Καθώς η πίεση αυξάνεται, ο Μερτς φαίνεται να στρέφεται ολοένα και περισσότερο σε εξωτερικούς παράγοντες για να εξηγήσει την αδυναμία ανάκαμψης: από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή μέχρι τη γραφειοκρατία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως σημειώνει το Politico.

Πόλεμος, ενέργεια και αιχμές προς τις ΗΠΑ

Σε μια ασυνήθιστη παρέμβαση, μιλώντας σε μαθητές σε σχολείο της γενέτειράς του, ο Μερτς επέκρινε ανοιχτά τη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών στον πόλεμο με το Ιράν, συνδέοντας ευθέως τη σύγκρουση με την επιδείνωση της κατάστασης της γερμανικής οικονομίας.

«Μας κοστίζει πολλά χρήματα – πολλά χρήματα των φορολογουμένων – και μας κοστίζει σε οικονομική ισχύ», τόνισε ο Μερτς προσθέτοντας ότι «αυτός ο πόλεμος κατά του Ιράν έχει άμεσο αντίκτυπο στην οικονομική μας επίδοση και γι’ αυτό πρέπει να τερματιστεί το συντομότερο δυνατό».

Οι δηλώσεις του Γερμανού καγκελάριου προκάλεσαν την αντίδραση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ,  ο οποίος απάντησε με έντονο ύφος αφήνοντας αιχμές για τη στάση του Βερολίνου: «Είναι εντάξει με το να αποκτήσει το καθεστώς της Τεχεράνης πυρηνικά όπλα. Δεν ξέρει για τι μιλάει! Δεν είναι περίεργο που η Γερμανία τα πηγαίνει τόσο άσχημα, οικονομικά και αλλιώς», ανέφερε ο ίδιος.

Παρά την ένταση πίσω από την επιλογή του Μερτς να βάλει στο σταυρόνημά του τις ΗΠΑ φαίνεται να κρύβεται ένας πολιτικός υπολογισμός, καθώς τόσο ο πόλεμος με το Ιράν όσο και ο Τραμπ είναι αντιδημοφιλείς στη γερμανική κοινή γνώμη.

Στο στόχαστρο του Μερτς και οι Βρυξέλλες

Παράλληλα, ο Γερμανός καγκελάριος στρέφει τα βέλη του και προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, κατηγορώντας την για υπερβολική ρύθμιση που πλήττει την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Ειδική αναφορά έχει κάνει ο Μερτς στους κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη, ζητώντας μεγαλύτερη ευελιξία για τη βιομηχανία.

Η πίεση προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν για μείωση της γραφειοκρατίας και περικοπές στον προϋπολογισμό εντάσσεται στην ίδια στρατηγική, εκτιμά το Politico.

«Μόνο ως ισχυρό οικονομικό κέντρο μπορούμε να είμαστε ισχυρός διεθνής παίκτης», σημείωσε στο μέσο ο ευρωβουλευτής της συντηρητικής παράταξης Στέφαν Μπέργκερ, προσθέτοντας ότι «σε αυτή την κατάσταση έχει νόημα να εξετάσουμε τους κανονισμούς των Βρυξελλών και να περιορίσουμε την περιττή γραφειοκρατία ώστε οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να επικεντρωθούν περισσότερο στην παραγωγή και λιγότερο στη χαρτούρα».

Δημοσκοπική κατάρρευση και άνοδος της ακροδεξιάς

Η πολιτική φθορά του Μερτς αποτυπώνεται ξεκάθαρα στις δημοσκοπήσεις. Για πρώτη φορά, κατατάσσεται τελευταίος σε δημοτικότητα μεταξύ των κορυφαίων πολιτικών της χώρας, ενώ η ικανοποίηση των πολιτών από την κυβέρνηση βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.

Την ίδια στιγμή, η ακροδεξιά «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) ενισχύεται σημαντικά, εκμεταλλευόμενη τη δυσαρέσκεια για την πορεία της οικονομίας και το υψηλό κόστος ενέργειας, φτάνοντας να αποτελεί την πιο δημοφιλή πολιτική δύναμη σε ορισμένες μετρήσεις.

Περιορισμένες επιλογές και δύσκολες αποφάσεις για τον Μερτς

Το βασικό πρόβλημα για τον Μερτς είναι ότι οι επιλογές του στο εσωτερικό είναι περιορισμένες. Η εξαρτημένη από τις εξαγωγές γερμανική οικονομία, επηρεάζεται έντονα από διεθνείς κρίσεις, όπως οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, αλλά και οι εμπορικές εντάσεις.

Η προσπάθεια τόνωσης της οικονομίας μέσω μαζικών δαπανών για υποδομές και άμυνα δεν απέδωσε τα αναμενόμενα. Μεγάλο μέρος των πόρων κατευθύνθηκε τελικά στην κάλυψη δημοσιονομικών κενών, ενώ οι αμυντικές δαπάνες δεν έχουν την ίδια αναπτυξιακή επίδραση.

Παράλληλα, η κυβέρνηση αναγκάζεται να προχωρήσει σε περικοπές για να καλύψει δημοσιονομικό έλλειμμα δεκάδων δισεκατομμυρίων ευρώ.

Μεταρρυθμίσεις που καθυστερούν

Το βλέμμα στρέφεται πλέον στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες όμως καθυστερούν λόγω πολιτικών διαφωνιών εντός της κυβερνητικής συμμαχίας του Μερτς με τους Σοσιαλδημοκράτες. Ζητήματα όπως η μεταρρύθμιση του συστήματος υγείας, οι αλλαγές στη φορολογία και το συνταξιοδοτικό προκαλούν έντονες αντιπαραθέσεις.

«Θα μπλοκάρω κάθε προσπάθεια υπονόμευσης των δικαιωμάτων των εργαζομένων», ξεκαθάρισε η ηγετική μορφή των Σοσιαλδημοκρατών, Μπέρμπελ Μπας, αναδεικνύοντας τις εσωτερικές εντάσεις στον κυβερνητικό συνασπισμό.

Η κατάσταση, σύμφωνα με το Politico, θυμίζει την πτώση της προηγούμενης κυβέρνησης του Όλαφ Σολτς το 2024, που κατέρρευσε λόγω παρόμοιων διαφωνιών για τις δαπάνες.

«Η αιτία βρίσκεται σε εμάς»

Παρά τις προσπάθειες του Μερτς να αποδώσει ευθύνες στο εξωτερικό, αρκετοί εκπρόσωποι της γερμανικής βιομηχανίας επισημαίνουν ότι τα προβλήματα είναι κυρίως εγχώρια.

