Η σαύρα αυτή, γνωστή ως Lima leaf-toed gecko, είναι ενδημική στην παράκτια έρημο της πρωτεύουσας του Περού, όπως εξηγεί η Alejandra (Ale) Arana. Σήμερα, όμως, το ξηρό αυτό οικοσύστημα έχει περιοριστεί δραστικά λόγω των σύγχρονων κτιρίων και των δρόμων. Ο πληθυσμός της σαύρας έχει μειωθεί τόσο πολύ που πλέον θεωρείται είδος υπό εξαφάνιση.

Η Arana σημειώνει ότι τα ερπετά αυτά επιβιώνουν σχεδόν αποκλειστικά γύρω από τις huacas – προϊσπανικά ιερά μνημεία που είναι διάσπαρτα στη Λίμα – όπως η πυραμίδα Huaca Pucllana. Αυτοί οι αρχαιολογικοί χώροι αποτελούν τα τελευταία απομεινάρια του εγγενούς ερημικού οικοσυστήματος της περιοχής.

“Είναι το μόνο είδος φυσικού τοπίου που απομένει στην περιοχή”, λέει η Arana, που ξεκίνησε να μελετά τις σαύρες ως φοιτήτρια στο Universidad Nacional Mayor de San Marcos στη Λίμα και σήμερα είναι υποψήφια διδάκτωρ στο University of Edinburgh.

Οι σαύρες δεν είναι το μοναδικό είδος που βρίσκει καταφύγιο στα ερείπια. Στην Ιταλία, σπάνιες ορχιδέες ανθίζουν γύρω από μια ετρουσκική νεκρόπολη. Στο αρχαίο θρησκευτικό κέντρο των Δελφών, ερευνητές ανακάλυψαν ένα νέο είδος σαλιγκαριού, μόλις 2 χιλιοστά μήκος, που πιθανολογείται πως ζει μόνο εκεί. Πρόσφατα, εντοπίστηκαν δύο νέα είδη σαύρας στο Machu Picchu, που πιθανόν κάποτε είχαν ευρύτερη εξάπλωση αλλά σήμερα ευνοούνται από την προστατευμένη φύση του αρχαίου ιερού.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, έχει επιβεβαιωθεί ότι αυτά τα φυτά και τα ζώα ευημερούν κοντά σε μέρη μυθολογίας – από τη βελανιδιά του Οδυσσέα έως τον κώνειο του Σωκράτη – δείχνοντας μια αξιοσημείωτη συνέχεια μέσα στους αιώνες.

Αρχαιολογικοί χώροι ως καταφύγια βιοποικιλότητας

Σε όλο τον κόσμο, οι αρχαιολογικοί χώροι συχνά προστατεύονται επί δεκαετίες ή και αιώνες για τη διατήρηση της πολιτιστικής τους αξίας. Έτσι, έχουν γίνει ακούσια ασφαλή λιμάνια για τη φύση. Καθώς η βιοποικιλότητα μειώνεται παγκοσμίως, νέα έρευνα δείχνει πόσο βαθιά συνυπάρχει η φύση με τα πολιτιστικά μνημεία – και πώς η διατήρησή τους συμβάλλει στην προστασία σπάνιων ειδών.

“Είναι λειτουργικό μέρος του αρχαιολογικού τοπίου”, λέει ο Παναγιώτης Παφίλης, καθηγητής ζωικής ποικιλότητας στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, που ηγήθηκε πρόσφατης έρευνας σε 20 ελληνικούς χώρους πολιτιστικής κληρονομιάς. “Η λέξη-κλειδί εδώ είναι τοπίο – όχι απλώς αρχαιολογικός χώρος ή οικοσύστημα”.

Κατακερματισμένα οικοσυστήματα & ανθρώπινη επίδραση

Η ανθρώπινη δραστηριότητα έχει “αλλάξει δραματικά” περίπου το 75% της ξηράς παγκοσμίως, επηρεάζοντας σοβαρά τη χλωρίδα και την πανίδα σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ για το 2025. Οι πληθυσμοί σπονδυλωτών έχουν μειωθεί κατά 73% από το 1970, ενώ σχεδόν δύο στα πέντε φυτικά είδη κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Αυτές οι τάσεις παρατηρούνται και σε εθνικό επίπεδο. Στην Ελλάδα, όπου πάνω από το 21% των ειδών απειλείται, οι αλλαγές στη χρήση γης ασκούν τεράστια πίεση στη φύση, σύμφωνα με την Παναγιώτα Μαραγκού, διευθύντρια διατήρησης του WWF Ελλάς. Η κατακερματισμένη γη και η κλιματική αλλαγή – με πυρκαγιές και πλημμύρες – επιβαρύνουν περαιτέρω τα οικοσυστήματα.

