Γιατί μετράμε την απώλεια κάλυψης δέντρων και πώς μπορεί να έχει διαφορετικές επιπτώσεις σε τροπικά, εύκρατα και βόρεια δάση

Ως απώλεια κάλυψης δέντρων ορίζεται ως η αφαίρεση τους από την περιοχή που καλύπτουν, για οποιονδήποτε λόγο και μπορεί να είναι μόνιμη ή προσωρινή. Αντίθετα, η αποψίλωση των δασών αναφέρεται μόνο σε μόνιμη αλλαγή χρήσης γης. Το Πανεπιστήμιο του Μέριλαντ μετρά την απώλεια όλων των δέντρων ψηλότερα από τα πέντε μέτρα, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει απώλεια σε πρωτογενή δάση και ανάκτηση δευτερευόντων δασών και συγκομιδή σε εγκατεστημένες δενδροφυτείες.

Όταν αναλύουμε τα δεδομένα, εστιάζουμε σε μεγάλο βαθμό σε υγρά τροπικά πρωτογενή δάση, περιοχές με ώριμα τροπικά δάση που έχουν υψηλή αξία άνθρακα και βιοποικιλότητας που χρειάζονται δεκαετίες για να ανακάμψουν μετά από μια απώλεια. Τα τροπικά δάση βιώνουν στη συντριπτική πλειοψηφία τους την αποψίλωση των δασών, ενώ η απώλεια στα εύκρατα και βόρεια δάση είναι ως επί το πλείστον προσωρινή, γιατί προκαλείται από πυρκαγιές και από την διαχείριση των δασών για ξυλεία. Λόγω της εστίασης μεγάλου μέρους της ανάλυσής μας στην απώλεια στα τροπικά πρωτογενή δάση έως τώρα, μας επιτρέπει να μετατοπίσουμε την εστίασή μας στα βόρεια δάση, όπου φέτος βρήκαμε επίσης αξιοσημείωτες τάσεις που αξίζει να εξερευνήσουμε. Οι πυρκαγιές, φυσικά και αποτελούν φυσικό μέρος των βόρειων οικοσυστημάτων, όμως τελευταία, οι συχνές και πιο έντονες πυρκαγιές, καθώς και οι απώλειες που προκαλούνται από ζημιές από έντομα, είναι όλο και πιο συχνές και συνδέονται με θερμότερες και ξηρότερες συνθήκες λόγω της κλιματικής αλλαγής.

Η εξέταση δεδομένων της απώλειας κάλυψης δέντρων από μόνα τους δεν αρκούν για να ερμηνεύσουμε τον υποκείμενο παράγοντα για το πώς μειώνεται αυτή η κάλυψη. Πρόσθετα δεδομένα για την αγροτική καλλιέργεια, αλλά και την αποψίλωση των δασών που συνδέεται με την βιομηχανική ανάπτυξη και τώρα τη φωτιά, μας λένε περισσότερα για τις αιτίες της απώλειας δέντρων.

Για πρώτη φορά, μπορούμε να αξιολογήσουμε λεπτομερείς αιτίες απώλειας κάλυψης δέντρων λόγω πυρκαγιάς

Νέα δεδομένα από το UMD εκχωρούν την πιθανότητα απώλειας λόγω πυρκαγιάς σε κάθε περιοχή απώλειας κάλυψης δέντρου μήκους 30 μέτρων, διαχωρίζοντας τα δεδομένα σε απώλεια λόγω πυρκαγιάς και απώλεια λόγω άλλων παραγόντων, όπως η γεωργία ή η υλοτομία. Η νέα απώλεια κάλυψης δέντρων λόγω πυρκαγιάς περιλαμβάνει φυσικές πυρκαγιές ή πυρκαγιές που προκαλούνται από τον άνθρωπο που έχουν ως αποτέλεσμα την άμεση απώλεια της κάλυψης των δέντρων. Τα δεδομένα καταγράφουν δασικές πυρκαγιές, πυρκαγιές που χρησιμοποιούνται για τον καθαρισμό της γης, για άλλη χρήση και ”σκόπιμες” πυρκαγιές που οδηγούν σε απώλεια κάλυψης δέντρων (συμπεριλαμβανομένων των πυρκαγιών που ξεκίνησαν από ανθρώπους για σκοπούς που σχετίζονται με τη γεωργία, το κυνήγι, την αναψυχή ή τον εμπρησμό). Δεν περιλαμβάνονται ωστόσο, οι περιπτώσεις όπου τα δέντρα κόβονται και αργότερα καίγονται.

