Νίκος Γιαννόπουλος

Η Νίκη Ευελπίδου δραστηριοποιείται επιστημονικά στη Νάξο τα πολλά τελευταία χρόνια. Είναι καθηγήτρια στο ΕΚΠΑ και τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα εντοπίζονται στη Γεωμορφολογία, τις Μεταβολές θαλάσσιας στάθμης, τις Φυσικές καταστροφές, και τη Γεωαρχαιολογία.

Την περασμένη εβδομάδα βρέθηκε στη Νάξο και προχώρησε σε σειρά εξαντλητικών αυτοψιών.

“Οι καιρικές συνθήκες που αντιμετώπισε το νησί “ανέβασαν” τη θάλασσα. Ηρθε στη συνέχεια το κύμα και κάθισε από πάνω στο μισό μέτρο που είχε ανέβει η θάλασσα και έτσι προκλήθηκαν πολλές ζημιές” τονίζει στο Libre.gr η Ελληνίδα επιστημόνισσα.

“Συζητάμε για την κλιματική αλλαγή και δικαίως. Σκεφτείτε ότι η στάθμη στα επόμενα χρόνια θα ανέβει στο σημείο που πήγε την προηγούμενη εβδομάδα. Εν τω μεταξύ με το που ανεβαίνει η στάθμη, βαθαίνουν οι πυθμένες και έτσι τα κύματα που φτάνουν στις παραλίες γιγαντώνονται με ό,τι αυτό συνεπάγεται” συμπληρώνει.

Η κα Ευελπίδου τονίζει, επίσης, αυτό που θα έπρεπε να είναι προφανές και αυτονόητο: “Στις περισσότερες παραλίες του νησιού έχουν πραγματοποιηθεί ανθρώπινες επεμβάσεις, αυτό είναι γνωστό σε όλους. Τα πράγματα είναι απλά. Αν αυτές οι επεμβάσεις δεν είχαν γίνει, θα είχαμε κάτι για να μας προφυλάσσει. Παράδειγμα: Τους υποθαλάσσιους υφάλους. Οι ακτόλιθοι βυθισμένοι λειτουργούν ως φυσικός κυματοθραύστης”.

Στην παραλία της Πλάκας στη Νάξο και όχι μόνο είχαν λάβει χώρα τα αμέσως προηγούμενα χρόνια παράνομοι εκβραχισμοί. Ιδιώτες πήραν την πρωτοβουλία να βγάλουν μεγάλους βράχους από το βυθό έτσι ώστε η παραλία να γίνει πιο ελκυστική για τους τουρίστες. Ουδείς αρμόδιος επενέβη. Ούτε καν ο Δήμος.

“Ξέρετε, το ίδιο γίνεται σε όλη την Ελλάδα” υπογραμμίζει η καθηγήτρια του ΕΚΠΑ. “Θέλουμε παραλίες αλά Χαβάη. Η συγκεκριμένη τάση άρχισε από την Ιταλία πριν πολλά χρονιά, εδώ απλά επαναλαμβάνεται. Και έχουμε ευθύνες όλοι. Και εμείς οι επιστήμονες που δεν το έχουμε επικοινωνήσει όσο θα έπρεπε και εσείς οι δημοσιογράφοι που δεν το έχετε προβάλλει όσο θα έπρεπε”.

Συνεχίζει στο ίδιο μήκος κύματος: “Οι επιχειρήσεις που έβγαλαν τους βράχους από τη θάλασσα προφανώς δεν γνώριζαν τις συνέπειες αυτής της πράξης. Τα κύματα, το είπα και πριν, γίνονται ασυνήθιστα μεγάλα κάτι που το χειμώνα δημιουργεί μεγάλα προβλήματα όπως έγινε αυτές τις ημέρες αντιληπτό στη Νάξο. Οι ακτόλιθοι εκτείνονται σε τρεις σειρές σε διαφορετικά βάθη. Ευτυχώς πειράζουν μόνο αυτούς που βρίσκονται κοντά στην ακτή. Δεν υπάρχει επίσης, σε σημεία, ούτε η προστασία από τις αμμοθίνες. Ειδικά στα σημεία που έχουν επιπεδωθεί, δεν μπορούν να επιτελέσουν τη φυσική λειτουργία τους”.

“Μετά από αυτήν την καταστροφή” υποστηρίζει η κυρία Ευελπίδου, “πρέπει να καθίσουμε να μιλήσουμε με ειλικρίνεια για τις συνέπειες των ανθρώπινων παρεμβάσεων. Νομίζω ότι πλέον υπάρχουν ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι που μπορούν να καταλάβουν. Αρα, είναι μία ευκαιρία να μιλήσουμε, να εξηγήσουμε κυρίως στους επιχειρηματίες και τη δημοτική αρχή τι επιφέρουν αυτές οι παρεμβάσεις. Να πούμε και αυτό: Όταν στρώνουμε δρόμους γύρω από παραλίες που δεν θα έπρεπε καν να υπάρχουν με άργιλο και χαλίκι δημιουργούμε πρόβλημα ακόμα και στη βιοποικιλότητα των παραλιών”.

Υπάρχει, τέλος, και το ζήτημα των διόδων του βρόχινου νερού και άλλων υλικών που φτάνει στην παραλία: “Πλέον αυτό το υλικό δεν φτάνει εύκολα στην παραλία. Οι περιοχές έχουν χτιστεί μαζικά, το ίζημα από τα βουνά δεν φτάνει στην παραλία. Πρέπει να φροντίσουμε να φτάνει ελεύθερο κατά το δυνατόν, είναι υλικό που το θέλουμε. Aλλά τα ρέματα τα περιορίζουμε” τόνισε η κα Ευελπίδου.