“Οι περισσότερες πιέσεις συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με ανθρώπινες δραστηριότητες”, λέει η Μαραγκού. Ωστόσο, οι αρχαιολογικοί χώροι συχνά παραμένουν σχετικά αμετάβλητοι καθώς το περιβάλλον γύρω τους αλλάζει. Οι διαχειριστές επιδιώκουν να διατηρούν φυσικό χαρακτήρα στα μνημεία, καθιστώντας τα φιλόξενα για πολλά είδη.

“Σχεδιάστηκαν για να προστατεύουν τις αρχαιότητες – όχι τη βιοποικιλότητα. Όμως για σχεδόν δύο αιώνες αποτελούν καλά προστατευμένα μέρη”, προσθέτει ο Παφίλης. “Είναι ένα σταθερό περιβάλλον”.

“Κιβωτοί” για τη φύση: Ελληνικό ερευνητικό πρόγραμμα

Για να διερευνηθεί περαιτέρω ο δεσμός ιστορίας και φύσης, το 2022 η ελληνική κυβέρνηση ξεκίνησε το πρόγραμμα “Βιοποικιλότητα σε Αρχαιολογικούς Χώρους”. Σε διάστημα δύο ετών, 49 ειδικοί κατέγραψαν τη χλωρίδα και πανίδα σε 20 αρχαιολογικούς χώρους διαφόρων εποχών.

Συνολικά εντοπίστηκαν 4.403 είδη, δηλαδή περίπου το 11% της γνωστής βιοποικιλότητας της Ελλάδας συγκεντρωμένο σε μόλις 0,08% της επικράτειας. “Αυτό σημαίνει ότι αν προστατεύεις τις αρχαιότητες ή τη βιοποικιλότητα,” λέει ο Παφίλης, “ακόμη κι αυτές οι μικρές περιοχές λειτουργούν ως πραγματικά κέντρα καταφυγής.”

Για τους βιολόγους, η συλλογή δεδομένων ήταν συναρπαστική αλλά απαιτητική: ο Παφίλης συχνά ψάχνει σαύρες σηκώνοντας πέτρες στο πεδίο· οι εντομολόγοι θάβουν παγίδες για έντομα – πρακτικές δύσκολες σε μέρη όπως η Ακρόπολη.

Ένα βασικό εύρημα ήταν ότι οι αρχαιολογικοί χώροι φιλοξενούσαν μεγαλύτερους πληθυσμούς ζώων απ’ ό,τι οι γύρω περιοχές. Στον Mυστρά, εντοπίστηκαν έξι από τα επτά ενδημικά είδη σαύρας της Πελοποννήσου – μεγαλύτερη συγκέντρωση απ’ ό,τι σε μια ζώνη πλάτους ενός χιλιομέτρου γύρω από τον χώρο.

Τα φυτά αντιμετωπίζουν περισσότερες δυσκολίες λόγω πρακτικών διαχείρισης (κοπή βλάστησης), σύμφωνα με τον βοτανικό Θεοφάνη Κωνσταντινίδη. Ωστόσο, ο πλούτος των ειδών δείχνει την αξία αυτών των χώρων – ενώ προτείνει στρατηγικές όπως επιλεκτική κοπή και περιορισμό ζιζανιοκτόνων για περαιτέρω υποστήριξη της χλωρίδας.

Iστορία & σύγχρονη παρουσία: Μοναδικές ανακαλύψεις

Η έρευνα ανέδειξε πώς οι άνθρωποι επηρέασαν αυτά τα περιβάλλοντα: στη Nικόπολη, ο Κωνσταντινίδης βρήκε πιθανό νέο είδος χόρτου που ίσως μεταφέρθηκε με ανθρώπους κατά τη ρωμαϊκή ή βυζαντινή περίοδο ή ακόμη πιο πρόσφατα μέσω τουρισμού.

Στην Αθήνα απομυθοποιήθηκε η ιδέα ότι ένα συγκεκριμένο ανθοφόρο φυτό υπάρχει μόνο γύρω από την Ακρόπολη· πρόκειται απλώς για παραλλαγή κοινής βάτου. Στη Δωδώνη εντοπίστηκαν αιωνόβιες βελανιδιές που ίσως μαρτυρούν συνέχεια χιλιάδων ετών.

