Το πρόβλημα της υγειονομικής φροντίδας, σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ, ήρθε να καλύψει η «υιοθέτηση» των 25 νησιών από τις Ένοπλες Δυνάμεις, οι οποίες παρέχουν πλήρη υγειονομική προστασία στους κατοίκους. Αρκεί ένα τηλεφώνημα από τον Δήμο ότι ο συγκεκριμένος ασθενής είναι μόνιμος κάτοικος του νησιού, προκειμένου να νοσηλευθεί σε κάποιο από τα στρατιωτικά νοσοκομεία.

Τα νησιά αυτά είναι: Άγιος Ευστράτιος, Ανάφη, Αρκιοί, Αστυπάλαια, Γαύδος, Δονούσα, Ηρακλειά, Θύμαινα, Κάσος, Καστελόριζο, Κίμωλος, Κουφονήσια, Λειψοί, Νίσυρος, Οινούσσες, Σίκινος, Σκύρος, Σχοινούσα, Σύμη, Τήλος, Φολέγανδρος, Φούρνοι, Χάλκη, Ψαρά, Ψέριμος.

Η παρουσία των κατοίκων σε αυτά τα μικρά και απομονωμένα νησιά είναι κρίσιμη, όχι μόνο για την τοπική κοινωνία, αλλά και για τη χώρα συνολικά. Οι νησιώτες αγωνιούν για το μέλλον του τόπου τους, ονειρεύονται να τον δουν να ανθίζει ξανά και γνωρίζουν ότι την ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο θα τη φέρουν τα παιδιά.

Σ’ αυτή την αγωνία έρχεται να απαντήσει η συνεργασία της Μονάδας Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΜΙΥΑ) του Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών (ΝΝΑ), όπου πρόσβαση στις υπηρεσίες θεραπειών υπογονιμότητας (IVF) έχουν όλες οι γυναίκες που είναι μόνιμοι κάτοικοι των παραπάνω νησιών, με την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρία HOPEgenesis, που στηρίζει τη γονιμότητα σε απομακρυσμένα και ακριτικά μέρη της Ελλάδας, αναλαμβάνοντας την πλήρη κάλυψη των εξόδων εγκυμοσύνης, τοκετού, μεταφοράς και διαμονής των εγκύων σε συνεργαζόμενα νοσοκομεία και ιατρικά κέντρα.

Αυτό ήταν και το βασικό μήνυμα που μετέφεραν τα στελέχη της ΜΙΥΑ και του Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών και της HOPEgenesis το Σάββατο 18 Οκτωβρίου, κατά τη διάρκεια ενημερωτικών εκδηλώσεων στις Οινούσσες, τα Ψαρά και τον Άγιο Ευστράτιο. Οι δράσεις αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο της κοινωνικής προσφοράς των Ενόπλων Δυνάμεων με στόχο την ενημέρωση των κατοίκων των ακριτικών περιοχών ότι τα ζευγάρια μπορούν να έχουν ισότιμη πρόσβαση σε υγειονομική φροντίδα και υπηρεσίες γονιμότητας.

Ταξίδι ενημέρωσης στις Οινούσσες, τα Ψαρά και τον Άγιο Ευστράτιο

Η πυραυλάκατος του Πολεμικού Ναυτικού «Υποπλοίαρχος Ντεγιάννης» με κυβερνήτη τον κ. Αναγνωστόπουλο, μετέφερε τα στελέχη του Πολεμικού Ναυτικού, τους εθελοντές της HOPEgenesis, και τους δημοσιογράφους στις Οινούσσες, τα Ψαρά και τον Άγιο Ευστράτιο. Το ΑΠΕ-ΜΠΕ συμμετείχε σε αυτό το ταξίδι στα τρία ακριτικά νησιά.

Η υποδοχή σε κάθε νησί ήταν θερμή και συγκινητική, ιδιαίτερα από γονείς που έχουν ήδη στηριχθεί από την HOPEgenesis, η οποία ιδρύθηκε το 2015, με στόχο την καταπολέμηση της υπογεννητικότητας και τη στήριξη της οικογένειας στα άγονα και απομακρυσμένα μέρη της Ελλάδας.

Στις Οινούσσες έχουν γεννηθεί μέχρι σήμερα 13 παιδιά, στα Ψαρά 6, ενώ αναμένεται ακόμη ένα νέο μέλος στην κοινότητα. Στον Άγιο Ευστράτιο έχουν γεννηθεί 3 παιδιά με τη στήριξη της HOPEgenesis. Τα νησιά αυτά εντάχθηκαν στο πρόγραμμα το 2018.

Κατά την επίσκεψη στα τρία νησιά, διαπιστώθηκε πως, αν και οι κάτοικοι γνώριζαν τη δυνατότητα νοσηλείας σε στρατιωτικά νοσοκομεία, δεν ήταν ενημερωμένοι για τις υπηρεσίες της Μονάδας Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής.

Γυναίκες και άνδρες που γέμισαν τις αίθουσες των δημαρχείων στις Οινούσσες, τα Ψαρά και τον Άγιο Ευστράτιο, παρακολουθούσαν με ενδιαφέρον τις ενημερώσεις των ειδικών για ζητήματα γονιμότητας, οι οποίοι με απλό και κατανοητό τρόπο απαντούσαν στις ερωτήσεις τους.

Το συμπέρασμα από αυτές τις εκδηλώσεις ήταν ένα: Το όνειρο μπορεί να συναντήσει την ελπίδα και να γίνει πραγματικότητα.

Όπως ειπώθηκε χαρακτηριστικά, «τα παιδιά θέλουν παιδιά για να μεγαλώσουν σωστά».

Το πρωί του Σαββάτου, η πυραυλάκατος «Υποπλοίαρχος Ντεγιάννης» αναχώρησε από τη Χίο για τις Οινούσσες. Στην αίθουσα όπου πραγματοποιείται η εκδήλωση οι παιδικές φωνούλες γεμίζουν το χώρο.