Εδώ μία πιο επιστημονική προσέγγιση της Ελληνίδας Πανεπιστημιακού

Στο αποκλειστικό βιντεοληπτικό υλικό από αυτοψία δικαστικών πραγματογνωμόνων στις 5 Ιανουαρίου 2024, καταγράφεται ο τόπος και ο τρόπος που τοποθετήθηκαν τα συντρίμμια της σύγκρουσης, ο τρόπος που γίνεται η αυτοψία και τι συζητούν μεταξύ τους οι πραγματογνώμονες.

Σημειώνεται πως το εν λόγω βίντεο είναι το περιεχόμενο μηνυτήριας αναφοράς, άρα κομμάτι της δικογραφίας. Η συζήτηση θα συνεχιστεί και αύριο (20/1) στις «Καθαρές Κουβέντες».

Όπως αναφέρει και ο Παύλος Ασλανίδης σχετικά με αυτό: «Οι συγγενείς είχαμε πάει στο Κουλούρι τον Σεπτέμβρη του 2023 και καταλάβαμε πως υπήρχαν πάρα πολλές παρατυπίες. Η κα Αδειλίνη μας είχε πει ότι όλα αυτά είναι προστατευμένα και σκεπασμένα, κάτι που αποδεικνύεται με το βίντεο πως δεν ίσχυε. Μέσα στις ντάνες με τα χώματα και μέσα στα καμμένα βαγόνια βρέθηκε βιολογικό υλικό, βρέθηκαν πάνω από 280 οστά από τα παιδιά μας. Δέκα μήνες μετά όλο αυτό».

«Έχουν ταυτοποιηθεί από 4 κοπέλες τα οστά, ενώ για τα υπόλοιπα έχουμε κάνει πολλά αιτήματα για επαναξιολόγηση, ενώ ακόμη έχουμε ζητήσει να μας τα δώσουν να τα πάμε και στο εξωτερικό, μέχρι και στην Αμερική ζητήσαμε να πάμε. Αυτά τα οστά είναι άταφα και παρότι έκλεισε η δικογραφία, δεν μας τα δίνουν οι ανακριτικές αρχές», συμπλήρωσε.

Για το μεγάλο ζήτημα των εκταφών, ο κ. Ασλανίδης αποκάλυψε: «Από τις 22 Δεκεμβρίου 2025, για τις οικογένειες στη Θεσσαλονίκη, υπάρχει επίσημη απάντηση από το ΑΠΘ πως δεν μπορεί να αναλάβει τις εξετάσεις έχουμε ζητήσει και μας παραπέμπουν αποκλειστικά σε εργαστήρια του εξωτερικού, δεν έχουμε πάρει ακόμα απάντηση από την εισαγγελία».

Από την πλευρά του, προχωρώντας σε μια αναλυτική επεξήγηση του βιντεοληπτικού υλικού, ο Θωμάς Καλβουρτζής υπογραμμίζει: «Έχουμε δύο αδιαμφισβήτητα δεδομένα. Το πρώτο είναι οι φορτωτικές πλάκες και τα τιμολόγια που ήρθαν από τα Σκόπια. Ενώ πρόκειται για 21 λαμαρίνες, στις οποίες έχουν διαφορετικά μεγέθη οι 9, οι δικαστικοί πραγματογνώμονες στο Κουλούρι -σύμφωνα με το βίντεο- αντίκρισαν μονάχα τις 16. Ωστόσο, τουλάχιστον 5 υπάλληλοι των ανακριτικών αρχών έχουν συντάξει εκθέσεις στις οποίες κάνουν λόγο για 20. Αυτός ακριβώς είναι ο όρος της ψευδούς πραγματογνωμοσύνης και της ψευδούς βεβαίωσης».

«Η ανάκριση πάσχει σε τεράστιο βαθμό. Το φορτίο έχει αλλάξει. Έχουν αφαιρεθεί 5 λαμαρίνες από το φορτίο. Ξέρετε τι σημαίνει 5 λαμαρίνες; Οι δύο πρώτες πλατφόρμες είχαν 6+6, δηλαδή η μία από τις δύο πλατφόρμες σχεδόν άδειασε. Αυτό πρέπει να διερευνηθεί, στη λογική του “το φορτίο που ήρθε από τα Σκόπια, γιατί δεν είναι ίδιο με αυτό που βρήκαμε στο Κουλούρι;”», πρόσθεσε.

Τέλος, όπως καταγγέλλει ο κ. Ασλανίδης: «Αν δεν είχε πεταχθεί το βιολογικό υλικό, που ήταν φιαλίδια αίματος και ιστοί, με εντολή του εφέτη ανακριτή στις 7-10 Απρίλη, δεν θα είχαμε φτάσει στο σημείο να ζητάμε εκταφές. Γιατί στις 13-14 Απρίλη ξεκίνησαν να παραδίδονται οι ιατροδικαστικές εκθέσεις, άρα ήταν αδύνατο κάποιος να τις προσβάλλει ή να κάνει επανέλεγχο. Αυτό έχει γίνει σκόπιμα και είναι συγκάλυψη».

Όπως δήλωσε ο κ. Χαρδαλιάς: «Πάρα πολλά προβλήματα, δεν σας κρύβω ότι φτάσαμε στα όρια των αντοχών μας σε σχέση με κάποιες υποδομές. Συνεχίζεται το φαινόμενο όχι με την ίδια ένταση, πιστεύουμε ότι θα εκτονωθεί στις επόμενες ώρες.

