Ωστόσο, το επιχείρημα δεν αντέχει στη λογική και σε μία απλή ματιά στις δημοσκοπικές και πολιτικές συνθήκες. Η μομφή στον Τσίπρα, ακόμα και το υπονοούμενο για κάποιο σκοτεινό σχέδιο έμμεσης ενίσχυσης του Κυριάκου Μητσοτάκη, θα είχαν ίσως κάποιο νόημα εάν απέναντι στο αφήγημα της Ν.Δ για τρίτη θητεία ως “εθνική ανάγκη” ήταν πιθανό να συγκροτηθεί ένα μέτωπο πολιτικών δυνάμεων που θα αμφισβητούσε σαν “ίσος προς ίσο” την συρρικνωμένη αλλά ανθεκτική πολιτική κυριαρχία του πρωθυπουργού.

Η προοπτική περί “προοδευτικού μετώπου” έχει εξανεμιστεί εδώ και καιρό με την επιμονή του ΠΑΣΟΚ περί αυτονομίας και τους αφελείς μικρομεγαλισμούς και τις “υγειονομικές (ιδεολογικές) ζώνες” των μικρότερων κομμάτων της κεντροαριστεράς.

Τη φιλοδοξία του πρώτου ότι μπορεί να νικήσει έστω και με μία ψήφο της Ν.Δ δεν την πιστεύουν ούτε τα στελέχη και οι ψηφοφόροι του, ενώ τελευταία επέστρεψαν ακόμα και τα ήξεις αφίξεις σχετικά με τις μετεκλογικές συμμαχίες ανάλογα με το αποτέλεσμα (τελευταίο κρούσμα η απόκλιση μεταξύ δηλώσεων Δούκα και Γερουλάνου). Εν τω μεταξύ ο ΣΥΡΙΖΑ βυθίζεται στην αναμονή της ίδρυσης του νέου κόμματος του πρώην πρωθυπουργού και η δημοσκοπικά ανύπαρκτη Νέα Αριστερά διαλύεται.

Από την άλλη, εάν ο Τσίπρας –όπως λένε κάποιοι– είναι “sitting duck”, εύκολος και ευάλωτος στόχος, δηλαδή, για τη Ν.Δ, καθώς έχει ήδη ηττηθεί δύο φορές σε εθνικές κάλπες (την δεύτερη με συντριβή), τότε δεν θα έπρεπε να ανησυχεί ούτε την κυβέρνηση ούτε το ΠΑΣΟΚ. Ποιός ασχολείται με πάπιες όταν συγκρούονται στον βάλτο τα βουβάλια της κυβέρνησης και της αξιωματικής αντιπολίτευσης;

Στο συνέδριο της Ν.Δ, ο Νίκος Δένδιας επισήμανε πώς οι ψήφοι του κόμματος στις τελευταίες ευρωεκλογές μειώθηκαν κατά 55% από τα 2.407.000 των εθνικών εκλογών του 2023, πράγμα που σημαίνει, όπως είπε, ότι ένας στους δύο πολίτες που τους ψήφισαν, αποφάσισε να τους στείλει ένα ξεκάθαρο μήνυμα. Σύμφωνα με το επιχείρημα ορισμένων περί Τσίπρα, λοιπόν, αυτοί οι πάνω από ένα εκατ. ψηφοφόροι της Ν.Δ που προτίμησαν να μείνουν στο σπίτι τους για να εκφράσουν τη δυσφορία τους στην κυβέρνηση θα επιστρέψουν μαζικά στις εθνικές κάλπες υπό τον φόβο της επιστροφής του πρώην πρωθυπουργού.

Δυσφορούντες και απογοητευμένοι νεοδημοκράτες με την ακρίβεια, τα ενοίκια και γενικά το κόστος ζωής, αλλά και όσα συμβαίνουν με το Κράτος Δικαίου, θα δώσουν τόπο στον θυμό τους και θα σπεύσουν να στηρίξουν ξανά τη Ν.Δ μην και μας συμβεί ξανά καμιά καταστροφή τύπου 2015.