«Η HOPEgenesis αγκάλιασε το νησί και στήριξε τα ζευγάρια στη δημιουργία οικογένειας», ανέφερε ο δήμαρχος Οινουσσών Γεώργιος Δανιήλ, ανακηρύσσοντας τον ιδρυτή και πρόεδρο της HOPEgenesis, μαιευτήρα-γυναικολόγο Στέφανο Χανδακά, επίτιμο δημότη.

«Αποτελεί για εμένα ιδιαίτερη τιμή και βαθιά συγκίνηση. Η αναγνώριση αυτή δεν αφορά μόνο το πρόσωπό μου, αλλά ολόκληρη την ομάδα της HOPEgenesis. Η θερμή υποδοχή των κατοίκων και η στενή συνεργασία με τις τοπικές αρχές μας δίνουν δύναμη να συνεχίσουμε το έργο μας. Μαζί μπορούμε να κρατήσουμε ζωντανή την ελπίδα και να συμβάλουμε στη δημογραφική αναγέννηση της Ελλάδας, ξεκινώντας από τα ακριτικά νησιά μας», δήλωσε ο κ. Χανδακάς.

Ακολούθησε επίσκεψη στα Ψαρά και σούρουπο πλέον η αποστολή έφτασε στον Άγιο Ευστράτιο. Ο δήμαρχος της Ηρωικής Νήσου Ψαρών, Κώστας Βρατσάνος και ο δήμαρχος του Αγίου Ευστρατίου, Κωνσταντίνος Σινάνης, τόνισαν την ανάγκη στήριξης των μικρών ακριτικών νησιών.

Το ενδιαφέρον των κατοίκων για ζητήματα γονιμότητας, αλλά και για την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, ήταν έντονο.

Ο Νικόλαος Πετρογιάννης, πλοίαρχος (ΥΙ) ΠΝ, διευθυντής – επιστημονικά υπεύθυνος της Διακλαδικής Μονάδας Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής στο Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών, ανέφερε ότι μέσα από ερωτηματολόγια προέκυψε ότι ένα από τα βασικά εμπόδια για τους κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών να προχωρήσουν στη δημιουργία οικογένειας είναι το οικονομικό.

«Ένα ζευγάρι από την Κάσο χρειάζεται περίπου 1.300 ευρώ για τριήμερη παραμονή στην Αθήνα», ανέφερε χαρακτηριστικά. Αυτό το πρόβλημα έλυσε η συνεργασία με την HOPEgenesis που καλύπτει όλα τα έξοδα.

«Όραμά μας είναι τα νησιά να μην ερημώσουν», ανέφερε και εξήγησε ότι η διαδικασία πρόσβασης στη Μονάδα για τις γυναίκες των 25 νησιών που έχουν υπό την προστασία τους οι Ένοπλες Δυνάμεις είναι απλή και εύκολη. Αρκεί ένα τηλεφώνημα ότι είναι μόνιμος κάτοικος του νησιού για να γίνει το όνειρο πραγματικότητα».

Ο Γεώργιος Πατρίκιος, αρχίατρος, αναπληρωτής διευθυντής ΜΙΥΑ μίλησε με αμεσότητα για το ζήτημα της γονιμότητας, ένα θέμα που παραμένει «ταμπού» ιδιαίτερα στις μικρές κοινωνίες.

«Μην χάνετε πολύτιμο χρόνο. Κάθε χρόνος που περνά μειώνει τη γονιμότητα της γυναίκας. Μην διστάζετε να απευθυνθείτε στον ειδικό αναπαραγωγής. Υποβοηθούμενη αναπαραγωγή δεν σημαίνει απαραίτητα εξωσωματική γονιμοποίηση και αυτό το αποδεικνύουν τα στοιχεία, καθώς μόνο το 10% των περιπτώσεων οδηγείται εκεί», ανέφερε χαρακτηριστικά και κατέληξε με ένα συγκινητικό μήνυμα: «Θέλουμε να ξέρετε πως υπάρχουμε και όταν χρειαστεί θα είμαστε δίπλα σας».

Από την πλευρά της, η Κωνσταντίνα Γαϊτάνου, αρχιπλοίαρχος (ΥΝ) ΠΝ, διευθύντρια Νοσηλευτικής Υπηρεσίας του ΝΝΑ, συντονίστρια Μονάδας Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών, υπογράμμισε ότι η Μονάδα στελεχώνεται από εξειδικευμένο προσωπικό και είναι πλήρως εξοπλισμένη με τεχνολογίες και προϊόντα υψηλών διεθνών προδιαγραφών. Όλες οι διαδικασίες και διεργασίες εκτελούνται μέσω προτύπων διαχείρισης ποιότητας και ασφάλειας.

Υπενθυμίζεται ότι η Μονάδα Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών, παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες Υγείας στους δικαιούχους ιατρικής περίθαλψης των τριών Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων (ΕΔ) καθώς και των Σωμάτων Ασφαλείας (ΣΑ), συμβάλλοντας στην επίλυση προβλημάτων υπογονιμότητας.

Ο Σωτήριος Μωραϊτης, υποναύαρχος (ΥΙ), διευθυντής της Διεύθυνσης Υγειονομικού του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού, αναφέρθηκε στο έμπρακτο ενδιαφέρον της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας για τα ακριτικά νησιά.

Στα παιδιά των τριών νησιών μοιράστηκαν δώρα, ενώ στα Ψαρά και στον Άγιο Ευστράτιο παραδόθηκε εξοπλισμός για κινηματογραφικές προβολές, μια συμβολική αλλά ουσιαστική κίνηση που συνδέει τη φροντίδα της υγείας με τη χαρά της ζωής.