Θέλω να πω ότι αποφύγαμε τα χειρότερα, σε κάθε περίπτωση όμως κράτησαν και ο Κηφισός και η Πικροδάφνη και ο Ποδονίφτης κaι ο Ιλισσός και ο Βριλισσός και το Χαϊδαρόρεμα και το Κόρμπι, οριακά κρατήσαμε και τον Σαρανταπόταμο.

Τα προβλήματα στη Δυτική Αττική είναι πιο σύνθετα, το καταλαβαίνετε. Έχουμε να κάνουμε με 3,8 εκατομμύρια στρέμματα στην Αττική, άναρχα δομημένα, με αυθαίρετες παρεμβάσεις εγκληματικές εδώ και δεκαετίες. Συνεχίζουμε και προσπαθούμε σε αυτή τη μάχη να είμαστε συνεπείς.

Θυμίζω ότι δεσμεύτηκα πριν 18 μήνες για 54 συγκεκριμένα αντιπλημμυρικά έργα, τέσσερα από αυτά έχουν ήδη ολοκληρωθεί, ένα από αυτά είναι η διευθέτηση του ρέματος του Αη Γιάννη που έχει άμεση σχέση με τμήμα του Σαρανταπόταμου, εννέα είναι σε εξέλιξη το Κόρμπι, ο Ιλισσός, κατασκευάζονται αυτή τη στιγμή τρία είναι στο Ελεγκτικό, δημοπρατημένα ήδη, οκτώ από αυτά είναι σε φάση δημοπράτησης και μέχρι πιστεύω το τέλος Ιανουαρίου θα είναι στον αέρα και μένουν 30 έργα που πιστεύουμε μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2026 θα είναι στον αέρα.

Δηλαδή σε 24 μήνες θα έχουμε δρομολογήσει και τα 54 αυτά σημαντικά αντιπλημμυρικά έργα. Και συνεχίζουμε με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση, σε συνεννόηση με τα συναρμόδια υπουργεία. Είναι μια μάχη που πρέπει να την δώσουμε, αντιλαμβανόμαστε τα προβλήματα, είναι πάρα πολλά.

Έχουμε σημειακά ζητήματα σε πολλές γειτονιές, δεν μπορούμε με ένα μαγικό ραβδί μέσα σε λίγο χρονικό διάστημα να δώσουμε λύσεις σε όλα τα προβλήματα εδώ και δεκαετίες που παρουσιάζονται στα θέματα της αντιπλημμυρικής θωράκισης της Αττικής.

Θέλω να θυμίσω ότι η Αττική και η αρμοδιότητα της Περιφέρειας Αττικής αφορά σε 448 ρέματα. Θέλω να το σημειώσετε αυτό, 881 χιλιόμετρα που πρέπει να τα καθαρίσουμε, να τα διευθετήσουμε, να εξασφαλίσουμε όρους πραγματικής παροχέτευσης. Ολοκληρωμένο σχέδιο εδώ και δεκαετίες δεν μπόρεσε ποτέ να εφαρμοστεί, πιστεύω όμως ότι βήμα με το βήμα, μέρα με τη μέρα, κάνουμε και ένα βήμα για να είμαστε λίγο πιο ασφαλείς».

Μιλώντας στην εκπομπή «Αυτοψία» του Alpha και στον Αντώνη Σρόιτερ, περιέγραψε πως το πλοίο δέχθηκε 15 πυραύλους, αναγκάζοντας το πλήρωμα να πηδήξει στη θάλασσα για να σωθεί. Είπε ότι δύο πλοία τούς εντόπισαν αλλά δεν τους διέσωσαν, ενώ εκείνος πάλευε με τα κύματα, κρατώντας την υπόσχεση που είχε δώσει στην κόρη του:

«Ό,τι κι αν γίνει, θα επιστρέφω πάντα».

Η περιγραφή του προκαλεί δέος για τη δύναμη και την ψυχραιμία με την οποία κατάφερε να επιβιώσει τρεις ημέρες στην Ερυθρά Θάλασσα, μέχρι να διασωθεί.

Ήταν 7 Ιουλίου, όταν το πλοίο είχε αποπλεύσει με προορισμό την Άκαμπα, αφού είχε παραδώσει σπόρους σόγιας από τις ΗΠΑ στη Σομαλία. «Ξεκουραζόμουν για να πιάσω βάρδια στις 8 η ώρα το πρωί. Ξαφνικά χτυπάει το τηλέφωνο και με ειδοποιούν να ανέβω στη γέφυρα, κάτι είδαν στο ραντάρ» λέει ο Σταρίδας.

«Ήταν περίπου 7 παρά και μέχρι να ετοιμαστώ, πριν να βγω από την καμπίνα δεχτήκαμε το πρώτο χτύπημα. Το ένιωσα πολύ δυνατό, τραντάχτηκαν τα πάντα, ένας θόρυβος αξέχαστος. Αμέσως σκέφτηκα ότι δεχόμαστε επίθεση και πρέπει να ανέβω στη γέφυρα. Είχαμε χτυπηθεί στην πίσω δεξιά πλευρά στην περιοχή του μηχανοστασίου. ήταν βολή τακτικής, ήταν βολή ακινητοποίηση τους πλοίου. Κατέβηκα στο μηχανοστάσιο και είδα εικόνα καταστροφής. Ψάχναμε με τους φακούς και κάποια στιγμή εκεί που κοίταζα βρήκα έναν του πληρώματος σε σοκ, το βλέμμα του ακόμα το θυμάμαι, δεν μπορούσε να εστιάσει κάπου, ήταν αόριστο, ήταν ζωντανός» θυμήθηκε ο ένοπλος φρουρός.