“Οι βελανιδιές υπάρχουν ακόμη μέσα στον αρχαιολογικό χώρο”, λέει ο Κωνσταντινίδης. Επιπλέον, σε διάφορους χώρους εντοπίστηκε ο δηλητηριώδης κώνειος – φυτό με το οποίο εκτελέστηκε ο Σωκράτης –, ενώ στην Επίδαυρο καταγράφηκαν Ασκληπιειές όφεις (μη δηλητηριώδη φίδια), σύμβολα υγείας μέχρι σήμερα. Στους Δελφούς παρατηρήθηκε ο κοντοδάχτυλος φιδογέρακος (short-toed snake eagle).

“Εμείς αποτελούμε την εξέλιξη των ανθρώπων που έζησαν εδώ πριν αιώνες”, σημειώνει ο Κωνσταντινίδης. “Το ίδιο ισχύει για φυτά και ζώα: υπάρχει συνέχεια”.

Aρχαία τέχνη & βιώσιμη φύση: Παράλληλες διαδρομές

Τα αρχαία έργα τέχνης αποκαλύπτουν επίσης δεσμούς μεταξύ ιστορικής και σύγχρονης χλωρίδας: σε ετρουσκικούς τάφους του 4ου-5ου αιώνα π.Χ., εντοπίστηκε μυρτιά (Myrtus communis), συνδεδεμένη με τον Διόνυσο, καθώς και δάφνη (Laurus nobilis), σύμβολο του Απόλλωνα – φυτά που εξακολουθούν να ανθίζουν στην περιοχή.

Eπιπλέον, το γένος Verbascum (λουλούδια) αναγνωρίζεται τόσο σε δομικά στοιχεία του Παρθενώνα όσο και σε έργα τέχνης εποχής Αναγέννησης.

Bιώσιμη διαχείριση & διεθνείς πρωτοβουλίες

Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, που πρότεινε το πρόγραμμα μαζί με το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας και τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος & Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), τονίζει πως οι χώροι αυτοί είναι πλέον πολιτιστικά τοπία όπου άνθρωπος και φύση συνυπάρχουν στενά.

“Οι αρχαιολογικοί χώροι μετατρέπονται σε κιβωτούς διάσωσης της βιοποικιλότητας”, δηλώνει η Μενδώνη.

Kαι αλλού στον Μεσογειακό χώρο παρατηρούνται παρόμοια ευρήματα: Ιταλοί επιστήμονες κατέγραψαν 3.337 διαφορετικά φυτικά taxa σε 69 μνημεία· τουλάχιστον 500 θεωρούνται υπό εξαφάνιση σύμφωνα με την καθηγήτρια βοτανικής Giulia Caneva.

Kάποιες φορές τα ίδια τα μνημεία δημιουργούν ιδανικές συνθήκες για σπάνια είδη: ο περουβιανός βιολόγος Luis Mamani ανακάλυψε δύο νέα είδη σαύρας που ζουν μόνο στο Machu Picchu χάρη στους περιορισμούς δραστηριοτήτων στην περιοχή.

“Αν το Machu Picchu δεν είχε ανακηρυχθεί προστατευόμενος φυσικός χώρος,” εξηγεί ο Mamani, “θα είχε χαθεί μεγάλο μέρος της τοπικής βιοποικιλότητας λόγω επέκτασης πόλεων ή αλλαγής χρήσεων γης.”

Eνοποίηση επιστημών για καλύτερη προστασία

Mεγάλη πρόκληση παραμένει ότι η βιολογία και η αρχαιολογία λειτουργούν συχνά χωριστά. “Δεν έχουμε κοινή γλώσσα μεταξύ των δύο κλάδων”, λέει η ερευνήτρια Zohreh Hosseini του Roma Tre University. Αυτή η επικοινωνία είναι κρίσιμη για τη διαχείριση των χώρων προς όφελος τόσο των μνημείων όσο και της φύσης.

Η Μαραγκού του WWF Ελλάς θεωρεί πολλά υποσχόμενη τη συνεργασία που ξεκίνησε στην Ελλάδα: “Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι αρχαιολογικοί χώροι μπορούν να συμβάλουν στους στόχους παγκόσμιας διατήρησης έως το 2030.”

Kαι ήδη σχεδιάζονται αλλαγές: σύντομα πέντε μεγάλα ελληνικά μνημεία θα διαθέτουν πινακίδες με πληροφορίες οικολογίας δίπλα στα ιστορικά στοιχεία· ενώ δεύτερη φάση έρευνας θα καλύψει ακόμη 36 χώρους εξετάζοντας παράλληλα απεικονίσεις της φύσης σε ιστορικά τεκμήρια.

“Όταν γνωρίζουμε ότι ένας χώρος προστατεύεται λόγω ιστορικής αξίας,” λέει η Arana στη Λίμα για τις σαύρες gecko, “γνωρίζουμε πως προστατεύεται κι εκείνο.”