«Δεν είμαστε πλέον ανταγωνιστικοί ως επιχειρηματική τοποθεσία», τόνισε ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Γερμανικών Βιομηχανιών, Πέτερ Λάιμπλινγκερ, συμπληρώνοντας ότι «οι γεωπολιτικές εξελίξεις, όπως ο πόλεμος με το Ιράν, δεν προκάλεσαν τα προβλήματα της οικονομίας,  απλώς τα επιδείνωσαν». Και κατέληξε με νόημα: «Σε εμάς έγκειται η αιτία».

Η επισήμανση αυτή συνοψίζει το βασικό δίλημμα για την κυβέρνηση Μερτς: αν θα συνεχίσει να αναζητά εξηγήσεις εκτός συνόρων ή αν θα προχωρήσει στις δύσκολες, αλλά αναγκαίες, μεταρρυθμίσεις στο εσωτερικό.

Η βασική προτεραιότητα για τη νέα κυβέρνηση μετά τη νίκη στις εκλογές της Κυριακής είναι η απελευθέρωση των 18 δισ. ευρώ ευρωπαϊκών κονδυλίων που είχαν παγώσει λόγω της οπισθοδρόμησης στη δημοκρατία επί Όρμπαν. Επιδιώκει επίσης πρόσβαση σε περίπου 16 δισ. ευρώ ευρωπαϊκών αμυντικών δανείων και την άρση του προστίμου του 1 εκατ. ευρώ ημερησίως που επιβλήθηκε για παραβίαση της μεταναστευτικής νομοθεσίας.

Ωστόσο, οι Βρυξέλλες δεν πρόκειται να παραχωρήσουν αυτά τα οφέλη σε έναν νέο ηγέτη χωρίς αποδείξεις μεταρρυθμιστικής βούλησης. Ο Μάγιαρ καλείται να υλοποιήσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις για να αποδείξει πως πράγματι προτίθεται να μεταρρυθμίσει το αυταρχικό κράτος που κληρονομεί, ενώ παράλληλα η ΕΕ θέτει τα δικά της πολιτικά προαπαιτούμενα.

Κομβικές προϋποθέσεις για τα ευρωπαϊκά κονδύλια

Για τις Βρυξέλλες, κύριο ζητούμενο αποτελεί ο τερματισμός του ουγγρικού βέτο στο κρίσιμο δάνειο των 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο, καθώς και η στήριξη ενός νέου πακέτου κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιθυμεί επίσης να σταματήσει η ουγγρική αντίσταση στην έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία.

Και οι δύο πλευρές δείχνουν διατεθειμένες να κινηθούν γρήγορα. Για τον Μάγκιαρ ο χρόνος πιέζει, καθώς αν δεν εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις στο κράτος δικαίου ως τον Αύγουστο, κινδυνεύει να χαθούν σημαντικά ευρωπαϊκά κονδύλια.

«Είναι εξαιρετικά σημαντικό να φέρουμε αυτά τα χρήματα στην πατρίδα το συντομότερο δυνατό», δήλωσε ο Μάγιαρ τη Δευτέρα.

Δεσμεύθηκε ότι θα συμφωνήσει σε πακέτο μεταρρυθμίσεων με τη φον ντερ Λάιεν κατά τη συνομιλία τους, δίνοντας έμφαση σε μέτρα κατά της διαφθοράς — όπως η ένταξη στο ευρωπαϊκό γραφείο εισαγγελέα — αλλά και στη διασφάλιση ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης και προστασίας ελευθεριών στον Τύπο και την ακαδημαϊκή κοινότητα.

Η φον ντερ Λάιεν εξέφρασε αισιοδοξία για μια νέα αρχή: «Θα ξεκινήσουμε να συνεργαζόμαστε με τη νέα κυβέρνηση το συντομότερο… ώστε να σημειώσουμε γρήγορη και αναγκαία πρόοδο προς όφελος του ουγγρικού λαού».

Αντίδραση Ευρωπαίων αξιωματούχων και επόμενα βήματα

Η Σουηδή υπουργός ΕΕ Τζέσικα Ρόζενκραντς συμφώνησε πως το διπλωματικό κλίμα είναι πλέον ευνοϊκό: «Το γεγονός ότι ο Πέτερ Μάγιαρ δηλώνει τόσο ξεκάθαρα πως θέλει να ξαναχτίσει εμπιστοσύνη με την ΕΕ είναι από μόνο του σημαντικό».

«Αυτό δημιουργεί καλές προϋποθέσεις και αυξάνει τις προσδοκίες για πιο εύκολη συνεργασία με την Ουγγαρία», πρόσθεσε.

Την πρώτη του ημέρα ως επικείμενος πρωθυπουργός, ο Μάγιαρ ανακοίνωσε ότι θα επιδιώξει «συμβιβασμούς» σε ευρωπαϊκό επίπεδο και θέλει «να διευκολύνει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων» στους κόλπους της ΕΕ.

Σε τρίωρη συνέντευξη Τύπου τη Δευτέρα, υπαινίχθηκε πως δεν θα εμποδίσει το δάνειο των 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο, σημειώνοντας ότι η Βουδαπέστη είχε ήδη συμφωνήσει στη χρηματοδότηση αυτή τον Δεκέμβριο στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και τώρα «θέλει να παραμείνει συνεπής» στη δέσμευσή της.

Τόνισε επίσης πως διαθέτει κρίσιμη πλειοψηφία δύο τρίτων στο ουγγρικό κοινοβούλιο, που θα του επιτρέψει να προωθήσει βαθιές δικαστικές μεταρρυθμίσεις σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ ώστε να αποδεσμευτούν τα κονδύλια. Υπογράμμισε την πρόθεσή του να κρατήσει αποστάσεις από τη Μόσχα, ενώ αν και αντιτίθεται στην ταχεία ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ, δήλωσε πως η κυβέρνησή του θα «βοηθήσει όσες χώρες είναι έτοιμες για ένταξη αντί να τις αφήνει στην αναμονή».

Ωστόσο, σημείωσε πως η Ουγγαρία εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για αγορά ρωσικού πετρελαίου, αν και αποδέχεται ότι οι κυρώσεις θα παραμείνουν όσο διαρκεί ο πόλεμος στην Ουκρανία. Δεν διευκρίνισε αν θα στηρίξει το 20ό πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Το ουκρανικό ζήτημα και το παράδειγμα της Πολωνίας

Το θέμα της Ουκρανίας είναι ευαίσθητο για τον Μάγιαρ λόγω της διάχυτης αντι-ουκρανικής στάσης στην ουγγρική κοινωνία, αλλά οι διπλωμάτες πιστεύουν ότι μπορεί να επιτευχθεί συμβιβασμός.