Όπως λέει, «είχαμε 3 νεκρούς στο μηχανοστάσιο. Μας χτυπούσαν όλη τη νύχτα. Από τις 7 το απόγευμα μέχρι τις 10 το πρωί όταν πηδήξαμε στη θάλασσα. Το επόμενο χτύπημα ήταν ένα λεπτό μετά, στην ίδια πλευρά περίπου στο ίδιο σημείο. Τα υπόλοιπα ήταν σε όλο το υπόλοιπο καράβι, στην μάσκα της γέφυρας, στο κατάστρωμα. Αν και ήταν νύχτα αυτό που ένιωθες ήταν κάτι ξαφνικό, δεν άκουγες κάτι πριν, άκουγες ένα μπαμ, μια λάμψη και ένα τράνταγμα χωρίς προηγούμενο. Όσο μετρούσα, μέτρησα 15 πυραύλους».

«Δεν μπορούσαμε να μαντέψουμε πού θα έρθει το επόμενο χτύπημα»

Περιγράφοντας τα πρώτα λεπτά μετά την επίθεση, θυμάται: «αρχικά προσπαθούσα να κρατήσω το πλήρωμα και τον καπετάνιο ήρεμο, να μην πανικοβληθεί. Άνθρωποι έκλαιγαν, όλοι ήταν πεσμένοι κάτω, η γέφυρα κατέρρεε, έπεφταν οροφές αλλά υπήρχε ο φόβος του θανάτου γιατί δεν μπορούσες να μαντέψεις πού θα έρθει το επόμενο χτύπημα για να προφυλαχθείς. Μετά το δεύτερο χτύπημα είπα στον καπετάνιο άνοιξε όλα τα συστήματα επικοινωνίας για να πεις ότι δεχόμαστε επίθεση».

Από την επίθεση τραυματίστηκε και ο ίδιος: «Χτύπησα εγώ γιατί το πλήρωμα προσπάθησα να το κρατήσω ασφαλές και το είχα σε μια σκάλα στη γέφυρα που ήταν το πιο ασφαλές σημείο. Δεν ήθελα να ρισκάρω. Εγώ ήμουν αυτός που θα μπορούσε να προστατεύσει το καράβι οπότε έπρεπε να είμαι εκεί έξω για να σιγουρευτώ ότι δεν θα πλησιάσει κάτι το καράβι. Μετά από κάθε χτύπημα το ωστικό κύμα με πετούσε και κάποια θραύσματα χτυπούσαν τα πόδια μου».

Η επόμενη απόφαση ήταν μονόδρομος: να εγκαταλείψουν το πλοίο. Όπως λέει, «σίγουρα αν μέναμε στο πλοίο δεν θα ζούσαμε για πολύ ακόμα, κάποια στιγμή αναπόφευκτα θα σκοτωνόμασταν. Αν μπαίναμε στις βάρκες θα ήμασταν στόχοι».

«Δεν ήξερα αν έχω το πόδι μου, το αίμα έτρεχε ασταμάτητα»

«Κάποια στιγμή ήρθε ένα πολύ μεγάλο χτύπημα στη θέση που ήμασταν από το οποίο ένιωσα ένα κάψιμο στο πόδι και όλες τις δονήσεις με το ωστικό κύμα να με πετάει 3-4 μέτρα. Δεν ήξερα αν έχω το πόδι μου. Το κοίταξα και έτρεχε ασταμάτητα το αίμα, φοβόμουν να το πιάσω μην το χάσω. Γύρισα στον καπετάνιο και είπα δεν υπάρχει άλλη λύση, αν μείνουμε στο καράβι θα μας σκοτώσουν. Είτε καθόμαστε στο καράβι και μας σκοτώνουν είτε πέφτουμε στη θάλασσα. Ο καπετάνιος συμφώνησε. Κατεβήκαμε στο κατάστρωμα, φορέσαμε τα σωσίβια και πέσαμε στη θάλασσα» θυμάται ο Βαγγέλης Σταρίδας.

«Ήμασταν 18 άτομα. Εμείς κολυμπούσαμε προς την αντίθετη κατεύθυνση, να απομακρυνθούμε από το καράβι και την Υεμένη. Μετά από περίπου 2 ώρες που είχαμε απομακρυνθεί για 2-3 μίλια, συνέχισαν να ρίχνουν στο καράβι με πυραύλους και drone. Ήθελα να φύγουμε όσο πιο γρήγορα και πιο μακριά γιατί μπορούσαν να κάνουν ξανά επιχείρηση κατάληψης. Χρησιμοποιούσαμε την αντανάκλαση του ήλιου για κάλυψη. Πέσαμε όλοι μαζί με τελευταίο εμένα και τον καπετάνιο. Τους συμβούλευσα να είμαστε όλοι μαζί μια ομάδα. Τους είπα κολυμπάτε γρήγορα. Από κάποια στιγμή και μετά όμως ήταν αρκετοί που έμειναν πίσω και δεν κρατούσαν ευθεία γραμμή ώστε να κολυμπάμε πίσω από το καράβι όχι δεξιά ή αριστερά του για να είμαστε καλυμμένοι» περιγράφει τα πρώτα λεπτά στο νερό.

Ορισμένοι, ωστόσο, «δεν προσπάθησαν όσο έπρεπε και τους βρήκαν οι Χούθι. Έχουν τώρα 10 ή 11 που μάζεψαν από τη θάλασσα και μέχρι σήμερα είναι όμηροί τους».

«Περάσαμε δύο μέρες και δύο νύχτες, το νερό ήταν καυτό, τη νύχτα τρέμαμε»

«Είχαμε μείνει 5 άτομα και συνεχίσαμε να κολυμπάμε. Περάσαμε 2 ημέρες και 2 νύχτες. Διψούσαμε πάρα πολύ. Όταν πέσαμε στη θάλασσα ήταν σχεδόν καυτό το νερό. Το βράδυ που έπεφτε η θερμοκρασία της θάλασσας, τρέμαμε. Μας χτυπούσαν ψάρια που δεν ξέραμε τι είναι και μας τσιμπούσαν τσούχτρες, είχαν γίνει κόκκινα τα χέρια της. Την πρώτη μέρα ένιωσα φόβο. Από τη δεύτερη και μετά σκεφτόμουν ότι πρέπει να φτάσω κάπου» λέει.

Η σωτηρία

Η διάσωσή τους ήρθε στις 10 Ιουλίου, αφού πρώτα είχαν βιώσει ακόμη μια απογοήτευση: «Την τρίτη ημέρα κοντά στο ξημέρωμα βλέπουμε ένα μεγάλο ξύλινο σκάφος με ψαράδες και τους κάναμε νόημα να μας πάρουν. Ήρθαν κοντά μας – ήταν Ινδοί ψαράδες – τους φωνάζαμε πάρτε μας, δώστε μας νερό, δεν ανταποκρίθηκαν και έφυγαν. Μετά από μια ώρα από ό,τι υπολογίζω, επέστρεψαν, τους παρακαλέσαμε ξανά και μας έδωσαν ένα μπουκάλι μισό λίτρο νερού και έφυγαν. Μετά από 2 ώρες είδαμε το σκάφος το διασωστικό να έρχεται κοντά μας. Ήταν απερίγραπτο το συναίσθημα. Η χαρά ήταν σαν ένα παιδάκι που του δίνεις ζαχαρωτά, γελούσαμε και χτυπούσαμε ο ένας τον άλλο στην πλάτη και λέγαμε σωθήκαμε. Το ίδιο σκάφος είχε περισυλλέξει 6 την προηγούμενη ημέρα και εμάς τους 4».

Η επιστροφή στην Ελλάδα έγινε λίγες ημέρες αργότερα και τότε, όπως λέει, «μόνο τότε ένιωσα ότι είμαι ασφαλής. Η πρώτη αγκαλιά ήταν η κόρη μου, δεν μπορούσαμε να μιλήσουμε. Μπαμπά μου, η κόρη μου, αγάπη μου εγώ, ήταν σαν να γεννιόμουν ξανά».

Στόχος της ΕΥΔΑΠ, που ευαισθητοποιήθηκε μετά από το δημοσίευμα του Πρώτου Θέματος για την άθλια εικόνα στην Πάτμο στην κορύφωση της τουριστικής περιόδου ενώ δεν είχε καμία όχληση για βοήθεια από τον Δήμο,  είναι να λειτουργήσει άμεσα η πρωτοβάθμια επεξεργασία των λυμάτων προκειμένου να σταματήσει η απόρριψή τους μέσω της υπερχείλισης στη θάλασσα, ώστε σε δεύτερο στάδιο – και αφού γίνει η προμήθεια των κατάλληλων μεμβρανών – να λειτουργήσει και η δευτεροβάθμια, δηλαδή η τελική επεξεργασία  των λυμάτων. 

Εκτός των άλλων, οι υπάλληλοι της ΕΥΔΑΠ θα πάρουν δείγματα και από το δίκτυο ύδρευσης του νησιού, καθώς οι εικόνες με το «καφέ νερό» που τρέχει σε βρύσες της Πάτμου δεν μπορούν να δικαιολογηθούν μόνον από το απαρχαιωμένο δίκτυο, το οποίο επικαλείται σε συνεντεύξεις του ο δήμαρχος Νικήτας Τσαμπαλάκης. 

Στις 17 Αυγούστου πραγματοποιήθηκε αυτοψία στη μονάδα βιολογικού καθαρισμού όπως και στη θάλασσα στο σημείο εκβολής του, στην περιοχή Χοχλακά, από την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου ενόψει της προκαταρκτικής έρευνας που διέταξε η Εισαγγελία Δωδεκανήσων. Είχε προηγηθεί αυτοψία του Λιμενικού,  στις αρχές Αυγούστου – και αποστολή φωτογραφικού υλικού με ανεπεξέργαστα λύματα στη θάλασσα σε όλους τους αρμοδίους Φορείς. 

Δείτε τις φωτογραφίες που τράβηξαν τα στελέχη του Λιμενικού:

Την ίδια στιγμή, πληθαίνουν τα ερωτηματικά για την στάση της Δημοτικής Αρχής: Ο δήμαρχος ζητούσε και τα ρέστα από εκείνους που ανησυχούν για την ποιότητα του νερού, παρά το γεγονός ότι υπάρχουν καταγγελίες για ανεξέλεγκτη απόρριψη βοθρολυμάτων – μιας και ο βιολογικός δεν λειτουργεί και μόνον ένα μέρος του νησιού είναι ενταγμένο σε δίκτυο αποχέτευσης. 

Ερωτήματα τίθενται  και για την πολύμηνη ολιγωρία του Δήμου να αναζητήσει συνδρομή ώστε να επαναλειτουργήσει η μονάδα επεξεργασίας λυμάτων – όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η ΕΥΔΑΠ που έχει την σχετική τεχνογνωσία παρενέβη με κυβερνητική εντολή μετά από τα δημοσιεύματα για τις άθλιες εικόνες στο δίκτυο ύδρευσης του νησιού. Παράλληλα, παραμένει ως ερώτημα κατά πόσον εξακολουθεί ο Δήμος Πάτμου να πληρώνει για την συντήρηση της μονάδας βιολογικού καθαρισμού από την στιγμή που δεν λειτουργεί… 

Δείτε τις εκθέσεις αυτοψίας του Λιμενικού:

Τα αποτελέσματα των αυτοψιών είναι συνοπτικά τα εξής:

Συνοπτικά Αποτελέσματα:

Δήμος Λαυρεωτικής

Σύνολο αυτοψιών: 51 κτήρια

• Πράσινα:15

• Κίτρινα:27

• Κόκκινα: 9

Δήμος Σαρωνικού

Σύνολο αυτοψιών: 53 κτήρια

• Πράσινα:28

• Κίτρινα:19

• Κόκκινα: 6

Από το Υπουργείο επισημαίνεται ότι καθοριστική για την ταχύτητα των διαδικασιών υπήρξε η σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα με πρωτοβουλία του Υφυπουργού Κώστα Κατσαφάδου με τη συμμετοχή των Δημάρχων Λαυρεωτικής και Σαρωνικού, ενώ σημαντική συμβολή στην επιτάχυνση των αυτοψιών και στη βελτίωση της συνεργασίας με τις τοπικές αρχές αποτέλεσε η τοποθέτηση δύο υπαλλήλων της Γενικής Διεύθυνσης Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών (ΓΔΑΕΦΚ) στους δύο δήμους.

Οι πραγματογνώμονες βρέθηκαν εκ νέου στον χώρο, καθώς όλα τα ενδεχόμενα παραμένουν ανοιχτά. Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία, η φωτιά ξεκίνησε από το πίσω μπαλκόνι του διαμερίσματος, το οποίο βλέπει σε ακάλυπτο χώρο. Το επίσημο πόρισμα των ειδικών αναμένεται τις επόμενες ημέρες.

Η πυρκαγιά εκδηλώθηκε το απόγευμα της περασμένης Παρασκευής, στο διαμέρισμα που βρίσκεται στη συμβολή των οδών Πατησίων και Πιπίνου. Ο Πέτρος Φιλιππίδης βρισκόταν εντός του σπιτιού και αρχικά προσπάθησε να την κατασβήσει χρησιμοποιώντας πυροσβεστήρες. Ωστόσο, αναγκάστηκε να καλέσει την αστυνομία και την Πυροσβεστική, καθώς η φωτιά πήρε διαστάσεις.

Το σπίτι υπέστη ολοκληρωτική καταστροφή, με τον δικηγόρο του ηθοποιού, Μιχάλη Δημητρακόπουλο, να δηλώνει πως το ενδεχόμενο του εμπρησμού «είναι πιθανό».

Το κυρίαρχο σενάριο που συζητάμε και στην επιτροπή είναι ότι η ακολουθία αυτή θα απομειώνεται μέρα με τη μέρα και βδομάδα με τη βδομάδα

Είπε επίσης ότι πλέον η σεισμική δραστηριότητα εντοπίζεται στο νησί της Ανύδρου αλλά όπως είπε από την αυτοψία που πραγματοποιήθηκε στο νησί «καταλήξαμε πως δεν υπάρχει ενεργοποίηση του μεγάλου ρήγματος».

Για τα σενάρια που ακούγονται για έκρηξη του ηφαιστείου στη Σαντορίνη ο Ευθύμιος Λέκκας τόνισε πως «αποκλείουμε ένα τέτοιο σενάριο, καθώς το “ξύπνημα” ενός ηφαιστείου δεν γίνεται από την μία μέρα στην άλλη και δεν υπάρχουν και στοιχεία να τεκμηριώνουν ένα τέτοιο σενάριο»

Ολοκληρώθηκαν οι αυτοψίες στα κτίρια των σχολικών μονάδων Σαντορίνης και Αμοργού

Συνεχίζονται οι σεισμικές δονήσεις στο θαλάσσιο χώρο μεταξύ Σαντορίνης και Αμοργού. Σήμερα, στις 19.15, σεισμική δόνηση μεγέθους 4,4 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ κατέγραψε το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο με το επίκεντρο να εντοπίζεται στα  26 Χλμ. ΒΒΔ της Ανάφης.

• Στο μεταξύ, ολοκληρώθηκαν οι έλεγχοι από τα τεχνικά κλιμάκια στα κτίρια των σχολικών μονάδων της Σαντορίνης και της Αμοργού, κρίνοντας τα ασφαλή.

Σημειώνεται, ότι όπως διατυπώθηκε από τα μέλη των δύο Επιτροπών που συνεδρίασαν σήμερα (της Μόνιμης Eπιστημονικής Eπιτροπής Εκτίμησης Σεισμικού Κινδύνου και Μείωσης της Σεισμικής Διακινδύνευσης και της Μόνιμης Επιστημονικής Επιτροπής Παρακολούθησης του Ελληνικού Ηφαιστειακού Τόξου του ΟΑΣΠ), η σεισμική ακολουθία στη θαλάσσια περιοχή της Ανύδρου μεταξύ Θήρας και Αμοργού παραμένει σταθερή, με περισσότερους από 800 σεισμούς από την 1η Φεβρουαρίου έως σήμερα με μέγεθος άνω του 3.0 (και με μέγιστο καταγεγραμμένο μέγεθος Μ 5.2).

Τι αναμένουν οι επιστήμονες για τη λήξη συναγερμού

Εντός φυσιολογικών πλαισίων χαρακτήρισε ο διευθυντής του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, Βασίλης Καραστάθης τις έξι διαδοχικές δονήσεις μεγέθους άνω των 4 Ρίχτερ που κατέγραψαν οι σεισμογράφοι σε περίπου μία ώρα μεταξύ Σαντορίνης και Αμοργού με την μεγαλύτερη εντάσεως 4,9 ρίχτερ να σημειώνεται στις 11 το πρωί.

«Αυτό που μας ενδιαφέρει είναι να μειώνεται ο ρυθμός σεισμικότητας και όχι τα μεγέθη. Το μέσο μέγεθος θα παραμείνει σταθερό για αρκετο καιρό ακόμη. Αυτό που θα ανάψει το πράσινο φως για αποκλιμάκωση είναι η μείωση της συχνότητας.

Οι επιτροπές Εκτίμησης Σεισμικού Κινδύνου και Παρακολούθησης του Ελληνικού Ηφαιστειακού Τόξου, ανακοίνωσε ότι η τρέχουσα σεισμική δραστηριότητα στην περιοχή της νήσου Ανύδρου οφείλεται σε υποθαλάσσια ρήγματα και δεν σχετίζεται με την ηφαιστειακή δραστηριότητα των Καμένων και του υποθαλάσσιου ηφαιστείου του Κολούμπου ενώ η σεισμική δραστηριότητα εντός της Καλδέρας παραμένει στα ίδια χαμηλά επίπεδα με τις προηγούμενες μέρες.
 
«Η μια ακολουθία εχει παραμείνει πλέον στο ίδιο σημείο. Δεν συνεχίζει να μετακινείται προς τα ΒΑ εχει παραμείνει στην περιοχή της νήσου Ανύδρου μετακινουμένη προς τα ΝΔ. Υπήρχαν παροδικές υφέσεις αλλα είχαμε γένεση σεισμού κοντά στο 5 οπότε δεν μπορούμε να μιλάμε για λήξη συναγερμού, ούτε ότι η ακολουθία βαίνει προς εκτόνωση», είπε ο καθηγητής Γεωφυσικής του ΑΠΘ, Κώστας Παπαζάχος.

Ανάλυση δεδομένων από σεισμογράφους

Ως το ορεινότερο χωριό της Σαντορίνης, τον Πύργο, υπάρχει καταγραφικό μηχάνημα σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Πέγκυας Μπρούσαλη. Εχει τοποθετηθεί στον Άγιο Χριστόφορο από το Εθνικό Αστεροσκοπείο.

Κατόπιν αυτοψίας των ειδικών, ένα από τα πιο επικίνδυνα σημεία του νησιού είναι το παλιό λιμάνι λόγω των έντονων μορφολογικών κλίσεων και θα πρέπει άμεσα να γίνουν παρεμβάσεις.

ℹ️Οδηγίες αυτοπροστασίας για τον σεισμικό κίνδυνο
🔗 https://t.co/gbMN8O8qym pic.twitter.com/GMjtoVmaOT

— Πυροσβεστικό Σώμα (@pyrosvestiki) February 8, 2025

Στη μάχη για την αντιμετώπιση των ιδιαίτερων συνθήκων στη Σαντορίνη ρίχνεται και ο ΕΕΣ. Τρειςκοινωνικοί λειτουργοί, έξι διασώστες με κατάλληλο εξοπλισμό και δύο εκπαιδευμένοι σκύλοι θα υποστηρίζουν τους κατοίκους που δοκιμάζονται.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Ηλία Κούκου, 23 οικογένειες από τη Σαντορίνη, φιλοξενούνται ήδη από το Δήμο Αθηναίων στον ‘Αγιο Ανδρέα, ενώ διατυπώθηκαν ακόμη 300 αιτήματα φιλοξενίας.

Ο αγρότης Κώστας Κοτανίδης από την Καστοριά διατίθεται να φιλοξενήσει όσους το επιθυμούν.

Ο κ. Χαρδαλιάς επιβιβάστηκε σε σκάφος του Λιμενικού και κατευθύνθηκε στον όρμο Πέρανι ανοιχτά της Σαλαμίνας, σε απόσταση 270 μέτρων από την πλησιέστερη ακτή, πραγματοποιώντας επιτόπια αυτοψία με αντικείμενο την εξέταση όλων των πρόσθετων μέτρων που πρέπει να ληφθούν για την ασφάλεια της λειτουργίας του αγωγού μετά τις εργασίες αποκατάστασης.

«Δεν θα αφήσουμε τίποτα στην τύχη του για μία κρίσιμη υποδομή, που σχετίζεται με το ύψιστο αγαθό της απρόσκοπτης υδροδότησης του νησιού της Αίγινας. Η υγεία και η ασφάλεια των κατοίκων είναι για εμάς αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα», δήλωσε ο Περιφερειάρχης Αττικής, προσθέτοντας: «Βρισκόμαστε σήμερα εδώ στο Πέρανι, στον όρμο που έχει γίνει η δολιοφθορά. Ολοκληρώσαμε την αυτοψία με τα στελέχη του Λιμενικού, έτσι ώστε να προετοιμαστούμε για την επόμενη ημέρα. Θα πρέπει να προχωρήσουμε με γρήγορους ρυθμούς στην αποκατάσταση της βλάβης, αλλά το κυριότερο να αναβαθμίσουμε και να επικαιροποιήσουμε τα μέτρα ασφαλείας, ώστε αυτή η κρίσιμη υποδομή να μην τύχει άλλης δολιοφθοράς».

