Η δέσμευση ήταν μεταξύ μιας σειράς ανακοινώσεων που έκανε σήμερα η COP28 και είχαν στόχο την απανθρακοποίηση του ενεργειακού τομέα – πηγή περίπου των τριών τέταρτων των παγκόσμιων εκπομπών αερίων θερμοκηπίου – και η οποία περιελάμβανε επέκταση της πυρηνικής ενέργειας, μείωση των εκπομπών μεθανίου και περιορισμό της ιδιωτικής χρηματοδότησης για την ενέργεια από άνθρακα.

«Αυτό μπορεί και θα βοηθήσει τον κόσμο να απομακρυνθεί από τον αμείωτο άνθρακα», δήλωσε ο Σουλτάν αλ-Τζαμπέρ των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και πρόεδρος της συνόδου κορυφής COP28.

Με επικεφαλής την Ευρωπαϊκή Ένωση, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η δέσμευση ανέφερε επίσης ότι ο τριπλασιασμός της ανανεώσιμης ενέργειας θα βοηθήσει στην απομάκρυνση των ορυκτών καυσίμων που εκπέμπουν CO2 από το παγκόσμιο ενεργειακό σύστημα έως το 2050 το αργότερο.

Υποστηρικτές σήμερα ήταν η Βραζιλία, η Νιγηρία, η Αυστραλία, η Ιαπωνία, ο Καναδάς, η Χιλή και τα Μπαρμπέιντος.

Ενώ η Κίνα και η Ινδία έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι θα υποστηρίξουν τον τριπλασιασμό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως το 2030, καμία δεν υποστήριξε σήμερα τη συνολική δέσμευση- η οποία συνδυάζει την αύξηση της καθαρής ενέργειας με τη μείωση της χρήσης ορυκτών καυσίμων.

Οι υποστηρικτές, συμπεριλαμβανομένων της ΕΕ και των ΗΑΕ, θέλουν η υπόσχεση για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας να περιλαμβάνεται στην τελική απόφαση της συνόδου κορυφής του ΟΗΕ για το κλίμα, ώστε να γίνει παγκόσμιος στόχος. Αυτό θα απαιτούσε συναίνεση μεταξύ των σχεδόν 200 χωρών που είναι παρούσες.

Το σχέδιο κατασκευής του ευρωπαϊκού αγωγού υδρογόνου H2Med, με στόχο την ανάπτυξη της χρήσης υδρογόνου στην ήπειρο, θα επεκταθεί από τις χώρες της νοτιοδυτικής Ευρώπης στη Γερμανία, διευκρίνισε ο Γάλλος πρόεδρος κατά τη διάρκεια κοινής συνέντευξης Τύπου που παραχώρησε με τον Γερμανό καγκελάριο.

“Αποφασίσαμε να επεκτείνουμε το έργο H2Med το οποίο, χάρη στην ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, συνδέει την Πορτογαλία, την Ισπανία και τη Γαλλία (…), με τη Γερμανία, η οποία θα είναι εταίρος σε αυτή τη στρατηγική υποδομής όσον αφορά υδρογόνο”, δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος με την ευκαιρία της 60ής επετείου της συνθήκης συμφιλίωσης μεταξύ Παρισιού και Βερολίνου.

Όπως σημειώνει το ΥΠΕΝ, “αυτοί που κατέστρεψαν τον τομέα των ΑΠΕ και χρεώνουν την Ελλάδα με δισεκατομμύρια ευρώ από τις εισαγωγές φυσικού αερίου, τα οποία πληρώνουμε εμείς σήμερα, επειδή εκείνοι επί των ημερών τους δεν είχαν κατασκευάσει ΑΠΕ έγκαιρα, αντί αυτοκριτικής κουνούν σήμερα το δάκτυλο.

Στον πίνακα που επισυνάπτεται, φαίνεται καθαρά ότι το 2015, η μόνη δραστηριότητα της τότε κυβέρνησης, ήταν η εγκατάσταση μόλις ενός (1) μεγαβάτ στα φωτοβολταϊκά, το 2016 δεν βελτιώθηκε κι εγκατέστησε άλλο ένα (1) μεγαβάτ ενώ το 2017 πήρε… μπρος κι εγκατέστησε έξι (6) μεγαβάτ (στην τριετία 2019- 2022 εγκαταστάθηκαν 2.293 μεγαβάτ φωτοβολταϊκών).