Βεβαίως, οι μετρήσεις λένε άλλα πράγματα. Για παράδειγμα, η τελευταία, της Metron Analysis για τον “Κύκλο Ιδεών” του Ευ. Βενιζέλου, αναφέρει τα εξής:

-Οκτώ χρόνια μετά την εποχή των μνημονίων, η επιστροφή στην κανονικότητα παραμένει ζητούμενο για το 62% των πολιτών.
-Η ακρίβεια, με ποσοστό 74%, και, πλέον, το κράτος δικαίου, με ποσοστό 46%, έχουν εγκατασταθεί μόνιμα στις δύο πρώτες θέσεις των βασανιστικών προβλημάτων.
-Το 86% των πολιτών δηλώνουν ότι τα χρήματα τελειώνουν είτε πριν τελειώσει ο μήνας είτε καλύπτουν οριακά τις βασικές τους ανάγκες, 8 στους 10 δεν πιστεύουν ότι θα αποδοθεί δικαιοσύνη στα σκάνδαλα των υποκλοπών, του ΟΠΕΚΠΕ και στην τραγωδία των Τεμπών, και 1 στους 2 βαθμολογούν πολύ χαμηλά τη δημοκρατικότητα της σημερινής διακυβέρνησης.

Όλα αυτά θα αλλάξουν μόνο και μόνο επειδή θα κάνει την εμφάνισή της η …σκιά του Τσίπρα.

Λοιπόν,

Αναμφίβολα, σε κάποιο –μάλλον μικρό– βαθμό η εκλογική βάση της Ν.Δ θα συσπειρωθεί γύρω από το αφήγημα του “αντι-ΣΥΡΙΖΑ” μετώπου, το οποίο λόγω απουσίας του ΣΥΡΙΖΑ θα εστιασθεί στο πρόσωπο του πρώην πρωθυπουργού. Επ΄ αυτού εργάζεται ήδη το επιτελείο της κυβέρνησης που έχει αποδείξει ότι διαθέτει μεγάλες επικοινωνιακές δεξιότητες. Αυτός ο βαθμός συσπείρωσης είναι σχεδόν βέβαιο πώς δεν θα είναι επαρκής για να εκτινάξει τη Ν.Δ σε ποσοστό αυτοδυναμίας στην πρώτη κάλπη.

Από την άλλη, το νέο κόμμα Τσίπρα θεωρείται πώς μπορεί να επανασυσπειρώσει περίπου το 70-80% (κατά τους δημοσκόπους) του ποσοστού του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του 2023. Ως εκ τούτου δεν είναι άτοπο να εκτιμά κανείς ότι στην κατακερματισμένη και αφοπλισμένη κεντροαριστερά θα δημιουργηθούν δύο (περίπου ισοδύναμοι) πόλοι, αυτός του νέου κόμματος Τσίπρα και ο άλλος του ΠΑΣΟΚ.

Εάν δεν έκανε το βήμα για νέο κόμμα ο πρώην πρωθυπουργός, πόσο εφικτό θα ήταν να συσπειρώσει το ΠΑΣΟΚ το μεγαλύτερο μέρος της εκλογικής βάσης της κεντροαριστεράς ώστε να φτάσει σε ποσοστό ανταγωνιστικό της Ν.Δ;

Όσοι είναι βέβαιοι για μία τέτοια εξέλιξη τότε ορθώς ψέγουν τον Τσίπρα. Όσοι δεν είναι ας σκεφτούν ποιό μπορεί να είναι το άθροισμα νέου κόμματος και ΠΑΣΟΚ το βράδυ της πρώτης κάλπης και ποιά θα είναι η σύνθεση της νέας Βουλής ακόμα και στην περίπτωση που η Ν.Δ σε δύο ή τρεις αναμετρήσεις κατορθώσει (μόνη της ή με συνδρομή) να κυβερνήσει για τρίτη φορά.

Σεραφείμ Κοτρώτσος

Είναι σπάνιο στην σύγχρονη πολιτική ιστορία να βρει κανείς πολιτικούς που συνιστούν “μια κατηγορία από μόνοι τους”. Ο Ευάγγελος Βενιζέλος είναι ένας απ΄ αυτούς. Έχει συνδεθεί με μερικές από τις κακές στιγμές του πολιτικού συστήματος, κάποιες ίσως τις έχει χρεωθεί, υπήρξε, όμως, στο επίκεντρο ιστορικών εξελίξεων. Έλκει την καταγωγή του από την υπεράσπιση του Ανδρέα Παπανδρέου στο μακρινό και αμφιλεγόμενο ’89, και έκτοτε διέτρεξε μια φρενήρη πορεία που θα μπορούσε να είχε καταλήξει σε μία πρωθυπουργία. Δεν συνέβη, ίσως επειδή αρέσκεται συχνά να ασκείται σε ένα παράλληλο σύμπαν της πολιτικής, όπου η ισχύς καμια φορά ανοίγει τις πύλες της κολάσεως- λέγεται πως το έκανε από το καλοκαίρι του 2011 μέχρι την επεισοδιακή Σύνοδο των Καννών και την αποκαθήλωση του Γιώργου Παπανδρέου. Όμως είχε τις προδιαγραφές να γίνει σημαντικός και το κατόρθωσε.

Μπορεί κανείς να ξοδέψει ώρες για να αντιπαρατεθεί μαζί του σχετικά με πολιτικές επιλογές που έκανε. Δεν θα διαφύγει από την βάσανο και, είτε λόγω μιας ιδιότυπης προσωπικής αντοχής, είτε εξαιτίας της πολυμάθειας και της ρητορικής του ικανότητας, δεν θα ηττηθεί. Μπορεί να μην νικήσει, αλλά δεν θα ηττηθεί.

Ένα πράγμα δεν θα δεχθεί ποτέ να του αμφισβητήσουν. Την επιστημονική του πληρότητα και επάρκεια, την ικανότητα, δηλαδή, να διαθέτει προβάδισμα τεκμηρίωσης περί τα συνταγματικά από νεότερους πανεπιστημιακούς και δη από εκείνους που προσπαθούν να στριμώξουν την ερμηνεία των συνταγματικών διατάξεων σε συγκυριακές κομματικές σκοπιμότητες. Σε αυτό το σφάλμα υπέπεσε ο καθηγητής του Μεγάρου Μαξίμου, υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης που ξεκίνησε την γνωστή αντιπαράθεση και την συνέχισε, αναβαθμίζοντάς την, ο ίδιος ο πρωθυπουργός, αναφερόμενος περιπαικτικά στον Ευάγγελο Βενιζέλος με την αναφορά “ε, δεν είναι και παντογνώστης”.

Δεν χρειάστηκε κάτι περισσότερο και η συνέχεια είναι γνωστή. Οι απαντήσεις στην “πρόκληση” ήρθαν κατά ριπάς, με αποκορύφωμα την συνέντευξή του στα “Νέα” και τον Ηλία Κανέλη, ο οποίος ανέλαβε την επικίνδυνη εργασία να επιχειρήσει να αμφισβητήσει τις προθέσεις του πολιτικού.

«Αντί να ρωτάει ο κ. Μητσοτάκης τον κ. Τσίπρα «πού βρήκες τα ονόματα;», θα έπρεπε να γίνει μια σοβαρή συζήτηση αν όντως παρακολουθούνταν αυτοί οι άνθρωποι», είπε μεταξύ άλλων ο Ευάγγελος Βενιζέλος.

«Αν ως πρωθυπουργός θεωρεί ότι η παρακολούθηση ήταν νόμιμη, να εξηγήσει ποιος την έκανε, ποιος άκουσε τις μαγνητοταινίες, ποιος διάβασε τα δελτία και σε τι συμπέρασμα κατέληξε… Θεωρεί ότι αυτό καθιστά την κυβέρνηση υπερήφανη ή υπόλογη;».

«Υπάρχει πρόβλημα κράτους δικαίου, υπάρχει πρόβλημα έννομης τάξης», επέμεινε, για να αναρωτηθεί, “παίζοντας” ρητορικά, με τον δημοσιογράφο, “δηλαδή, τις παρακολουθήσεις τις έκανε ο ΣΥΡΙΖΑ”. Και να συμπληρώσει το αμίμητο “εκτιμώ πάντοτε το καλό χιούμορ”.

Η δε υπεράσπιση του προέδρου της ΑΔΑΕ Χρήστου Ράμμου έχει γίνει σημείο σύγκλισης σχεδόν όλων των συνταγματολόγων, οι οποίοι αναγνωρίζουν στον Ευάγγελο Βενιζέλο την πρωτοκαθεδρία στην συγκεκριμένη υπόθεση και δεν διστάζουν να τον συμβουλεύονται. Οι γνωρίζοντες λένε πως το γραφείο του συνταγματολόγου και πολιτικού λειτουργεί τους τελευταίους μήνες ως “θεσμική και συνταγματική γιάφκα”, εκεί όπου παράγεται νομική τεκμηρίωση και οικοδομούνται τα επιχειρήματα έναντι της -κατά τον ίδιο τον κ. Βενιζέλο- κατάλυσης του κράτους Δικαίου.

Η δράση Βενιζέλου παράγει, ωστόσο, και πολιτικά αποτελέσματα:

–Προκαλεί βέρτιγκο στο αντι-ΣΥΡΙΖΑ μέτωπο που είχε συσπειρωθεί γύρω του τα χρόνια της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ και ειδικότερα μετά την υπόθεση Novartis και την καταφανώς άδικη (όπως και άλλων) παραπομπή του, ανάμεσα στους γνωστούς δέκα πολιτικούς. Ο Ευάγγελος Βενιζέλος δεν συγχώρεσε ποτέ εκείνη την πράξη, φαίνεται, όμως, πως μπορεί να ιεραρχεί τα κρίσιμα και να έχει περάσει σε μία νέα φάση. Η αντίδραση της Άννας Διαμαντοπούλου στην απόφασή του να συμμετάσχει στην γνωστή εκδήλωση για τις υποκλοπές που είχε τον τίτλο “Μένουμε Ευρώπη;”, τον ανάγκασε να απαντήσει δημοσίως και, μάλιστα, σκληρά. Άλλωστε, εκείνος ήταν που είχε μιλήσει παλαιότερα για “θεσμική λαίλαπα” της περιόδου ΣΥΡΙΖΑ. Το ό,τι έχει αφήσει πίσω του το “αντι-ΣΥΡΙΖΑ μέτωπο” δεν μπορεί να θεωρηθεί, φυσικά, πως υιοθετεί απόψεις του 2015, τις οποίες, άλλωστε, πρώτος άφησε πίσω του ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας.

Όλα αυτά προκαλούν ρωγμές στην προσπάθεια της κυβέρνησης να ανακαλεί στην προεκλογική συλλογική μνήμη τις “περιπέτειες” του πρώτου εξαμήνου του ’15 και να καταλογίζει ακτιβισμό στον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, και ως εκ τούτου ουδόλως αρέσουν στο Μέγαρο Μαξίμου. H αντιπαράθεση αυτή με τον Κυριάκο Μητσοτάκη έχει λάβει πλέον προσωπικά χαρακτηριστικά και είναι βέβαιο πως δεν στοιχίζει -αντιθέτως- στον πολιτικό που έχει ενδυθεί τον ρόλο του “statesman” και τον ασκεί με επιτυχία. Το ό,τι έχει βρεθεί, άλλωστε, σχετικά με το σκάνδαλο των υποκλοπών, στην ίδια όχθη με τον Αλέξη Τσίπρα δεν σημαίνει πως στο μέλλον δεν θα ξαναβρεθεί απέναντί του.

–Προκαλεί πονοκεφάλους στον Νίκο Ανδρουλάκη, αφού ως θύμα των υποκλοπών δυσκολεύεται να εξηγήσει γιατί είναι μαλθακός στο συγκεκριμένο θέμα και δεν υιοθετεί την τεκμηριωμένη άποψη του πολιτικού του μέντορα.

-Δεν διέλαθε, δε, της προσοχής των παρατηρητικών η προτροπή του (για θεσμική παρέμβαση) προς την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελαροπούλου. Ωσάν να ήθελε να της υποδείξει (και όχι μόνο σε αυτήν) πόσο ευρύχωρες μπορούν να γίνουν οι συνταγματικά περιορισμένες αρμοδιότητες της προεδρίας, εάν ο φέρων, ή η φέρουσα το ύπατο αξίωμα έχει το θάρρος και την συγκρότηση να τοποθετείται σε θέματα μείζονος δημοσίου συμφέροντος και κράτους Δικαίου.

Ουδείς μπορεί να μπει στο μυαλό του Ευάγγελου Βενιζέλου και να αντιληφθεί εάν, πέραν της επίδειξης επιστημονικής ισχύος και της προβολής της απελευθερωμένης πιά αυτοπεποίθησής του, υπάρχουν και φιλοδοξίες ή σκοπιμότητες. Ακόμα κι έτσι, όμως, είναι τόσο στέρεα τοποθετημένη η άποψή του που δύσκολα μπορεί να του καταλογίσει κανείς κάτι άλλο.

Είναι βέβαιο, όμως, πως στα 66 του ο Ευάγγελος Βενιζέλος μπορεί να απολαμβάνει τις διδασκαλίες στο ΑΠΘ, ή την συμμετοχή σε εκδηλώσεις κύρους, ή ακόμα και την οργάνωση παρεμβατικών διαλέξεων μέσω του e-kyklos, είναι μάλλον νωρίς να εγκαταλείψει την κεντρική πολιτική σκηνή. Το πώς θα σχεδιαστεί η επιστροφή του και με ποιόν ρόλο θα κριθεί από τους πολιτικούς συσχετισμούς μετά τις εκλογές. Είναι βέβαιο πως όντας “μια κατηγορία μόνος του” και έχοντας διαγράψει μακρά και ενδιαφέρουσα πορεία, τα κόμματα δεν τον χωρούν. Εάν βρεθεί κάτι, θα είναι ευρύτερο…