Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ αποφάνθηκε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ υπερέβη τις εξουσίες του επιβάλλοντας δασμούς χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου, όπως είχε ανακοινώσει την αποκαλούμενη «ημέρα απελευθέρωσης» τον περασμένο Απρίλιο. Οι δασμοί αυτοί, με διαφορετικά ποσοστά, αφορούσαν δεκάδες χώρες, από τη Συρία και το Λεσότο έως το Ηνωμένο Βασίλειο, την Κίνα, τον Καναδά, το Μεξικό, την Ιαπωνία και κράτη της ΕΕ.

Με ψήφους έξι προς τρεις, το δικαστήριο με συντηρητική πλειοψηφία έκρινε ότι ο νόμος International Emergency Economic Powers Act (IEEPA) του 1977, που χρησιμοποίησε ο Τραμπ για να εφαρμόσει τους δασμούς επικαλούμενος εθνική ανάγκη, «δεν εξουσιοδοτεί τον πρόεδρο να επιβάλλει δασμούς». Η απόφαση επικυρώνει προηγούμενες κρίσεις κατώτερων δικαστηρίων που είχαν χαρακτηρίσει παράνομους τους δασμούς βάσει του IEEPA.

Η αντίδραση του Τραμπ και τα νέα σχέδια για δασμούς

Ο Τραμπ, παρά το πλήγμα στην εμπορική του πολιτική σε περίοδο επιβράδυνσης της οικονομίας, ξεκαθάρισε ότι δεν κάνει πίσω στον «εμπορικό πόλεμο». Λίγες ώρες μετά την απόφαση, σε συνέντευξη Τύπου ανακοίνωσε νέο παγκόσμιο δασμό 10% και διεξαγωγή περαιτέρω «ερευνών» για αθέμιτες εμπορικές πρακτικές με βάση τον νόμο Trade Act of 1974.

Όπως τόνισε ο Αμερικανός πρόεδρος, η απόφαση του δικαστηρίου περιορίζει τις εξουσίες του μόνο ως προς το IEEPA. «Έχουμε άλλους τρόπους, πολλούς άλλους τρόπους», δήλωσε χαρακτηριστικά. Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ πρόσθεσε πως η κυβέρνηση θα εφαρμόσει τους νέους δασμούς αξιοποιώντας άρθρα του Trade Act του 1974, προβλέποντας πως τα έσοδα από δασμούς θα παραμείνουν σχεδόν αμετάβλητα έως το 2026.

Ωστόσο, οι εναλλακτικές νομικές διαδρομές επιβάλλουν περισσότερους περιορισμούς ως προς το ύψος και τη διάρκεια των δασμών αλλά και διαδικαστικές απαιτήσεις όπως έρευνες και ακροάσεις. Η κυβέρνηση σχεδιάζει να εφαρμόσει τον νέο παγκόσμιο δασμό 10% βάσει του άρθρου 122 του Trade Act, που επιτρέπει έως 15% για μέγιστο διάστημα 150 ημερών για τη διόρθωση σοβαρών ελλειμμάτων στο ισοζύγιο πληρωμών.

Άλλα άρθρα απαιτούν έρευνα που να αποδεικνύει πως οι δασμοί είναι αναγκαίοι για λόγους εθνικής ασφάλειας ή αντιμετώπισης αθέμιτων πρακτικών. Ο Τραμπ αναγνώρισε ότι η διαδικασία θα είναι πιο σύνθετη και χρονοβόρα αλλά επέμεινε πως οι δασμοί δεν πρόκειται να σταματήσουν. Σε ερώτηση για τις υφιστάμενες εμπορικές συμφωνίες απάντησε: «Πολλές παραμένουν. Κάποιες όχι, θα αντικατασταθούν με άλλους δασμούς».

Το ετήσιο διάγγελμα για την Κατάσταση της Ένωσης την επόμενη εβδομάδα ίσως αποκαλύψει τα επόμενα βήματα της κυβέρνησης. Εν τω μεταξύ, εταιρείες που έχουν επενδύσει χρόνο και χρήμα για να προσαρμοστούν στους αμερικανικούς τελωνειακούς κανόνες δεν θα αλλάξουν ξανά τις αλυσίδες εφοδιασμού αν δεν ξεκαθαριστεί το μακροπρόθεσμο σχέδιο.

Ο Ρίτσαρντ Ράμπελοου, διευθυντής διεθνούς επιχειρηματικότητας της Make UK, δήλωσε: «Καθώς η κατάσταση εξελίσσεται, οι επιχειρήσεις χρειάζονται σαφείς οδηγίες για την εφαρμογή της απόφασης και πρόοδο στην άρση των υπόλοιπων δασμών στο βρετανικό χάλυβα και αλουμίνιο».

Επιστροφή χρημάτων στους εισαγωγείς;

Τα έσοδα από τους περσινούς δασμούς εκτιμώνται μεταξύ $240 δισ. και $300 δισ., με το μεγαλύτερο μέρος να το έχουν καταβάλει Αμερικανοί κατασκευαστές και καταναλωτές. Το κόστος για την κυβέρνηση των ΗΠΑ θα ήταν τεράστιο αν υποχρεωνόταν να επιστρέψει τα ποσά στους εισαγωγείς.

Η ανώτερη οικονομολόγος Έριν ΜακΛάφλιν, από τη δεξαμενή σκέψης Conference Board, σημειώνει ότι «πολλές μελέτες δείχνουν πως οι αμερικανικές εταιρείες έχουν πληρώσει το 90% αυτού του ποσού», μεγάλο μέρος του οποίου μετακυλίστηκε στους καταναλωτές μέσω αυξήσεων τιμών.