«Το κόμμα Τίσα δήλωσε ότι δεν θέλει fast track. Και η Σουηδία θέλει αξιοκρατική διαδικασία», ανέφερε η Ρόζενκραντς. «Η Ουκρανία έχει κάνει τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις — τώρα ήρθε η ώρα να ανοίξει επίσημα το πρώτο κεφάλαιο των διαπραγματεύσεων».

Σημαντικό είναι επίσης ότι η πρώτη επίσκεψη του Μάγκιαρ στο εξωτερικό θα είναι στην Πολωνία, χώρα με πρόσφατη εμπειρία στην απελευθέρωση ευρωπαϊκών πόρων.

Θα συναντηθεί με τον πρωθυπουργό Ντόναλντ Τουσκ, ο οποίος «θα είναι έτοιμος να τον βοηθήσει, εξηγώντας όλες τις λεπτομέρειες» σύμφωνα με τον επικεφαλής του κόμματος Πολιτική Συμμαχία Πολιτών στο Ευρωκοινοβούλιο, Αντρέι Χαλίνσκι.

Μετά τη νίκη Τουσκ στις εκλογές του 2023, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Φεβρουάριο 2024 ξεπάγωσε πάνω από 100 δισ. ευρώ που είχαν μπλοκαριστεί λόγω ζητημάτων κράτους δικαίου, αφού υποβλήθηκε σχέδιο δικαστικών μεταρρυθμίσεων και ελήφθησαν πρώτα μέτρα αποκατάστασης εμπιστοσύνης.

Διδάγματα από την Πολωνική εμπειρία και οι επόμενες κινήσεις

Στην περίπτωση της Πολωνίας όμως, ο υπερσυντηρητικός πρόεδρος Καρόλ Ναβρότσκι μπλόκαρε τελικά τις μεταρρυθμίσεις που υποσχέθηκε ο Τουσκ, προκαλώντας επικρίσεις ότι τα κονδύλια εκταμιεύθηκαν μόνο βάσει υποσχέσεων αλλαγής.

Αυτό έκανε την Κομισιόν πιο επιφυλακτική ως προς την πρόωρη εκταμίευση κονδυλίων χωρίς πραγματική εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων και καθιστά απίθανη μια πρώιμη πληρωμή προς τον Μάγκιαρ.

Ωστόσο, χάρη στη δική του υπερπλειοψηφία, ο Μάγκιαρ δύσκολα θα αντιμετωπίσει προβλήματα ανάλογα με αυτά του Τουσκ από πλευράς Προεδρίας — μπορεί άμεσα να περάσει μέτρα κατά βούληση.

«Έχουμε υπερπλειοψηφία στη βουλή — αυτό μας δίνει δύναμη να αλλάξουμε κρατικούς θεσμούς κι αυτό σκοπεύουμε να κάνουμε», δήλωσε ο Μάγκιαρ.

Ζήτησε μάλιστα από τον πρόεδρο της χώρας να επισπεύσει την έναρξη εργασιών του νέου κοινοβουλίου στις 5 Μαΐου, αντί για τις 12 Μαΐου όπως είχε αρχικά προγραμματιστεί, ώστε να καταθέσει άμεσα πακέτο μέτρων που απαιτούνται από τις Βρυξέλλες.

Άρθρο 7 και νέοι σταθμοί στις διαπραγματεύσεις

Η υπερπλειοψηφία αυτή αναμένεται να επιτρέψει γρήγορες κινήσεις. «Μπορεί να κάνει τα πάντα — γνωρίζει τι πρέπει να γίνει. Η Κομισιόν έχει τα κριτήριά της· πρέπει απλώς να παρουσιάσει ένα σχέδιο: έτσι θα το κάνω και σε αυτό το χρονοδιάγραμμα», δήλωσε στο Politico η αρμόδια εισηγήτρια του Ευρωκοινοβουλίου για το κράτος δικαίου στην Ουγγαρία, Τίνεκε Στρικ.

Η Ουγγαρία βρίσκεται επίσης υπό διαδικασία Άρθρου 7 των Συνθηκών ΕΕ — πρώτο βήμα προς αναστολή δικαιώματος ψήφου λόγω παραβάσεων κράτους δικαίου. Η επόμενη ακρόαση μεταξύ των υπουργών των υπόλοιπων 26 χωρών είναι προγραμματισμένη για τα τέλη Μαΐου.

“Θα ήταν ιδανική στιγμή τότε για συνάντηση με τους άλλους Ευρωπαίους ηγέτες ώστε να συζητήσει τι χρειάζεται και πώς βλέπει τις εξελίξεις”, κατέληξε η Στρικ.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να τονίσει ότι η Ευρώπη πρέπει να στηριχτεί στα διδάγματα από την ενεργειακή κρίση του 2022 που ακολούθησε την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, αποφεύγοντας επί της ουσίας καθυστερήσεις που υπήρξαν τότε στις αντιδράσεις της.

Η προσοχή της Αθήνας είναι στραμμένη και στις δημοσιονομικές ευελιξίες που θα τεθούν επί τάπητος. Στον απόηχο της συζήτησης που έχει ανοίξει και για ενδεχόμενη μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα καύσιμα,  ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας, Κυριάκος Πιερρακάκης– που ως Πρόεδρος του Eurogroup θα είναι και αυτός στις Βρυξέλλες για να ενημερώσει το Ευρωπαϊκό συμβούλιο- υπογράμμισε και από την δική του πλευρά ότι είναι σε συνάρτηση με τις δημοσιονομικές ευελιξίες που θα αποφασιστούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η θέση που έχει διατυπώσει ο Έλληνας πρωθυπουργός αφορά σε μία περιορισμένη ρήτρα διαφυγής για τους φόρους αυτούς ώστε να μην επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό.

Πριν αναχωρήσει για τις Βρυξέλλες ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε μέσω της συνέντευξης στην ομογενειακή εφημερίδα της Αυστραλίας “Νέος Κόσμος”, στις αυξήσεις που σημειώνονται ήδη στις τιμές των καυσίμων και διαμήνυσε πως “είναι πάρα πολύ σημαντικό, όχι μόνο ως χώρα αλλά και ως Ευρώπη, να οικοδομήσουμε εκείνα τα «αναχώματα» ώστε σε μια εποχή που οι κοινωνίες μας ούτως ή αλλιώς δοκιμάζονται, να μην επιβαρυνθούν και από πρόσθετες αυξήσεις, είτε μιλάμε για το ηλεκτρικό ρεύμα είτε μιλάμε για τα καύσιμα”.

