Γριπώδης συνδρομή – ILI (ανεξαρτήτως παθογόνου)

Ο αριθμός κρουσμάτων γριπώδους συνδρομής ανά 1.000 επισκέψεις βρίσκεται σε φάση ανόδου, παρουσιάζοντας σημαντική αύξηση σε σύγκριση με την προηγούμενη εβδομάδα.

Σοβαρή Οξεία Λοίμωξη Αναπνευστικού – SARI (ανεξαρτήτως παθογόνου)

Ο αριθμός κρουσμάτων SARI ανά 1.000 επισκέψεις παρουσίασε αύξηση σε σύγκριση με την προηγούμενη εβδομάδα.

Ιός SARS-CoV2 – λοίμωξη COVID-19

Η θετικότητα στο σύνολο των ελεγχθέντων δειγμάτων παρουσίασε αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Καταγράφηκαν 538 νέες εισαγωγές. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός νέων εισαγωγών κατά τις προηγούμενες τέσσερις εβδομάδες ήταν 548.

Ο αριθμός των νέων διασωληνώσεων ήταν οχτώ. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός νέων διασωληνώσεων κατά τις προηγούμενες τέσσερις εβδομάδες ήταν εννιά.

Ο αριθμός των ασθενών με λοίμωξη COVID-19 που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι 26. Ο αριθμός των θανάτων ήταν 22. Ο μέσος εβδομαδιαίος αριθμός των θανάτων τις προηγούμενες τέσσερις εβδομάδες ήταν 26. Το μέσο εβδομαδιαίο ιικό φορτίο στα αστικά λύματα βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα σε τέσσερις από τις έξι ελεγχθείσες περιοχές, ενώ σε μία βρίσκεται σε μέτρια επίπεδα και σε μία σε υψηλά επίπεδα (με παρατηρούμενη άνοδο σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα).

Ιός της γρίπης

Η θετικότητα για γρίπη στην κοινότητα (όπως εκτιμάται από το δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ) παραμένει άνω του ορίου που υποδεικνύει την έναρξη της δραστηριότητας της εποχικής γρίπης (10%), μην παρουσιάζοντας μεταβολή σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα. Η θετικότητα των δειγμάτων του δικτύου επιτήρησης SARI παρουσιάζει σημαντική αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.

Καταγράφηκαν εφτά νέα σοβαρά κρούσματα με νοσηλεία σε ΜΕΘ και ένας νέος θάνατος από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη. Συνολικά, από την αρχή επιτήρησης της γρίπης έχουν καταγραφεί 31 εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα γρίπης με νοσηλεία σε ΜΕΘ και τέσσερις θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη.

Οι καταγεγραμμένοι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά με εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη, ανέρχονται σε 65.

Μεταξύ 1.495 δειγμάτων (προέλευσης Sentinel κοινότητας, επιτήρησης SARI και νοσοκομείων εκτός δικτύων επιτήρησης), ανευρέθηκαν 116 (8%) θετικά δείγματα για ιούς γρίπης. Τα 112 εξ αυτών τυποποιήθηκαν, με τα 106 να ανήκουν στον τύπο Α και τα έξι στον τύπο Β.

Από τα 101 στελέχη τύπου Α που υποτυποποιήθηκαν, τα 33 (33%) ανήκαν στον υπότυπο Α(Η3) και τα 68 (67%) στον υπότυπο Α(Η1)pdm09.

Αναπνευστικός συγκυτιακός ιός – RSV

Η θετικότητα τόσο στην κοινότητα (δίκτυο επιτήρησης Sentinel ΠΦΥ), όσο και στα νοσοκομεία (δίκτυο επιτήρησης SARI) βρίσκεται σε πολύ χαμηλά επίπεδα.

Τόσο η γρίπη όσο και η λοίμωξη COVID-19 σχετίζονται με σημαντικό αριθμό θανάτων μεταξύ σοβαρών περιστατικών, με τη λοίμωξη COVID-19 να υπερτερεί έναντι της γρίπης. Συστήνεται τα άτομα που πληρούν τις προϋποθέσεις για εμβολιασμό, ιδιαίτερα εκείνοι που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο σοβαρών εκβάσεων (ηλικιωμένοι και άτομα με υποκείμενα νοσήματα), να εμβολιάζονται για τα δύο νοσήματα.