Ακόμη κι αν η κυβέρνηση υποχρεωθεί να επιστρέψει τα χρήματα, αυτό δεν θα συμβεί σύντομα. Ο ανώτατος δικαστής Μπρετ Κάβανο προειδοποίησε ότι η διαδικασία επιστροφής θα είναι «χαοτική». Ο Τραμπ απέκλεισε κάθε ενδεχόμενο άμεσης επιστροφής: «Δεν συζητείται. Θα βρεθούμε στα δικαστήρια για τα επόμενα πέντε χρόνια».

Δικηγόροι εμπορίου εκτιμούν ότι οι εισαγωγείς πιθανόν τελικά να πάρουν πίσω τα χρήματα – αλλά η διαδικασία θα είναι δύσκολη. Όπως σημειώνει η Tζόις Αντετούτου, συνεργάτης της Vinson + Elkins: «Τα ποσά είναι σημαντικά και τα δικαστήρια θα δυσκολευτούν πολύ».

Η διαδικασία επιστροφής αναμένεται να κριθεί από συνδυασμό της υπηρεσίας τελωνείων των ΗΠΑ (CBP), του ειδικού δικαστηρίου διεθνούς εμπορίου στη Νέα Υόρκη και άλλων κατώτερων δικαστηρίων, σύμφωνα με ενημερωτικό σημείωμα της νομικής εταιρείας Clark Hill.

Αντιδράσεις Ηνωμένου Βασιλείου και ΕΕ

Το βρετανικό Υπουργείο Επιχειρήσεων και Εμπορίου (DBT) ανέφερε ότι η απόφαση δεν επηρεάζει τη συμφωνία προτιμησιακών όρων που διαπραγματεύθηκε το Ηνωμένο Βασίλειο σε χάλυβα, αυτοκίνητα (10% αντί 27,5%) και φαρμακευτικά προϊόντα (μηδενικοί δασμοί έναντι 15% στην ΕΕ).

«Το Ηνωμένο Βασίλειο απολαμβάνει τους χαμηλότερους αμοιβαίους δασμούς παγκοσμίως και αναμένουμε ότι αυτό θα συνεχιστεί υπό οποιοδήποτε σενάριο», δήλωσε εκπρόσωπος του DBT. «Θα συνεργαστούμε με την κυβέρνηση των ΗΠΑ ώστε να κατανοήσουμε πώς η απόφαση θα επηρεάσει τους βρετανικούς και διεθνείς δασμούς».

Ο εκπρόσωπος εμπορίου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Όλοφ Γκιλ, δήλωσε ότι εξετάζουν προσεκτικά την απόφαση. «Οι επιχειρήσεις στις δύο πλευρές του Ατλαντικού βασίζονται στη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα. Συνεχίζουμε να στηρίζουμε τη μείωση των δασμών», πρόσθεσε.

Η Γερμανική Συνομοσπονδία Βιομηχανιών (BDI) χαρακτήρισε την απόφαση «ισχυρό μήνυμα υπέρ μιας τάξης εμπορίου βασισμένης σε κανόνες».

Καμία «μαγική λύση»

Η γαλλική ένωση καλλυντικών FEBEA, η οποία έχει ως μέλη εταιρείες όπως η L’Oreal, δήλωσε «πολύ επιφυλακτική» σχετικά με την απόφαση του αμερικανικού Ανώτατου Δικαστηρίου, τονίζοντας ότι θα παρακολουθεί πώς θα αντιδράσει η κυβέρνηση των ΗΠΑ, όπως με επιβολή πιθανών νέων δασμών.

«Είμαστε όλοι συνηθισμένοι στις ανατροπές και στα στριφογυρίσματα σε αυτό το θέμα των τελωνειακών δασμών», δήλωσε ο γενικός γραμματέας της FEBEA, Εμανουέλ Γκισάρ.

Ο Μασιμιλιάνο Τζιανσάντι, πρόεδρος της ιταλικής ένωσης αγροτών Confagricoltura, δήλωσε ότι η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ «καταργεί ολόκληρη τη νομική βάση» για τους δασμούς του Τραμπ, αλλά προειδοποίησε ότι περιπλέκει τα πράγματα για εξαγωγείς ακριβώς τη στιγμή που προσαρμόζονταν στους αμερικανικούς δασμούς.

«Όλα αυτά δημιουργούν έντονη αστάθεια σε μια περίοδο που χρειαζόμαστε βεβαιότητα και έχουμε ξεκινήσει μια διαδικασία μαζί με τους Αμερικανούς εισαγωγείς μας», είπε.

Στην Ιρλανδία, οι εξαγωγείς ουίσκι περιμένουν να δουν τι θα συμβεί στη συνέχεια πριν αναλάβουν δράση, δήλωσε ο Όιν Ο΄Κάταν, διευθυντής της Ιρλανδικής Ένωσης Ουίσκι, προσθέτοντας ότι οι πολιτικές διαπραγματεύσεις και η αποκλιμάκωση είναι πιο πιθανό να επιλύσουν τις δασμολογικές προκλήσεις.

«Αυτή δεν είναι μια μαγική λύση για να απαλλαγούμε από τους δασμούς», είπε. «Αυτή είναι απλώς μια ακόμη περιπλοκή, είναι μια ακόμη ανατροπή στην ιστορία».

Κίνδυνος νέας παύσης στη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ;

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν έχει ακόμη επικυρώσει τη συμφωνία που επετεύχθη στη Σκωτία πέρσι και ενδέχεται να την παγώσει ξανά επικαλούμενο νέα νομικά επιχειρήματα. Στο παρελθόν είχε υπάρξει διακοπή λόγω διπλωματικής έντασης σχετικά με απειλές επιβολής δασμών όταν ο Τραμπ επιδίωξε την εξαγορά της Γροιλανδίας.