Αυτά τα δεδομένα μας επιτρέπουν να κατανοήσουμε καλύτερα πώς η πυρκαγιά επηρέασε τα δεδομένα απωλειών του 2021. Σε ορισμένα μέρη, η πολυετής διακύμανση των απωλειών από πυρκαγιά μπορεί να ” κουκουλώσει” τη μακροπρόθεσμη τάση για μόνιμη αποψίλωση των δασών. Για παράδειγμα, όταν εξετάζουμε όλες τις πρωτογενείς απώλειες δασών στη Βραζιλία, υπάρχει μια πτωτική τάση από το 2020 έως το 2021. Αλλά το 2020 ήταν ένα ενεργό έτος πυρκαγιάς στη Βραζιλία και όταν διαχωρίζουμε τις απώλειες λόγω πυρκαγιάς από άλλες απώλειες, βλέπουμε ότι υπήρξε στην πραγματικότητα μια αύξηση στις απώλειες εκτός πυρκαγιάς από το 2020 έως το 2021. Αυτό αντιστοιχεί στα επίσημα δεδομένα από τη Βραζιλία.
Θα διαβάστε περισσότερα παρακάτω σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ο προσδιορισμός των απωλειών λόγω πυρκαγιών μας βοηθά να συγκρίνουμε καλύτερα τα δύο σύνολα των δεδομένων.

Παρόλο που οι πυρκαγιές συχνά δεν οδηγούν σε μόνιμη αλλαγή στη χρήση γης, εξακολουθούν να αποτελούν σημαντική πηγή εκπομπών άνθρακα και μπορούν να οδηγήσουν σε βρόχους ανάδρασης αυξανόμενων εκπομπών, ξηρότερα δάση και περισσότερες πυρκαγιές.

Τα δεδομένα του UMD αντικατοπτρίζουν τις επίσημες εκτιμήσεις αποψίλωσης των δασών από τη Βραζιλία

Το PRODES — το επίσημο κυβερνητικό σύστημα παρακολούθησης των δασών της Βραζιλίας για τον Αμαζόνιο — και τα δεδομένα UMD έχουν μεθοδολογίες και οριστικές διαφορές που είναι σημαντικό να κατανοήσουμε κατά τη σύγκριση αυτών των δύο πηγών δεδομένων. Το PRODES μετρά καθαρή αποψίλωση των δασών μεγαλύτερη από 6,25 εκτάρια, ενώ το UMD καταγράφει απώλεια μεγαλύτερη από 0,09 εκτάρια όλων των δέντρων ψηλότερα από πέντε μέτρα. Αυτά είναι και τα δύο σημαντικά μέτρα που μας βοηθούν να κατανοήσουμε πώς αλλάζουν τα δάση, καθώς η αποψίλωση των δασών, οι πυρκαγιές και οι μικρές διαταραχές στο δασικό θόλο μπορούν όλα να οδηγήσουν σε επιπτώσεις στο κλίμα, τη βιοποικιλότητα και τις υπηρεσίες οικοσυστήματος.

Προηγουμένως, εξετάσαμε επίσης τις διαφορές μεταξύ του UMD και των επίσημων δεδομένων αποψίλωσης των δασών από την Ινδονησία.

Με την πρώτη ματιά, τα δεδομένα PRODES και UMD φαίνεται να δείχνουν διαφορετικές τάσεις για το 2021: Το PRODES δείχνει αύξηση 22% στην απώλεια δασών κατά την τελευταία περίοδο αναφοράς (Αύγουστος 2020-Ιούλιος 2021) ενώ η UMD παρουσιάζει μείωση 6% στην απώλεια πρωτογενών δασών στον Αμαζόνιο για τον Ιανουάριο-Δεκέμβριο 2021. Ωστόσο, τα νέα δεδομένα πυρκαγιάς μας επιτρέπουν να φιλτράρουμε τις απώλειες λόγω πυρκαγιάς από τα δεδομένα του UMD
επιτρέποντας μια δικαιότερη σύγκριση αυτών των δύο συνόλων δεδομένων. Κάτι τέτοιο έχει ως αποτέλεσμα πιο συγκρίσιμες εκτιμήσεις των τάσεων απώλειας δασών με την πάροδο του χρόνου, δείχνοντας συγκλίνουσες τάσεις και παρόμοια έκταση απώλειας στα δύο σύνολα δεδομένων. Για το 2021, τα δεδομένα της UMD δείχνουν αύξηση 10% στην απώλεια πρωτογενών δασών χωρίς πυρκαγιά στον Αμαζόνιο, πολύ πιο κοντά στο 22% της PRODES.

PRODES ΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ UMD ΓΙΑ ΤΟΝ AMAZONΙΟ

Οι βελτιώσεις συλλογής δεδομένων με την πάροδο του χρόνου, έχουν ως αποτέλεσμα να προβάλονται κάποιες ασυνέπειες στα δεδομένα πριν από το 2015.
Οι προσαρμογές αλγορίθμων και τα καλύτερα δορυφορικά δεδομένα έχουν βελτιώσει το σύνολο των δεδομένων της απώλειας κάλυψης δέντρων με την πάροδο του χρόνου.
Οι αλλαγές στον αλγόριθμο ανίχνευσης απώλειας κάλυψης δέντρων για τα έτη 2011-2014 και 2015 και μετά και η ενσωμάτωση των δεδομένων Landsat 8 από το 2013 διευκολύνουν τον εντοπισμό αλλαγών μικρότερης κλίμακας, όπως απώλεια λόγω πυρκαγιών, επιλεκτική υλοτομία και μετατόπιση γεωργίας.
Οι διακυμάνσεις στη διαθεσιμότητα δορυφορικών εικόνων σημαίνουν επίσης ότι υπάρχουν ασυνέπειες με την ποιότητα και τον αριθμό των εικόνων που διατίθενται για τη λήψη δεδομένων κάθε χρόνο.