• Θυμίζουμε ότι ο ο Περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς έχει καταθέσει μηνυτήρια αναφορά κατά παντός υπευθύνου για τη δολιοφθορά στον υποθαλάσσιο αγωγό ύδρευσης της Αίγινας στην Προϊσταμένη της Εισαγγελίας Πλημμελειοδικών Πειραιά.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρευρέθηκε σε σύσκεψη στο Επιμελητήριο Δωδεκανήσου και στην οποία συμμετείχαν ο περιφερειάρχης Γιώργος Χατζημάρκος, ο δήμαρχος Ρόδου Αντώνης Καμπουράκης και ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Γιάννης Πάππου.

«Θα δουλέψουμε έτσι ώστε να αποκατασταθεί το συντομότερο η ζημιά στο φυσικό περιβάλλον του νησιού», τόνισε στη διάρκεια της σύσκεψης ο πρωθυπουργός.

Ο ίδιος αναφέρθηκε εκτενώς στην προσπάθεια που έγινε για την αντιμετώπιση της πυρκαγιάς και στις συντονισμένες ενέργειες που έχουν γίνει για να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα.

Ο πρωθυπουργός, στο πλαίσιο της τοποθέτησης του απένειμε τα εύσημα στην τοπική κοινωνία της Ρόδου, τις τοπικές αρχές, την Πυροσβεστική και στο Λιμενικό Σώμα, για τη μεγάλη συμβολή τους στην κατάσβεση της φωτιάς και κυρίως στην απομάκρυνση χιλιάδων κατοίκων κι επισκεπτών από τις πληγείσες περιοχές.

«Στόχος μας είναι επίσης να επιμηκυνθεί η τουριστική περίοδος στο νησί και ήδη προς την κατεύθυνση αυτή βρίσκεται μεγάλη τουριστική καμπάνια».

Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε επίσης ότι η επόμενη χρονιά θα μας βρει ακόμα πιο έτοιμους στο σύνολο της χώρα, για την αντιμετώπιση των πυρκαγιών.

«Δεν υπήρξε ούτε τραυματισμός»

Παράλληλα, ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην χωρίς προηγούμενο εκκένωση των περιοχών που πλησίαζαν οι φλόγες λέγοντας ότι κάθε Ροδίτισσα και κάθε Ροδίτης διαχειρίστηκαν όλες τις ημέρες κάτω από δύσκολες συνθήκες και επέδειξαν εξαιρετική συνεργασία για να τρέξει ρολόι η σύνθετη επιχείρηση. «Παρά τη μεγάλη καταστροφή σχεδόν 25.000 πολίτες εκκενώθηκαν σε πολύ δύσκολες συνθήκες χωρίς να υπάρχει τραυματισμός», είπε .

«Το απόθεμα της φιλοξενίας των Ροδιτών είπα πρέπει να μετατραπεί σε συγκριτικό πλεονέκτημα και νομίζω ότι καταφέραμε να το πετύχουμε καθώς τα νούμερα για τουριστική κίνηση εξαιρετικά».

Ανέφερε ότι είναι προσωπική του δέσμευση το Ρόδος pass. «Είμαστε σε φάση παραμετροποίησης, θα βρούμε δίκαιη φόρμουλα ώστε όσοι αναγκάστηκαν να διακόψουν τις διακοπές τους να επιστρέψουν στο νησί και να ολοκληρώσουν δωρεάν τις διακοπές τους».

«Ερασιτέχνες πυροσβέστες του καναπέ»

Επίσης, επιτέθηκε στην αντιπολίτευση μιλώντας για «ερασιτέχνες πυροσβέστες του καναπέ που θεωρούν ότι οι φωτιές σβήνουν χωρίς υπερπροσπάθεια και ενίοτε χωρίς τη συνεργασία της φύσης».

Τόνισε ότι οι αντιδιαβρωτικές μελέτες έχουν ήδη δρομολογηθεί και υπάρχει εικόνα του κόστους. «Θα το καλύψουμε έχουμε και συνδρομή από την Κυπριακή Δημοκρατία, πρέπει να ξεκινήσει η η φυσική αναγέννηση, η Ρόδος είναι ζωντανό νησί», σημείωσε.

Επισήμανε ότι η ένταση της φωτιάς δεν ήταν η ίδια σε όλες τις περιοχές, έχει γίνει μεγάλη ζημιά αλλά «το παρήγορο είναι ότι είναι λιγότερη από αυτό που πιστεύαμε».

Ο πρωθυπουργός άκουσε αναλυτικά από τους παρευρισκόμενους τα προβλήματα που δημιουργήθηκαν όπως αυτά αποτυπώθηκαν κατά τις αυτοψίες που έγιναν, ενώ ενημερώθηκε από τον Δήμαρχο και τον περιφερειάρχη για τις προσπάθειες που γίνονται ώστε να επανέλθει το νησί στην κανονικότητα.

Παρόντες στη σύσκεψη ήταν επίσης και αρκετοί πρόεδροι των τοπικών κοινοτήτων τις οποίες έπληξε η φωτιά καθώς και οι εκπρόσωποι της Πολιτικής Προστασίας του δήμου Ρόδου και της περιφέρειας Ν. Αιγαίου.