Ένα στοιχείο που θα επισημάνει και στην Σύνοδο είναι ότι σήμερα η κρίση εκκινεί από υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου και ρύπων και ως εκ τούτου οι όποιες προτάσεις δεν πρέπει να προσθέτουν επιπλέον βάρος.

Αναφορικά με τις πολεμικές εξελίξεις στην Μέση Ανατολή, ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να επισημάνει ότι στόχος της ΕΕ πρέπει να είναι η επίτευξη διπλωματικής λύσης με το Ιράν, η οποία θα αντιμετωπίζει όλες τις πτυχές με βασική αυτή του πυρηνικού και βαλλιστικού προγράμματος της Τεχεράνης.

Κυβερνητικές πηγές επαναλαμβάνουν πως η Ελλάδα δεν εμπλέκεται στις πολεμικές επιχειρήσεις και δεν προτίθεται να εμπλακεί σε πιθανή επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ, κάτι που θυμίζουν ότι ξεκαθάρισε και ο κ. Μητσοτάκης με αφορμή την συζήτηση περί ενδεχόμενης επέκτασης της εντολής της ευρωπαϊκής επιχείρησης «Ασπίδες», η οποία είναι γεωγραφικά προσδιορισμένη στην Ερυθρά Θάλασσα.

Ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να επισημάνει και την αμυντική στήριξη που παρείχε η Ελλάδα στην Κυπριακή Δημοκρατία, την οποία ακολούθησαν και άλλα κράτη- μέλη, διαμορφώνοντας ένα σκηνικό  επίδειξης ευρωπαϊκής αλληλεγγύης στην πράξη και μάλιστα χωρίς να έχει ενεργοποιηθεί το άρθρο 42.7, κάτι που δημιουργεί ένα προηγούμενο.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον εντεινόμενης γεωπολιτικής αβεβαιότητας, στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν ότι δικαιώνεται και η σταθερή θέση που εκφράζει ο κ. Μητσοτάκης στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ότι η αμυντική στρατηγική της ΕΕ πρέπει να έχει προσέγγιση 360 μοιρών, να είναι δηλαδή έτοιμη να αντιμετωπίσει τις απειλές όχι μόνο στα ανατολικά, αλλά και στα νότια σύνορα της ΕΕ. 

Όπως επισημαίνουν συνεργάτες του, η ευρωπαϊκή ασφάλεια είναι άμεσα συνδεδεμένη με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, όπως απέδειξε το παράδειγμα της Κύπρου, κράτους μέλους της ΕΕ που αντιμετωπίζει απειλές ασφαλείας.

Στην ατζέντα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου θα βρεθούν επίσης τα ζητήματα της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, η κατάσταση στην Ουκρανία και το μεταναστευτικό.

Η συνάντηση έγινε την ώρα που η Λευκωσία επιχειρεί να αποτρέψει νέα μετατόπιση των εξελίξεων για αργότερα, στέλνοντας το μήνυμα ότι είναι έτοιμη για επανέναρξη διαπραγματεύσεων ακόμη και άμεσα.

Ο πρόεδρος Χριστοδουλίδης προσήλθε στη συνάντηση με βασικό στόχο να ζητήσει επιτάχυνση των προσπαθειών και να καταστήσει σαφές ότι, από ελληνοκυπριακής πλευράς, δεν υπάρχει περιθώριο να χαθεί άλλος χρόνος. Το ραντεβού ζητήθηκε στον απόηχο της επαφής που είχε ο Αντόνιο Γκουτέρες με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν στη Νέα Υόρκη τον περασμένο μήνα, αλλά και μετά την εκτίμηση της προσωπικής απεσταλμένης του ΓΓ του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, ότι ουσιαστικά δύσκολα βήματα δεν θα πρέπει να αναμένονται πριν από τον Ιούλιο.

Η Λευκωσία επιχειρεί ακριβώς αυτό να ανατρέψει. Να μη μείνει, δηλαδή, η διαδικασία σε μια αόριστη κινητικότητα επαφών χωρίς πολιτική κατάληξη, καθώς στο Κυπριακό η φράση «συνεχίζονται οι διαβουλεύσεις» αποτελεί ένδειξη στασιμότητας. Η εκτίμηση που κυριαρχεί είναι ότι ο Νίκος Χριστοδουλίδης ήθελε από τη συνάντηση να προκύψουν συγκεκριμένα επόμενα βήματα και όχι άλλη μία γενική επιβεβαίωση ενδιαφέροντος.

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται η πρόταση πέντε σημείων που έχει ήδη καταθέσει ο Κύπριος πρόεδρος και την οποία ανέλαβε να εξηγήσει και προφορικά στον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ. Η πρόταση περιλαμβάνει επαναβεβαίωση της συμφωνημένης βάσης λύσης, δηλαδή της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, αποτύπωση από τα Ηνωμένα Έθνη των συγκλίσεων που είχαν επιτευχθεί έως το Κραν Μοντανά, σύγκληση νέας άτυπης διευρυμένης συνάντησης, ανακοίνωση επανέναρξης των διαπραγματεύσεων και συμφωνία για άνοιγμα τεσσάρων σημείων διέλευσης μεταξύ ελευθέρων και κατεχομένων περιοχών.

Η κυβερνητική ανάγνωση στη Λευκωσία είναι ότι αυτό το πακέτο μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα για να ξεκλειδώσει η διαδικασία. Δεν πρόκειται για νέα βάση λύσης, αλλά για απόπειρα να ξαναμπεί σε κίνηση ένας μηχανισμός που παραμένει βαλτωμένος, με αναφορά στα ήδη συμφωνημένα και χωρίς άνοιγμα νέας συζήτησης από το μηδέν.

Ο Α. Γκουτέρες έχει δημοσίως δηλώσει τις τελευταίες ημέρες ότι τα Ηνωμένα Έθνη εργάζονται «πολύ εντατικά» για το Κυπριακό, προσθέτοντας ότι δεν είναι ούτε αισιόδοξος ούτε απαισιόδοξος, αλλά αποφασισμένος να συνεχίσει την προσπάθεια μέχρι το τέλος της θητείας του. Η Λευκωσία αξιολογεί θετικά αυτή τη δήλωση, επειδή τη θεωρεί ένδειξη ότι ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας δεν αντιμετωπίζει το Κυπριακό ως υπόθεση ρουτίνας.