Tην ερχόμενη Τρίτη, αναμένεται επίσημη ψηφοφορία στην Επιτροπή Διεθνούς Συνεργασίας κι ακολουθεί συνεδρίαση όλων των ευρωβουλευτών στις αρχές Μαρτίου.

Με πληροφορίες από theguardian.com και Associated Press

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επικαλέστηκε τον περασμένο μήνα το νόμο περί αλλοδαπών εχθρών του 1798 για να συλλάβει μετανάστες από τη Βενεζουέλα που κατηγορούνται ότι είναι μέλη της συμμορίας Τρεν δε Αράγουα (Tren de Aragua), πριν τους απελάσει σε φυλακή υψηλής ασφάλειας του Ελ Σαλβαδόρ.

«Η κυβέρνηση έχει εντολή να μην απομακρύνει κανένα μέλος από αυτή την κατηγορία κρατουμένων από τις ΗΠΑ μέχρις ότου υπάρξει νεότερη απόφαση αυτού του Δικαστηρίου», ανέφερε η δικαστική απόφαση.

Η απόφαση αυτή έρχεται σε συνέχεια επείγουσας προσφυγής από δικηγόρους που ειδικεύονται στα ανθρώπινα δικαιώματα προκειμένου να σταματήσουν την απέλαση μεταναστών που αυτή τη στιγμή κρατούνται σε εγκαταστάσεις στο Τέξας.

Η οργάνωση για την προάσπιση των πολιτικών δικαιωμάτων ACLU (American Civil Liberties Union) ανέφερε στην επείγουσα προσφυγή της χθες βράδυ ότι η ομάδα των Βενεζουελάνων που κρατούνται στο Τέξας ενημερώθηκε ότι θα «απελαθούν άμεσα» βάσει του νόμου περί αλλοδαπών εχθρών.

Οι δικηγόροι αρκετών Βενεζουελάνων που έχουν ήδη απελαθεί δήλωσαν ότι οι πελάτες τους δεν είναι μέλη της Tren de Aragua, δεν διέπραξαν κανένα έγκλημα και ότι στοχοποιούνται κυρίως λόγω των τατουάζ που έχουν.

Ο Νόμος περί Αλλοδαπών Εχθρών του 1798 είχε χρησιμοποιηθεί μόνο εν καιρώ πολέμου, ιδίως κατά Ιαπώνων και Γερμανών υπηκόων σε αμερικανικό έδαφος κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Την Τετάρτη, δικαστής στην Ουάσινγκτον δήλωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ «αγνόησε σκοπίμως» την απόφασή του να απαγορεύσει την απέλαση μεταναστών με βάση αυτό τον νόμο, διαπιστώνοντας ότι υπάρχει «εύλογη αιτία» για να κατηγορήσει την κυβέρνηση Τραμπ για ασέβεια προς το δικαστήριο.

Στις 15 Μαρτίου, ο ομοσπονδιακός δικαστής Τζέιμς Μπόσμπεργκ απαγόρευσε στην κυβέρνηση να απελάσει μετανάστες επικαλούμενη αποκλειστικά τον νόμο του 1798.

Το Ανώτατο Δικαστήριο ήρε την απαγόρευση αυτή στις 8 Απριλίου. Έκρινε ωστόσο ότι τα πρόσωπα που απελαύνονται βάσει του νόμου αυτού θα μπορούν να έχουν τη «δυνατότητα αμφισβήτησης» της απομάκρυνσής τους από τη χώρα.

Η ACLU ανέφερε στην προσφυγή της ότι οι μετανάστες στο Τέξας κινδυνεύουν «να απελαθούν από τις ΗΠΑ χωρίς προειδοποίηση ή την ευκαιρία να εισακουσθούν». «Πολλοί άνθρωποι έχουν ήδη μπει σε λεωφορεία, προφανώς με προορισμό το αεροδρόμιο», ανέφερε η οργάνωση.

ΑΠΕ

Ακόμη, το ΑΕΔ έκρινε ότι είναι αναρμόδιο να εκδώσει απόφαση επί της συνταγματικότητας των περικοπών στις επικουρικές συντάξεις του Δημοσίου τομέα για το 11μηνο από 11.6.2015 έως 11.5.2016 που έγιναν με το «νόμο Κατρούγκαλου».

Κατά συνέπεια, μετά την απόφαση του ΑΕΔ, οικονομικές διεκδικήσεις δικαιούνται όσοι συνταξιούχοι του Δημοσίου τομέα είχαν προσφύγει μέχρι 21/7/2020 στα Διοικητικά Δικαστήρια για τις περικοπές στις επικουρικές συντάξεις το 11μηνο από 11.6.2015 έως 11.5.2016.

Αντίθετα, δεν δικαιούνται τις διαφορές οι συνταξιούχοι του Μετοχικού Ταμείου της Τράπεζας της Ελλάδος, για τους οποίους είχε εκδοθεί η απόφαση του Αρείου Πάγου που έκρινε συνταγματικές τις περικοπές τους.

Συγκεκριμένα, το ΑΕΔ στο σκεπτικό της απόφασής του, μεταξύ των άλλων, έκρινε ότι «στερείται σχετικής δικαιοδοσίας, λόγω μη αντιθέσεως μεταξύ της αποφάσεως 1509/ 2023 του Αρείου Πάγου και το 2287 και 2088/ 2015 του ΣτΕ». Και αυτό γιατί «το Συμβούλιο της Επικρατείας, αποφανθέν υπέρ της αντισυνταγματικότητας περιόρισε την κρίση του επί των συνταξιούχων δημόσιων φορέων κοινωνικής ασφαλίσεως, στηριζόμενο στην υποχρεωτικότητα της (επικουρικής) κοινωνικής ασφάλισης και στην συνακόλουθη παροχή της αποκλειστικώς από το κράτος ή από ΝΠΔΔ, έλαβε υπόψη κατά τρόπο καταλυτικό το σωρευτικό αποτέλεσμα της ένδικης περικοπής με το σύνολο των προηγηθεισών, κατά τα έτη 2000 έως 2012, πολλαπλών διαδοχικών νομοθετικών περικοπών των συντάξεων, κρίνοντας -βάσει της ποσότητας και της έντασης αυτών επί της συγκεκριμένης κατηγορίας συνταξιούχων – ότι επιβαλλόταν συνταγματικώς, αλλά δεν εχώρησε η εκπόνηση ειδικής επιστημονικά τεκμηριωμένης μελέτης ως προς την επιρροή της ένδικης ρύθμιση στον πυρήνα του κοινωνικοασφαλιστικού δικαιώματος των εν λόγω συνταξιούχων».

Σύμφωνα με την απόφαση του ΑΕΔ, ο ‘Αρειος Πάγος, «υπό το πρίσμα του νοµικού πλαισίου της παρεχοµένης από την ίδια την Τράπεζα της Ελλάδος, ήτοι από ΝΠΙΔ, επικουρικής ασφαλίσεως των συνταξιούχων της, συνεκτιμώντας µεν τις προηγηθείσες περικοπές συντάξεων, οι οποίες, όµως, δεν αφορούσαν στο σύνολο, και δη στην πλειονότητα, τους συνταξιούχους της Τράπεζας, και λαμβάνοντας, επίσης, υπ’ όψιν ότι, πάντως, το ύψος των πληττόμενων συντάξεων των ασφαλισμένων στην ως άνω Τράπεζα παραµένει υψηλότερο της µέσης κυρίας και επικουρικής συντάξεως του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, έκρινε συνταγµατική την ως άνω διάταξη».

Σε άλλο σημείο, το ΑΕΔ αναφέρει ότι «λόγω ουσιώδους διαφοροποιήσεως του νοµικού και πραγματικού υποβάθρου των υποθέσεων και των αντιστοίχων, φερομένων ως αντίθετων, αποφάσεων του Αρείου Πάγου αφενός και του Συµβουλίου της Επικρατείας αφετέρου, δεν καθίσταται κρίσιμη και αναγκαία για την μία υπόθεση η γενομένη από το άλλο δικαστήριο ερμηνευτική προσέγγιση του ζητήματος της συνταγµατικότητας ή µη της αυτής νομοθετικής διατάξεως και, συνακολούθως, δεν τίθεται ζήτηµα αντιθέσεως, κατ’ άρθρο 100 παρ.1 περ. ε’ του Συντάγµατος, των προαναφερθεισών αποφάσεων των ως άνω Δικαστηρίων».

Λίγο μετά τη μία τα ξημερώματα, τοπική ώρα, αστυνομικοί κλήθηκαν να πάνε στο Δικαστικό Κέντρο Ραλφ. Λ. Καρ Κολοράντο, στο κέντρο του Ντένβερ. Μέσα, είδαν έναν ύποπτο ο οποίος άρχισε να τους πυροβολεί, είπε ένας εκπρόσωπος της αστυνομίας στο τοπικό κανάλι Denver 7, που συνεργάζεται με το τηλεοπτικό δίκτυο ABC.

Οι αστυνομικοί δεν απάντησαν στα πυρά. Ο ύποπτος, τα στοιχεία του οποίου δεν δόθηκαν στη δημοσιότητα, τέθηκε υπό κράτηση περίπου δύο ώρες αργότερα. Τα κίνητρά του παραμένουν άγνωστα και η αστυνομία δεν έχει προς το παρόν ανταποκριθεί στα αιτήματα για περισσότερες διευκρινίσεις.

Στο σημερινό επεισόδιο, ένας αστυνομικός ανακάλυψε ότι μια μικρή φωτιά είχε κατασβεστεί από το σύστημα πυρόσβεσης του κτηρίου. Η αστυνομία δεν αποκάλυψε πώς ξεκίνησε η πυρκαγιά και τι ήταν αυτό που κάηκε. Δεν διευκρίνισε επίσης πώς μπήκε στο κτήριο ο ύποπτος.

Ωστόσο, έγινε γνωστό, ότι έπιασε όμηρο τον άοπλο φύλακα του κτηρίου, του πήρε το κλειδί για τον 7ο όροφο στον οποίο ανέβηκε και άρχισε να πυροβολεί μέσα στα άδεια γραφεία.

Σημειώνεται πως το Ανώτατο Δικαστήριο του Κολοράντο βρέθηκε στο επίκεντρο μιας νομικής διαμάχης αφού αποφάσισε να αποκλείσει τον πρώην πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ από τις προκριματικές εκλογές των Ρεπουμπλικάνων για την ανάδειξη του υποψηφίου τους στις προεδρικές εκλογές του 2024.

Το δικαστήριο έκρινε ότι το Σύνταγμα απαγορεύει σε όσους ενεπλάκησαν σε «στάση ή εξέγερση» να κατέχουν δημόσιο αξίωμα και αυτό ισχύει για τον Τραμπ, επειδή υποστηρικτές του επιτέθηκαν στο Καπιτώλιο στις 6 Ιανουαρίου 2021. Την περασμένη εβδομάδα το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα του Κολοράντο προσέφυγε στο Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ζητώντας την παρέμβασή του.

Οι τοπικές αρχές δεν έχουν διευκρινίσει αν η εισβολή του υπόπτου στο κτήριο σχετίζεται με την υπόθεση κατά του Τραμπ.

Στην Ουάσινγκτον υποστηρικτές και εκπρόσωποι αμερικανικών οργανώσεων υπεράσπισης του δικαιώματος στην άμβλωση, μεταξύ των οποίων οι Women’s March και NARAL Pro-Choice America, συγκεντρώθηκαν στο Κολόμπους Σερκλ για να γιορτάσουν την ήττα ορισμένων πολέμιων της άμβλωσης στις ενδιάμεσες εκλογές του 2022 και για να συσπειρώσουν τους ψηφοφόρους ενόψει των εκλογών για την προεδρία και το Κογκρέσο του ερχόμενου έτους.

Today marks 1 year since Roe v Wade was overturned in the USA.

It created a human rights crisis for people who can get pregnant.

Together, we say:
Abortion is healthcare 💛
Abortion is a HUMAN RIGHT ✊ pic.twitter.com/ELe1Ol1cfG

— Amnesty UK (@AmnestyUK) June 24, 2023

Παράλληλα σε άλλο σημείο της αμερικανικής πρωτεύουσας, στο Μνημείο Λίνκολν, οργανώσεις κατά των αμβλώσεων, μεταξύ των οποίων η Students for Life America, συγκεντρώθηκαν για την “Εθνική Πορεία Εορτασμού της Ημέρας της Ζωής”. Ο πρώην αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Μάικ Πενς, υποψήφιος για το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών για τις προεδρικές του 2024, βρισκόταν μεταξύ των ομιλητών.

“Ποτέ δεν θα επαναπαυθούμε, ποτέ δεν θα υποχωρήσουμε μέχρι να επαναφέρουμε την ιερότητα της ζωής στο επίκεντρο της αμερικανικής νομοθεσίας σε κάθε πολιτεία της χώρας”, δήλωσε χθες ο Πενς σε προεκλογική εκδήλωση για την Άιοβα, την πολιτεία που θα ψηφίσει πρώτη για την ανάδειξη του Ρεπουμπλικανού υποψηφίου που θα διεκδικήσει την αμερικανική προεδρία.

Forcing someone to carry a pregnancy, for whatever reason, is a grotesque violation of human rights. Abortion is a human right. pic.twitter.com/3Ajz0T4vqv

— Amnesty International USA (@amnestyusa) June 24, 2023

Στο Σάρλοτ, στη Βόρεια Καρολίνα, πλήθος φώναζε το σύνθημα “άλλα τέσσερα χρόνια” καθώς η Δημοκρατική αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Κάμαλα Χάρις εκφωνούσε ομιλία υπέρ μιας εθνικής νομοθεσίας για την προστασία του δικαιώματος στην άμβλωση. Νέος νόμος που υποστηρίζεται από τους Ρεπουμπλικανούς τίθεται σε ισχύ στη Βόρεια Καρολίνα την 1η Ιουλίου. Αυτός μειώνει το νόμιμο περιθώριο για τις αμβλώσεις από τις 20 εβδομάδες κύησης που ήταν μέχρι τώρα στις 12.

“Ξέρουμε ότι η μάχη αυτή δεν θα κερδηθεί πραγματικά έως ότου διασφαλίσουμε αυτό το δικαίωμα για κάθε Αμερικανίδα, κάτι το οποίο σημαίνει τελικά ότι το Κογκρέσο των ΗΠΑ πρέπει να επαναφέρει αυτό που αφαίρεσε το Ανώτατο Δικαστήριο”, σημείωσε η Χάρις αναφερόμενη στο δικαίωμα στην άμβλωση.

In the year since the Supreme Court dismantled Roe v. Wade, the quiet college town of Carbondale, Illinois, came to symbolize the shifting map of U.S. abortion access. https://t.co/d746XATsbO pic.twitter.com/WDysBF2Cb3

— USA TODAY (@USATODAY) June 25, 2023

Στις 24 Ιουνίου του 2022 το Ανώτατο Δικαστήριο ακύρωσε την απόφασή του το 1973 στην υπόθεση “Ρόου εναντίον Γουέιντ” που διασφάλιζε από τότε το δικαίωμα των Αμερικανίδων στην άμβλωση σε ομοσπονδιακό επίπεδο.

Μετά την απόφαση του 2022 αφέθηκε στην διακριτική ευχέρεια των πολιτειών να νομοθετούν σχετικά με το θέμα αυτό και περίπου 20 από αυτές επέβαλαν στη συνέχεια απαγόρευση ή σημαντικούς περιορισμούς στις αμβλώσεις. Άλλες υιοθέτησαν αντιθέτως νέες εγγυήσεις για το δικαίωμα των γυναικών στην άμβλωση.

Αυτή ήταν μια απόφαση με “καταστροφικές” συνέπειες για την υγεία των γυναικών, κατήγγειλε την Παρασκευή ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν.

One year after the fall of Roe v. Wade, MAGA Republicans are bragging about their extreme stances on abortion – and promising to go even further by signing a national ban.

We must do everything we can to stop their dangerous agenda and defend our reproductive freedom. pic.twitter.com/8Kg7Kkf2Xu

— Priorities USA (@prioritiesUSA) June 24, 2023

“Οι πεποιθήσεις μου δεν θα πρέπει να περιορίζουν τα δικαιώματά σας” και “σώμα μου, επιλογή μου” ήταν μερικά από τα συνθήματα που αναγράφονταν σε πανό στη συγκέντρωση υπέρ του δικαιώματος στην άμβλωση που έγινε χθες στην ομοσπονδιακή πρωτεύουσα.

Το ζήτημα αυτό αναμένεται να παραμείνει κεντρικό στους προεκλογικούς αγώνες ενόψει των εκλογών για το Κογκρέσο και την προεδρία των ΗΠΑ το ερχόμενο έτος και οι ακτιβιστές και στις δύο πλευρές χρησιμοποίησαν την χθεσινή ημέρα για να κινητοποιήσουν τη βάση τους και να υπάρξει μεγαλύτερη πολιτική δέσμευση.

Οι 140 ψήφοι υπέρ και οι δύο κατά, άνοιξαν τον δρόμο για την αποπομπή του προέδρου από το δικαστήριο χωρίς να του αφαιρεθεί η ιδιότητα του δικαστή, όπως αναφέρουν τα ουκρανικά ΜΜΕ.

Το Κίεβο έχει εντείνει τις προσπάθειές του να πατάξει τη διαφθορά παρά την εισβολή της Ρωσίας, και αυτό είναι ζωτικής σημασίας για την εκπλήρωση των προϋποθέσεων ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ο Ολεξάντερ Ομελτσένκο, εισαγγελέας στην Ειδική Εισαγγελία κατά της Διαφθοράς (SAPO), δήλωσε ότι ο πρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου συνελήφθη στο πλαίσιο ύποπτου σχεδίου δωροδοκίας.

«Αυτή τη στιγμή, ο πρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου έχει τεθεί υπό κράτηση και λαμβάνονται μέτρα για τον έλεγχο άλλων ατόμων για συμμετοχή σε εγκληματικές δραστηριότητες», δήλωσε ο Ομελτσένκο σε κοινή ενημέρωση με την Εθνική Υπηρεσία Καταπολέμησης της Διαφθοράς της Ουκρανίας (NABU).

Η εν λόγω υπηρεσία έδωσε στη δημοσιότητα φωτογραφία με μεγάλο ποσό σε μετρητά πάνω σε καναπέ και ανέφερε ότι ο πρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου είναι ύποπτος για δωροληψία ύψους 2,7 εκατ. δολαρίων.

Ο κ. Κνιάζεφ ανέλαβε πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Ουκρανίας τον Οκτώβριο του 2021.

Ο επικεφαλής της Εθνικής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Διαφθοράς, Σεμιόν Κριβονός, δήλωσε σήμερα ότι πρόκειται για την μεγαλύτερη υπόθεση σε υψηλό επίπεδο, στην οποία εμπλέκονται ουκρανικές υπηρεσίες που καταπολεμούν τη διαφθορά.

«Δείχνουμε μέσα από πραγματικές υποθέσεις, πραγματικές πράξεις, ποια είναι η προτεραιότητά μας: είναι η κορυφαία διαφθορά, είναι οι εγκληματικές οργανώσεις στα υψηλότερα επίπεδα εξουσίας», είπε.

Ο Κριβονός δήλωσε ότι η δωροδοκία καταβλήθηκε για έκδοση απόφασης υπέρ του χρηματοπιστωτικού ομίλου Finance and Credit, που ανήκει στον επιφανή επιχειρηματία Κονστιαντίν Ζεβάγκο και μπορεί να αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου πίεσης προς το δικαστήριο. Ο Ζεβάγκο αρνήθηκε ότι διέπραξε αδίκημα.

Ο πρόεδρος Ζελένσκι έχει υποσχεθεί επανειλημμένα πως θα πατάξει την κουλτούρα της διαφθοράς και των δωροδοκιών, που θεωρείται ενδημική, ειδικά στον επιχειρηματικό κόσμο και στις κρατικές υπηρεσίες. Ο κ. Ζελένσκι θέλει να δείξει πως η Ουκρανία είναι έτοιμη να αρχίσει ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την ΕΕ. Ελπίζει να εξασφαλίσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση πράσινο φως για την έναρξή τους εντός του 2023.

Μεγάλες κινητοποιήσεις πραγματοποιούνται σε μεγάλες πόλεις των ΗΠΑ, όπως στη Νέα Υόρκη, στην Ατλάντα, το Ντιτρόιτ και το Λος Άντζελες. Οι πολίτες υπερασπίζονται το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, ενώ τονίζουν ότι θα συνεχίσουν να στηρίζουν το δικαίωμα των γυναικών στην επιλογή.

«Τρομερό πλήγμα για τα ανθρώπινα δικαιώματα των γυναικών και την ισότητα των φύλων», χαρακτήρισε την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Ηγέτες συμμαχικών χωρών των ΗΠΑ, όπως ο Καναδάς, η Βρετανία και η Γαλλία εξέφρασαν τη λύπη τους για μια οπισθοδρόμηση με αυτήν την απόφαση που τοποθετεί τις ΗΠΑ ενάντια στο ρεύμα της συντριπτικής πλειοψηφίας των χωρών, ιδιαίτερα των ανεπτυγμένων χωρών.

Τι μπορεί να κάνει ο Μπάιντεν

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν, φαίνεται πως εξετάζει το ενδεχόμενο να λάβει μονομερώς μέτρα για να αντικρούσει την ακραία απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου.

Ο Αμερικανός πρόεδρος, αναζητεί λύσεις μετά την απόφαση, στις οποίες περιλαμβάνονται και μονομερή εκτελεστικά διατάγματα, δήλωσε η εκπρόσωπός του εν πτήσει στο Air Force One που μετέφερε τον αμερικανό πρόεδρο στην Βαυαρία όπου διεξάγεται σήμερα η σύνοδος κορυφής της G7.

Μιλώντας στους δημοσιογράφους, η εκπρόσωπος δεν έδωσε κανένα χρονοδιάγραμμα για την έκδοση αυτών των διαταγμάτων και υποβάθμισε την σημασία τους. «Τίποτε δεν μπορεί να κλείσει την τρύπα που άφησε αυτή η απόφαση…Ο μόνος τρόπος είναι να αναληφθεί δράση από το Κογκρέσο», είπε.

Ωστόσο, η Καρίν Ζαν-Πιερ έσπευσε να διευκρινίσει ότι αν και ο αμερικανός πρόεδρος σχολίασε την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, το σχόλιο αφορούσε την ίδια την απόφαση, η οποία είναι «ακραία». Προφανώς, δεν αμφισβητεί την νομιμότητα του δικαστηρίου και σέβεται το δικαστήριο…, είπε.

«Σε σχέση με την διεύρυνση της σύνθεσης του δικαστηρίου, είναι κάτι με το οποίο ο πρόεδρος δεν συμφωνεί. Δεν είναι κάτι που θέλει να κάνει», διευκρίνισε η εκπρόσωπος.

Επιτροπή ειδικών που συγκροτήθηκε από τον Τζο Μπάιντεν περιήλθε σε αδιέξοδο τον περασμένο Δεκέμβριο σχετικά με το αν θα υποβάλει πρόταση για την μεταρρύθμιση της δομής του Ανωτάτου Δικαστηρίου, περιλαμβανομένης της διεύρυνσης της σύνθεσής του.

Παγκόσμια κατακραυγή

Την ίδια ώρα, έντονες είναι οι αντιδράσεις που εκφράζονται παγκοσμίως για την απόφαση και από τους ηγέτες πολιτικούς. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε ότι η άμβλωση είναι θεμελιώδες δικαίωμα για τις γυναίκες. «Η άμβλωση είναι ένα θεμελιώδες δικαίωμα για όλες τις γυναίκες. Πρέπει να το προστατεύσουμε. Θα ήθελα να εκφράσω την αλληλεγγύη μου σε όλες εκείνες τις γυναίκες των οποίων οι ελευθερίες τέθηκαν σήμερα σε κίνδυνο από το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ», έγραψε ο Μακρόν σε ανάρτηση στο twitter.

Από την πλευρά του, ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον χαρακτήρισε «μεγάλη οπισθοδρόμηση» την απόφαση για την άμβλωση. «Είναι μια πολύ σημαντική απόφαση. Οφείλω να σας πω, νομίζω ότι είναι μια μεγάλη οπισθοδρόμηση», είπε σε συνέντευξη Τύπου στο Κιγκάλι, όπου ο Βρετανός πρωθυπουργός συμμετέχει στη σύνοδο κορυφής της Κοινοπολιτείας.

«Πάντα πίστευα στο δικαίωμα μιας γυναίκας στην επιλογή και εμμένω σε αυτή την άποψη και γι’ αυτό το Ηνωμένο Βασίλειο έχει τους νόμους που το επιτρέπει», τόνισε ο Τζόνσον.

Ο Τζάστιν Τριντό χαρακτήρισε «φρικιαστική» την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ, εκφράζοντας την συμπόνοια του στις γυναίκες που «χάνουν το νόμιμο δικαίωμά τους στην άμβλωση».

«Οι ειδήσεις που έρχονται από τις ΗΠΑ είναι φρικιαστικές. Η καρδιά μου είναι μαζί με τα εκατομμύρια των Αμερικανίδων που τώρα πρόκειται να χάσουν το νόμιμο δικαίωμά τους για άμβλωση», έγραψε ο Τριντό στο Twitter.

«Καμία κυβέρνηση, κανένας πολιτικός ή άνδρας δεν πρέπει να λέει σε μια γυναίκα τι μπορεί και τι δεν μπορεί να κάνει με το σώμα της», είπε.

Την ώρα που παγκόσμιοι ηγέτες καταδικάζουν την απόφαση, κάνοντας λόγο για οπισθοδρόμη, το Βατικάνο την επαινεί. «Οι πολέμιοι των αμβλώσεων θα πρέπει να ανησυχούν για άλλα θέματα που μπορεί να απειλήσουν την ζωή, όπως η εύκολη πρόσβαση στα όπλα, η φτώχεια και οι αυξανόμενοι ρυθμοί της μητρικής θνησιμότητας», έγραψε ο επικεφαλής της διεύθυνσης σύνταξης της Υπηρεσίας Επικοινωνίας του Βατικανού Αντρέα Τορνιέλι. Παράλληλα, η Ποντιφική Ακαδημία για τη Ζωή επαίνεσε σήμερα την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ για τις αμβλώσεις, λέγοντας ότι αυτή «θέτει προκλήσεις σε ολόκληρο τον κόσμο» για ζητήματα ζωής.

Ο οργανισμός αυτός του Βατικανού υπογράμμισε επίσης σε ανακοίνωσή του ότι η υπεράσπιση της ανθρώπινης ζωής δεν μπορεί να περιορίζεται σε ατομικά δικαιώματα, επειδή η ζωή είναι ένα ένα θέμα «ευρείας κοινωνικής σημασίας».

Η ακύρωση του δικαιώματος στην άμβλωση που αποφάσισε σήμερα το αμερικανικό Ανώτατο Δικαστήριο απαντά «στο θέλημα του Θεού», δήλωσε ο Αμερικανός πρώην πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.

Και επισημαίνει: «Είναι ένα σημαντικό βήμα πίσω στον αγώνα για τα δικαιώματα των γυναικών».

Εάν ο 83χρονος Μπρέιερ όντως ανακοινώσει πως αποχωρεί, όπως αναφέρεται στα σχετικά δημοσιεύματα, τότε ο Αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν θα έχει την ευκαιρία να διορίσει στη θέση του κάποιον άλλο νεότερο σε ηλικία αλλά και “φιλικό” προς τους Δημοκρατικούς ήτοι πιο φιλελεύθερο ως προς την ερμηνεία των δικαιωμάτων δικαστή για να τον αντικαταστήσει στο Ανώτατο Δικαστήριο.

Θα ήταν σημαντικό μάλιστα για τους Δημοκρατικούς εάν κάτι τέτοιο μπορούσε να γίνει το συντομότερο δυνατό, όσο ο Μπάιντεν είναι στην εξουσία και αν είναι δυνατόν πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές (midterms) του ερχόμενου Νοεμβρίου οπότε οι Δημοκρατικοί κινδυνεύουν να χάσουν την οριακή πλειοψηφία που έχουν στην Γερουσία. 

Σύμφωνα με το NBC News, ο δικαστής Μπρέιερ αναμένεται να αποχωρήσει τον ερχόμενο Ιούνιο, κλείνοντας έτσι έναν κύκλο συνολικά 27 ετών. Σε ηλικία 83 ετών, ο Μπρέιερ είναι ο μεγαλύτερος από τα συνολικά εννέα μέλη του Ανώτατου Δικαστηρίου μετά τον θάνατο της Ρουθ Μπέιντερ Γκινσμπεργκ. 

Η αποχώρησή του δεν πρόκειται να αλλάξει άμεσα τους πολιτικούς συσχετισμούς στο Ανώτατο Δικαστήριο (6 συντηρητικοί – τρεις φιλελεύθεροι) καθώς και εκείνος θεωρείται φιλελεύθερος. Αυτή τη στιγμή οι Τζον Ρόμπερτς, Σάμουελ Αλίτο, Νιλ Γκόρσατς, Μπρέτ Κάβανο και Έιμι Μπάρετ θεωρούνται ότι ανήκουν στην συντηρητική πλευρά, ενώ Σόνια Σοτομαγιόρ, Μπρέιερ και Έλεν Κάγκαν στην φιλελεύθερη. 

Η απόφασή τους, η τρίτη που αφορά τον συγκεκριμένο νόμο, βασίζεται σε μία παράμετρο της διαδικασίας: σύμφωνα με τους ίδιους, το Τέξας και άλλες Ρεπουμπλικανικές πολιτείες, που εισήγαγαν την προσφυγή, δεν νομιμοποιούνταν να το κάνουν.

Ο νέος Δημοκρατικός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν είχε κρίνει «σκληρή» αυτήν την ύστατη απόπειρα των Ρεπουμπλικανών να ακυρώσουν έναν νόμο, που αποδείχθηκε χρήσιμος, ιδίως κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19.

• Στην αρχική μορφή του, το Obamacare υποχρέωνε όλους τους Αμερικανούς, ακόμη κι εκείνους με καλή υγεία, να συνάψουν μια ασφάλεια, ειδάλλως θα βρίσκονταν αντιμέτωποι με οικονομικές κυρώσεις και ανάγκαζε τις εταιρείες να ασφαλίζουν όλους τους πιθανούς πελάτες, όποια κι αν ήταν η κατάσταση της υγείας τους.

Η μεταρρύθμιση αυτή επέτρεψε να προσφερθεί μια ασφαλιστική κάλυψη υγείας σε 31 εκατομμύρια Αμερικανούς, που δεν διέθεταν έως εκείνη τη στιγμή, όμως οι Ρεπουμπλικανοί θεωρούσαν πάντα την υποχρέωση ασφάλισης, ως κατάχρηση εξουσίας της κυβέρνησης.

Η πρώτη προσφυγή τους στοχοθετούσε επομένως αυτήν την «ατομική εντολή». Το Ανώτατο Δικαστήριο την επικύρωσε το 2012, εκτιμώντας πως οι οικονομικές κυρώσεις θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως φόροι και δικαιολογούσαν την παρέμβαση του κράτους.

Κατά την άφιξή του στον Λευκό Οίκο, ο Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να καταργήσει τον νόμο στο Κογκρέσο, όμως ηττήθηκε. Οι Ρεπουμπλικάνοι βουλευτές κατάφεραν, εντούτοις, να τον τροποποιήσουν το 2017 και μηδένισαν τα πρόστιμα για την έλλειψη ασφάλισης.

Πολλές Ρεπουμπλικανικές πολιτείες προσέφυγαν εκ νέου στη δικαιοσύνη, υποστηρίζοντας πως ο νόμος δεν ισχύει πλέον. Τον Δεκέμβριο του 2018, ένας ομοσπονδιακός δικαστής του Τέξας τους δικαίωσε: «ο ακρογωνιαίος λίθος» του νόμου είχε εξαλειφθεί, ολόκληρος ο νόμος ήταν αντισυνταγματικός, είχε αποφασίσει τότε.

Αυτήν την απόφαση ακύρωσε σήμερα το Ανώτατο Δικαστήριο.

«Δεν διευθετήσαμε το ερώτημα της εγκυρότητας του νόμου, όμως το Τέξας και οι άλλοι ενάγοντες δεν είναι αρμόδιοι για να το θέσουν», έγραψε ο προοδευτικός δικαστής Στίβεν Μπρέγιερ, εξ ονόματος της πλειοψηφίας των συναδέλφων του.