Τα μηνύματα της προσπάθειας της HOPEgenesis είναι ελπιδοφόρα, καθώς μέχρι σήμερα έχει βοηθήσει νε γεννηθούν περισσότερα από 900 παιδιά σε ακριτικά νησιά και απομακρυσμένες περιοχές. Συνολικά, οι γεννήσεις μέσα από το πρόγραμμα δωρεάν παροχής θεραπειών γονιμότητας αγγίζουν το 5% των συνολικών γεννήσεων της HOPEgenesis.

Και δεν είναι μόνο αυτό. Το πρόγραμμα επεκτείνεται και στην ίδρυση παιδικών σταθμών και περαιτέρω στήριξη της οικογένειας.

Οι έρευνες των αστυνομικών του τμήματος Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος της Αστυνομικής Διεύθυνσης Κρήτης, οδηγούν στο συμπέρασμα πως οι συλληφθέντες είχαν συστήσει εγκληματική οργάνωση με συγκεκριμένη δράση και ρόλους μεταξύ των μελών της. Οι γυναίκες χρησιμοποιήθηκαν είτε ως παρένθετες μητέρες είτε ως  δότριες ωαρίων – 5.000 ευρώ και η μηνιαία αμοιβή τους 

Από την ημέρα της αποκάλυψης μέχρι και σήμερα πολλά είναι τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί και «καίνε» τους εννέα συλληφθέντες, αλλά κυρίως τον φερόμενο «εγκέφαλο», ο οποίος είναι ο βασικός γυναικολόγος και ιδρυτής του κέντρου στα Χανιά.

Κατά την πολυετή δράση τους υπολογίζεται πως έχουν εξαπατηθεί γύρω στα 400 ζευγάρια που ήθελαν να αποκτήσουν παιδί, ενώ θύματα τους φαίνεται να έχουν πέσει και κοντά στις 200 γυναίκες που χρησιμοποιήθηκαν ως παρένθετες μητέρες ή δότριες ωαρίων.

Σύμφωνα με τον δικηγόρο Μιχάλη Μαύρο που έχει αναλάβει την υπεράσπιση του 73χρονου φερόμενου ως εγκέφαλος του κυκλώματος στόχος του διακεκριμένου γυναικολόγου ήταν:

«Ο μοναδικός του στόχος ήταν να ενισχύσει ανθρώπους που είχαν στόχο να γίνουν γονείς και ότι με την επεξεργασία που θα γίνει, θα αναδειχθεί η πραγματική διάσταση και αυτή θα είναι διαφορετική από αυτή που έχει κυκλοφορήσει μέχρι τώρα στα μέσα ενημέρωσης».

Αυτή φαίνεται πως θα είναι η γραμμή που θα ακολουθήσει ο γιατρός και κατά την απολογία του, κάτι που είχε κάνει σαφές και με ανάρτηση του στην προσωπική του σελίδα στο Facebook λίγες ώρες πριν την σύλληψη του.

Συγκεκριμένα ο 73χρονος γιατρός έχει αναρτήσει μια φωτογραφία του, την οποία συνοδεύει με την φράση του Αλεξανδρινού ποιητή της αρχαιότητας Καλλίμαχου «Ουδείς αχαριστότερος του ευεργετηθέντος !!». Η νοηματική εξήγηση της φράσης φαίνεται πως θα είναι το “κλειδί” της αυριανής του απολογίας.

Όπως αποδείχτηκε σε πρώτη φάση κανένας από τους διαδικτυακούς του φίλους δεν κατάλαβε τι ακριβώς εννοούσε, όμως από την στιγμή που η υπόθεση με το κέντρο γονιμότητας όπου διαθέτει στα Χανιά, άρχισε να ξετυλίγεται με τα στοιχεία του να γίνονται ολοένα και πιο γνωστά, τότε όλο και περισσότεροι ήταν αυτοί που αποφάσισαν να σταθούν στο πλευρό του. Έτσι εκατοντάδες είναι πλέον τα μηνύματα από γονείς που βοηθήθηκαν σε βάθος χρόνου από τις συμβουλές και τις μεθόδους του γυναικολόγου που εξαιτίας του, όπως αναφέρουν απέκτησαν παιδί, εκεί που άλλοι τους το είχαν αποκλείσει.

Ο γυναικολόγος θεωρεί πως έχει στην διάθεση του όλα εκείνα τα στοιχεία που θα καταρρίψουν αν όχι όλο αλλά σίγουρα μέρος του κατηγορητηρίου που βαραίνει εκείνον και τους συνεργάτες του, με κάποιους από αυτούς να συνεργάζεται από την εποχή που αποφάσισε να δημιουργήσει στα Χανιά το κέντρο γονιμότητας η φήμη του οποίου έχει ξεπεράσει τα Ελληνικά σύνορα.

Αυτό το διαπιστώνει εύκολα κάποιος αρκεί να δει τις αμέτρητες αναρτήσεις του γιατρού στα social media από συνέδρια υπογονιμότητας στα οποία έχει συμμετάσχει σε όλο τον κόσμο ακόμα κι ως ομιλητής, αλλά και τις επισκέψεις του σε διάφορα ιατρικά κέντρα στα οποία φορώντας ιατρική στολή πρόσφερε τις υπηρεσίες του.

Μια από αυτές σύμφωνα και με την επίσημη ιστοσελίδα του κέντρου γονιμότητας στα Χανιά είναι και η παρένθετη μητρότητα, η οποία ως μέθοδος εξωσωματικής φαίνεται πως λειτουργούσε τόσο καλά που ο φερόμενος ως εγκέφαλος του κυκλώματος έφτασε στο σημείο στις 28 Μαΐου του 2022 να ζητά συνεργάτες :

«Προσκαλούνται μαιευτήρες, γυναικολόγοι για πλήρη και αποκλειστική απασχόληση, με εμπειρία στην μαιευτική, για θέσεις στα προγράμματα υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και συνεργασίας στα προγράμματα παρένθετης μητρότητας».