Ως προς τα σαθρά ερωτήματα όσων εγκλημάτησαν στον τομέα των ΑΠΕ, σημειώνονται τα ακόλουθα:

Στην Κοινή Υπουργική Απόφαση (την οποία επισυνάπτουμε) υπάρχουν κριτήρια για την έκδοση προσφορών σύνδεσης, που επιλέχτηκαν με απόλυτη διαφάνεια και για κάθε κριτήριο υπάρχει αντίστοιχο αιτιολογικό. Είναι προφανές ότι το βάρος πέφτει στις μεγάλες μονάδες ΑΠΕ για λόγους που μπορεί να αντιληφθεί ο καθένας, που δεν έχει κομματικές παρωπίδες: Διότι τα τελευταία χρόνια προέκυψε ανάγκη επιτάχυνσης της ενεργειακής μετάβασης αλλά και τεράστιο επενδυτικό ενδιαφέρον για ΑΠΕ, συνεπώς έπρεπε να επισπεύσουμε την εγκατάστασή τους και την παραγωγή σε σύντομο χρόνο.

Κριτήριο, επίσης, είναι η γεωγραφική διασπορά, ώστε να υπάρχουν μονάδες ΑΠΕ σε όλη την ηπειρωτική Ελλάδα και να διαμοιραστεί ο διαθέσιμος ηλεκτρικός χώρος. Ειδικότερα, μεριμνούμε για περιοχές όπου συντελείται απολιγνιτοποίηση, καθώς τα μεγάλα έργα έχουν ανταποδοτικά οφέλη κι αποφέρουν έσοδα για τις τοπικές κοινωνίες. Ακόμα, σκοπός της κυβέρνησης είναι να βοηθήσει τη βιομηχανία για πρόσβαση σε ανταγωνιστικές τιμές ενέργειας μέσω PPA με μονάδες ΑΠΕ και να συνδυάσει έργα ΑΠΕ με αποθήκευση για την βέλτιστη διαχείριση της παραγόμενης πράσινης ενέργειας.

Έχουμε εξηγήσει σε κάθε ευκαιρία, ότι προτεραιότητά μας είναι πλέον τα μεγάλα έργα, λόγω της συγκυρίας που επιβάλει η ενεργειακή κρίση από τη μια και η έκρηξη του επενδυτικού ενδιαφέροντος για ΑΠΕ από την άλλη. Ο διαθέσιμος ηλεκτρικός χώρος για την απορρόφηση κατά το δυνατόν περισσότερων ΑΠΕ στο μέλλον αυξάνεται ταχέως κατά την διάρκεια των τελευταίων ετών μέσω των επενδύσεων που γίνονται για τις διασυνδέσεις νησιών και την ενίσχυση του υφιστάμενου δικτύου στην ηπειρωτική Ελλάδα (για αυτό μιλάμε για δυνατότητα απορρόφησης 28 GW ΑΠΕ έως το 2030).

Επομένως αυτό που απαιτείται σε αυτή την συγκυρία είναι να εξασφαλίσουμε ότι ο ηλεκτρικός χώρος δεσμεύεται από έργα και επενδυτές που έχουν όντως την δυνατότητα και την βούληση να προχωρήσουν σε υλοποίηση των έργων τους. Για το σκοπό αυτό ήδη ετοιμάζουμε νομοθετική πρωτοβουλία για την αυστηροποίηση των χρόνων που οι επενδυτές θα έχουν στην κατοχή τους τον ηλεκτρικό χώρο προκειμένου να εξασφαλίσουμε ταχύτατα τους στόχους ενεργειακής απεξάρτησης από ορυκτά καύσιμα.

Η χρονική προτεραιότητα των αιτήσεων, όπως έχει αποδείξει η εμπειρία, δεν μπορεί από μόνη της να εξασφαλίσει ότι οι προσφορές σύνδεσης καταλήγουν σε επενδυτές με την δυνατότητα έγκαιρης υλοποίησης. Γι’ αυτό και η Υπουργική Απόφαση αποσκοπεί στο να οργανώσει βέλτιστα την διαχείριση του διαθέσιμου ηλεκτρικού χώρου.