Πηγή: bbc.com

Όπως ενημερώνει ανακοίνωση του ΥΠΠΟ, ο πίθος είχε τοποθετηθεί σε λάκκο διανοιγμένο στο αργιλόχωμα της νότιας όχθης του ρέματος. Έχει ύψος 1,74 μ., φέρει οριζόντιες λαβές στη ζώνη της κοιλιάς, καθώς και τη χαρακτηριστική σχοινοειδή ανάγλυφη διακόσμηση γύρω από τον λαιμό και τις λαβές. Το στόμιό του σφραγιζόταν από ισχυρό ημικυκλικό τοίχο κατασκευασμένο από ποταμίσιες κροκάλες, ενώ δύο μεγάλοι λίθοι με μικρότερους πλακοειδείς ανάμεσά τους σχημάτιζαν ψευδόθυρα προς το εσωτερικό του αγγείου με παραστάδες και κατώφλι. Στο εσωτερικό του, πάνω σε στρώμα από άμμο και βότσαλα, βρέθηκαν οστά από δύο ανθρώπους, καλυμμένα από μεγάλους λίθους που καταλάμβαναν σχεδόν όλο τον διαθέσιμο χώρο.

Στα κτερίσματα περιλαμβάνονται χάλκινη λαβίδα, ωοειδής πλακοειδής λίθος (τράπεζα), αιχμές οψιανού και αγγεία. Η ιδιαίτερη φροντίδα στη διαμόρφωση του μνημείου αντανακλά τον σεβασμό προς τους νεκρούς. Η απομονωμένη αυτή ταφή, παρά την ύπαρξη οργανωμένων νεκροταφείων της ίδιας περιόδου στο Τσέπι και το Μάτι Μαραθώνα, τον Άγιο Κοσμά Ελληνικού και τα Αστέρια Γλυφάδας, προσφέρει πολύτιμα στοιχεία για την ποικιλία των ταφικών εθίμων της 3ης χιλιετίας στην Αττική, όπως επίσης για τις κυκλαδικές και ανατολικές επιρροές.

Όπως επισημαίνει επίσης η ίδια ανακοίνωση, σε απόσταση περίπου 2 μ. νοτιοανατολικά του πίθου εντοπίστηκε μεγάλος κυκλικός λάκκος με μακρόχρονη χρήση και ίχνη καύσης. Στο άνω τμήμα του βρέθηκε βουκράνιο μαζί με κεραμική και χάλκινα νομίσματα ιστορικών χρόνων, ενώ κοντά στον πυθμένα, πάνω σε παχύ στρώμα καύσης, αποκαλύφθηκαν σκελετός ιπποειδούς και οστά μικρότερων ζώων. Η αρχαιολογική μελέτη σε συνδυασμό με τη ζωοαρχαιολογική και τις αναλύσεις των φυσικών επιστημών, αναμένεται να φωτίσει πιθανές τελετουργικές πρακτικές με θυσίες ζώων, καθώς και τη διαχρονική ιερότητα του χώρου.

Εβδομήντα πέντε χρόνια μετά την αποκάλυψη από τον Δημήτριο Θεοχάρη των οικισμών της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού στην περιοχή του παλαιού λιμένα (πλατεία Ελ. Βενιζέλου) και στη χερσόνησο του Ασκηταριού, τα πρόσφατα ευρήματα στις όχθες του ρέματος προσφέρουν νέα δεδομένα για την κοινωνική οργάνωση και τις μεταθανάτιες αντιλήψεις των κοινοτήτων της Ραφήνας.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της αστυνομίας, εκτός από πλήθος αρχαίων ευρημάτων, εντόπισαν ένα έμβρυο μέσα σε μπουκάλι με υγρό.

Ο 77χρονος Έλληνας συνελήφθη για παράβαση του νόμου περί προστασίας των αρχαιοτήτων και εν γένει της πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς και απείθεια και υπεξαίρεση.

Στο σπίτι του άνδρα βρέθηκαν και κατασχέθηκαν 39 αρχαία και πιθανώς αρχαία αντικείμενα, όπως μαρμάρινες και πήλινες φιάλες και κεφαλές, πυξίδες, ειδώλια, κύπελλα, αμφορέας, αγγείο, αρύβαλλος, οινοχόη, κυάθια, όστρακα, τμήμα λίθου, καθώς και 1 φιάλη με υγρό και ανθρώπινο έμβρυο.

Σημειώνεται ότι, ο 77χρονος στο παρελθόν είχε υποβάλει αίτηση για χορήγηση άδειας κατοχής 28 πιθανόν αρχαίων αντικειμένων λαμβάνοντας σχετική άδεια για 12 από αυτά. Για τα υπόλοιπα 16, τα οποία είχαν κριθεί ως ιδιαίτερα μεγάλης επιστημονικής και καλλιτεχνικής σημασίας, του ζητήθηκε να παραδοθούν στην αρμόδια Εφορία Αρχαιοτήτων.