Όπως αναφέρεται στο site το κέντρο γονιμότητας στα Χανιά βρίσκεται ανάμεσα στα λίγα κέντρα στον κόσμο, που έχουν τη δυνατότητα να αντιμετωπίσουν όλες τις πτυχές της παρένθετης μητρότητας. Από το 2006 όλη η ομάδα του κέντρου, έχουν την εμπειρία να βοηθήσουν τους ασθενείς που θέλουν να αποκτήσουν το δικό τους παιδί μέσω του προγράμματος παρένθετης μητρότητας «Στη μονάδα, εφαρμόζεται η μέθοδος, που επιτρέπεται από το Ελληνική νομοθεσία, κατά την οποία χρησιμοποιούνται μόνο τα ωάρια της παραγγέλουσας μητέρας ή ωάρια τρίτης ανώνυμης δότριας. Επομένως η παρένθετη μητέρα δεν σχετίζεται γενετικά με το παιδί που κυοφορεί».

Εξαπάτησης μέσω εικονικών εξωσωματικών

Από την έως τώρα έρευνα των αστυνομικών αρχών και συγκεκριμένα από τον Δεκέμβριο του 2022 φαίνεται πως από την μια η παρένθετη μητρότητα και από την άλλη η δωρεά ωραρίων, είναι οι δυο μέθοδοι εξωσωματικής που ξεσκέπασαν το κύκλωμα καθώς έχουν καταγραφεί εκατοντάδες περιπτώσεις ανθρώπινης εξαπάτησης με πιο συγκεκριμένα:

– 71 γυναίκες – δότριες ωαρίων, με ορισμένες εξ αυτών να εκμεταλλεύονται κατ’ επανάληψη από τα μέλη της οργάνωσης,

– 98 γυναίκες – θύματα εμπορίας ανθρώπων, οι οποίες τέθηκαν σε εργασιακή εκμετάλλευση ως παρένθετες μητέρες,

– 13 περιπτώσεις μη σύννομων περιστατικών για διαδικασία απόκτησης τέκνου μέσω προγράμματος παρένθετης μητρότητας,

– 4 περιπτώσεις παράνομων υιοθεσιών τετελεσμένων ή σε απόπειρα και

– 400 περιπτώσεις εξαπάτησης / πρόκλησης σωματικής βλάβης σε ασθενείς μέσω εικονικών εξωσωματικών κατά τα έτη 2021, 2022 και 2023

Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι για τη διαμονή των παρένθετων μητέρων χρησιμοποιούνταν τουλάχιστον 14 σπίτια.

Το όφελος που αποκόμιζε η εγκληματική οργάνωση ανά πρόγραμμα παρένθετης μητρότητας κυμαινόταν συνήθως από 70.000 έως 100.000 ευρώ, με το 70% αυτών να αφορά καθαρό κέρδος ενώ σε ιδιάζουσες περιπτώσεις το κόστος άγγιζε και τις 120.000 ευρώ.

Επίσης, από τις εικονικές πράξεις εμβρυομεταφοράς το παράνομο όφελος ξεπερνά κατά πολύ τις 120.000 ευρώ.

Πώς δρούσε το κύκλωμα

Πιο αναλυτικά, έχοντας ως χώρο της παράνομης δράσης τους κέντρο γονιμότητας σε περιοχή της Κρήτης, τα δύο αρχηγικά μέλη-διευθυντές της κλινικής, στρατολογούσαν «μεσίτριες» σε Κρήτη, Θεσσαλονίκη αλλά και στο εξωτερικό, με σκοπό να εντοπίσουν και να αποσπάσουν τη συναίνεση από ευάλωτες αλλοδαπές γυναίκες ώστε να τις μεταφέρουν στο εσωτερικό της χώρας και να τις εκμεταλλευτούν ως δότριες ωαρίων ή παρένθετες μητέρες.

Στη συνέχεια, το δίκτυο «μεσιτριών» μετέφερε στο εσωτερικό της χώρας τις αλλοδαπές γυναίκες ώστε μέσω της εκμετάλλευσης αυτών να ικανοποιήσουν αιτήματα «πελατών» της οργάνωσης απ’ όλο τον κόσμο (ζευγάρια τα οποία δεν μπορούσαν να τεκνοποιήσουν, μοναχικοί άνδρες ή ομόφυλα ζευγάρια), που δεν πληρούσαν τις νόμιμες προϋποθέσεις.

Ακολούθως οι γυναίκες είτε υποβάλλονταν σε ειδική θεραπεία ως δότριες ωαρίων, τα οποία χρησιμοποιούνταν σε μεθόδους εξωσωματικής γονιμοποίησης, αλλά και σε προγράμματα παρένθετης μητρότητας είτε εντάσσονταν σε ελεγχόμενους χώρους που χρησιμοποιούσε η εγκληματική οργάνωση, με σκοπό να κυοφορήσουν σε περιβάλλον εργασιακής εκμετάλλευσης κατά παρέκκλιση της σχετικής νομοθεσίας (υπέρβαση ορίου ηλικίας, πλαστές δικαστικές αποφάσεις, ανακριβές, ελλιπές ή ανύπαρκτο ιατρικό ιστορικό) και εν συνεχεία, έναντι αμοιβής, να παραδώσουν τα βρέφη. Σε κάποιες περιπτώσεις, πριν οι γυναίκες χρησιμοποιηθούν ως παρένθετες μητέρες, τις εκμεταλλεύονταν περαιτέρω, λαμβάνοντας και από αυτές ωάρια.

Για να πετύχουν τον σκοπό τους, τα μέλη της οργάνωσης, προέβαιναν σε πλήθος επιμέρους εγκληματικών πράξεων και συγκεκριμένα κατάρτιζαν πλαστά δικαιολογητικά με σκοπό την έκδοση δικαστικής απόφασης, για άτομα τα οποία δεν πληρούσαν τις νόμιμες προϋποθέσεις και, σε συνεργασία με κλινικές, ιατρικά εργαστήρια και ιατρούς, παραποιούσαν καταχωρήσεις ωοληψιών, παραποιούσαν ιατρικά έγγραφα, κατάρτιζαν εικονικά μισθωτήρια και εικονικά σύμφωνα συμβίωσης.