Ως προς τη δημοσίευση έργων, οι αρμόδιοι διαχειριστές αναρτούν τακτικά ανακοινώσεις σχετικά με τα πλήρη αιτήματα για έκδοση Οριστικής Προσφοράς Σύνδεσης. Ως προς την ανάρτηση των λιστών που αφορούν στην υπαγωγή των σταθμών σε ομάδες και υποομάδες προτεραιότητας σε σχέση με την πρόσφατη Υπουργική Απόφαση, οι διαχειριστές θα προβούν σε όλες τις προβλεπόμενες διαδικασίες δημοσίευσης, όταν οριστικοποιηθούν οι σχετικές δηλώσεις αποδοχής των προσφορών από τους υποψήφιους παραγωγούς. 

Τέλος, η κυβέρνηση ενισχύει στην πράξη την ενεργειακή δημοκρατία, καθώς δημιουργεί ειδικό χώρο 2,5 GW σε όλη την Ελλάδα, που αφορά σε 250.000 μικρά φωτοβολταϊκά μέχρι 10 kW σε στέγες κατοικιών, επιχειρήσεων και αγροτικών εκμεταλλεύσεων, που θα καταναλώνουν δωρεάν τη δική τους ενέργεια, όπως εξήγγειλε πρόσφατα στην ΔΕΘ ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

Στηρίζουμε και προωθούμε τις ενεργειακές κοινότητες στη Δυτική Μακεδονία και σε άλλες περιοχές, σε συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση, δίνοντας προτεραιότητα σε όλη την κλίμακα του επενδυτικού ενδιαφέροντος. Αυτό βεβαίως δεν αλλάζει την επιταγή της συγκυρίας για μεγιστοποίηση της παραγωγής ενέργειας μέσω ΑΠΕ λόγω του ενεργειακού πολέμου στην Ευρώπη, άρα πρόταξη των ώριμων μεγάλων έργων σύμφωνα με τα απολύτως διαφανή κριτήρια που θέτει η σχετική ΚΥΑ.

Το ενδεχόμενο παύσης των ροών ρωσικού αερίου μοιάζει ολοένα και πιο κοντινό και η Ευρώπη πολύ σύντομα θα πρέπει να ανταποκριθεί στη νέα μεγάλη πρόκληση μείωσης της κατανάλωσης αερίου και να αντιμετωπίσει τις οικονομικές συνέπειες που αυτή θα επιφέρει.

Η ανακοίνωση της Gazprom για πρόβλημα επανατροφοδοσίας της ευρωπαϊκής αγορά ακολούθησε τη δήλωση της φον ντερ Λάιεν, η οποία μίλησε στο Murnau για πλαφόν στις τιμές του ρωσικού αερίου λίγες ώρες νωρίτερα. Ειδικότερα, η ρωσική Gazprom δήλωσε την Παρασκευή ότι ο αγωγός Nord Stream 1 δεν θα ανοίξει ξανά νωρίς το Σάββατο όπως είχε προγραμματιστεί, αυξάνοντας τους κινδύνους για μπλακ άουτ, δελτία και σοβαρή ύφεση στην Ευρώπη. Ο αγωγός επρόκειτο να επαναλειτουργήσει μετά από τρεις ημέρες συντήρησης.

Η αγορά των TTF δεν πρόλαβε να αντιδράσει, καθώς είχε κλείσει, στις ανακοινώσεις της Gazprom και είχε κλείσει στα 212 ευρώ/MWh για τα συμβόλαια Νοεμβρίου, με την τιμή των επομένων μηνών να κινείται στο εύρος 220-208 (Φεβρουάριος 2023).

Ωστόσο, από Δευτέρα, αναμένεται το νέο μπρα ντε φερ να αποτυπωθεί στις τιμές TTF του φυσικού αερίου, που όπως έχουν αποδείξει εξαρτώνται από την κάθε δήλωση προθέσεων.

Η συζήτηση για τη θέσπιση πλαφόν στις εισαγωγές ρωσικού αερίου αναμένεται να κορυφωθεί τις επόμενες μέρες, καθώς πλησιάζει η ημερομηνία της Συνόδου των υπουργών Ενέργειας, που θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 9 Σεπτεμβρίου, και εκτιμάται ότι εφόσον ληφθούν αποφάσεις για πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου, αυτό θα οδηγήσει σε μια ηχηρή απάντηση των Ρώσων.

Η μείωση ή η παύση των ροών του φυσικού αερίου θα φέρει την Ευρώπη στη μεγάλη πρόκληση να λειτουργήσει και να θερμανθεί με λιγότερο αέριο.

Εξοικονόμηση, η νέα προτεραιότητα

Στο νέο περιβάλλον που διαμορφώνεται η μόνη λύση είναι η μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου κατά 15%, που έχει ζητήσει η πρόεδρος της Κομισιόν από όλα τα κράτη μέλη. Πολύ σύντομα θα κυριαρχήσουν οι συζητήσεις για τα μέτρα, το μέγεθος των περικοπών και τους τρόπους που κάθε χώρα θα επιδιώξει τη μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου, δίνοντας κίνητρα για εναλλακτικά καύσιμα, όπως πετρέλαιο, λιγνίτη και ΑΠΕ.

Εξάλλου, όπως ανέφερε πρόσφατα το Reuters, oι αναλυτές προειδοποιούν ότι ο σημαντικότερος παράγοντας για την ενεργειακή ασφάλεια αυτό το χειμώνα θα είναι το κατά πόσον οι χώρες μπορούν να μειώσουν την κατανάλωση αρκετά ώστε να διασφαλίσουν ότι το αποθηκευμένο φυσικό αέριο θα διαρκέσει και τους πιο κρύους μήνες.

Μετά τον αγώνα της αποθήκευσης φυσικού αερίου κατά διάρκεια του καλοκαιριού, στον απόηχο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, του κορυφαίου προμηθευτή φυσικού αερίου στην Ευρώπη, οι αποθήκες αερίου στην Ευρώπη είναι τώρα γεμάτες κατά 79,94%, σύμφωνα με τα στοιχεία της Gas Infrastructure Europe, γεγονός που σημαίνει ότι το μπλοκ μπορεί να υπερβεί τον στόχο της πλήρωσης κατά 80% μέχρι το Νοέμβριο.

Σε μια κανονική χρονιά, τονίζεται, αυτό θα μπορούσε να καλύψει τη χειμερινή ζήτηση της Ευρώπης. Αλλά το 2022, με τις ρωσικές ροές να έχουν ήδη μειωθεί σημαντικά -η ποσότητα φυσικού αερίου που στέλνεται μέσω του Nord Stream 1, του κυριότερου του αγωγού προς την Ευρώπη, είναι μόλις στο 20% της δυναμικότητας- η αποθήκευση δεν θα καλύψει το υπόλοιπο.

Πόσο αντέχουν οι ευρωπαϊκές χώρες

Σύμφωνα με την Aurora Energy Research, η πλήρης αποθήκευση φυσικού αερίου θα μπορούσε να συντηρήσει τις ευρωπαϊκές χώρες για περίπου τρεις μήνες, στην καλύτερη περίπτωση. Στη Γερμανία, όπου βρίσκεται σχεδόν το ένα τέταρτο των αποθηκών της ΕΕ, το αποθηκευμένο αέριο θα μπορούσε να καλύψει 80 έως 90 ημέρες μέσης ζήτησης.

“Για να αντιμετωπιστεί αυτή η κρίση, η μείωση της ζήτησης θα είναι ακόμη πιο σημαντική από την αποθήκευση”, δήλωσε στο Reuters η Simone Tagliapietra, υψηλόβαθμη συνεργάτης του Think Tank Bruegel. Με περίπου 888 τεραβατώρες (TWh) φυσικού αερίου τώρα στις αποθήκες, οι χώρες της ΕΕ έχουν ήδη ξεπεράσει τις 858 TWh που είχαν φτάσει τα αποθέματά τους πριν από τον περασμένο χειμώνα.

Ωστόσο, αν οι χώρες αποτύχουν να μειώσουν τη χρήση του καυσίμου, οι δεξαμενές φυσικού αερίου της Ευρώπης θα αδειάσουν μέχρι τον Μάρτιο, σύμφωνα με εκτίμηση της εταιρείας δεδομένων ICIS, ακόμη και σε ένα σενάριο όπου ένα μέρος του ρωσικού φυσικού αερίου θα συνεχίσει να ρέει όλο τον χειμώνα και ο καιρός δεν θα είναι ασυνήθιστα κρύος.

Για να αποφευχθεί μια κρίση εφοδιασμού το χειμώνα, κάθε μήνα οι χώρες πρέπει να μειώνουν τη χρήση φυσικού αερίου κατά 15% κάτω από το μέσο όρο της πενταετίας, ανέφερε η ICIS. Αυτό θα άφηνε τις μετά τον χειμώνα αποθήκες γεμάτες κατά 45% αν η Ρωσία συνέχιζε να στέλνει φυσικό αέριο και κατά 26% αν η Ρωσία μείωνε τις ροές από τον Οκτώβριο.

Αυτό επισημαίνει, σε δηλώσεις του στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας, με αφορμή τους επικείμενους διαγωνισμούς για νέες μονάδες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) που αποφάσισε το υπουργείο, αλλά και την αναβάθμιση των στόχων για συμμετοχή των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο ως το 2030.

«Αμετάθετος στόχος της κυβέρνησής μας, τονίζει ο υπουργός, παραμένει η Πράσινη Μετάβαση, την οποία υλοποιούμε παρά τις πρωτοφανείς δυσκολίες που προκαλεί ο οικονομικός πόλεμος που έχει κηρύξει η Ρωσία στην Ευρώπη, συνεπώς και στην Ελλάδα. Ήδη έχουμε τετραπλασιάσει τις εγκαταστάσεις Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας τα τελευταία τρία χρόνια, με διπλό αποτέλεσμα: Πρώτον να δώσουμε ώθηση στην αλλαγή του μείγματος παραγωγής ενέργειας υπέρ του Περιβάλλοντος και δεύτερον να επιτύχουμε σημαντική εξοικονόμηση στις τσέπες των πολιτών. Την πολιτική αυτή που οδηγεί στην ενεργειακή αυτονομία της χώρας την πιστεύουμε, την υλοποιούμε και θα τη συνεχίσουμε με αποφασιστικότητα».

Το ΥΠΕΝ προχωρά σε μπαράζ διαγωνισμών για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας συνολικής ισχύος 3.800 μεγαβάτ με στόχο – μεταξύ άλλων – την επιτάχυνση της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και κυρίως το ρωσικό φυσικό αέριο.

Ο πρώτος διαγωνισμός για 1000 μεγαβάτ θα γίνει το Σεπτέμβριο και θα ακολουθήσει δεύτερος διαγωνισμός μέσα στη χρονιά για 600 μεγαβάτ. Η απόφαση του κ. Σκρέκα με την οποία καθορίστηκαν οι προδιαγραφές του πρώτου διαγωνισμού θεσπίζει και το χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των επόμενων διαγωνιστικών διαδικασιών το οποίο έχει ως εξής:

-Το 2022 θα γίνουν διαγωνισμοί για 1700 μεγαβάτ αιολικών και φωτοβολταϊκών σταθμών καθώς και 200 μεγαβάτ αιολικά, φωτοβολταϊκά σε συνδυασμό με αποθήκευση ενέργειας.

-Το 2023 ακολουθούν διαγωνισμοί για 1400 μεγαβάτ.

-Το 2024 άλλα 500 μεγαβάτ.

Οι μονάδες αυτές αποτελούν ένα τμήμα των επενδύσεων που απαιτούνται για να επιτευχθούν οι στόχοι του 2030 σε πρώτη φάση και ο τελικός στόχος της κλιματικής ουδετερότητας το 2050, καθώς πρόσθετες μονάδες αναμένεται να ενταχθούν εκτός διαγωνισμών. Οι στόχοι όπως τους προδιέγραψε πρόσφατα ο κ. Σκρέκας και θα αποτυπωθούν σύντομα στο νέο ενεργειακό σχεδιασμό είναι, το ποσοστό συμμετοχής των ΑΠΕ στο ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας να αυξηθεί από 42% το 2021 (που ήταν το μερίδιο αιολικών, φωτοβολταϊκών, υδροηλεκτρικών κλπ. ΑΠΕ) σε 50% το 2022, 62% το 2026 και πάνω από 70% το 2030. Τη χρονιά αυτή θα λειτουργούν σύμφωνα με τον προγραμματισμό μονάδες ΑΠΕ ισχύος 24 γιγαβάτ, άλλα 2,5 γιγαβάτ υπεράκτια αιολικά και μονάδες αποθήκευσης 5 γιγαβάτ.

 Όπως επισημαίνουν οι εκπρόσωποι του κλάδου των ΑΠΕ το μεγάλο στοίχημα για την επίτευξη των στόχων, εκτός από την απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης με ρυθμίσεις όπως αυτές που ψηφίστηκαν πρόσφατα από τη Βουλή, είναι η αναβάθμιση των δικτύων προκειμένου να “χωράνε” περισσότερες μονάδες και να αυξηθεί η δυνατότητα απορρόφησης “πράσινης” ενέργειας.

Οι διαγωνισμοί που αποφάσισε το ΥΠΕΝ και υλοποιεί η ΡΑΕ γίνονται με κριτήριο αξιολόγησης την χαμηλότερη τιμή πώλησης της “πράσινης” ενέργειας στο δίκτυο. Η προκήρυξη θέτει τις τιμές εκκίνησης (που είναι οι ανώτατες τιμές) οι οποίες για τον διαγωνισμό του Σεπτεμβρίου καθορίζονται για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς στα 54Euro/MWh και για τους αιολικούς σταθμούς στα 63Euro/MWh. Οι τιμές εκκίνησης είναι αυξημένες σε σχέση με τον προηγούμενο διαγωνισμό που έγινε τον Μάιο του 2021 (ήταν 53,86 Euro/MWh), λόγω της κρίσης που μεσολάβησε, της έλλειψης πρώτων υλών που οδήγησε σε αύξηση του κόστους κατασκευής των ΑΠΕ αλλά και κυρίως της ανόδου των επιτοκίων. Ωστόσο η μέση τιμή στο διαγωνισμό του 2021 διαμορφώθηκε κάτω από 40 ευρώ ανά μεγαβατώρα (η ελάχιστη έπεσε στα 32,97 ευρώ) και εύλογα αναμένεται ότι ο ανταγωνισμός θα πιέσει προς τα κάτω τις τιμές και στο διαγωνισμό του Σεπτεμβρίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι, συγκριτικά, οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας το τελευταίο διάστημα στο ελληνικό Χρηματιστήριο διαμορφώνονται μεταξύ 250 και 350 ευρώ ανά μεγαβατώρα, κάτι που σημαίνει ότι η αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στην αγορά μειώνει τις τιμές.

Προτείνεται επίσης, η υποχρεωτική τοποθέτηση φωτοβολταϊκών σε εμπορικά και δημόσια κτίρια έως το 2025 αλλά και σε νέες κατοικίες έως το 2029.

Κομισιόν: Συμφωνία για κοινή αγορά από τους 27 αερίου, LNG και υδρογόνου – 300 δισ. για ενεργειακή απεξάρτηση από τη Ρωσία

Πιο αναλυτικά:

«Μια μαζική κλιμάκωση και επιτάχυνση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, τη βιομηχανία, τα κτίρια και τις μεταφορές θα επιταχύνει την ανεξαρτησία μας, θα δώσει ώθηση στην πράσινη μετάβαση και θα μειώσει τις τιμές με την πάροδο του χρόνου», τονίζει η Επιτροπή, η οποία προτείνει να αυξηθεί ο βασικός στόχος του 2030 για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας από 40% σε 45% στο πλαίσιο του πακέτου «Fit for 55».

Παράλληλα, η Επιτροπή παρουσιάζει μια στρατηγική της ΕΕ για την ηλιακή ενέργεια, με διπλασιασμό της ηλιακής φωτοβολταϊκής ισχύος έως το 2025 και εγκατάσταση 600 GW έως το 2030, καθώς και την πρωτοβουλία «Solar Rooftop Initiative» με σταδιακή νομική υποχρέωση εγκατάστασης ηλιακών συλλεκτών σε νέα δημόσια και εμπορικά κτίρια και νέα κτίρια κατοικιών.

Επίσης, προτείνονται μέτρα για την ενσωμάτωση της γεωθερμικής και της ηλιακής θερμικής ενέργειας σε εκσυγχρονισμένα συστήματα αστικής και κοινόχρηστης θέρμανσης, καθώς και μία σύσταση της Επιτροπής για την αντιμετώπιση της αργής και πολύπλοκης αδειοδότησης για μεγάλα έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς και μια τροποποίηση της οδηγίας για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για την αναγνώρισή τους, ως «υπέρτατο δημόσιο συμφέρον».

Σχολιάζοντας τη νέα δέσμη μέτρων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη στήριξη των καταναλωτών και την αντιμετώπιση του προβλήματος των τιμών ενέργειας από τα κράτη – μέλη, οι Βαγγέλης Μεϊμαράκης και Μαρία Σπυράκη, είπαν: 

«Η ελληνική κυβέρνηση πήρε μέτρα εθνικής πολιτικής για να βοηθήσει στον τομέα της ενέργειας. Ξέρουμε ότι δεν είναι αρκετά για πολλούς αδύναμους πολίτες και θα προσπαθήσουμε να έχουμε μια ευελιξία από τους ευρωπαϊκούς πόρους ώστε να τους βοηθήσουμε περισσότερο. Συνεχίζουμε σε αυτή την κατεύθυνση για να βρούμε μια κοινή ευρωπαϊκή λύση και προοπτική στον τομέα της ενέργειας», είπε ο αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος και ευρωβουλευτής Βαγγέλης Μεϊμαράκης.