Το γεγονός ότι η συνάντηση έγινε στις Βρυξέλλες, στο περιθώριο των ευρωπαϊκών διεργασιών, έχει τη σημασία του. Το ημερολόγιο του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα καταγράφει επίσης παρουσία του Α. Γκουτέρες στις Βρυξέλλες το βράδυ της 18ης Μαρτίου, σε μια περίοδο όπου το Κυπριακό επιχειρείται να παραμείνει στην ευρωπαϊκή και διεθνή ατζέντα και να μην υποχωρήσει πίσω από άλλες κρίσεις.

Η ουσία για τη Λευκωσία δεν είναι απλώς να γίνει άλλη μία συνάντηση κορυφής, αλλά να σταλεί το μήνυμα ότι η διαδικασία δεν μετατίθεται ξανά, περιμένοντας καλύτερο πολιτικό κλίμα, πιο βολικές ημερομηνίες ή κάποια νέα πρωτοβουλία που θα έρθει αργότερα. Με αυτό το σκεπτικό, η σημερινή συνάντηση Χριστοδουλίδη – Γκουτέρες αποκτά βάρος μεγαλύτερο από τη διάρκεια της, διότι θα κριθεί από το αν θα παραχθεί συνέχεια και όχι από τις τυπικές διατυπώσεις που συνήθως συνοδεύουν τέτοιες συναντήσεις.

Οι συμφωνίες αυτές που χαρακτηρίσθηκαν ως εθνικής σημασίας έχουν, όμως, αξία, αφενός στο πλαίσιο της στρατηγικής απεξάρτησης της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο, αφετέρου εφόσον η ίδια η Ε.Ε αναλάβει πρωτοβουλίες για τη χρηματοδότηση των υποδομών που απαιτούνται, ειδικά στα κράτη από τα οποία θα διέρχεται ο “κάθετος διάδρομος” και τα οποία δεν έχουν πρακτικά τις οικονομικές δυνατότητες να τις κατασκευάσουν μόνες τους.

Όμως, κάτι δεν πάει καλά. Κι αυτό που φαίνεται πώς διστάζει να επισημάνει στεντορείως η κυβέρνηση το έκανε ο Διευθύνων Σύμβουλος της Atlantic SEE LNG (κοινοπραξία AKTOR και ΔΕΠΑ) Trade Αλέξανδρος Εξάρχου. Σε συνέντευξή του στο “Βήμα” τόνισε πώς υπάρχουν ευρωπαϊκά κράτη που υπονομεύουν την ταχεία ολοκλήρωση του έργου επειδή δεν επιθυμούν ουσιαστικά την απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο (και πιθανότατα δεν αναφέρεται μόνο στον “συνήθη ύποπτο” Βίκτορ Όρμπαν). Άφησε, όμως, αιχμές και για την ίδια την Ε.Ε, οι παθογένειες (παραλυτικές ισορροπίες) της οποίας δεν επιτρέπουν την αναγκαία επιτάχυνση του έργου.

Ο κ. Εξάρχου εκτίμησε ότι δεν υπάρχει ειλικρινής πρόθεση από ορισμένα βόρεια κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης να εφαρμόσουν την απαγόρευση του ρωσικού αερίου και παρατήρησε ότι καλλιεργείται ένα κλίμα το οποίο επιδιώκει την απραγία ώστε να καταστεί μη αναστρέψιμη η επιστροφή στην ενεργειακή εξάρτηση από τη Ρωσία.

Δυστυχώς, έχει δίκιο. Εάν συνυπολογίσει κανείς και το γεγονός ότι οι ΗΠΑ πιέζουν για την προσωρινή και περιορισμένη (;) άρση των κυρώσεων κατά της Μόσχας για να φτάσει στις αγορές ρωσικό φυσικό αέριο λόγω της έλλειψης που προκαλεί η -ουδείς μπορεί να προβλέψει με ασφάλεια για πόσο ακόμα- έλλειψη λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, τα πράγματα γίνονται δυσκολότερα.

Δεν αρκεί, όμως, να τα λέει ο Εξάρχου. Το ερώτημα είναι τι κάνουν οι Βρυξέλλες για να προστατεύσουν το εμβληματικό και στρατηγικό έργο και ακόμα περισσότερο εάν και πόσο πιέζει η Αθήνα προς αυτή την κατεύθυνση. Μπορεί ο Τραμπ να κινείται συγκυριακά (υπέρ του Πούτιν) λόγω πολέμου ώστε να ελαχιστοποιήσει τις συνέπειες στο ενεργειακό ισοζύγιο εξαιτίας των επιλογών του, η κυβέρνηση, όμως, οφείλει να προστατεύσει την δική της στρατηγική.

Ενδεχομένως να το κάνει στο παρασκήνιο. Στο προσκήνιο, πάντως, κάποια σαφής ένδειξη άσκησης πίεσης στις Βρυξέλλες δεν φαίνεται…

Απόστολος Χονδρόπουλος

Επόμενο βήμα θα είναι η λήψη μέτρων στήριξης απέναντι στην ακρίβεια ως αποτέλεσμα όχι κατ’ ανάγκη κερδοσκοπικών πρακτικών στην εγχώρια αγορά, αλλά πρωτογενών επιπτώσεων που όσο διαρκεί η κρίση θα διαχέονται ολοένα και περισσότερο σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα λόγω περαιτέρω αύξησης των διεθνών τιμών πετρελαίου, φυσικού αερίου, ηλεκτρικής ενέργειας, ανόδου του μεταφορικού κόστους, αύξησης τιμών σε διάφορες πρώτες ύλες κ.ο.κ. 

Η διαβεβαίωση που μέσα στο Σαββατοκύριακο δόθηκε τόσο από τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, όσο και από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη και από τον υπουργό , Εθνικής Οικονομίας, Κυριάκο Πιερρακάκη, είναι πως η καλή κατάσταση της ελληνικής οικονομίας επιτρέπει την λήψη μέτρων εάν και όταν καταστεί αναγκαίο, χωρίς όμως- όπως ειπώθηκε- να βρισκόμαστε αυτή την στιγμή εκεί.  Είναι όμως αμφίβολο εάν απέχουμε και πολύ εάν η αβεβαιότητα για την διάρκεια του πολέμου θα διατηρείται και τις προσεχείς εβδομάδες και η παγκόσμια οικονομία θα συνεχίζει να επηρεάζεται και από την κατάσταση στα στενά του Ορμούζ.