Παράλληλα, σε περιστατικά ενδιαφερόμενων γονέων από χώρες όπου απαγορευόταν η διαδικασία απόκτησης τέκνου μέσω παρένθετης μητέρας, δήλωναν τις γεννήσεις ως υιοθεσίες.

Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι, ενεργούσαν ως μεσολαβητές σε παράνομες υιοθεσίες βρεφών έναντι χρηματικού ανταλλάγματος ενώ προέβαιναν και στη συστηματική εξαπάτηση γυναικών ισχυριζόμενοι ψευδώς ότι υπέβαλαν αυτές σε πράξη εμβρυομεταφοράς.

Τα μέλη της οργάνωσης είχαν οργανωθεί έχοντας διακριτούς ρόλους, ως ακολούθως:

– αρχηγός και συντονιστής της ομάδας ήταν 73χρονος ημεδαπός ιατρός, ιδρυτής και διαχειριστής της κλινικής. Κατεύθυνε τις «μεσίτριες» και επόπτευε την νομική διεκπεραίωση των προγραμμάτων παρένθετης μητρότητας ενώ καθοδηγούσε τα υπόλοιπα μέλη προκειμένου να εναρμονίσουν τα στοιχεία που θα περιλαμβάνονταν στην εκάστοτε απόφαση με την ακολουθούμενη από αυτούς έκνομη διαδικασία. Επίσης, με χρήματα της οργάνωσης χρηματοδοτούσε τη μίσθωση οικιών σε περιοχή της Κρήτης για προσωρινή στέγαση των κυοφόρων.

– 44χρονος ημεδαπός, δεύτερος στην ιεραρχία, ο οποίος λάμβανε οδηγίες μόνο από τον αρχηγό. Ο ρόλος του ήταν να εποπτεύει, να κατευθύνει και να συντονίζει τα καθήκοντα και τις δράσεις των άλλων μελών. Επίσης, ενεργούσε ιατρικές πράξεις στα θύματα εμπορίας ανθρώπων και προέβαινε σε παραποιημένες καταχωρήσεις των ωοληψιών στο Μητρώο Δοτριών.

– 44χρονη και 37χρονη είχαν ως βασική αρμοδιότητα να επιβλέπουν, να μεταφέρουν, να φροντίζουν για την διαμονή και την καταβολή των νομιμοφανών αμοιβών καθώς και να χορηγούν τα φάρμακα στις παρένθετες μητέρες. Η 37χρονη λειτουργούσε επίσης ως μεσίτρια ενώ η 44χρονη διεκπεραίωνε τη σύναψη εικονικών μισθωτηρίων, την πλαστογράφηση δικαστικών υποθέσεων κ.λπ.. Η αμοιβή τους για κάθε παρένθετη μητέρα που εισήγαγαν στη διαδικασία ξεκινούσε από 5.000 ευρώ και η μηνιαία αμοιβή για την εποπτεία τους από το δικαστήριο έως και τον τοκετό από 300-600 ευρώ.

– 41χρονη ημεδαπή ως βοηθός εμβρυολόγου συμμετείχε από κοινού με τον 44χρονο υπαρχηγό σε ωοληψίες γενετικού υλικού καθώς και σε εμβρυομεταφορές στα σώματα γυναικών. Επιπλέον, ασχολούνταν με την εξεύρεση ενδιαφερόμενων άτεκνων και ομόφυλων ζευγαριών από την Ιταλία, με την συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών καθώς και με τη παροχή της πατρικής της οικίας για διαμονή των παρένθετων μητέρων και δοτριών.

– 28χρονη ημεδαπή ως μαία προέβαινε σε ιατρικές πράξεις κατά τη διαδικασία φαρμακευτικής προετοιμασίας της δότριας γενετικού υλικού, ενώ διαχειρίζονταν τις αλλοδαπές παρένθετες μητέρες και δότριες ωαρίων,

– 41χρονη ημεδαπή, ως υπάλληλος γραφείου έτερης κλινικής προέβαινε σε πλαστογραφήσεις στα αρχεία της εν λόγω κλινικής με σκοπό να συγκαλύψει την παράνομη δράση της οργάνωσης και μεριμνούσε για την εξεύρεση εικονικών συζύγων επί πληρωμή και

– 38χρονη ημεδαπή εντόπιζε ευάλωτες αλλοδαπές και ημεδαπές γυναίκες στη Βόρεια Ελλάδα και οργάνωνε τη μεταφορά τους στην Κρήτη ενώ παράλληλα συγκέντρωνε δικαιολογητικά για την έκδοση των σχετικών δικαστικών αποφάσεων, λαμβάνοντας αμοιβή 3.000-4.000 ευρώ για κάθε παρένθετη μητέρα που εισήγαγε στη διαδικασία.

Στο πλαίσιο της επιχείρησης, εντοπίστηκαν 30 αλλοδαπές γυναίκες, δότριες ωαρίων ή έγκυες γυναίκες με τη διαδικασία της παρένθετης μητρότητας, οι οποίες εξετάσθηκαν παρουσία ψυχολόγου της Ελληνικής Αστυνομίας. Επιπλέον, ενημερώθηκε ο διεθνής μη κερδοσκοπικός και μη κυβερνητικός οργανισμός Α21, αρμόδιος φορέας για την φροντίδα και ενίσχυση των θυμάτων εμπορίας, ο οποίος απέστειλε κλιμάκιο στήριξης – διαχείρισης των γυναικών.

Παράλληλα, ενημερώθηκε η Εθνική Αρχή Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής για τις δικές της περαιτέρω ενέργειες, ενώ από το ΣΔΟΕ διενεργείται οικονομικός και φορολογικός έλεγχος, καθώς και έρευνα για άλλες δραστηριότητες της εγκληματικής οργάνωσης.