«Πιθανά θα βιώσουμε για ακόμη μία φορά καταστάσεις οριακής αντοχής τόσο για το Εθνικό Σύστημα Υγείας όσο και για τους πάσχοντες», «η πληρότητα σε νοσοκομειακές κλίνες αγγίζει ήδη το 100%», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Δρ. Σταματούλα Τσικρικά, πνευμονολόγος στο Νοσοκομείο “Σωτηρία” και πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας, περιγράφοντας την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί, αλλά και τις δυνατότητες του ΕΣΥ.

«Ποδαρικό με κοκτέιλ αναπνευστικών ιώσεων έκανε το 2024, με μεγάλη μερίδα του πληθυσμού τις πρώτες ώρες του έτους, είτε να στέκεται στην ουρά έξω από ένα φαρμακείο για να αγοράσει κάποιο διαγνωστικό τεστ εποχικής γρίπης ή κορονοϊού είτε να περιμένει στην ουρά έξω από ένα Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών προς εξέταση και πιθανή λήψη αγωγής προς ανακούφιση των συμπτωμάτων», αναφέρει η κυρία Τσικρικά.

Η πληρότητα σε νοσοκομειακές κλίνες αγγίζει το 100%

«Η κατακόρυφη εκτόξευση των κρουσμάτων κορονοϊού στη χώρα μας σε συνδυασμό με την εποχική γρίπη, τον αναπνευστικό συγκυτιακό ιό (RSV), καθώς και τις λοιπές αναπνευστικές ιώσεις, αποτυπώνεται αριθμητικά σε πληρότητα που αγγίζει σχεδόν το 100% σε νοσοκομειακές κλίνες και σε αυξημένες εισαγωγές σε κλίνες Μονάδων Εντατικής Θεραπείας ανά την επικράτεια», υπογραμμίζει η κυρία Τσικρικά.

Σύμφωνα με την τελευταία επιδημιολογική έκθεση του ΕΟΔΥ νοσηλεύονται 1.818 ασθενείς στα νοσοκομεία με covid-19. Οι εισαγωγές παρουσίασαν αύξηση 44% σε σχέση με τον μέσο εβδομαδιαίο αριθμό εισαγωγών τις προηγούμενες 4 εβδομάδες (n=1.259) και ήταν υψηλότερος από τον αριθμό των εισαγωγών την αντίστοιχη εβδομάδα του 2022 (n=1.519).

Οι εορταστικές συγκεντρώσεις έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην αύξηση των κρουσμάτων ιογενών λοιμώξεων του αναπνευστικού συστήματος και επιπλέον για την covid-19 η υπο-παραλλαγή JN.1. Μέχρι σήμερα έχουν ανιχνευτεί 179 στελέχη JN.1 στη χώρα μας.

Σύμφωνα με τις οδηγίες του ΠΟΥ, η ταχύτερα αναπτυσσόμενη υποπαραλλαγή JN.1 του στελέχους «Όμικρον» του κορονοϊού παρουσιάζει μεγάλη μολυσματικότητα και διασπορά στην κοινότητα με σημαντική επίπτωση σε νοσηρότητα και θνητότητα στις ευαίσθητες και ευάλωτες ομάδες πληθυσμού.

Εποχική γρίπη και τον RSV

Επιπρόσθετα, ο Οργανισμός προειδοποιεί για την ανάγκη προστασίας της Δημόσιας Υγείας και κυρίως των ατόμων με αυξημένη συννοσηρότητα από την εποχική γρίπη και τον RSV οι οποίοι αναμένονται να κορυφωθούν σε κρούσματα τις επόμενες εβδομάδες.

Οι συγκεκριμένοι αναπνευστικοί ιοί, υπενθυμίζει η πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας μεταδίδονται με πολύ συναφή τρόπο και παρουσιάζουν παρόμοια συμπτωματολογία, όπως για παράδειγμα υψηλό πυρετό, ξηρό ή παραγωγικό βήχα, δυσκολία στην αναπνοή, βράγχος φωνής, κεφαλαλγία, αγευσία, ανοσμία, μυαλγίες, αρθραλγίες, έκδηλη αδυναμία και καταβολή. Κάποιες πιο ειδικές εκδηλώσεις όπως οι διαταραχές στον ύπνο ή η «ομίχλη του εγκεφάλου» (brain fog), δηλαδή μειωμένη ικανότητα σκέψης και συγκέντρωσης, παρατηρούνται σε διαφορετικό βαθμό κατά την εξέλιξη μιας ιογενούς νόσησης, συμπεριλαμβανομένης και της λοίμωξης covid-19.

Το άνοιγμα των σχολείων θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη αύξηση

Το στοίχημα των επόμενων ημερών είναι η επιστροφή στα θρανία και στις εκπαιδευτικές δραστηριότητες η οποία «θα οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη ποσοτική αύξηση των κρουσμάτων, χωρίς να μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια ο πραγματικός αριθμός των μολύνσεων στην κοινότητα», σημειώνει η κυρία Τσικρικά.

Ο ΕΟΔΥ συστήνει την τήρηση βασικών μέτρων για τη μείωση του κινδύνου μετάδοσης λοιμώξεων σε όλες τις βαθμίδες του εκπαιδευτικού συστήματος:

*Τακτικό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό, εναλλακτικά, συστήνεται η εφαρμογή αλκοολούχου αντισηπτικού διαλύματος.

*Καλός αερισμός των εσωτερικών χώρων διδασκαλίας.

*Αποφυγή συγκεντρώσεων πολλών ατόμων – τήρηση φυσικών αποστάσεων.

*Αποφυγή αγγίγματος προσώπου, μύτης, ματιών και στόματος και πλύσιμο των χεριών καλά πριν και μετά από αυτό.

*Βήχας ή φτέρνισμα στον αγκώνα ή σε χαρτομάντιλο. Αν χρησιμοποιηθεί χαρτομάντιλο, θα πρέπει να πεταχτεί προσεκτικά μετά από μία μόνο χρήση και να ακολουθήσει πλύσιμο των χεριών.

*Εάν κάποιος/α μαθητής/τρια παρουσιάζει συμπτώματα λοίμωξης του αναπνευστικού (πονόλαιμο, βήχα, καταρροή) ή έχει θετικό αποτέλεσμα εργαστηριακού ελέγχου για αναπνευστικό παθογόνο όπως SARS-CoV-2, ιό γρίπης ή RSV, συστήνεται να παραμένει στο σπίτι και να περιορίσει τις επαφές του με άλλα άτομα.

*Η παραμονή στο σπίτι συστήνεται μέχρι την υποχώρηση ή βελτίωση των συμπτωμάτων και την ολοκλήρωση τουλάχιστον 24 ωρών από την πλήρη υποχώρηση του πυρετού (χωρίς τη λήψη αντιπυρετικών σκευασμάτων).

Ενίσχυση του ΕΣΥ

«Αν και διανύουμε τον τέταρτο χρόνο μετά την έλευση της λοίμωξης covid-19 οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι σε καμία περίπτωση η ιατρική κοινότητα δεν βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο γνώσης και θεραπευτικής διαχείρισης. Παρόλα αυτά, λίγα φαίνεται να έχουν αφομοιωθεί από την επώδυνη υγειονομική εμπειρία της πανδημίας σε επιτελικό επίπεδο και πιθανά θα βιώσουμε για ακόμη μία φορά καταστάσεις οριακής αντοχής τόσο για το Εθνικό Σύστημα Υγείας όσο και για τους πάσχοντες, απότοκες της επαγγελματικής εξουθένωσης και των εκατέρωθεν συναισθημάτων άγχους και εκνευρισμού από τους επαγγελματίες υγείας και τους ασθενείς», αναφέρει η πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας.

«Αδήριτη ανάγκη, ο άμεσος σχεδιασμός και οργάνωση ενός νέου χάρτη υγείας ανά την επικράτεια, η στοχευμένη ενίσχυση και ανασυγκρότηση των φορέων παροχής υπηρεσιών υγείας, η στελέχωση όλων των Βαθμίδων Υγείας και κυρίως της Πρωτοβάθμιας, καθώς και η ορθή διαχείριση των ανθρώπινων και των υλικοτεχνικών πόρων που θα αποσυμπιέσουν το ήδη υποστελεχωμένο ΕΣΥ και θα βελτιώσουν σημαντικά το επίπεδο παροχής υπηρεσιών υγείας των πολιτών», προσθέτει.

Η κυρία Τσικρικά καταλήγει ότι «για τους νοσταλγούς των περιορισμών και των λοκντάουν, έγινε απόλυτα ξεκάθαρο και κατανοητό ότι η καθημερινή ζωή δεν δύναται να συνεχίσει με συνεχείς υποχρεωτικότητες και απαγορεύσεις. Οι ψυχικές, κοινωνικοοικονομικές και υγειονομικές επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα επώδυνες και τρομερά απρόβλεπτες, ενώ όλα δείχνουν ότι έχουμε ήδη περάσει στο στάδιο συμβίωσης με τους ιούς και όχι της απομόνωσης και αποστείρωσης. Με την κλιματική αλλαγή προ των πυλών, η επιθετικότητα και η εμφάνιση νεοαναδυόμενων παθογόνων είναι αδιαμφισβήτητη, γεγονός και προβληματίζει και επαγρυπνεί την επιστημονική κοινότητα ανά τον κόσμο».

«Η κατακόρυφη εκτόξευση των κρουσμάτων κορωνοϊού στη χώρα μας σε συνδυασμό με την εποχική γρίπη, τον αναπνευστικό συγκυτιακό ιό (RSV), καθώς και τις λοιπές αναπνευστικές ιώσεις, αποτυπώνεται αριθμητικά σε πληρότητα που αγγίζει σχεδόν το 100% σε νοσοκομειακές κλίνες και σε αυξημένες εισαγωγές σε κλίνες Μονάδων Εντατικής Θεραπείας ανά την επικράτεια», υπογραμμίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Δρ. Σταματούλα Τσικρικά, πνευμονολόγος στο Νοσοκομείο “Σωτηρία” και πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας.

Σύμφωνα με την τελευταία επιδημιολογική έκθεση του ΕΟΔΥ νοσηλεύονται 1.818 ασθενείς στα νοσοκομεία με covid-19. Οι εισαγωγές παρουσίασαν αύξηση 44% σε σχέση με τον μέσο εβδομαδιαίο αριθμό εισαγωγών τις προηγούμενες 4 εβδομάδες και ήταν υψηλότερος από τον αριθμό των εισαγωγών την αντίστοιχη εβδομάδα του 2022.

Οι εορταστικές συγκεντρώσεις έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην αύξηση των κρουσμάτων ιογενών λοιμώξεων του αναπνευστικού συστήματος και επιπλέον για την covid-19 η υπο-παραλλαγή JN.1. Μέχρι σήμερα έχουν ανιχνευτεί 179 στελέχη JN.1 στη χώρα μας.

Σύμφωνα με τις οδηγίες του ΠΟΥ, η ταχύτερα αναπτυσσόμενη υποπαραλλαγή JN.1 του στελέχους «Όμικρον» του κορωνοϊού παρουσιάζει μεγάλη μολυσματικότητα και διασπορά στην κοινότητα με σημαντική επίπτωση σε νοσηρότητα και θνητότητα στις ευαίσθητες και ευάλωτες ομάδες πληθυσμού.

«Πιθανά θα βιώσουμε για ακόμη μία φορά καταστάσεις οριακής αντοχής τόσο για το Εθνικό Σύστημα Υγείας όσο και για τους πάσχοντες, απότοκες της επαγγελματικής εξουθένωσης και των εκατέρωθεν συναισθημάτων άγχους και εκνευρισμού από τους επαγγελματίες υγείας και τους ασθενείς», αναφέρει η πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας.

Παγώνη: Κοκτέιλ ιώσεων

«Είναι η περιόδος που έχουμε κοκτέιλ γρίπης, κορωνοϊού, ιώσεων και στρεπτόκοκκου» σημείωσε από την πλευρα της σε συνέντευξή της η πρόεδρος της ΕΙΝΑΠ Ματίνα Παγώνη και συνέστησε προσοχή για τα άτομα μεγάλης ηλικίας με υποκείμενα νοσήματα. Τόνισε ότι η μεταδόση έχει αυξηθεί πάρα πολύ το τελευταίο διάστημα και τα κρούσματα την τελευταία εβδομάδα είναι αυξημένα πάνω από 40%.

Πρόσθεσε ότι οι μεγάλες ηλικίες έχουν ακόμη περιθώριο να κάνουν το εμβόλιο της γρίπης, γιατί δεν το έχουν κάνει πολλοί. «Θέλει δύο εβδομάδες για να κάνει αντισώματα, αλλά προλαβαίνουν να το κάνουν» είπε.

Η κ. Παγώνη ανέφερε ακόμη ότι η νέα υποπαραλλαγή του κορωνοϊού δεν κάνει βαριές πενυμονίες, είναι στο ανώτερο αναπνευσιτκό και η κλινική κατάσταση των ασθενών είναι αντιμετωπίσιμη.

Συμπλήρωσε ότι υπάρχει πίεση στο σύστημα υγείας και για τις επόμενες 10 μέρες θα δούμε αύξηση στα κρούσματα.

Εποχική γρίπη και τον RSV

Επιπρόσθετα, ο Οργανισμός προειδοποιεί για την ανάγκη προστασίας της Δημόσιας Υγείας και κυρίως των ατόμων με αυξημένη συννοσηρότητα από την εποχική γρίπη και τον RSV οι οποίοι αναμένονται να κορυφωθούν σε κρούσματα τις επόμενες εβδομάδες.

Οι συγκεκριμένοι αναπνευστικοί ιοί, υπενθυμίζει η πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας μεταδίδονται με πολύ συναφή τρόπο και παρουσιάζουν παρόμοια συμπτωματολογία, όπως για παράδειγμα υψηλό πυρετό, ξηρό ή παραγωγικό βήχα, δυσκολία στην αναπνοή, βράγχος φωνής, κεφαλαλγία, αγευσία, ανοσμία, μυαλγίες, αρθραλγίες, έκδηλη αδυναμία και καταβολή. Κάποιες πιο ειδικές εκδηλώσεις όπως οι διαταραχές στον ύπνο ή η «ομίχλη του εγκεφάλου» (brain fog), δηλαδή μειωμένη ικανότητα σκέψης και συγκέντρωσης, παρατηρούνται σε διαφορετικό βαθμό κατά την εξέλιξη μιας ιογενούς νόσησης, συμπεριλαμβανομένης και της λοίμωξης covid-19.

Οι οδηγίες του ΕΟΔΥ για τα σχολεία

Το στοίχημα των επόμενων ημερών είναι η επιστροφή στα θρανία και στις εκπαιδευτικές δραστηριότητες η οποία «θα οδηγήσει σε ακόμη μεγαλύτερη ποσοτική αύξηση των κρουσμάτων, χωρίς να μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια ο πραγματικός αριθμός των μολύνσεων στην κοινότητα», σημειώνει η κυρία Τσικρικά.

Ο ΕΟΔΥ συστήνει την τήρηση βασικών μέτρων για τη μείωση του κινδύνου μετάδοσης λοιμώξεων σε όλες τις βαθμίδες του εκπαιδευτικού συστήματος:

*Τακτικό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό, εναλλακτικά, συστήνεται η εφαρμογή αλκοολούχου αντισηπτικού διαλύματος.

*Καλός αερισμός των εσωτερικών χώρων διδασκαλίας.

*Αποφυγή συγκεντρώσεων πολλών ατόμων – τήρηση φυσικών αποστάσεων.

*Αποφυγή αγγίγματος προσώπου, μύτης, ματιών και στόματος και πλύσιμο των χεριών καλά πριν και μετά από αυτό.

*Βήχας ή φτέρνισμα στον αγκώνα ή σε χαρτομάντιλο. Αν χρησιμοποιηθεί χαρτομάντιλο, θα πρέπει να πεταχτεί προσεκτικά μετά από μία μόνο χρήση και να ακολουθήσει πλύσιμο των χεριών.

*Εάν κάποιος/α μαθητής/τρια παρουσιάζει συμπτώματα λοίμωξης του αναπνευστικού (πονόλαιμο, βήχα, καταρροή) ή έχει θετικό αποτέλεσμα εργαστηριακού ελέγχου για αναπνευστικό παθογόνο όπως SARS-CoV-2, ιό γρίπης ή RSV, συστήνεται να παραμένει στο σπίτι και να περιορίσει τις επαφές του με άλλα άτομα.

*Η παραμονή στο σπίτι συστήνεται μέχρι την υποχώρηση ή βελτίωση των συμπτωμάτων και την ολοκλήρωση τουλάχιστον 24 ωρών από την πλήρη υποχώρηση του πυρετού (χωρίς τη λήψη αντιπυρετικών σκευασμάτων).