Στο τραπέζι βρίσκεται και το θέμα των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων, για το οποίο ο  αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης υπογράμμισε προ ημερών ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις με τις ακτοπλοϊκές εταιρείες, σημειώνοντας ότι θα δούμε πως θα εξελιχθούν τα πράγματα, τι θα αποφασιστεί στην Ευρώπη και, ανάλογα, με τα περιθώρια που έχουμε στο πλαίσιο μίας συνολικότερης συζήτησης θα κινηθούμε αντίστοιχα.

Το τρίτο πεδίο συναγερμού  αφορά στις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις εφόσον επικρατήσουν τα δυσμενή σενάρια σε ότι αφορά την διάρκεια του πολέμου. Σε αυτή την περίπτωση, πέραν της πρόληψης της κερδοσκοπίας και της αντιμετώπισης του αναπόφευκτου λόγω πρωτογενών επιπτώσεων νέου κύματος ακρίβειας, θα υπάρξει και μία γενικότερη επίπτωση στην πορεία της οικονομίας και στην εκτέλεση του προϋπολογισμού. Αυτή, με την σειρά της, θα καθορίσει και τα περιθώρια που θα έχει τελικά η κυβέρνηση για το πακέτο μέτρων της ΔΕΘ του Σεπτεμβρίου που πριν ξεσπάσει ο πόλεμος όχι μόνο μπορούσε κάποιος να προεξοφλήσει με βάσει τις επιδόσεις της οικονομίας ότι θα είναι σημαντικό, αλλά γινόταν συζήτηση και για το εάν θα προηγούνταν και κάποιες στοχευμένες ανακοινώσεις την άνοιξη, όπως είχε συμβεί και το 2025.

Όλα αυτά πλέον είναι σε συνάρτηση με την διάρκεια του πολέμου που όσο μεγαλύτερη είναι, τόσο θα αυξάνονται οι επιπτώσεις επηρεάζοντας ευρύτερα και την ελληνική οικονομία, παρά την σημαντική ανθεκτικότητά της. Ειδικά εάν οι επιπτώσεις αγγίξουν τελικά και τον τουρισμό. Για την ώρα πάντως και σύμφωνα με όσα ανέφερε προ ημερών ο κ. Χατζηδάκης, κάτι τέτοιο τουλάχιστο μέχρι στιγμής δεν διαφαίνεται. Όπως είπε, κατά το πρώτο δίμηνο του έτους οι αφίξεις στο “Ελευθέριος Βενιζέλος” είναι αυξημένες κατά 10-12% σε σχέση με πέρυσι ενώ και τον Μάρτιο, αφού ξεκίνησαν οι εχθροπραξίες, διατηρείται η θετική δυναμική. 

• Η στήριξη των νοικοκυριών θα γίνει με εθνικούς πόρους και το μήνυμα του Μεγάρου Μαξίμου είναι πως εάν τα πράγματα δεν πάνε καλά η ελληνική οικονομία και η ελληνική κυβέρνηση έχει δυνατότητα να στηρίξει την κοινωνία με στοχευμένα μέτρα όσο κρατήσει η κρίση.

Η κυβέρνηση ευελπιστεί όμως και σε ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, οι οποίες αναμένεται να απασχολήσουν  αυτή την εβδομάδα το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (19-20 Μαρτίου), στο οποίο θα συζητηθεί η ευρωπαϊκή αντίδραση στις γεωπολιτικές και οικονομικές επιπτώσεις μεταξύ άλλων όσον αφορά τις τιμές της ενέργειας και την ενεργειακή ασφάλεια. Στην προσκλητήρια επιστολή, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,  Αντόνιο Κόστα αναφέρει χαρακτηριστικά ότι  “μαζί πρέπει να προσδιορίσουμε τα μέσα που θα χρειαστεί να κινητοποιήσουμε για να εξασφαλίσουμε έγκαιρη, συντονισμένη και αποτελεσματική αντίδραση για την προστασία των πολιτών και των επιχειρήσεών μας”.

Στις Βρυξέλλες θα βρεθεί την Πέμπτη και ο Κυριάκος Πιερρακάκης για να ενημερώσει ως Πρόεδρος του Eurogroup, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, όπως και η Κριστίν Λαγκάρντ εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. 

Στην βελγική πρωτεύουσα βρίσκεται για το συμβουλίου των Υπουργών Ενέργειας και ο Σταύρος Παπασταύρου. Μέσα στην εβδομάδα πιθανότατα θα γίνουν μάλιστα ανακοινώσεις και για το πώς θα στηριχθεί η ελληνική βιομηχανία

Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης στην Λάρισα, έχει πρακτικά επιτευχθεί συμφωνία με την ΕΕ, η οποία θα μπορεί να στηρίξει την ελληνική ενεργοβόρα βιομηχανία, όπως το κάνουν πολλές άλλες χώρες.

Σήμερα το απόγευμα ο πρωθυπουργός θα μιλήσει σε εκδήλωση του υπουργείου Ανάπτυξης, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, με θέμα “Αναπτυξιακός Νόμος, Στρατηγικές Επενδύσεις: Συμβολή στον παραγωγικό μετασχηματισμό με προτεραιότητες τη βιομηχανία και την καινοτομία”.

Ο πρωθυπουργός αναμένεται να αναφερθεί στα εργαλεία του Αναπτυξιακού Νόμου που κατά προτεραιότητα κατευθύνονται στη βιομηχανία και τη μεταποίηση και στη σημασία που αποδίδεται στην εξωστρέφεια, στην καινοτομία και στις νέες τεχνολογίες.

Ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος έχει κάνει λόγο μεταξύ άλλων για 112 επενδυτικά σχέδια του  νέου αναπτυξιακού νόμου προϋπολογισμού 550 εκατομμυρίων ευρώ που θα λάβουν ενίσχυση 290 εκατομμυρίων ευρώ και θα δημιουργηθούν 1600 νέες θέσεις εργασίας.

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών σε σχέση με τη κοινωνική συνοχή και η διασφάλιση της ασφάλειας, καθώς και η ανησυχητική αύξηση των αντισημιτικών επιθέσεων στην Ευρώπη.

Ο κ. Πλεύρης τόνισε ότι η προστασία της εβραϊκής κοινότητας είναι αδιαπραγμάτευτη υποχρέωση των κρατών-μελών και βασικός πυλώνας του ευρωπαϊκού κράτους δικαίου.