Το προανακριτικό έργο για την εξακρίβωση του πλήρους εύρους της εγκληματικής τους δραστηριότητας συνεχίζεται.

Το ΑΠΕ-ΜΠΕ απευθύνθηκε σε τρεις ειδικούς προκειμένου να σχολιάσουν βασικές διατάξεις του νέου νομοθετικού πλαισίου που διορθώνει στρεβλώσεις του παρελθόντος και εισαγάγει καινοτόμες ρυθμίσεις στον τομέα της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Ο Νικόλαος Βραχνής, πρόεδρος της Εθνικής Αρχής Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής και ο Κωνσταντίνος Πάντος ΓΓ Ελληνικής Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής, που εξέθεσαν τις απόψεις τους επί του σχεδίου νόμου στη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής, εκφράζουν την ικανοποίησή τους για την μεταρρύθμιση του νομοθετικού πλαισίου.

«Ο νόμος αφορά διευκόλυνση των υποβοηθούμενων προσώπων να ανακτήσουν δικαιώματα τα οποία κατέκτησε η επιστήμη», δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Βραχνής. Προσθέτει ότι το προηγούμενο θεσμικό πλαίσιο ήταν πραγματικά φιλελεύθερο και καινοτόμο για την εποχή του, ωστόσο υπό τις σημερινές εξελίξεις της ιατρικής επιστήμης και ειδικά της επιστήμης αναπαραγωγής και της εμβρυολογίας, κρίνεται παρωχημένο και γι αυτό ήταν αναγκαία η μεταρρύθμισή του. Την ίδια άποψη εκφράζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και ο κ. Πάντος, τονίζοντας ότι πολλές από τις ισχύουσες διατάξεις είναι σήμερα αναχρονιστικές.

«Ο προηγούμενος νόμος για την εποχή του ήταν πολύ προοδευτικός, τον ίδιο στόχο έχει και ο σημερινός μετά τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις που έχουν γίνει στην επιστήμη. Υπάρχουν επιβεβλημένες αλλαγές, οι οποίες θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν με σοφία και προσοχή και ζητήματα που θα πρέπει να ρυθμιστούν νομοθετικά», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και η καθηγήτρια Σοφία Καλανταρίδου, η οποία διετέλεσε πρόεδρος της Εθνικής Αρχής Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής κατά το χρονικό διάστημα 2018-2020, όπου και ξεκίνησαν οι προσπάθειες για τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας. 

Βασικοί πυλώνες του Νομοσχεδίου

Αύξηση του ηλικιακού ορίου υποβολής μίας γυναίκας σε μέθοδο τεχνητής γονιμοποίησης από το 50ο στο 54ο έτος, δυνατότητα κρυοσυντήρησης γεννητικού υλικού και για κοινωνικούς λόγους, και κατάργηση του ανώτατου ορίου των 20 ετών όσον αφορά τη διάρκειά της, δυνατότητα σε κάθε άτομο για ελεύθερη χρήση του δικού του γεννητικού υλικού χωρίς τη συναίνεση του συντρόφου του, δυνατότητα του δότη να αποφασίζει ο ίδιος για την ανωνυμία του. Επιπλέον προβλέπεται η ίδρυση Μονάδας Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής (ΜΙΥΑ) και Τράπεζας Κρυοσυντήρησης στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο «ΑΤΤΙΚΟΝ» αποκλειστικά για την εξυπηρέτηση προσώπων οροθετικών στον ιό της ανθρώπινης ανοσοποιητικής ανεπαρκείας.

Το 2017 γεννήθηκαν στην Ελλάδα από γυναίκες άνω των 50 ετών, 148 παιδιά και το 2019, 135 παιδιά 

«Ήδη η γέννηση παιδιών από γυναίκες άνω των 50 ετών είναι γεγονός σε πολλές χώρες του κόσμου, ακόμα και στην Ελλάδα, καθώς γυναίκες σε αυτές τις ηλικίες υποβλήθηκαν σε διαδικασία εξωσωματικής σε άλλες χώρες, όπου το νομικό πλαίσιο το επιτρέπει, επέστρεψαν στην Ελλάδα για να γεννήσουν. Ενδεικτικά, κατά το έτος 2017 γεννήθηκαν στην Ελλάδα 148 παιδιά και το έτος 2019 γεννήθηκαν 135 παιδιά από γυναίκες άνω ων 50 ετών», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο κ. Βραχνής.

Προσθέτει ότι το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο έβαζε πολλά εμπόδια σε ζευγάρια που ήθελαν να αποκτήσουν παιδί και αναγκάζονταν να αναζητήσουν λύσεις σε άλλες χώρες. «Είναι πολύ σημαντικό ότι τα ζευγάρια θα μπορούν πλέον να προβούν σε εξωσωματική γονιμοποίηση στην Ελλάδα και δεν θα αναγκάζονται να μεταβούν σε άλλη χώρα». Μάλιστα ο κ. Βραχνής αναφέρει ότι λόγω της πανδημίας από τον Ιούνιο του 2021 και μέχρι το 2023 ισχύει η υποβοηθούμενη αναπαραγωγής άνω των 50 και μέχρι 52 ετών και η Αρχή έχει δεχτεί περίπου 400 αιτήματα από ζευγάρια που επιθυμούσαν να υποβληθούν σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγής, κάτι που ανέδειξε την λειτουργικότητα της αύξησης του ηλικιακού ορίου για τις γυναίκες στην Ελλάδα.

Η συγκεκριμένη διάταξη «λύνει ένα χρόνιο πρόβλημα υπογόνιμων ζευγαριών που αναζητούσαν λύση εκτός της χώρας», αναφέρει ο κ. Πάντος. Οπως λέει από την δική του εμπειρία περίπου 500 έως 700 ζευγάρια ετησίως καταφεύγουν σε Αλβανία, Κύπρο, ΗΠΑ, για να αποκτήσουν παιδί. 