Ωστόσο ο ίδιος αρνήθηκε να παραδώσει τα αντικείμενα και έτσι η άδεια του ανακλήθηκε για όλα τα αντικείμενα, ενώ για την ίδια υπόθεση είχε καταδικαστεί, ενώ συνέχισε να μην παραδίδει τα αντικείμενα.

Ο συλληφθείς, οδηγήθηκε στην αρμόδια εισαγγελική Αρχή.

Για την αποδόμηση της οργάνωσης πραγματοποιήθηκε συντονισμένη αστυνομική επιχείρηση το μεσημέρι της Κυριακής 7 Σεπτεμβρίου, σε περιοχές της Πελοποννήσου, στο πλαίσιο της οποίας συνελήφθησαν συνολικά 6 μέλη της, μεταξύ των οποίων ο 63χρονος ηγούμενος της Ιεράς Μονής Μεγάλου Σπηλαίου στα Καλάβρυτα και ο 39χρονος βοηθός του.

Σε βάρος τους σχηματίσθηκε δικογραφία -κατά περίπτωση- για εγκληματική οργάνωση, υπεξαίρεση, αποδοχή και διάθεση προϊόντων εγκλήματος, όπλα, καθώς και παραβάσεις των νομοθεσιών περί προστασίας των αρχαιοτήτων και εν γένει της Πολιτιστικής Κληρονομιάς και περί ανιχνευτών μετάλλων.

Όπως έγινε γνωστό από την ΕΛΑΣ, προηγήθηκε κατάλληλη αξιοποίηση πληροφοριών, από την περαιτέρω ανάλυση των οποίων, με ειδικές ανακριτικές τεχνικές, προέκυψε ότι οι κατηγορούμενοι, τουλάχιστον από τον Ιούλιο του 2025, είχαν συστήσει και ενταχθεί σε δομημένη και με διαρκή δράση εγκληματική οργάνωση, με σκοπό τον εντοπισμό, απόκτηση και περαιτέρω διάθεση προς πώληση, αρχαιοτήτων, σε Ελλάδα και εξωτερικό, για την αποκόμιση παράνομου οικονομικού οφέλους.

Ως προς τον τρόπο δράσης (modus operandi), τα μέλη της οργάνωσης, σύμφωνα με την Αστυνομία, εντόπιζαν άτομα τα οποία διέθεταν αρχαία αντικείμενα που διατίθεντο να προβούν στην πώλησή τους και τους έφερναν σε επαφή με έτερο μέλος, ο οποίος εμφανιζόταν ως δήθεν ειδικός εκτιμητής.

Στη συνέχεια, αφού ολοκλήρωναν την αγοραπωλησία και έπαιρναν στην κατοχή τους τα αρχαία, προέβαιναν στην πώλησή τους, μέσω άγνωστων συνδέσμων της οργάνωσης, στο εξωτερικό.

Από τις έρευνες προέκυψε και ο ρόλος κάθε μέλους της οργάνωσης:

• 69χρονος είχε αρχηγικό ρόλο, λαμβάνοντας τις τελικές αποφάσεις σχετικά με τις αγοραπωλησίες και την κοστολόγηση των αρχαιοτήτων, ενώ εμφανιζόταν ως δήθεν εκτιμητής,

• 59χρονος και 66χρονος, ήταν επιφορτισμένοι με την εύρεση ατόμων που κατείχαν αρχαία αντικείμενα και προτίθεντο να προβούν στην πώληση αυτών, ενώ ο δεύτερος προέβαινε και σε αρχαιολογικές έρευνες και ανασκαφές,

• 3 άτομα (39, 63 και 64 ετών) ήταν κάτοχοι αρχαίων αντικειμένων, (Ευαγγέλια, αρχαία βιβλία και νομίσματα και βυζαντινές εικόνες), τα οποία είχαν συμφωνήσει να πωλήσουν στα έτερα μέλη. Σημειώνεται ότι ο 63χρονος είναι ο ηγούμενος, ενώ ο 39χρονος είναι βοηθός του.

Συνολικά, από τις έρευνες που πραγματοποιήθηκαν σε οικίες και λοιπούς χώρους, μεταξύ άλλων, βρέθηκαν και κατασχέθηκαν:

• 264 νομίσματα,

• 14 θρησκευτικές εικόνες,

•2 Ιερά Ευαγγέλια και θρησκευτικό βιβλίο του 18ου αιώνα,

• 3 αρχιερατικά εγκόλπια,

• επαγγελματικό μηχάνημα ανίχνευσης μετάλλων,

• 2 κυνηγετικά όπλα,

• 262 κυνηγετικά φυσίγγια,

• μαχαίρι,

• 12.810 ευρώ

• χρυσή λίρα,

• 2 ζυγαριές ακριβείας,

• 2 οχήματα,

• 7 κινητά,

• τάμπλετ,

• φακός και μεγεθυντικός φακός,

• 18 φωτογραφίες που απεικονίζουν αρχαία αντικείμενα και

• πλήθος εγγράφων – σημειώσεων

Όπως επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση η προέλευση των παραπάνω κατασχεθέντων εικόνων, των δύο Ιερών Ευαγγελίων και του εκκλησιαστικού βιβλίου βρίσκεται υπό διερεύνηση, ενώ θα παραδοθούν για φύλαξη και εκτίμηση στις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού.

Τα κατασχεθέντα αρχαία νομίσματα θα παραδοθούν στο Νομισματικό Μουσείο.

Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν στην αρμόδια εισαγγελική Αρχή

Μετά το ακέφαλο άγαλμα πιθανότητα του Ερμή, που βρέθηκε στο Ηρώδειο στις αρχές της εβδομάδας, οι αρχές βρήκαν μέσα σε μία ορθογώνια κτιστή κατασκευή αυτά τα νέα θαυμαστά ευρύματα.

Πρόκειται για θραύσματα γλυπτών, άνω και κάτω άκρων, τα οποία κατά πάσα πιθανότητα σχετίζονται με το άγαλμα του Ερμού που έχει ήδη ανασυρθεί, ένας κορμός 2ου αγάλματος φυσικού μεγέθους επίσης ανδρικής μορφής ο οποίος ήταν τοποθετημένος στα δεξιά, σπαράγματα ειδωλίου, καθώς και μεγάλος αριθμός λύχνων του 5ου αι. μ.Χ.

Όλοι οι θησαυροί που έχουν ήδη ανασυρθεί από το σημείο, έχουν μεταφερθεί στα εργαστήρια συντήρησης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών, όπου το επόμενο διάστημα θα αρχίσει το έργο συντήρησης και αποκατάστασής τους.

Η έρευνα θα εξαντλήσει κάθε ενδεχόμενο εντοπισμού άλλων ευρημάτων, καθώς και της έρευνας του χώρου όπου βρέθηκαν τα ευρήματα που χρονολογούνται από τον 5ου αι. μ.Χ.

Είναι προφανές ότι το μοναδικό αυτό εύρημα, το οποίο ρίχνει φως σε ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα κεφάλαια της ιστορίας, -αυτό του τέλους της αρχαιότητας-, απαιτεί τη επιμέλεια και την απερίσπαστη εργασία από το επιστημονικό προσωπικό της Εφορείας, ώστε να ολοκληρωθεί όσον το δυνατό πιο γρήγορα η έρευνα και η αποκατάσταση του συνόλου.

Η φετινή ανασκαφή επικεντρώθηκε κυρίως στην έρευνα του κτιρίου Γ νοτιοανατολικά του ανδήρου των ναών το οποίο ανήκε στη δημόσια σφαίρα των λειτουργιών της πόλης.

Το κτήριο κάλυπτε η ερείπωση της ανωδομής του αποτελούμενη από ασβεστολιθικές και κροκαλοπαγείς λιθοπλίνθους. Μετά την αποτύπωση, την αρίθμηση και την απομάκρυνσή τους, αποκαλύφθηκε πλήρως η κρηπίδα τής κύριας, νότιας μακράς του πλευράς με τον στυλοβάτη, μήκους 16,80μ.

Οι σύνδεσμοι σχήματος Η και Ζ στην κρηπίδα και τα στοιχεία της ανωδομής, συστήνουν χρονολόγηση πριν το 300 π.Χ. Στην πρόσοψη αυτή αποκαθίστανται κορινθιακοί ημικίονες. Επάνω τους έτρεχε αδιάρθρωτος θριγκός με ταινία επιστυλίου που είχε κατατομή δωρικού ράμφους. Η διάμετρος των ημικιόνων και το ολικό ύψος του κίονα, έχει ως αποτέλεσμα κορινθιακό κίονα με τις χαμηλότερες αναλογίες όλων των εποχών. Οι σιγμοειδούς κατατομής βάσεις των ημικιόνων είναι Πελοποννησιακού τύπου, όπως αυτοί που βρίσκονται στο ναό του Απόλλωνα στις Βάσσες.

Τα μέχρι τώρα ανασκαφικά δεδομένα ανασυνθέτουν μνημειακή όψη τριών μέτρων. Τα μετακιόνια διαστήματα ανάμεσα στους σύνθετους στύλους καλύπτονταν από ορθοστατικές πλάκες-θωρακεία. Το κορινθιακό κιονόκρανο φέρει μικροσκοπικό, αργό, κυμάτιο κάτω από τις ακάνθους, καθώς και 20 σχηματοποιημένες άκανθες-φύλλα στην ημιπεριφέρεια του καλάθου, γεγονός που επιτρέπει κάθε είδους συγκρίσεις με τα πρώιμα παραδείγματα, όπως είναι αυτό στον κορινθιακό κίονα στο ναό του Απόλλωνα των Βασσών.

Επιπλέον, αποτελεί την πρωιμότερη ολοκληρωμένη κορινθιακή σύνθεση που γνωρίζουμε στο εσωτερικό ενός μνημείου, ενώ για πρώτη φορά συνδέεται άμεσα με ταφική χρήση, όπως ακριβώς παραδίδεται στην ανεκδοτολογική αναφορά του Βιτρούβιου. Στους λιθοπλίνθους του ερειπιώνα περιλαμβάνονται και αρχιτεκτονικά μέλη που δεν προέρχονται από το κορινθιακό οικοδόμημα. Πρόκειται κυρίως για μέλη ενιαίου ιωνικού θριγκού με επιστύλιο και συνδυασμό ζωφόρου και οδόντων , θραύσματα κιόνων αετωματικούς λίθους και ιωνικό κιονόκρανο που συνέχεται με ημικίονες συμφυείς σε σύνθετες λιθοπλίνθους. Προέρχονται από κτίριο το οποίο θα αναζητηθεί πολύ κοντά στο υπό έρευνα μνημείο.

Η έως τώρα έρευνα του κτηρίου Γ μαρτυρά την αναγνώρισή του ως του Ηρώου τής αρχαίας πόλης. Κάτω από τον ερειπιώνα που κάλυπτε την πρόσοψή του, βρέθηκαν πεσμένα από την αρχική θέση τους, μαρμάρινος λέοντας σε οκλάζουσα στάση, μικρότερος του φυσικού μεγέθους με την πλίνθο του, ένας δεύτερος μεγαλύτερος λέοντας με τμήμα τής πλίνθου του επίσης σε οκλάζουσα στάση με ανατομικές λεπτομέρειες και χαίτη σε απαλό ανάγλυφο, κεφαλή μικρότερου μαρμάρινου λέοντα με την χαίτη του καθώς και το άνω μέρος μεγάλης, μαρμάρινης επιτύμβιας στήλης νεανικής ανδρικής μορφής. Όλα τα γλυπτά είναι λαξευμένα σε πεντελικό μάρμαρο. Οι λέοντες ήταν ένθετοι σε ξεχωριστές λίθινες βάσεις.

Στο εσωτερικό τού μνημείου και σε μεταγενέστερη φάση της χρήσης του, βρέθηκαν και ερευνήθηκαν ασύλητες ταφές σε κιβωτιόσχημους τάφους και σε μία σαρκοφάγο, οι οποίες απέδωσαν πολύτιμα κτερίσματα, ιδιαίτερης καλλιτεχνικής αξίας. Μεταξύ άλλων, ζεύγος χρυσών ενωτίων με κεφαλές λεόντων στην κορυφή τους, ένα συμπαγές ενώτιο γυμνού φτερωτού έρωτα με σκήπτρο στο δεξιό και στεφάνι στο αριστερό χέρι του, χρυσό περιδέραιο με τα άκρα του να απολήγουν σε συμπαγείς προτομές λεόντων, χρυσό δαχτυλίδι, χρυσή δανάκη, χαρώνειο οβολό, με χελώνα στον εμπροσθότυπο, δύο σιδερένια κομβία που περιβάλλονται με ύφασμα και σιδερένια στλεγγίδα. Τα κτερίσματα των τάφων στο εσωτερικό του κτιρίου, αποτελούν μάρτυρες της ευμάρειας και της υψηλής κοινωνικής θέσης των ενοίκων τους.

Μικρή ερευνητική τομή κάτω και εξωτερικά τής όψης του μνημείου, απέδωσε αρχιτεκτονικά κατάλοιπα και κεραμική του 8ου αι. π.Χ. Η έρευνα του Ηρώου θα συνεχιστεί κατόπιν έγκρισης του νέου πενταετούς προγράμματος της ανασκαφής.

Την συστηματική ανασκαφή στην Τραπεζά Αιγίου-αρχαίες Ρύπες, διευθύνει ο Δρ Ανδρέας Γ. Βόρδος της Εφορείας Αρχαιοτήτων Αχαΐας.
Η έρευνα χρηματοδοτείται από το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη. Ενισχύεται από την Ολυμπία Οδό ΑΕ.

Tα θέματα του μαθήματος “Αρχαία Ελληνικά

Τα θέματα του μαθήματος “Μαθηματικά

 Tα θέματα του μαθήματος “Βιολογία”

Η επιχείρηση που οδήγησε στις τρεις συλλήψεις ξεκίνησε από τον Μάιο όταν έφτασαν στην υπηρεσία πληροφορίες για την δράστη της εγκληματικής οργάνωσης που αναζητά αγοραστές αλλά είναι εξαιρετικά επιφυλακτική καθώς πριν από μερικούς μήνες είχε κατασχεθεί από την αστυνομία ένα σπάνιο αρχαίο νόμισμα μεγάλης αξίας που είχε προσπαθήσει να πουλήσει.

⚠Απετράπη παράνομη εμπορία #αρχαίων κινητών μνημείων μετά από σύλληψη 3 μελών εγκληματικής οργάνωσης σε ευρεία επιχείρηση που έλαβε χώρα σε #Μέγαρα, #Πεύκη και #Οινόφυτα
👉https://t.co/veacQKjZKU pic.twitter.com/vg5YAJ0PTw

— Ελληνική Αστυνομία (@hellenicpolice) May 24, 2024

Πριν το ραντεβού, σύμφωνα με πληροφορίες, ο 54χρονος ο οποίος είχε τον ρόλο του μεσάζοντα είχε δείξει φωτογραφίες από πιθανά αντικείμενα που δήθεν ενδιέφεραν τον μυστικό αστυνομικό και κατέληξαν σε συμφωνία για τρία εξ αυτών: ένα γυναικείο αγαλμάτιο για 100.000 ευρώ, ένα χρυσό νόμισμα για 75.000 ευρώ και ένα αρχαίο μπρούντζινο δακτύλιο για 20.000 ευρώ.

Ο μυστικός αστυνομικός έδωσε, μάλιστα, ραντεβού για δήθεν αγοραπωλησία στην εθνική οδό Αθηνών-Πατρών στο ύψος των Μεγάρων χωρίς τα μέλη του κυκλώματος να αντιληφθούν την ενέδρα που είχε στηθεί. Ακολούθησε τριπλή επιχείρηση σε Μέγαρα, Πεύκη και Οινόφυτα κατά την οποία συνελήφθησαν τα τρία μέλη του κυκλώματος.

Όπως αποδείχθηκε οι αρχαιοκάπηλοι είχαν, μεταξύ άλλων, προς πώληση ένα χρυσό νόμιμσμα (Στατήρας του Πτολεμαίου Α΄ της Αιγύπτου), το οποίο είναι εξαιρετικά σπάνιο διότι είναι συμπαγές και όχι χυτευμένο και σε όλο τον κόσμο υπάρχουν μόνο άλλα επτά τέτοια νομίσματα.

Το κύκλωμα ήθελε, επίσης, να πουλήσει έναν κορμό κούρου που αποτελεί κομμάτι αρχαίου αγάλματος ανυπολόγιστης αξίας καθώς, σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΕΛΑΣ αντίστοιχο τμήμα κούρου είχε επιχειρηθεί να πωληθεί σε δημοπρασία στην Αμερική έναντι 20 εκατ. δολαρίων.

Συνολικά στην κατοχή των τριών συλληφθέντων βρέθηκαν και κατασχέθηκαν

Συγκεκριμένα, οι προαναφερόμενοι εντοπίσθηκαν χθες (19-01-2024) τα ξημερώματα εντός αγροτεμαχίου, να ενεργούν ανασκαφές προς ανεύρεση χρυσών λιρών χωρίς τη σχετική άδεια και για το σκοπό αυτό χρησιμοποιούσαν σκαπτικά εργαλεία (τσάπα, φτυάρι και αξίνα), τα οποία κατασχέθηκαν.

Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν στον αρμόδιο Εισαγγελέα.

Η σύλληψή του έγινε στο πλαίσιο έρευνας στην οικία του, αλλά και σε αποθηκευτικούς χώρους, όπου βρέθηκαν και κατασχέθηκαν, ένα πιστόλι, ένα περίστροφο και ένα κυνηγετικό όπλο, τμήματα αρχαίων αντικειμένων, δυο αγαλματίδια, μεταλλικό νόμισμα Ρωμαϊκής εποχής, ένα μαχαίρι, δύο φορητοί ασύρματοι και φυσίγγια.

Η προανάκριση διενεργείται από το Αστυνομικό Τμήμα Φαιστού.