Οι αρτοποιοί σε όλη τη χώρα έχουν ήδη ξεκινήσει εντατικές προετοιμασίες, προκειμένου να καλύψουν την αυξημένη ζήτηση για τη λαγάνα Καθαράς Δευτέρας, διατηρώντας ζωντανή την ελληνική παράδοση και τα σαρακοστιανά έθιμα.

Οι κατεψυγμένες λαγάνες παραμένουν πιο προσιτές για τα νοικοκυριά. Οι επαγγελματίες του κλάδου επισημαίνουν ότι στόχος είναι να διατηρηθεί η παραδοσιακή λαγάνα προσιτή, παρά το αυξημένο κόστος παραγωγής. Οι τιμές ενδέχεται να παρουσιάζουν μικρές διαφοροποιήσεις ανά περιοχή ή φούρνο, καθώς και στα σούπερ μάρκετ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η τιμή του ψωμιού έχει σχεδόν διπλασιαστεί την πενταετία 2020–2025. Το 2020 η φρατζόλα κόστιζε 0,80 ευρώ, ενώ πλέον φτάνει περίπου 1,50 ευρώ. Οι αρτοποιοί προειδοποιούν ότι το αυξημένο λειτουργικό κόστος οδηγεί αρκετούς φούρνους σε κλείσιμο, δυσχεραίνοντας την προσφορά της αγαπημένης λαγάνας στα ελληνικά τραπέζια.

Σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ, η κατάσταση δεν έχει βελτιωθεί και πλέον επιβεβαιώνεται ο φόβος ότι αρτοποιεία, ζαχαροπλαστεία και πρατήρια απειλούνται με αφανισμό.

Στα τελευταία 30 μήνες, περισσότερες από 3.000 επιχειρήσεις του κλάδου έχουν βάλει λουκέτο στην Ελλάδα. Ο ρυθμός νέων λουκέτων είναι τόσο υψηλός που θέτει υπαρξτικό κίνδυνο για τα παραδοσιακά αυτά καταστήματα, τα οποία αποτελούν βασικό κομμάτι της τοπικής αγοράς και της κοινωνικής ζωής.

Η ΕΕΠΑΖ προειδοποιεί ότι η ασφυξία που πλήττει τα φούρνους και τα ζαχαροπλαστεία συνεχίζεται, απειλώντας την επιβίωση του κλάδου.

Η Ένωση υπογραμμίζει «Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, ότι θέσεις και προτάσεις της ΕΕΠΑΖ που απαξιώθηκαν όταν είχαν δημόσια παρουσιαστεί, υιοθετούνται σήμερα από τους τότε επικριτές τους. Κάλλιο αργά παρά ποτέ, αφού ο κοινός στόχος είναι η διάσωση των επιχειρήσεων του κλάδου».

Ποια είναι η πραγματικότητα που δεν έχει αλλάξει, σύμφωνα με την ΕΕΠΑΖ:

• Από την εποχή της πανδημίας και μετά, έχουν σημειωθεί πρωτοφανείς ανατιμήσεις από 100% έως και 400% σε βασικές πρώτες ύλες, εκ των οποίων τις περισσότερες τις έχουν απορροφήσει οι επιχειρήσεις και μικρό μέρος μόνο έχει περάσει στις τιμές των προϊόντων, καθώς οι άνθρωποι του κλάδου συμμερίζονται την έντονη οικονομική πίεση που βιώνουν οι συμπολίτες μας,
• Κατά το ίδιο διάστημα, το κόστος της ενέργειας έφτασε έως και να τετραπλασιαστεί (2022) και πλέον είναι σταθερά περίπου διπλάσιο σε σχέση με τα προ κρίσης επίπεδα (2020),
• Ταυτόχρονα, την τελευταία πενταετία οι επιχειρήσεις έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με βροχή νέων υποχρεώσεων – «εμφυτευμάτων», που αφορούν είτε την ψηφιοποίηση των οικονομικών διαδικασιών είτε περιβαλλοντικά τέλη και κανονισμούς, μεταξύ άλλων.

Ενδεικτικά αναφέρονται:

• My DATA
• Διασύνδεση φορολογικών μηχανισμών με e-send
• Διασύνδεση συστημάτων POS με ταμειακά συστήματα (με πρόσθετο κόστος για αλλαγή συστημάτων)
• Κόστος για αγορά, διασύνδεση και συντήρηση λογισμικών, με τεχνικά προβλήματα και βαριά πρόστιμα 10.000-20.000€
• Ψηφιακή κάρτα εργασίας
• Ψηφιακά δελτία αποστολής
• Δημιουργία λογαριασμού IRIS
• Δημιουργία νέας πλατφόρμας για νέες αδειοδοτήσεις, με πρόσθετο κόστος για τα παλαιά καταστήματα ώστε να ανέβουν και αυτά στην πλατφόρμα
• Υποχρέωση ασφάλισης καταστημάτων και εξοπλισμού επ’ απειλή προστίμου της τάξης των 10.000€
• Υποχρέωση πιστοποίησης των εργαζομένων στην εστίαση, με κόστος παράβολου 50€ ανά εργαζόμενο

«Πέρα από τη συμμόρφωση προς αυτές τις υποχρεώσεις (και το κόστος προσαρμογής), ακόμα και η παρακολούθηση του σχετικού κανονιστικού πλαισίου είναι εξαιρετικά δύσκολη για τις επιχειρήσεις. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι μόνο για τη διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές δημοσιεύθηκαν 17 αποφάσεις και εγκύκλιοι. Συνολικά, δε, μόνο εντός του 2024 δημοσιεύθηκαν 1.476 αποφάσεις και 50 νόμοι».

«Προφανώς, δεν είναι τυχαίο ότι, σύμφωνα με το Global Index Complexity 2025 του TMS Group, η Ελλάδα καταλαμβάνει την αρνητική πρωτιά μεταξύ 79 χωρών, ως η χώρα με το χειρότερο ρυθμιστικό περιβάλλον για να διατηρεί κανείς επιχείρηση», σημειώνει η ΕΕΠΑΖ.

«Την ίδια ώρα, μάλιστα, παρά την παράταση έως 31 Δεκεμβρίου 2026 της υποχρέωσης εγγραφής και απογραφής στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Άσκησης Δραστηριοτήτων και Ελέγχων OpenBusiness, οι επιχειρήσεις που ανταποκρίθηκαν εγκαίρως και εγγράφηκαν στο Σύστημα εντός του 2025 όχι μόνο δεν έχουν βοηθηθεί για την ομαλή προσαρμογή τους στα νέα δεδομένα, αλλά έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με μπαράζ ελέγχων για μία υποχρέωση η οποία για την υπόλοιπη αγορά – τυπικά τουλάχιστον – δεν υφίσταται ακόμα!»

• Περισσότερες από 25 διαφορετικές υπηρεσίες πραγματοποιούν αλληλεπικαλυπτόμενους ελέγχους, συντηρώντας ένα δυσκίνητο και αντιλειτουργικό γραφειοκρατικό περιβάλλον για τη λειτουργία των επιχειρήσεων αλλά και μία συνεχή πηγή προστίμων υπέρ των δημοσίων εσόδων…
• Και φυσικά, παραμένει το τεράστιο πρόβλημα έλλειψης ικανοποιητικού αριθμού ποιοτικού προσωπικού, το οποίο δημιουργεί υψηλότατη και συχνότατη ανακύκλωση προσωπικού στα καταστήματα, αυξάνοντας επιπλέον το – ήδη επιβαρυμένο από τις συνεχείς αυξήσεις μισθών – εργατικό κόστος.

«Οι αντοχές επιχειρηματιών και εργαζομένων που υπηρετούν τον κλάδο, τελειώνουν», τονίζει η Ένωση, ωστόσο, επειδή διαχρονικά η ΕΕΠΑΖ δεν θέλει να είναι μέρος του προβλήματος, αλλά μέρος της λύσης, θέλει έστω και τώρα να εισακουστούν οι προτάσεις της, που στόχο έχουν το αρτοζαχαροπλαστείο να προστατευτεί για να μείνει ζωντανό:

1. Ανακήρυξη της αρτοποιίας-ζαχαροπλαστικής ως προστατευόμενου κλάδου, ώστε να αναδειχθεί και προστατευτεί το αρτοζαχαροπλαστείο ως επιχείρηση με πολιτισμική διάσταση και ειδική κοινωνική βαρύτητα για την Ελλάδα
2. Διαμόρφωση ενός νομοθετικού πλαισίου που θα λαμβάνει υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των επιχειρήσεων του κλάδου, θα είναι απλό, λειτουργικό και θα εξαλείφει την πολυνομία και την αλληλοεπικάλυψη αρμοδιοτήτων που δημιουργούν συνθήκες μη νομιμότητας
3. Γενναία ρύθμιση για τη στήριξη των επιχειρήσεων του κλάδου έναντι του υπέρογκου κόστους ενέργειας, που απειλεί τη βιωσιμότητά τους και πιέζει ανοδικά τις τιμές των αγαθών πρώτης ανάγκης
4. Καλύτερη συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές για τη διαμόρφωση και την εφαρμογή πολιτικών με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος και την κατάργηση ατελέσφορων μέτρων όπως το ειδικό τέλος για τα πλαστικά μιας χρήσης

«Το αρτοζαχαροπλαστείο πρέπει να προστατευτεί για να μείνει ζωντανό. Ελπίζουμε αυτήν τη φορά οι αρμόδιοι να μας ακούσουν, προτού η αγορά μας διαλυθεί εντελώς», καταλήγει με την ανακοίνωσή της η ΕΕΠΑΖ.

Σε δήλωσή του μετά τη συνάντηση, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ ανέφερε ότι «οι τρομακτικές αυξήσεις στις τιμές του ρεύματος έχουν δημιουργήσει συνθήκες διάλυσης για τη μικρή και μεσαία επιχείρηση και ιδίως για τον κλάδο των αρτοποιών που έχουν δει, ακόμα και μετά τις αλλαγές που έγιναν στα τιμολόγια των Αύγουστο, αύξηση στους λογαριασμούς τους και όχι μείωση». Σημείωσε ότι «η ρήτρα αναπροσαρμογής έφυγε, οι αυξήσεις δεν έφυγαν και σήμερα, Σεπτέμβρη-Οκτώβρη, οι άνθρωποι αυτοί βλέπουν στα τιμολόγια που καλούνται να πληρώσουν για τους λογαριασμούς του ρεύματος, του φυσικού αερίου, να είναι τιμές που δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν και τιμές που κάνουν απαγορευτική τη λειτουργία τους».

Ο ίδιος πρόσθεσε πως «δεκάδες, εκατοντάδες αρτοποιεία κλείνουν σε όλη τη χώρα ενώ και θέσεις εργασίας χάνονται διότι οι αυξήσεις για ένα μέσο αρτοποιείο αντιστοιχούν σε δύο και τρεις μισθούς εργαζόμενου». Ο κ. Τσίπρας στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι, όπως είπε, «η κυβέρνηση είχε ανακοινώσει από τον Μάρτιο -που συναντήθηκα με τους αρτοποιούς- μια επιδότηση για εκείνους, που ποτέ όμως δεν τους δόθηκε», τονίζοντας ότι «είναι η ώρα να δοθεί και μάλιστα αναδρομικά για να σταματήσει αυτό το κύμα των λουκέτων στα αρτοποιεία».

Συνεχίζοντας την κριτική στην κυβέρνηση, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επεσήμανε πως «ταυτόχρονα οφείλει να δώσει εξηγήσεις: Είναι δυνατόν να είμαστε η πρώτη χώρα σε όλη την ΕΕ σε τιμές ρεύματος για μη οικιακούς καταναλωτές, δηλαδή για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις; Ακόμα και μετά τις επιδοτήσεις να είμαστε οι δεύτεροι χειρότεροι σε όλη την Ευρώπη; Είναι δυνατόν να μην έχει μειωθεί ούτε μισό τοις εκατό ο ΦΠΑ στα είδη βασικής κατανάλωσης αλλά και ο ΕΦΚ που επιβαρύνει μικρά και μεσαία εισοδήματα ενώ ο πληθωρισμός έχει σκαρφαλώσει στο 12%, ενώ οι περισσότερες χώρες στον κόσμο έχουν μειώσει τους έμμεσους φόρους;». Ο κ. Τσίπρας υποστήριξε ότι «όλα αυτά ειναι πολιτική επιλογή», συμπληρώνοντας πως «πράγματι, κάποιοι θησαυρίζουν ενώ η μεγάλη πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας δεν μπορεί να ατενίσει την επόμενη μέρα ούτε καν με αισιοδοξία ούτε καν με αντοχές, δεν μπορεί να επιβιώσει. Αυτή είναι η πραγματικότητα σήμερα».

Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης υπογράμμισε ότι «χρειάζεται μια άλλη πολιτική στήριξης των μικρών και μεσαίων. Χρειάζεται δικαιοσύνη, δικαιοσύνη παντού», προσθέτοντας ότι για αυτόν τον λόγο βρέθηκε σήμερα εδώ «δίπλα στους ανθρώπους της παραγωγής που έχουν ανάγκη στήριξης, που πρέπει να στηριχθούν για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν αυτήν την τρομακτική δυσκολία».