Μικτό σύστημα δωρεάς γεννητικού υλικού

Αρκετή συζήτηση, σύμφωνα με τον κ. Βραχνή, έχει προκαλέσει η εισαγωγή μικτού συστήματος δωρεάς γεννητικού υλικού, ώστε να εναπόκειται στον δότη ή τη δότρια γεννητικού υλικού η επιλογή της ανωνυμίας του ή μη, ή η γνωστοποίηση των στοιχείων του στο τέκνο που θα προκύψει από τη δωρεά του, μετά από την ενηλικίωσή του και εφόσον το ίδιο το αιτηθεί.

Άρα, όπως εξηγεί ο κ. Βραχνής ο δότης μπορεί να είναι ανώνυμος, ή επώνυμος, ή να είναι επώνυμος μετά το 18ο έτος ηλικίας του παιδιού. Σημαντικό στοιχείο είναι ότι ο δότης σε όποια κατηγορία και αν ανήκει δεν θα μπορέσει ποτέ να γνωρίσει το παιδί που γεννήθηκε από το γενετικό του υλικό, εκτός αν οι γονείς του παιδιού ή το ίδιο το παιδί το κοινοποιήσουν στο δότη. Εκτός και αν πάμε σε μια υποπερίπτωση, προσθέτει ο κ. Βραχνής, όπου με το νέο νόμο επιτρέπει σε ένα ζευγάρι να επιλέξει το δότη.

Κρυοσυντήρηση για κοινωνικούς σκοπούς

Σχετικά με τη δυνατότητα κρυοσυντήρησης για κοινωνικούς σκοπούς, ο κ. Πάντος τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ότι ήταν μία απαίτηση της κοινωνίας, αφού μεγάλο ποσοστό γυναικών μεταθέτουν την δημιουργία οικογένειας. Έτσι δίνεται η δυνατότητα να μπορούν να καταψύχουν ωάρια χωρίς να υφίσταται λόγος ιατρικής αναγκαιότητας.

Αναφορικά με την κατάργηση του ανώτατου ορίου των 20 ετών όσον αφορά στη διάρκειά της κρυοσυντήρησης, η κ. Καλανταρίδου, ανέφερε ότι «στον πρώτο νόμο δεν υπήρχε η γνώση ότι και μετά από χρόνια είναι υγιές ένα γενετικό υλικό όταν αποψυχθεί. Αυτό πλέον σήμερα το γνωρίζουμε και έπρεπε να καταργηθεί το όριο της κρυοσυντήρησης».

Οι γεννήσεις με εξωσωματική αντιστοιχούν στο 6,4% του συνόλου των γεννήσεων

Σύμφωνα με τους συντάκτες του νομοσχεδίου οι ρυθμίσεις που προβλέπονται θα συμβάλλουν στην αντιμετώπιση του προβλήματος της υπογεννητικότητας στη χώρα μέσω της υποστήριξης και διευκόλυνσης του πληθυσμού στη διαδικασία της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής καθώς και στην ενίσχυση της οικονομίας μέσω της προσέλκυσης αλλοδαπών πολιτών που επιθυμούν να προσφύγουν σε μεθόδους ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής στη χώρα μας. 

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία των Μονάδων Ιατρικώς Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής και των Τραπεζών Κρυοσυντήρησης, όπως κατατέθηκαν φέτος στην Εθνική Αρχή, οι γεννήσεις με εξωσωματική αντιστοιχούν στο 6,4% του συνόλου. αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Βραχνής, τονίζοντας ότι «η υποβοηθούμενη αναπαραγωγή μπορεί να βοηθήσει στο δημογραφικό θέμα». 

«Ειδικότερα, για το έτος 2019 είχαμε 29.000 κύκλους εξωσωματικής, από τους οποίους γεννήθηκαν 5.521 παιδιά στην Ελλάδα. Το 2019 οι γεννήσεις ήταν 83.763 όπου τα παιδιά με εξωσωματική αντιστοιχούν στο 6,4% των γεννήσεων», αναφέρει ο κ. Βραχνής. Εξηγεί μάλιστα ότι οι γεννήσεις με εξωσωματική είναι περισσότερες, καθώς, αρκετά ζευγάρια επισκέπτονται την Ελλάδα για να υποβληθούν σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή αλλά τα παιδιά γεννιούνται σε άλλες χώρες.

Η Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, καταλήγει ο κ. Πάντος. Διαθέτει υψηλού επιπέδου επιστήμονες και υπηρεσίες που την καθιστούν πόλο έλξης από 67 χώρες, υπογόνιμων ζευγαριών που επιθυμούν να τεκνοποιήσουν με μεθόδους της ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Έκανε λόγο για “ένα σκοταδιστικό, αντιεπιστημονικό, προσβλητικό για τα δικαιώματα των γυναικών πρόγραμμα της κυβέρνησης Μητσοτάκη” και εξήρε την άμεση αντίδραση των πολιτών, της κοινωνίας και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης χάριν της οποίας και αποσύρθηκε.

“Άλλο ένα σκοταδιστικό, αντιεπιστημονικό, προσβλητικό για τα δικαιώματα των γυναικών πρόγραμμα της κυβέρνησης Μητσοτάκη αποσύρεται άρον άρον χάρη στην αντίδραση κοινωνίας των πολιτών & μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Το φως αποδεικνύεται για άλλη μία φορά πιο δυνατό από το σκοτάδι”.

Στην ανάρτηση που πραγματοποίησε μέσω του Twitter, ο κ. Ηλιόπουλος αναφέρει: “Η Κεραμέως μας υπενθυμίζει ότι ακροδεξιά σημαίνει: μίσος για το δικαίωμα των γυναικών στην αυτοδιάθεση του σώματος, μίσος για την ελευθερία στον σεξουαλικό προσανατολισμό και απέχθεια για την επιστήμη. Πρέπει να φύγουν! #video_γονιμοτητας”.