Επισημάνθηκε ότι η αποτελεσματική μεταναστευτική πολιτική δεν περιορίζεται στον έλεγχο των συνόρων, αλλά περιλαμβάνει και την εξασφάλιση σεβασμού των ευρωπαϊκών αξιών, νόμων και δικαιωμάτων από όσους εισέρχονται και διαμένουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Επιπλέον, συζητήθηκαν οι πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και οι πιθανές επιπτώσεις τους στην ασφάλεια και τη σταθερότητα εντός Ευρώπης.

Ο κ. Πλεύρης υπογράμμισε ότι η Ελλάδα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και υποστηρίζει ευρωπαϊκή προσέγγιση με αυστηρό έλεγχο παράνομων ροών, αποτελεσματικές επιστροφές και μηδενική ανοχή στη ριζοσπαστικοποίηση και το μίσος.

Στη συνάντηση συμμετείχαν, επίσης, η υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Σέβη Βολουδάκη και η Ruth Daskalopoulou, διευθύντρια Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Εβραϊκής Ένωσης.

Με μόνο οκτώ εβδομάδες να απομένουν μέχρι τις εκλογές της 12ης Απριλίου, ο Όρμπαν και το κόμμα του, Fidesz, αντιμετωπίζουν την πιο σοβαρή πρόκληση από τότε που ο δεξιός λαϊκιστής ηγέτης ανέλαβε ξανά την εξουσία το 2010.

Οι περισσότερες ανεξάρτητες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το Fidesz υστερεί έναντι του κεντροδεξιού κόμματος Tisza και του ηγέτη του, Πέτερ Μαγιάρ. Στην ομιλία του, ο Όρμπαν συνέκρινε την ΕΕ με το καταπιεστικό σοβιετικό καθεστώς που κυριάρχησε στην Ουγγαρία για πάνω από 40 χρόνια τον περασμένο αιώνα και απέρριψε την πεποίθηση πολλών Ευρωπαίων ηγετών ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν αποτελεί απειλή για την ασφάλεια της ηπείρου.

«Πρέπει να συνηθίσουμε την ιδέα ότι όσοι αγαπούν την ελευθερία δεν πρέπει να φοβούνται την Ανατολή, αλλά τις Βρυξέλλες», είπε, αναφερόμενος στην de facto πρωτεύουσα της ΕΕ στο Βέλγιο.

«Η σπορά του φόβου για τον Πούτιν είναι πρωτόγονη και ανεύθυνη. Οι Βρυξέλλες, ωστόσο, είναι μια απτή πραγματικότητα και πηγή άμεσου κινδύνου», είπε. «Αυτή είναι η πικρή αλήθεια και δεν θα την ανεχτούμε».

Ο Όρμπαν είναι σταθερός αντίπαλος της στρατιωτικής και οικονομικής βοήθειας προς το Κίεβο από τότε που η Ρωσία ξεκίνησε την εισβολή της πριν από σχεδόν τέσσερα χρόνια, και διατηρεί στενές σχέσεις με τη Μόσχα, ενώ υιοθετεί μια επιθετική στάση απέναντι στους εταίρους της Ουγγαρίας στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ, τους οποίους περιγράφει ως πολεμοκάπηλους.

Τον Δεκέμβριο, δήλωσε ότι «δεν είναι σαφές ποιος επιτέθηκε σε ποιον», όταν δεκάδες χιλιάδες ρωσικές δυνάμεις εισέβαλαν στα σύνορα της Ουκρανίας τον Φεβρουάριο του 2022.

Η κυβέρνηση της Ουγγαρίας βρίσκεται εδώ και καιρό σε σύγκρουση με την ΕΕ, η οποία έχει «παγώσει» δισεκατομμύρια ευρώ σε χρηματοδότηση προς τη Βουδαπέστη λόγω ανησυχιών ότι ο Όρμπαν έχει διαλύσει τους δημοκρατικούς θεσμούς, υπονομεύσει την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και επιτρέψει την εξάπλωση της διαφθοράς. Σε αντάλλαγμα, ο Όρμπαν ενεργεί όλο και περισσότερο ως αντιδραστικό στοιχείο στις αποφάσεις της ΕΕ, απειλώντας συστηματικά να ασκήσει βέτο σε βασικές πολιτικές, όπως η παροχή οικονομικής στήριξης στην Ουκρανία.

Καθώς πλησιάζουν οι εκλογές, παρουσιάζει όλο και περισσότερο το κόμμα Tisza ως μαριονέτα της ΕΕ που δημιουργήθηκε για να ανατρέψει την κυβέρνησή του και να εξυπηρετήσει ξένα συμφέροντα, ισχυρισμούς που το Tisza έχει αρνηθεί κατηγορηματικά. Ο Μαγιάρ, ηγέτης του κόμματος, έχει δεσμευτεί να αποκαταστήσει τις τεταμένες σχέσεις της Ουγγαρίας με τους δυτικούς συμμάχους της, να αναζωογονήσει τη στάσιμη οικονομία και να επαναφέρει τη χώρα σε μια πιο δημοκρατική πορεία.

Ο Όρμπαν επαινεί τον Τραμπ

Επιπλέον, το Σάββατο ο Όρμπαν κατηγόρησε πολυεθνικές εταιρείες, όπως τράπεζες και εταιρείες ενέργειας, ότι επωφελούνται από τον πόλεμο στην Ουκρανία και συνωμοτούν με την αντιπολίτευσή του για να τον νικήσουν στις εκλογές.

«Είναι απολύτως σαφές ότι στην Ουγγαρία ο πετρελαϊκός κλάδος, ο τραπεζικός κόσμος και η ελίτ των Βρυξελλών ετοιμάζονται να σχηματίσουν κυβέρνηση», είπε. «Χρειάζονται κάποιον στην Ουγγαρία που δεν θα πει ποτέ όχι στις απαιτήσεις των Βρυξελλών».

Εάν το κόμμα του κερδίσει την πέμπτη συνεχόμενη πλειοψηφία στις εκλογές, ο Όρμπαν υποσχέθηκε να συνεχίσει τον στόχο του να απαλλάξει την Ουγγαρία από οντότητες που, όπως υποστηρίζει, παραβιάζουν την κυριαρχία της χώρας.

Απέδωσε στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος τον υποστήριξε πριν από τις εκλογές, τη δημιουργία ενός περιβάλλοντος όπου «ψεύτικες μη κυβερνητικές οργανώσεις και εξαγορασμένοι δημοσιογράφοι, δικαστές και πολιτικοί» μπορούν να εκδιωχθούν.

«Ο νέος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών εξεγέρθηκε ενάντια στο παγκόσμιο επιχειρηματικό, δημοσιογραφικό και πολιτικό δίκτυο των φιλελεύθερων, βελτιώνοντας έτσι τις πιθανότητές μας», είπε. «Και εμείς μπορούμε να προχωρήσουμε πολύ και να απομακρύνουμε από την Ουγγαρία τις ξένες επιρροές, μαζί με τους πράκτορές τους, που περιορίζουν την κυριαρχία μας».

«Η κατασταλτική μηχανή των Βρυξελλών εξακολουθεί να λειτουργεί στην Ουγγαρία. Θα την καθαρίσουμε μετά τον Απρίλιο», είπε.

Τα νέα αρχεία αποτυπώνουν επαναλαμβανόμενα σχέδια ταξιδιών στη βελγική πρωτεύουσα την περίοδο 2010–2019, καθώς και ενεργή ηλεκτρονική αλληλογραφία που αφορούσε γυναίκες στην Ευρώπη. Οι εισαγγελείς επισημαίνουν ότι ο Επστάιν «δημιούργησε ένα εκτεταμένο δίκτυο ανήλικων θυμάτων, με σκοπό τη σεξουαλική εκμετάλλευσή τους», ενώ τα emails καταγράφουν επαφές και μεσολαβήσεις με φερόμενα πρακτορεία.

Σύμφωνα με αποκλειστικό δημοσίευμα του POLITICO, σε αλληλογραφία του 2010 περιλαμβάνεται αναφορά σε γυναίκα με το όνομα «Kelly C.», η οποία φέρεται να προτάθηκε από πρακτορείο μοντέλων των Βρυξελλών με την επωνυμία Casting Factory.

Στο email καταγράφονταν:

• Σωματικές διαστάσεις
• Σχόλιο ότι είχε «πολύ καλό χαρακτήρα»

Το συγκεκριμένο πρακτορείο δεν διαθέτει πλέον ενεργή ιστοσελίδα, ενώ στη διεύθυνση που αναφερόταν —κοντά στη λεωφόρο Louise— εντοπίστηκε κτίριο που εμφανίζεται σήμερα εγκαταλελειμμένο.

Στην ίδια αλληλογραφία εμφανίζεται και εκπρόσωπος της MC2 Model Management, πρακτορείου που συνίδρυσε ο στενός συνεργάτης του Επστάιν, Ζαν-Λικ Μπρυνέλ. Ο Μπρυνέλ βρέθηκε απαγχονισμένος το 2022 σε φυλακή του Παρισιού, όπου κρατούνταν με κατηγορίες για βιασμούς ανηλίκων και διακίνηση παιδιών για σεξουαλική εκμετάλλευση.

Σε άλλη ανταλλαγή μηνυμάτων:

• Άγνωστος αποστολέας ενημέρωνε ότι είχε πραγματοποιήσει βιντεοκλήση με γυναίκα που «περίμενε βίζα»
• Ζητήθηκε άδεια για ταξίδι στις Βρυξέλλες
• Η απάντηση του Επστάιν: «Ναι στο ταξίδι στις Βρυξέλλες»

Έγγραφο κράτησης του Ιανουαρίου 2019 δείχνει ότι ο Επστάιν σχεδίαζε ταξίδι-αστραπή:
Άφιξη με τρένο από Παρίσι στον σταθμό Gare du Midi περίπου στις 17:00 και αναχώρηση λίγο μετά τις 20:00. Ο σκοπός της επίσκεψης παραμένει άγνωστος.

Στα emails περιλαμβάνονταν και προτάσεις για εστιατόρια, με αναφορά στο Belga Queen ως ένα από τα «καλύτερα» της πόλης.

Τα αρχεία καταγράφουν επίσης:

• Κράτηση τραπεζιού το 2019 για συνάντηση με τον τότε Σλοβάκο ΥΠΕΞ Μίροσλαβ Λάιτσακ
• Ανταλλαγή emails το 2018 με τον Στιβ Μπάνον σχετικά με κανονισμούς της ΕΕ για τα κρυπτονομίσματα
• Επικοινωνία με ερευνητή κυβερνοασφάλειας για ομιλία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Λάιτσακ δήλωσε ότι δεν έκανε τίποτα παράνομο, αλλά αισθάνεται «ανόητος» που διατήρησε επαφή μετά την καταδίκη του Επστάιν.

Παράλληλα, ο Πρίγκιπας Λοράν επιβεβαίωσε ότι είχε συναντήσει τον Επστάιν δύο φορές, διευκρινίζοντας ότι δεν υπήρξε τίποτα επιλήψιμο.

Τα έγγραφα δεν αποδεικνύουν από μόνα τους ποινικές ευθύνες για όσους εμφανίζονται στην αλληλογραφία. Ωστόσο, αποκαλύπτουν ότι ο Τζέφρι Επστάιν:

• Διατηρούσε ενεργή παρουσία στις Βρυξέλλες
• Επιδίωκε επαφές τόσο στον χώρο της μόδας όσο και σε πολιτικό επίπεδο
• Παρακολουθούσε στενά ρυθμιστικές εξελίξεις της ΕΕ

Ο Γάλλος πρόεδρος έκανε λόγο για επιστροφή σε μια «πολύ πιο αποδεκτή κατάσταση» στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, μετά την περίοδο «κλιμάκωσης» και τις «απειλές περί εισβολής (στη Γροιλανδία) και δασμών (σε ευρωπαϊκές χώρες)», που είχαν προκαλέσει έντονη ανησυχία στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

«Σε αυτήν την άτυπη σύνοδο κορυφής υπογραμμίζουμε την ενότητα των Ευρωπαίων όσον αφορά τη στήριξη της Δανίας, της εδαφικής ακεραιότητάς της, την εθνικής κυριαρχίας της», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Μακρόν, τονίζοντας ότι η ευρωπαϊκή συνοχή λειτουργεί ως καθοριστικός παράγοντας σταθερότητας.

Όπως πρόσθεσε, «όταν η Ευρώπη είναι ενωμένη, ισχυρή, αντιδρά γρήγορα, τα πράγματα επιστρέφουν στην τάξη και την ηρεμία», στέλνοντας σαφές μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση ότι η Ένωση δεν προτίθεται να επιδείξει ανοχή σε πιέσεις ή μονομερείς ενέργειες.

Παράλληλα, ο Γάλλος πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η ΕΕ παραμένει σε επαγρύπνηση, επισημαίνοντας: «Παραμένουμε έτοιμοι να χρησιμοποιήσουμε τα εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας αν γίνουμε πάλι στόχος απειλών».