Για να αντιμετωπίσουμε αυτά τα ζητήματα, εμείς:

Εστιάσαμε στην ανάλυσή μας, στις τάσεις γισ μετά το 2015
Αξιολογήσαμε πάντοτε τον κινητό μέσο όρο τριών ετών
Ήμασταν ιδιαίτερα προσεκτικοί σε μέρη όπου κυριαρχεί η γεωργία μικρής κλίμακας, εκεί όπου οι βελτιώσεις των δεδομένων είναι ιδιαίτερα αισθητές, όπως η Κεντρική Αφρική
Περισσότερες βελτιώσεις δεδομένων βρίσκονται σε εξέλιξη έτσι ώστε να εφαρμόσουμε ένα πιο συνεπή αλγόριθμο για όλα τα χρόνια για τα οποία έχουμε δεδομένα – ακόμη και πριν το 2015 – και θα μας βοηθήσουν να αξιολογήσουμε τις μακροπρόθεσμες τάσεις σε αυτά.

Οι προτεινόμενοι νέοι κανόνες θα εγγυώνται ότι τα προϊόντα που αγοράζουν, χρησιμοποιούν και καταναλώνουν οι πολίτες της ΕΕ στην αγορά της ΕΕ δεν συμβάλλουν στην παγκόσμια αποψίλωση και υποβάθμιση των δασών.

Σύμφωνα με την Επιτροπή, ο κύριος μοχλός της αποψίλωσης και της υποβάθμισης των δασών είναι η επέκταση της γεωργικής γης, η οποία συνδέεται με την παραγωγή αγαθών που εισάγει η ΕΕ, όπως σόγια, βοδινό κρέας, φοινικέλαιο, ξύλο, κακάο και καφές, καθώς και ορισμένα από τα παράγωγά τους προϊόντα (δέρμα, σοκολάτα και έπιπλα).

Βάσει του κανονισμού, οι εταιρείες εισαγωγής θα πρέπει να συλλέγουν ακριβή δεδομένα από τον τόπο παραγωγής, για να διασφαλίσουν ότι οι πρώτες ύλες που διακινούνται στην Ευρώπη δεν προέρχονται από εκτάσεις που αποψιλώθηκαν μετά τον Δεκέμβριο του 2020 και δεν παραβιάζουν τους κανόνες της χώρας παραγωγής. Η Επιτροπή θα χρησιμοποιήσει ένα σύστημα συγκριτικής αξιολόγησης για τις χώρες και το επίπεδο κινδύνου υποβάθμισης των δασών που οφείλεται στα βασικά προϊόντα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού.

Σύμφωνα με τον Επίτροπο Περιβάλλοντος, Βιρτζίνιους Σινκεβίσιους, η αποψίλωση των δασών αντιπροσωπεύει το 11% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και οι νέοι κανόνες αναμένεται να οδηγήσουν στη μείωση περίπου 32 εκατομμυρίων μετρικών τόνων εκπομπών στην ατμόσφαιρα, ετησίως.

Από το 1990 ως το 2020, έχουν καταστραφεί 420 εκατομμύρια εκτάρια δάσους – μια έκταση μεγαλύτερη από την ΕΕ, τονίζει η Επιτροπή.

Το έργο που συζητείται εδώ και 30 χρόνια και μπαίνει σε πορεία υλοποίησης εκτιμάται πως θα προκαλέσει μεγάλες αρνητικές επιπτώσεις σε μια περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους και θα αλλοιώσει την εικόνα του παραθαλάσσιου μετώπου από τον Βόλο προς το Πήλιο αλλά και περιοχών του ίδιου του ορεινού όγκου.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται από ειδικούς με τους οποίους επικοινώνησε το Libre, με τον τρόπο που προωθείται το συγκεκριμένο έργο υπάρχει κίνδυνος να συμβούν τα εξής:

” Δεδομένου ότι πρόκειται για υπερυψωμένο δρόμο, όλες οι ανάντη υδάτινες απορροές θα εγκλωβιστούν στην πάνω πλευρά του με αποτέλεσμα πολύ σύντομα να λιμνάσει η περιοχή. Αντιθέτως, στην κάτω πλευρά (του δρόμου) είναι σίγουρη η μακροχρόνια αλάτωση των εδαφών, δεδομένου ότι οι απορροές των βρόχινων νερών δεν θα εξαπλώνονται, όπως σήμερα.
Θα συγκεντρώνονται σε αποδέκτες, από όπου θα γίνεται η απορροή τους στη θάλασσα μέσω συγκεκριμένων διαδρομών (κυρίως ρευμάτων).
Η πεζή πρόσβαση από την επάνω πλευρά του δρόμου στην κάτω απαιτεί πορεία κατ’ ελάχιστον ενάμισι χιλιομέτρου. Μεγάλες άνευ λόγου διαδρομές για τους κατοίκους και τους επισκέπτες…

Αποκόπτονται-εκριζώνονται, όπως προαναφέρεται, περί τα 6.000 καρποφόρα δέντρα, τα περισσότερα ελαιόδεντρα, ορισμένα από τα οποία ηλικίας άνω των 200 ετών…

Οι αρνητικές επιπτώσεις στην Εθνική και τοπική Οικονομία σημαντικές.
Συναφείς και οι αρνητικές επιπτώσεις στους Δευτερογενή και Τριτογενή Τομέα.
Αλλάζει εντελώς η λειτουργία της ήπιας διέλευσης στο Πεδινό Τμήμα του Κεντρικού Πηλίου.”

Το ιστορικό του έργου

Το 1992 (18-6) υπογράφηκε η πρώτη σύμβαση για Γραφείο Μελετών, προκειμένου να μελετηθεί Νέο Οδικό Τμήμα του κυκλώματος Πηλίου (τριτεύον Εθνικό Οδικό Δίκτυο),για να αποτελέσει Παράκαμψη των οικισμών Αγριάς, Κάτω – Άνω Λεχωνίων κατά σειρά. Επιλογή  ανάμεσα σε δύο λύσεις: ημιορεινή (πάνω από τους οικισμούς και προς το βουνό) και πεδινή (κάτω από τους οικισμούς και προς τη θάλασσα). 

Επελέγη η δεύτερη… Αφορούσε πλήρως  υπερυψωμένη στο σύνολό της σχεδόν οδό σε μέση στάθμη 4,50 μ. πάνω από το έδαφος σε όλη την πεδινή ζώνη διέλευσης Αγριάς- Κάτω, Άνω Λεχωνίων-Μαλακίου με ασφαλτικό οδόστρωμα πλάτους 8 μέτρων. Εγκρίθηκε το 1993 από το ΥΠΕΧΩΔΕ.

Της ίδιας μελέτης (για υπερυψωμένη οδό) εγκρίθηκαν και οι περιβαλλοντικοί όροι (ΥΠΕΧΩΔΕ 1996). Ύστερα από πολλές αντιδράσεις, λαϊκές συνελεύσεις, αποφάσεις τοπικών φορέων κ.τ.λ., τα αρμόδια όργανα αποφάσισαν νέα μελέτη.

Κατέβασαν την στάθμη του δρόμου σε σχεδόν επιεδάφια μορφή (ένα με ενάμισι μέτρο υπερύψωση).  Όμως κλειστού, πλήρως περιφραγμένου τύπου με παράπλευρες οδούς εξυπηρέτησης  (2004 Περιφέρεια Θεσσαλίας). Για την υποστήριξή  της ανέθεσαν νέα  Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Μ.Π.Ε. το 2005, με προθεσμία ισχύος της (της Μ.Π.Ε.) 31 Δεκεμβρίου του 2005. 

Υπενθυμίζεται ότι  την ίδια χρονιά  (2005) έγινε η αποδοχή της συνθήκης AARHUS από την χώρα μας.

Αυτή την Μ.Π.Ε.  (του  2005) εκπρόθεσμα (σχεδόν ενάμιση χρόνο μετά) την ενέκριναν. Δηλαδή την  Μ.Π.Ε. του 2005 ενέκριναν το 2007.

Ένα χρόνο μετά (2008) έστειλαν για ενημέρωση- έγκριση (συνθήκη AARHUS) την ίδια Μ.Π.Ε. (του 2005  – 2007 έγκρισης) προς την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Μαγνησίας.                                     

Τα κορυφαία όργανα της Μαγνησίας, το Νομαρχιακό Συμβούλιο της Αυτοδιοίκησης Μαγνησίας και το ΤΕΕ Μαγνησίας τοποθετήθηκαν.

Το πρώτο με ομόφωνη απόφαση απέρριψε και επέστρεψε την Μ.Π.Ε. 2005, τασσόμενο υπέρ της Ημιορεινής Χάραξης (ίδετε αρχή του παρόντος) σύμφωνα με όλες τις προηγηθείσες αποφάσεις.

Το δεύτερο ομοίως, με μεγάλη πλειοψηφία αποφάσισε υπέρ της Ημιορεινής.

Τα επόμενα χρόνια ακολούθησαν συνεχείς τροποποιήσεις της προαναφερόμενης μελέτης και των αντίστοιχων Μ.Π.Ε. χωρίς AARHUS.

Η διαδικασία ολοκληρώθηκε το 2017 επί υπουργίας κ. Σπίρτζη, όπου η οδός, όπως είχε καταλήξει μέχρι τότε, ονοματίσθηκε Τριτογενής Εθνικός Δρόμος περίκλειστος, φραγμένος, με δύο παράπλευρους δρόμους, σε μήκος επτά περίπου χιλιομέτρων, όσο και το μήκος της περιοχής εν μέρει δομημένης και στο περισσότερο αγροτικής πολύ υψηλής παραγωγικότητας.

Ακολούθησε η Περιφέρεια Θεσσαλίας με τη συνημμένη προαναφερόμενη Προκήρυξή της.

Τον παρελθόντα Μάρτιο του 2021  προκήρυξε τον διαγωνισμό, που αφορά μελέτη- συμπλήρωμα όλων των προηγουμένων. Αυτή είναι συνοπτικά η ‘’ιστορία ‘’ μελέτης 29 σχεδόν χρονών (1992 -2021).

Επιπτώσεις του σχεδιαζόμενου επί τριάντα σχεδόν συναπτά έτη έργου

Η κατασκευή ενός κλειστού δρόμου ταχείας κυκλοφορίας με τις παράπλευρες οδούς του, ο οποίος θα τέμνει την πεδιάδα της Αγριάς, Κάτω-Άνω Λεχωνίων και Μαλακίου από το ένα έως το άλλο άκρο της (5,5 χιλιόμετρα περίπου πεδινή διέλευση), θα επιφέρει σοβαρές  περιβαλλοντικές και οικονομικές επιπτώσεις στην περιοχή και στους κατοίκους της. 

Συγκεκριμένα,

Η κατασκευή του δρόμου στην πεδιάδα, η οποία καλύπτεται από καλλιέργειες ελαιών, οπωροκηπευτικών και ανθοκομικών,  προϋποθέτει την αποψίλωση χιλιάδων δέντρων (περίπου 6.000), η οποία θα οδηγήσει στην υποβάθμιση της ποιότητας του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας της περιοχής. 

Αξίζει να σημειωθεί ότι η πρώτη μελέτη αποτύπωσης(1997) απέκρυψε υπάρχοντα σπίτια στην περιοχή, με αποτέλεσμα να μη φαίνεται στα σχέδια ότι η περιοχή είναι κατοικημένη, ενώ συμβαίνει το αντίθετο. Έτσι, δεν είναι αμελητέα η βλάβη, που προκαλείται σε σπίτια πολιτών, καθώς ο εν λόγω δρόμος πρόκειται να διέλθει μέσα από αυτά ή τις αυλές τους. 

Ο δρόμος θα αποκόψει τη λειτουργία των υδάτινων πόρων, που εξυπηρετούν τον πρωτογενή τομέα, και θα διαταράξει ανεπανόρθωτα τη λειτουργία του τριτογενούς τομέα, που δραστηριοποιείται στην περιοχή. Το κόστος κατασκευής του δρόμου είναι δυσανάλογα μεγάλο, χωρίς ουσιαστικό όφελος. Δεν είναι δυνατόν για λίγες μέρες το χρόνο αυξημένης κίνησης αυτοκινήτων στην περιοχή να προγραμματίζεται ένα έργο τέτοιων διαστάσεων. Άλλωστε, αν κάτι, εκτός των άλλων, χαρακτηρίζει το Πήλιο, είναι η ποιότητα και ηρεμία του τοπίου του βουνού των Κενταύρων ! Πρόσθετα 

Πρόκειται, όπως προαναφέρεται, για απόλυτα φραγμένη οδό, με μεταλλικούς φράχτες προστασίας εκατέρωθεν, και παράπλευρες οδούς.

Πουθενά στο οδικό δίκτυο Πηλίου, όπου το γνωστό κύκλωμα ανήκει στην ίδια κατηγορία (τριτογενές), υπάρχει παρόμοια κλειστή οδός με εκατέρωθεν παράδρομους.

Η πιθανότητα να υπάρχει αντίστοιχο σε ολόκληρη  τη χώρα μηδαμινή. Παράγεται οδός  με ταχύτητα χάραξης 80 χλμ., στην πράξη υπέρ τα 100, για ένα τμήμα μόλις  επτά (7) χιλιομέτρων, όταν στο υπόλοιπο οδικό δίκτυο του Πηλίου συνολικού μήκους εκατόν είκοσι (120) χιλιομέτρων περίπου οι ταχύτητες κατ’ ελάχιστον υπερβαίνουν τα εξήντα (60) χιλιόμετρα.

Δεν λαμβάνεται υπόψη η σχεδόν πλήρης διακοπή  (τρείς κόμβοι στην πεδινή ζώνη) των σημερινών εγκάρσιων λειτουργιών  (διάταξη Βορρά Νότου) σε όλους τους παραγωγικούς τομείς με απόλυτη ιδιαιτερότητα στον  πρωτογενή. Διακόπτεται  κάθε ένθεν κακείθεν της οδού λειτουργία των φυσικών πόρων, όσο και των συναφών δραστηριοτήτων.

Χαρακτηριστική η περίπτωση αγρότη, του οποίου το αγρόκτημα ενιαίας σήμερα λειτουργίας αποκόπτεται σε δύο τεμάχια. Αποτέλεσμα: θα πρέπει να μετακινείται σε απόσταση υπέρ του ενάμισι χιλιομέτρου, για να παρακολουθεί και ασκεί την καλλιέργεια.

Δεδομένου ότι πρόκειται για υπερυψωμένο δρόμο, όλες οι ανάντη υδάτινες απορροές  θα εγκλωβιστούν στην πάνω πλευρά του με αποτέλεσμα πολύ σύντομα να λιμνάσει η περιοχή. Αντιθέτως, στην κάτω πλευρά (του δρόμου)  

είναι σίγουρη η μακροχρόνια αλάτωση των εδαφών, δεδομένου ότι οι απορροές των βρόχινων νερών δεν θα εξαπλώνονται, όπως σήμερα.

Θα συγκεντρώνονται σε αποδέκτες, από όπου θα γίνεται η απορροή τους στη θάλασσα μέσω συγκεκριμένων διαδρομών (κυρίως ρευμάτων).

Η πεζή πρόσβαση από την επάνω πλευρά του δρόμου στην κάτω απαιτεί πορεία κατ’ ελάχιστον ενάμισι χιλιομέτρου. Μεγάλες άνευ λόγου διαδρομές για τους κατοίκους και τους επισκέπτες…

Αποκόπτονται-εκριζώνονται, όπως προαναφέρεται, περί τα 6.000 καρποφόρα δέντρα, τα περισσότερα ελαιόδεντρα, ορισμένα από τα οποία ηλικίας άνω των 200 ετών…

Οι αρνητικές επιπτώσεις στην Εθνική και τοπική Οικονομία σημαντικές.

Συναφείς και οι αρνητικές επιπτώσεις στους Δευτερογενή και Τριτογενή Τομέα.

Αλλάζει εντελώς η λειτουργία της ήπιας διέλευσης στο Πεδινό Τμήμα του Κεντρικού Πηλίου.       

Παράγεται νέα θεώρηση των χρήσεων γης και λειτουργιών σε ένα από τα ωραιότερα τμήματα της χώρας  παρά  τις Νέες Ευρωπαϊκές Αποφάσεις για την προστασία του Περιβάλλοντος. 

Oι προτάσεις

Βασική αρχή των προτάσεών μας είναι οι μικρού μεγέθους επεμβάσεις με κύριο χαρακτηριστικό τις όσο δυνατόν μικρότερες επιπτώσεις, τα μικρότερα κατασκευαστικά μεγέθη με καλύτερη αξιοποίηση  των υφιστάμενων λειτουργιών. Λαμβάνοντας υπόψη τις νέες οδηγίες και αναθεωρήσεις των ευρωπαϊκών προτύπων για την προστασία του περιβάλλοντος.

Στις συγκεκριμένες περιοχές διέλευσης της νέας οδού προτείνονται:

Περιοχή τέως Δήμου Αγριάς.

Διατήρηση των υφιστάμενων υποδομών με βελτίωση της λειτουργίας κυρίως των σημείων αναμονής των οχημάτων (φανάρια) και αστυνόμευση-διαχείριση των ολίγων ημερών αιχμής της θερινής περιόδου.

Περιοχή πρώην Κοινοτήτων Αγίου Λαυρεντίου-Κάτω Λεχωνίων.

Κατασκευή δύο γεφυρών στον χείμαρρο Βρύχωνα, μικρού μεγέθους (σημεία σε επαφή με την υφιστάμενη κατάντη  αριστερά του χειμάρρου οδό). Θέσεις: 1^η..Εξοδος οικισμού Κάτω Λεχωνίων άνωθεν γηπέδου και…2^η..Είσοδος Οικισμού Αγίου Μηνά.

Μεγέθη γεφυρώσεων κατά πολύ μικρότερα της προβλεπόμενης στην μελέτη της Περιφέρειας. 

Κατασκευή παρόχθιου δρόμου κατάντη δεξιά της σημερινής οδικής γέφυρας του  Εθνικού Δρόμου του Πηλίου(περιοχή πρώην  κοινότητος Αγίου Λαυρεντίου).Μέσω   των προαναφερόμενων γεφυρών επιτυγχάνεται ευρύτερα σύνδεση των οικισμών των Κάτω Λεχωνίων (Κεντρικού εκατέρωθεν της προαναφερόμενης Εθνικής Οδού και του Αγίου Μηνά στην παραλιακή ζώνη) με την σημερινή Εθνική δυτικά του χειμάρρου Βρύχωνα. Αρχή του παρόχθιου αυτού η σύνδεσή του  με συλλεκτήρα συνδετήριο με την σημερινή Εθνική οδό (δείτε πιο κάτω). Πέρας η θαλάσσια ζώνη και ευρύτερα η περιοχή Σουτραλί Αγριάς στα δυτικά (δεξιά του Βρύχωνα) και Κάτω Λεχωνίων (Κάτω ζώνη των οικισμών του –Θαλάσσιο μέτωπο αριστερά του Βρύχωνα).

Η σύνδεση  της προαναφερόμενης (Δυτικής παρόχθιας του Βρύχωνα)με την Εθνική προτείνεται στο ύψος της προβλεπόμενης από τη μελέτη ζώνη (Περιοχή λουλουδάδικων- Παλαιών Ψυγείων Αλεξόπουλου)… Τύπος και διάταξη (μονής ή διπλής  κατεύθυνσης) και μορφής των κόμβων προς διερεύνηση.

 Περιοχή Άνω Λεχωνίων-Πλατανιδίων – Μαλακίου Αγίου Βλασίου:

Λόγω των ειδικών συνθηκών διαχείρισης της περιοχής δεν είναι δυνατή προς το παρόν η διερεύνηση επεμβάσεων πριν την διαχείριση και οριστικοποίηση (των επεμβάσεων)στην ζώνη Μαλάκι- Αγίου Γεωργίου Νηλείας (Περιοχή Παραλία Μαλακίου-ΚΑΑΥ), της οποίας οι επιλογές πρέπει να προηγηθούν λόγω και της εγγύς γραμμής του τραίνου του Πηλίου και των γεφυρών του…εκτός των άλλων….

Παρατήρηση 1: Για τον επί χάρτου  προσδιορισμό των επεμβάσεων παραμένουμε στην διάθεσή σας.Παρατήρηση 2: Όλες οι κατασκευές θα έχουν δημοτικό χαρακτηρισμό, για να είναι πλήρης η αποζημίωση των πληττόμενων.

Η χάραξη του έργου, όπως περιγράφεται στην δημοπράτηση

Η δημοπράτηση του έργου- Τι αναφέρει:

Δημοπρατείται από την Περιφέρεια Θεσσαλίας η μελέτη για την ολοκλήρωση της Περιφερειακής οδού Βόλου «Τμήμα παράκαμψη Αγριάς-Μαλάκι και της αντιπλημμυρικής προστασίας Αγριάς», προϋπολογισμού 977.353,06 ευρώ. Η μελέτη χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων της Περιφέρειας Θεσσαλίας.

Ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας Κώστας Αγοραστός δήλωσε: «Λίγους μήνες μετά την μεταβίβαση της αρμοδιότητας, δημοπρατούμε τη μελέτη για την ολοκλήρωση της Περιφερειακής οδού Βόλου που επιπλέον συμβάλλει στην αντιπλημμυρική θωράκιση της Αγριάς. Ευχαριστώ τον Υπουργό Κώστα Καραμανλή για την εμπιστοσύνη και τη διορατικότητα του. Ευχαριστώ τους Γενικούς Γραμματείς Δημήτρη Σκάλκο και Χρήστο Τριαντόπουλο που συνέβαλαν ώστε να εντάξουμε τη μελέτη στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Με ταχύτητα, ρυθμό, απλοποίηση και αυτοματισμό ενεργειών φτάνουμε σε αποτελέσματα που βελτιώνουν τη ζωή των ανθρώπων. Σχεδιάζουμε και δρομολογούμε έργα που δημιουργούν θέσεις εργασίας και φέρνουν χρήμα στην τοπική, πραγματική οικονομία».

Το ιστορικό

Η μελέτη «Ολοκλήρωση μελετών στο οδικό κύκλωμα Πηλίου : Τμήμα παράκαμψη Αγριάς -Αφέτες» εκπονήθηκε από τη Δ/νση Οδικών Υποδομών ( ΔΟΥ ) του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών με σύμβαση από 21-07-2010 και ολοκληρώθηκε τμηματικά στις 04-11-2016 & 21-02-2017.

Κατόπιν αιτήματος της Περιφέρειας Θεσσαλίας για τη διερεύνηση της ωριμότητας της παραπάνω μελέτης για την κατασκευή του έργου, με έγγραφο της Δ.Ο.Υ , παραδόθηκε η παραπάνω μελέτη το καλοκαίρι του 2020 .

Η Δ/νση Τεχνικών Έργων Περιφέρεια Θεσσαλίας αφού μελέτησε την εγκεκριμένη μελέτη ως προς το αντικείμενο και την πληρότητα της, διαπίστωσε ότι για να έχει τη δυνατότητα -ωριμότητα κατασκευής απαιτείται η δημοπράτηση νέας μελέτης προϋπολογισμού 977.353,06 για το Τμήμα Παράκαμψη Αγριάς – Μαλάκι , για την οποία εξασφαλίστηκε η παραπάνω πίστωση για την έναρξη της διαδικασίας δημοπράτησης για την ανάθεση εκπόνησης της μελέτης.

Αντικείμενο της μελέτης

Αναλυτικά το φυσικό αντικείμενο της υπό δημοπράτησης μελέτης για το Τμήμα Παράκαμψη Αγριάς -Μαλάκι περιλαμβάνει :

• Επικαιροποίηση – τροποποίηση μελέτης Οδοποιίας στο οδικό τμήμα Παράκαμψη Αγριάς, μήκους 3,00 km, ενιαίας επιφάνειας κυκλοφορίας, μίας λωρίδας ανά κατεύθυνση με ΛΠΧ με παράπλευρο δίκτυο εκατέρωθεν.

• Περιλαμβάνεται η μελέτη τεσσάρων ισόπεδων τρισκελών κόμβων και ενός ισόπεδου τετρασκελή κόμβου, για τη σύνδεση με την Αγριά.

• Νέα μελέτη Κτηματολογίου σε μήκος 3,00 χλμ και Συμπλήρωση – Επικαιροποίηση Κτηματολογίου στο τμήμα Παράκαμψη Αγριάς – Μαλάκι, μήκους 6,485 χλμ.

• Ολοκλήρωση μελετών Τεχνικών έργων (αφορά τρία Τεχνικά γεφύρωσης ποταμών και δύο Τεχνικά Κάτω Διαβάσεων) και

• Υδραυλική μελέτη αποχέτευσης-αποστράγγισης για την αντιπλημμυρική προστασία της Αγριάς, με κατασκευή τάφρου ανάντη.

Σκοπιμότητα

Η μελέτη του συγκεκριμένου οδικού τμήματος Παράκαμψης Αγριάς έως Μαλάκι, αποτελεί τμήμα της Εθνικής Οδού Κυκλώματος Πηλίου και συνέχεια του ήδη κατασκευασμένου τμήματος της Περιφερειακής οδού Βόλου.

Η ολοκλήρωση της μελέτης της Παράκαμψης Αγριάς – Μαλάκι, θα αποσυμφορήσει σημαντικά τα Δ.Δ. Αγριάς και Άνω και Κάτω Λεχωνίων από την αυξημένη κίνηση λόγω της διαμπερούς κυκλοφορίας, ενώ ταυτόχρονα θα συμβάλλει τα μέγιστα στην αύξηση της οδικής ασφάλειας των χρηστών της οδού με την παράλληλη μείωση του χρόνου ταξιδιού των διερχομένων από τα παραπάνω Δημοτικά Διαμερίσματα. Επιπλέον, θα συμβάλλει στη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, κυρίως από τα βαρέα και βραδυπορούντα οχήματα, εξ’ αιτίας της χρήσης της υφιστάμενης εθνικής οδού, η οποία διέρχεται μέσω των Δ.Δ. και επιβάλει συχνά σταμάτημα και επανεκκίνηση των οχημάτων. Παράλληλα θα εξυπηρετήσει ταχύτερα και ασφαλέστερα τις τοπικού και υπερτοπικού ενδιαφέροντος κυκλοφοριακές ανάγκες της περιοχής.

Ο οδικός άξονας χαρακτηρίζεται: α) από υψηλό αριθμό καθημερινών μετακινήσεων οικιστών των Δ.Δ. Αγριάς, Άνω και Κάτω Λεχωνίων και των υπολοίπων Δ.Δ. του Νοτίου και Ανατολικού Πηλίου προς την πόλη του Βόλου και αντιστρόφως, β) από σημαντικό φόρτο επισκεπτών καθώς η περιοχή παρουσιάζει μεγάλο τουριστικό ενδιαφέρον και γ) από έντονη παρόδια δόμηση εγκαταστάσεων εμπορικού, βιοτεχνικού αλλά και αγροτικού χαρακτήρα με πρόσβαση στην υφιστάμενη που επιβάλλει την κατασκευή παραπλεύρων οδών.

Η υπάρχουσα κατάσταση της οδού δεν ανταποκρίνεται στους σημερινούς κυκλοφοριακούς φόρτους, ούτε και στους νέους κανονισμούς περί μελετών οδοποιίας. Η ανάγκη συνεπώς κατασκευής της νέας οδού είναι επιτακτική ώστε να αποφορτιστεί το τμήμα της υφιστάμενης Εθνικής Οδού και να βελτιωθεί η εξυπηρέτηση της διαμπερούς κυκλοφορίας με ταχύτητα και ασφάλεια χωρίς να επιβαρύνει τον αστικό ιστό των Δ.Δ.

Το σημαντικό είναι με την ολοκλήρωση της παραπάνω μελέτης πέρα από οδικό έργο είναι και αντιπλημμυρικό, διότι στο αντικείμενο της μελέτης είναι και η μελέτη αντιπλημμυρικής τάφρου ανάντη της αρτηρίας για την προστασία της Αγριάς η οποία πλήττεται από πλημμυρικά φαινόμενα .

Επίσης η Δ/νση Τεχνικών Εργων Περιφέρεια Θεσσαλίας συντάσσει και τεύχη ( προεκτίμηση αμοιβή ) για τη δημοπράτηση και ολοκλήρωση της μελέτης για το τμήμα παράκαμψη Μαλάκι – Αφέτες