Η κατακραυγή προκλήθηκε επειδή τόσο το ίδιο το συνέδριο, όσο και το προωθητικό βίντεο βρίθουν στερεοτύπων και σεξιστικών αναφορών, υποβιβάζοντας το γυναικείο φύλο και τη θέση της γυναίκας στην κοινωνία, ενώ ενισχύουν το πατριαρχικό αφήγημα πως προορισμός της γυναίκας είναι να αναπαραχθεί και ότι η μητρότητα (θα πρέπει να) αποτελεί τον απώτερο στόχο της. Όλα αυτά εν έτει 2021, σε μία εποχή που οι γυναίκες παλεύουν ακόμη για ίσα δικαιώματα και για την αυτοδιάθεσή τους.

Συγκεκριμένα, στο προωθητικό σποτ η γυναίκα παρουσιάζεται ως υπεύθυνη για την υπογεννητικότητα της χώρας μας και καλείται να τεκνοποιήσει όσο προλαβαίνει, καθώς – σύμφωνα με όσα ακούγονται στο βίντεο – μετά τα 40 δεν θα μπορεί να κάνει παιδιά και δεν θα έχει νόημα η ζωή της, ούτε τα πτυχία της, ούτε η εργασία της. Μάλιστα, η πρωταγωνίστρια του βίντεο αναρωτιέται “τι έκανε λάθος”, με τη γυναίκα να φορτώνεται μία ακόμη ενοχή. Άλλωστε, όπως μαθαίνουμε από το σποτ, το να μην κάνεις παιδιά δεν θεωρείται επιλογή, αλλά μια θλιβερή κατάληξη ως αποτέλεσμα άγνοιας.

Aπό χορηγοί του συνεδρίου αποσύρονται, τελικά, και η ΕΡΤ και το ΑΠΕ, όπως έκανε γνωστό ο υφυπουργός στον πρωθυπουργό Θοδωρής Λιβάνιος:

Γνωστά πρόσωπα, όπως η Καίτη Γαρμπή και η Ράνια Θρασκιά που είχαν κληθεί να συνεισφέρουν στο βίντεο προβολής του συνεδρίου διαχώρισαν τελικά την θέση τους και αποσύρθηκαν, ενώ χθες υπήρξε θύελλα αντιδράσεων στα social media και πολλές παρεμβάσεις, όπως αυτή του καθηγητή Δημήτρη Χριστόπουλου στο facebook :

Στην Ελλάδα η συζήτηση περι υπογεννητικότητας είναι από τις δημοφιλέστερες κουβέντες καφενείου – όπως η πολιτική, το ποδόσφαιρο και τα προσωπικά μας – ωστόσο όταν γίνεται σε “επιστημονικό” συνέδριο και μάλιστα με την αιγίδα της αρχηγού του κράτους, το πράγμα σοβαρεύει.
Το κεντρικό κείμενο του συνεδρίου αυτού είναι ένα από τα σκοτεινότερα δείγματα σκέψης που πιθανώς να διδάσκεται σε αρκετά χρόνια από τώρα ως η επιτομή της πιο βαθειάς αντιδραστικής ιδεολογίας.

Θαυμάστε: “η υπογεννητικότητα μαστίζει τη σύγχρονη κοινωνία, και ο βασικός λόγος που την χαρακτηρίζει είναι η έλλειψη γνώσης για τα ζητήματα της γονιμότητας. Έχει χαθεί, ήδη, η δυναμική της πρόληψης και εστιάζουμε στη «θεραπεία»…”

Σε ανάρτησή του στα Κοινωνικά Δίκτυα, σχετικά με το συνέδριο για τη “γονιμότητα” που έχει προκαλέσει σάλο, ο καθηγητής Ηλίας Μόσιαλος αναφέρει:
“Σωστά τα λέει η Καίτη Γαρμπή. Ας αποσύρει την αιγίδα της η Πρόεδρος της Δημοκρατίας από το θλιβερό συνέδριο ‘γονιμότητας’”.

To βίντεο του συνεδρίου που προκάλεσε αντιδράσεις

Το συνέδριο τελούσε υπό την αιγίδα της Προέδρου της Δημοκρατίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου (την πρώτη γυναίκα ΠτΔ της Ελλάδας), ενώ η πλειονότητα των ομιλητών είναι άντρες και, μάλιστα, ειδικοτήτων που ουδεμία σχέση έχουν με την γονιμότητα, ενώ έχουν κληθεί να μιλήσουν και αρκετοί celebrities. Το συνέδριο πλαισιώνεται, επίσης, από ιερείς, μητροπολίτες και αρχιεπισκόπους, ανθρώπους που προέρχονται από ένα κύκλο όπου η γυναίκα θεωρείται δεύτερης κατηγορίας, ενώ παράλληλα το συνέδριο έχει την υποστήριξη της ΓΓ Ισότητας Φύλων και Οικογενειακής Πολιτικής, Υπουργείων, Περιφερειών και του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου.

Όλα τα παραπάνω προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις από άντρες και γυναίκες, από απλούς πολίτες αλλά και μέλη συλλόγων, που καταδικάζουν το σεξιστικό περιεχόμενο του συνεδρίου και του βίντεο που το συνοδεύει, ζητώντας από τους ομιλητές και τους συμμετέχοντες να αποσυρθούν.

Στα social media αναρτήθηκαν και πολλά πολιτικά σχόλια σχετικά με την ανεξήγητη αιγία της Προεδρίας της Δημοκρατίας στο συνέδριο, κάτι που ανάγκασε την κ. Σακελαροπούλου να δώσει εντολή για απόσυρση της στήριξης αργά το βράδυ του Σαββάτου. Στο συνέδριο έχουν δηλώσει πως θα παραστούν υπουργοί και βουλευτές της Ν.Δ, αν και μετά τον θόρυβο αρκετοί θα επανεξετάσουν.

Έντονες ήταν οι αντιδράσεις στα social media που ζητούν την ακύρωση του συνεδρίου: