όρων και προϋποθέσεων.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ο πλήρης σεβασμός των συμβατικών υποχρεώσεων των κατόχων των περιουσιακών στοιχείων, η ίση μεταχείριση, η συμμόρφωση με τις διμερείς επενδυτικές συμφωνίες, καθώς και η πρόβλεψη ότι τα κεφάλαια θα κατευθύνονται όχι μόνο στην Ουκρανία, αλλά και στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία.

Το ίδιο προσχέδιο αναφέρει ότι η πολιτική βούληση των Ευρωπαίων ηγετών είναι το «δάνειο αποζημιώσεων» να αρχίσει να παρέχει χρηματοδοτική στήριξη από το δεύτερο τρίμηνο του 2026, καλύπτοντας τόσο δημοσιονομικές όσο και στρατιωτικές ανάγκες του Κιέβου.

Ωστόσο, το συγκεκριμένο σκέλος του κειμένου παραμένει σε αγκύλες, στοιχείο που καταδεικνύει ότι δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί και αποτελεί αντικείμενο έντονων διαπραγματεύσεων, καθώς συνεχίζονται οι ζυμώσεις μεταξύ των κρατών-μελών της Ένωσης.

Το δάνειο αποζημιώσεων αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου χρηματοδοτικού πακέτου, συνολικού ύψους έως 210 δισ. ευρώ, που στοχεύει στη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας του Κιέβου τα επόμενα χρόνια.

Από τα 165 δισ. ευρώ, τα 25 δισ. ευρώ προέρχονται από δεσμευμένα ρωσικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται σε ιδιωτικούς τραπεζικούς λογαριασμούς εντός της ΕΕ, ενώ 140 δισ. ευρώ προέρχονται από τα κεφάλαια που παραμένουν παγωμένα στην τράπεζα Euroclear στο Βέλγιο. Το ουκρανικό «πολεμικό ταμείο» αναμένεται να εξαντληθεί τον Απρίλιο.

Η νομική πρόταση θα αποτελέσει τη βάση για άμεσες τεχνικές διαπραγματεύσεις, πριν οι Ευρωπαίοι ηγέτες συνεδριάσουν στα μέσα Δεκεμβρίου για να αποφασίσουν τα πιο ευαίσθητα σημεία της πρωτοβουλίας. Η Ουκρανία θα χρειαστεί να αποπληρώσει το δάνειο μόνο εάν η Ρωσία τερματίσει τη σύγκρουση και καταβάλει πολεμικές αποζημιώσεις, ένα σενάριο που θεωρείται μάλλον απίθανο.

Στο πλαίσιο του δανείου αποζημιώσεων, 115 δισ. ευρώ έχουν δεσμευθεί για τη χρηματοδότηση της αμυντικής βιομηχανίας της Ουκρανίας, ενώ 50 δισ. ευρώ θα καλύψουν τις δημοσιονομικές ανάγκες του Κιέβου. Τα υπόλοιπα 45 δισ. ευρώ του πακέτου θα χρησιμοποιηθούν για την αποπληρωμή δανείου της G7 προς την Ουκρανία από το 2024.

Το βασικό εμπόδιο παραμένει η αντίθεση της βελγικής κυβέρνησης στο δάνειο.

«Το κείμενο που θα παρουσιάσει η Κομισιόν δεν αντιμετωπίζει ικανοποιητικά τις ανησυχίες μας», δήλωσε στους δημοσιογράφους ο Βέλγος υπουργός Εξωτερικών Μαξίμ Πρεβό, το πρωί της Τετάρτης, στο περιθώριο συνάντησης του ΝΑΤΟ. «Έχουμε τη δυσάρεστη αίσθηση ότι δεν εισακουστήκαμε».

Το Βέλγιο φοβάται ρωσικά αντίποινα τόσο κατά του κράτους όσο και κατά της Euroclear που διαχειρίζεται τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία. Η κυβέρνηση ζητεί χρηματοοικονομικές εγγυήσεις από τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, σε περίπτωση που η Μόσχα καταφέρει να ανακτήσει τα χρήματα.

Η Κομισιόν έχει ήδη σημειώσει ότι είναι έτοιμη να παράσχει έκτακτη ενδιάμεση χρηματοδότηση προς την Ουκρανία, για να καλύψει τις ανάγκες της στους πρώτους μήνες του έτους, πιθανότατα μέσω ευρωπαϊκού δανεισμού.

Η πρόταση, που προκάλεσε έντονες συζητήσεις στις Βρυξέλλες και σε ολόκληρη την ΕΕ, προέβλεπε την αποδέσμευση κεφαλαίων που είχαν δεσμευτεί ως μέρος των κυρώσεων κατά της Ρωσίας από την έναρξη της πλήρους εισβολής της στον ουκρανικό έδαφος τον Φεβρουάριο του 2022. Τα χρήματα θα προορίζονταν για την Ουκρανία υπό τη μορφή «δανείου για επανορθώσεις», το οποίο θα επιστρεφόταν μόνο σε περίπτωση που η Ρωσία πλήρωνε πολεμικές αποζημιώσεις στο μέλλον – σενάριο που θεωρείται εξαιρετικά απίθανο.

Η Λαμπίμπ υπερασπίστηκε τον αποκλεισμό του σχεδίου από τον Βέλγο πρωθυπουργό Μπαρτ Ντε Βέβερ κατά την τελευταία σύνοδο κορυφής των ηγετών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, σημειώνοντας ότι η ΕΕ πρέπει να προσεγγίσει το ζήτημα με εξαιρετική προσοχή. «Δεν είμαστε έτοιμοι. Είναι πρωτοφανές. Είναι η πρώτη φορά που το κάνουμε αυτό, οπότε βρισκόμαστε σε έδαφος που πρέπει να διερευνήσουμε πολύ προσεκτικά για να αντιμετωπίσουμε όλες τις πιθανές συνέπειες», δήλωσε χαρακτηριστικά η Λαμπίμπ.

The EU is “not ready” to take the unprecedented step of raiding €140 billion of frozen Russian assets to send a massive loan to Ukraine, Belgium’s European commissioner said today.https://t.co/FZVbYxwDd6

— POLITICOEurope (@POLITICOEurope) October 24, 2025

Η ΕΕ «δεν είναι έτοιμη» -Όσα δήλωσε η Βελγίδα επίτροπος
Η ίδια επεσήμανε ότι τα περιουσιακά στοιχεία ανήκουν στην Κεντρική Τράπεζα της Ρωσίας και προστατεύονται από το διεθνές δίκαιο. Η μη τήρηση αυτού του πλαισίου θα μπορούσε να οδηγήσει σε σοβαρές νομικές επιπλοκές, ενώ η Ρωσία θα μπορούσε να κινηθεί δικαστικά ζητώντας αποζημιώσεις που θα υπερβαίνουν κατά πολύ τα κεφάλαια που θα δεσμεύονταν.

Παράλληλα, η Λαμπίμπ άφησε να εννοηθεί ότι άλλες χώρες της ΕΕ, όπου επίσης φυλάσσονται ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, δεν έχουν ανταποκριθεί στο ίδιο επίπεδο συνεισφοράς με το Βέλγιο. Το Βέλγιο, σύμφωνα με την ίδια, έχει ήδη χρησιμοποιήσει τους τόκους από τα δεσμευμένα κεφάλαια για να υποστηρίξει την πολεμική προσπάθεια του Κιέβου, ενώ άλλες χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία και το Λουξεμβούργο δεν έχουν αξιοποιήσει ανάλογα τα διαθέσιμα κεφάλαια.

Η αποτυχία προώθησης της πρότασης έρχεται σε μια κρίσιμη περίοδο για την ΕΕ και την Ουκρανία. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προγραμματίζει πλέον να επεξεργαστεί λεπτομερείς προτάσεις για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού του Κιέβου, ενώ οι ηγέτες της ΕΕ έχουν δεσμευτεί να επανεξετάσουν όλες τις επιλογές στη σύνοδο κορυφής του Δεκεμβρίου, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων. Εάν τελικά προχωρήσει, το ποσό των 140 δισεκατομμυρίων ευρώ θα καλύψει τις ανάγκες της Ουκρανίας για τουλάχιστον δύο χρόνια.

Inside Belgium’s budget standoff: What happens if talks fail? https://t.co/4jyrYY53Ut

— The Brussels Times (@BrusselsTimes) October 24, 2025

Το σχέδιο για την χρηματοδότηση του Κιέβου
Το σχέδιο της ΕΕ για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας περιλαμβάνει την παροχή δανείου ύψους περίπου 140 δισεκατομμυρίων ευρώ σε διάστημα τριών ετών, με εξασφαλίσεις από τα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας. Η αξία αυτών των assets υπολογίζεται συνολικά στα 290 δισεκατομμύρια ευρώ και αποτελείται κυρίως από κρατικά ομόλογα που τηρούνται στο Euroclear, το οποίο έχει έδρα στις Βρυξέλλες.

Παρά το δίκαιο σκοπό της πρότασης υπέρ της Ουκρανίας, όλοι οι εμπλεκόμενοι αναγνωρίζουν τους σημαντικούς νομικούς και οικονομικούς κινδύνους. Υπάρχει το ενδεχόμενο κάποιο δικαστήριο να κρίνει παράνομη τη χρήση αυτών των περιουσιακών στοιχείων, με αποτέλεσμα η Ρωσία να ζητήσει αποζημιώσεις πολλαπλάσιες από τα ποσά που θα δεσμεύονταν. Η επικεφαλής της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, είχε ήδη χαρακτηρίσει τους κινδύνους αυτούς «σοβαρούς».

Ο Βέλγος πρωθυπουργός, σε αυτό το πλαίσιο, θέτει τρεις βασικές προϋποθέσεις για να εξεταστεί εκ νέου η πρόταση: την πλήρη αμοιβαιοποίηση του κινδύνου ώστε οι συνέπειες να μην αφορούν αποκλειστικά το Βέλγιο, την εγγύηση συμμετοχής όλων των κρατών-μελών σε περίπτωση που τα χρήματα χρειαστεί να επιστραφούν, και την αξιοποίηση των ρωσικών assets που βρίσκονται και σε άλλες χώρες-συμμάχους της Ουκρανίας.

Το Βέλγιο, ως κράτος που κατέχει τα περισσότερα από τα δεσμευμένα ρωσικά κεφάλαια, επιδιώκει να προχωρήσει με απόλυτη προσοχή, ώστε να αποφευχθούν δυσάρεστες νομικές ή οικονομικές συνέπειες.

Η επόμενη σύνοδος κορυφής της ΕΕ τον Δεκέμβριο θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό το μέλλον αυτής της πρωτοβουλίας. Η Λαμπίμπ προειδοποιεί ότι, ακόμη και αν όλα τα εμπλεκόμενα μέρη είναι έτοιμα, η διαδικασία θα πρέπει να προχωρήσει με τη μέγιστη δυνατή προσοχή, ώστε να διασφαλιστεί ότι κάθε νομική, οικονομική και πολιτική συνέπεια θα αντιμετωπιστεί συλλογικά. «Αν έχουμε τους καλούς δικηγόρους, το καλό σύστημα, την υποστήριξη της G7, των 27 κρατών μελών και όλων τους έτοιμους να αναλάβουν την ευθύνη μαζί με το Βέλγιο, μπορεί να προχωρήσει γρήγορα», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Οι τόκοι τους κατατίθενται στην ΕΚΤ και αποτελούν τη βάση της πρότασης. Η Επιτροπή προτείνει την υπογραφή σύμβασης με την Euroclear με μηδενικό επιτόκιο, ώστε να διοχετευθούν τα ποσά στο Κίεβο για αμυντικές δαπάνες και κάλυψη δημοσιονομικών αναγκών. Μέρος των χρημάτων θα αποπληρώσει προηγούμενο δάνειο της G7, ενώ το υπόλοιπο θα εκταμιεύεται σε δόσεις.

Η Γερμανία στηρίζει ένθερμα την πρόταση, με τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς να υποστηρίζει ότι η χρηματοδότηση πρέπει να κατευθυνθεί αποκλειστικά σε στρατιωτική βοήθεια. Το Ηνωμένο Βασίλειο κατέθεσε αντίστοιχη πρόταση για αξιοποίηση 25 δισ. δολαρίων δεσμευμένων ρωσικών κεφαλαίων, ενώ το ζήτημα θα τεθεί σε συντονισμό στη σύνοδο υπουργών Οικονομικών της G7.

Η Κομισιόν υπογραμμίζει ότι το σχέδιο δεν αγγίζει τα κυρίαρχα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία και ότι η Ουκρανία θα αποπληρώσει το δάνειο μόνο εφόσον η Ρωσία ηττηθεί και καταβάλει πολεμικές αποζημιώσεις. Τότε η ΕΕ θα αποζημιώσει την Euroclear ώστε να καλύψει τυχόν υποχρεώσεις προς τη Μόσχα.

Ωστόσο, το σχέδιο ενέχει σοβαρό ρίσκο: η ανανέωση των κυρώσεων απαιτεί σήμερα ομοφωνία κάθε έξι μήνες, κάτι που δίνει σε χώρες όπως η Ουγγαρία τη δυνατότητα να τορπιλίσουν τη διαδικασία. Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, τα δεσμευμένα μετρητά θα επέστρεφαν στη Ρωσία και οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θα έμεναν εκτεθειμένες στην αποπληρωμή.

Για την αποφυγή αυτού του κινδύνου, η Επιτροπή εισηγείται αλλαγή των κανόνων ώστε οι αποφάσεις ανανέωσης να λαμβάνονται με ειδική πλειοψηφία και όχι με ομοφωνία, κάτι που απαιτεί πολιτική συμφωνία υψηλού επιπέδου μεταξύ των ηγετών της ΕΕ.

Reuters: Πώς θα χρησιμοποιήσει η Δύση τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσίας

Σύμφωνα με το Reuters, η Ευρωπαϊκή Ένωση εργάζεται πάνω σε τρόπους χρηματοδότησης της άμυνας και της ανοικοδόμησης της Ουκρανίας, με τα περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας να έχουν ακινητοποιηθεί στη Δύση μετά την εισβολή της Μόσχας.

Το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα επέτρεπε στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να χρησιμοποιήσουν τα περίπου 300 δισεκατομμύρια δολάρια παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων για την Ουκρανία χωρίς να τα κατάσχουν — μια κόκκινη γραμμή για πολλές από αυτές και για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Πώς θα λειτουργήσει

Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα εκδώσει Δάνειο Αποζημιώσεων στην Ουκρανία με βάση τα ταμειακά υπόλοιπα που προκύπτουν από τίτλους οι οποίοι λήγουν και ακινητοποιήθηκαν το 2022 μετά την εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία.

Το δάνειο θα αποπληρωθεί από την Ουκρανία μόνο όταν λάβει πολεμικές αποζημιώσεις από τη Ρωσία στο πλαίσιο ειρηνευτικής συμφωνίας, επιτρέποντάς της ουσιαστικά να δαπανήσει τα χρήματα τώρα, αντί να περιμένει μέχρι να πληρώσει η Μόσχα.

Δεν έχουν δημοσιοποιηθεί άλλες λεπτομέρειες, πέραν του ότι ο κίνδυνος που σχετίζεται με το δάνειο θα αναληφθεί συλλογικά, είτε μόνο από τις ευρωπαϊκές χώρες είτε από αυτές και τα μη ευρωπαϊκά μέλη της G7: τον Καναδά, την Ιαπωνία και τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Πόσα χρήματα είναι διαθέσιμα

Η Επιτροπή, η οποία είναι υπεύθυνη για τον καθορισμό των λεπτομερειών του δανείου, δήλωσε ότι θα περιμένει την αξιολόγηση των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο το 2026 και το 2027 προτού λάβει απόφαση για το μέγεθός του.

Από περίπου 300 δισεκατομμύρια δολάρια σε παγωμένα περιουσιακά στοιχεία, 210 δισεκατομμύρια ευρώ (229 δισεκατομμύρια δολάρια) τηρούνται στην Ευρώπη, εκ των οποίων 185 δισεκατομμύρια ευρώ βρίσκονται στο Euroclear, ένα κεντρικό αποθετήριο τίτλων με έδρα τις Βρυξέλλες. Περίπου 175 δισεκατομμύρια ευρώ από αυτά έχουν μετατραπεί σε μετρητά καθώς λήγουν οι τίτλοι. Αυτό είναι περίπου το ταμειακό υπόλοιπο με το οποίο θα μπορούσε να εργαστεί η ΕΕ.

Ωστόσο, η ΕΕ πιθανότατα θα αποπληρώσει πρώτα το δάνειο των 45 δισεκατομμυρίων ευρώ (50 δισεκατομμύρια δολάρια) της G7 προς την Ουκρανία, που συμφωνήθηκε πέρυσι. Αυτό θα αποπληρωθεί από τα κέρδη που προκύπτουν από τα ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, γεγονός που το καθιστά ουσιαστικά μια επιχορήγηση για το Κίεβο.

Αυτό θα άφηνε περίπου 130 δισεκατομμύρια ευρώ διαθέσιμα για το νέο δάνειο.

Πώς θα λειτουργούσε το δάνειο επανορθώσεων

Για να αποφευχθεί η κατάσχεση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, η ιδέα είναι να μεταφερθούν τα μετρητά από την Euroclear σε ένα νεοσύστατο Όχημα Ειδικού Σκοπού (SPV), που θα ανήκει σε κυβερνήσεις της ΕΕ ή και της G7. Σε αντάλλαγμα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εκδώσει ομόλογα μηδενικού τοκομεριδίου στην Euroclear, εγγυημένα από τους ιδιοκτήτες του SPV.

Τα ομόλογα της ΕΕ θα κάλυπταν τον κίνδυνο της Euroclear έναντι ρωσικών δικαστικών διαφορών, ενώ τα μετρητά στο SPV θα μπορούσαν να επενδυθούν πιο επικερδώς από τις καταθέσεις μίας ημέρας στην ΕΚΤ και, συνεπώς, να αποφέρουν υψηλότερη απόδοση για την Ουκρανία.

Θα συμμετάσχουν όλα τα μέλη της ΕΕ;

Η προτίμηση της ΕΕ θα ήταν να υπογράψουν και τα 27 κράτη-μέλη της και οι μη ευρωπαϊκές χώρες της G7 στον SPV, εκδίδοντας εγγυήσεις ανάλογες με το μέγεθος των οικονομιών τους.

Ωστόσο, επειδή η φιλορωσική Ουγγαρία και η Σλοβακία ενδέχεται να μην επιθυμούν να συμμετάσχουν, αξιωματούχοι της ΕΕ έχουν δηλώσει ότι το SPV θα μπορούσε να συσταθεί χωρίς αυτές τις δύο χώρες, εάν χρειαστεί.

«Αυτό το δάνειο θα αποπληρωθεί μόνο όταν η Ρωσία αποζημιώσει την Ουκρανία για τις ζημιές που της προκάλεσε», γράφει ο κ. Μερτς σε άρθρο του που δημοσιεύεται στους Financial Times με τίτλο «Μια νέα οικονομική ώθηση για την ειρήνη στην Ουκρανία» και καλεί την ΕΕ να χρησιμοποιήσει περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας τα οποία έχουν «παγώσει» μετά την εισβολή στην Ουκρανία, προκειμένου να χρηματοδοτηθεί έτσι η πολεμική προσπάθεια της χώρας και να αναδειχθεί η δύναμη αντοχής έναντι της ρωσικής επιθετικότητας.

Η ΕΕ «πρέπει να βρει έναν νομικό μηχανισμό προκειμένου να χρησιμοποιήσει αυτά τα χρήματα, καθώς είναι επιτακτικής σημασίας να αυξήσουμε συστηματικά και κατά πολύ το κόστος της επίθεσης της Ρωσίας – ίσως στην σύνοδο κορυφής του Οκτωβρίου να μπορούσε να ανατεθεί η κατάρτιση ενός τέτοιου σχεδίου», αναφέρει ο καγκελάριος και προσθέτει ότι η ΕΕ θα μπορούσε να διαθέσει στην Ουκρανία ένα άτοκο δάνειο ύψους περίπου 140 δισεκατομμυρίων ευρώ χωρίς να παρεμβαίνει στα δικαιώματα ιδιοκτησίας.

«Εισηγούμαι την κινητοποίηση οικονομικών πόρων σε ύψος το οποίο θα διασφαλίζει την αντοχή του ουκρανικού στρατού για αρκετά χρόνια», επισημαίνει και διευκρινίζει ότι τα κεφάλαια θα πρέπει να διατεθούν αποκλειστικά για την προμήθεια στρατιωτικού υλικού και όχι προκειμένου να καλυφθούν κενά στον προϋπολογισμό της χώρας. «Ένα τέτοιο συνολικό πρόγραμμα θα πρέπει επίσης να βοηθά στην ενίσχυση και επέκταση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Αυτό θα εξυπηρετούσε τόσο την συλλογική μας ασφάλεια όσο και την ευρωπαϊκή κυριαρχία», γράφει ο καγκελάριος.

Ο κ. Μερτς εξηγεί ακόμη ότι τα κράτη – μέλη θα έπρεπε να εγγυηθούν για το δάνειο πριν εξασφαλιστούν τα χρήματα από τον επόμενο προϋπολογισμό της ΕΕ το 2028, ενώ ο μηχανισμός θα πρέπει να συμφωνηθεί από μια «μεγάλη πλειοψηφία» των κρατών – μελών, υπονοώντας ότι τάσσεται υπέρ μιας δομής η οποία δεν θα επιτρέπει σε χώρες όπως η Ουγγαρία να ασκήσουν βέτο. Το εργαλείο θα πρέπει επίσης να είναι ανοιχτό και σε μη μέλη της ΕΕ τα οποία κατέχουν ρωσικά περιουσιακά στοιχεία και επιθυμούν να στηρίξουν την Ουκρανία. Για τον λόγο αυτό ο καγκελάριος θα επιδιώξει, όπως λέει, συντονισμό με την Ομάδα των Επτά (G7).

Σε ρεπορτάζ της η βρετανική εφημερίδα αναφέρει ότι μεταξύ των σεναρίων που εξετάζονται στις Βρυξέλλες είναι τα ταμειακά υπόλοιπα των περιουσιακών στοιχείων να χρησιμοποιηθούν για την αγορά ομολόγων της ΕΕ με μηδενικό επιτόκιο ή να χρησιμοποιηθεί ένα ειδικού σκοπού εργαλείο για την διαχείριση των ρυθμίσεων χρηματοδότησης, κάτι που θα μπορούσε να επιτρέψει και την συμμετοχή χωρών εκτός ΕΕ.

«Τώρα είναι η στιγμή να εφαρμόσουμε έναν αποτελεσματικό μοχλό που θα διαταράξει το κυνικό παιχνίδι με το οποίο ο Ρώσος πρόεδρος αγοράζει χρόνο και να τον φέρουμε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων (…) Απαιτείται θάρρος και αυτοπεποίθηση για να ορίσει κανείς την δική του ατζέντα αντί να αντιδρά απλώς σε αυτήν του (Βλαντίμιρ) Πούτιν», τονίζει ο Φρίντριχ Μερτς και προσθέτει ότι με αυτόν τον τρόπο «θα στέλναμε και στην Ουάσιγκτον το σωστό μήνυμα, ότι πρέπει να βαδίσουμε μαζί στον δρόμο προς μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη».

Στον επίσημο ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αναφέρεται ότι έγινε «σήμερα ένα αποφασιστικό βήμα για την ενίσχυση της στήριξης προς την Ουκρανία, προτείνοντας μια ολοκληρωμένη δέσμη χρηματοδοτικής συνδρομής, η οποία αποτελείται από έναν Μηχανισμό Δανειακής Συνεργασίας για την Ουκρανία ύψους έως 45 δισεκατομμυρίων ευρώ και ένα έκτακτο δάνειο μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής ύψους έως 35 δισεκατομμυρίων ευρώ».

Το πακέτο αυτό, σύμφωνα με την Κομισιόν, «αξιοποιεί έκτακτα κέρδη από ακινητοποιημένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι το βάρος της ανοικοδόμησης της Ουκρανίας θα επωμιστούν οι υπεύθυνοι για την καταστροφή της».

«Η προσέγγιση αυτή θα εφαρμοστεί για πρώτη φορά με δομημένο τρόπο και σε τέτοια κλίμακα σε όλους τους δανειστές της ΕΕ και της G7, εξασφαλίζοντας μακροπρόθεσμη, σταθερή χρηματοδοτική στήριξη για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα της Ουκρανίας.

Relentless Russian attacks mean Ukraine needs continued EU support.

The @EU_Commission will provide a loan of up to 35 billion euros to Ukraine as part of the G7 pledge.

This is another major EU contribution to the Ukraine’s recovery.

— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) September 20, 2024

»Πρώτον, η Επιτροπή προτείνει τη δημιουργία ενός μηχανισμού συνεργασίας για δάνεια προς την Ουκρανία, ο οποίος θα στηρίζει την ΕΕ και τους εταίρους της Ομάδας των 7 για την έκδοση δανείων ύψους έως 45 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία. Καθώς η Ουκρανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει πρωτοφανείς προκλήσεις λόγω της εντεινόμενης επιθετικότητας της Ρωσίας, η πρόταση αυτή υπογραμμίζει την ακλόνητη δέσμευση της ΕΕ για την κυριαρχία και την οικονομική ανθεκτικότητα της Ουκρανίας.

»Ο Μηχανισμός Συνεργασίας για τη Δανειοδότηση της Ουκρανίας θα προσφέρει στην Ουκρανία στήριξη που θα χρηματοδοτηθεί με τη μόχλευση της χρηματοδοτικής συνεισφοράς που θα συγκεντρωθεί από τα έκτακτα έκτακτα κέρδη που προέρχονται από τα ακινητοποιημένα περιουσιακά στοιχεία της ρωσικής κεντρικής τράπεζας.

»Η Ουκρανία μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτή τη στήριξη για την αποπληρωμή επιλέξιμων δανείων από την ΕΕ και άλλους δανειστές που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία της G7 “Δάνεια επιτάχυνσης έκτακτων εσόδων για την Ουκρανία (ERA)”».

Ως συμβολή της ΕΕ στα δάνεια αυτά, η Επιτροπή προτείνει έκτακτο δάνειο ύψους έως 35 δισ. ευρώ. Το επίσημο σκεπτικό είναι ότι «αυτή η χρηματοδοτική στήριξη είναι ζωτικής σημασίας για την αντιμετώπιση των επειγουσών δημοσιονομικών αναγκών της Ουκρανίας, οι οποίες έχουν αυξηθεί σημαντικά λόγω της εντεινόμενης και παρατεταμένης ρωσικής επιθετικότητας, μεταξύ άλλων στο πλαίσιο της διευκόλυνσης του ΔΝΤ με τη διευρυμένη χρηματοδοτική διευκόλυνση. Το υπόλοιπο ποσό του δανείου που καλύπτεται θα παρασχεθεί από άλλους εταίρους της G7».

Αυτή η ολοκληρωμένη χρηματοδοτική δέσμη εκπληρώνει τις δεσμεύσεις που αναλήφθηκαν κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής των ηγετών της G7 στην Απουλία στις 15 Ιουνίου και κατά τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου.

Η πρόταση απαιτεί έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και ειδική πλειοψηφία των κρατών μελών της ΕΕ στο Συμβούλιο πριν τεθεί σε ισχύ.

Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα της πρότασης, η Επιτροπή «θα συνεργαστεί με τους συννομοθέτες για να εξασφαλίσει την ταχεία έγκριση».