«Σημαντική ευκαιρία για την Ελλάδα», χαρακτήρισε η ευρωβουλευτής Μαρία Σπυράκη τη διαδικασία της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών στις στέγες μέσα από συγκεκριμένα σχήματα. «Θεωρείται μία πολύ μεγάλη ευκαιρία, που δίνει μία μεγάλη νίκη στους καταναλωτές αλλά και παράλληλα τη δυνατότητα παραγωγής και κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος από τους πολίτες στην πηγή. Είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα. Ειδικά για την Ελλάδα που έχει ηλιοφάνεια ακόμα και 360 ημέρες τον χρόνο είναι ένα σημαντικό μέτρο», είπε χαρακτηριστικά.

Η κ. Σπυράκη αναφέρθηκε επίσης σε συστάσεις εξοικονόμηση ενέργειας μέσω της εθελοντικής αλλαγής της συμπεριφοράς και των συνηθειών των καταναλωτών. Η ίδια χρησιμοποίησε ως παράδειγμα τους ανελκυστήρες μέσα στο Ευρωκοινοβούλιο που κινούνται πλέον πιο αργά, ενώ αναφέρθηκε στη λειτουργία των φαναριών στους δρόμους αλλά και στο πώς θα χρησιμοποιούνται οι συσκευές στο σπίτι.

Αυτό σημαίνει ότι αν υπήρχε η δυνατότητα απορρόφησης αυτών των μεγεθών, η διείσδυση των ΑΠΕ θα ήταν ακόμα μεγαλύτερη, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία της αποθήκευσης ενέργειας.

Η λειτουργία του συστήματος με 68% συμμετοχή ανανεώσιμων πηγών αποτελεί εξαιρετική επίδοση για σήμερα, όμως θα είναι ο κανόνας σε λίγα χρόνια καθώς ο στόχος για το 2030 είναι, το 67% της ηλεκτρικής ενέργειας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές.

Όπως υπογράμμισε ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, Μάνος Μανουσάκης μιλώντας στο συνέδριο των Δελφών, “Τα μεγάλα έργα αποθήκευσης είναι απαραίτητα ώστε να μεγιστοποιήσουμε τα οφέλη της πράσινης ενέργειας, διατηρώντας παράλληλα την ευστάθεια του ηλεκτρικού συστήματος”.

Ο κ. Μανουσάκης ανέφερε ακόμη ότι το επενδυτικό πρόγραμμα του ΑΔΜΗΕ δημιουργεί τις προϋποθέσεις για υποδοχή ανανεώσιμων πηγών ισχύος 29 γιγαβάτ ως το 2030. “Σήμερα η ισχύς των ΑΠΕ σε λειτουργία ανέρχεται σε 9 GW, ο κατειλημμένος χώρος για νέα έργα σε 10 GW ενώ από την αρχή του 2021 έχουν υποβληθεί αιτήματα για ακόμη 19 GW”, πρόσθεσε.

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία και τις εκτιμήσεις του ΔΑΠΕΕΠ (Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών και Εγγυήσεων Προέλευσης) η ισχύς των ΑΠΕ στην Ελλάδα θα σπάσει εφέτος το όριο των 10 γιγαβάτ. Η πρόβλεψη, με βάση την ενημέρωση για τις μονάδες που είναι υπό κατασκευή, είναι ότι το “φράγμα” των 10 γιγαβάτ θα σπάσει τον Σεπτέμβριο ενώ η συνολική ισχύς θα φθάσει στο τέλος του χρόνου στα 10,5 γιγαβάτ.

Η εξέλιξη των ΑΠΕ από το 2019 είναι ενδεικτική της τάσης στην αγορά. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον ΔΑΠΕΕΠ:

-Το 2019 τέθηκαν σε λειτουργία μονάδες ΑΠΕ ισχύος 905 MW (εξ αυτών 746 MW αιολικά, 148 MW Φωτοβολταϊκά).

-Το 2020 συνδέθηκαν 999,3 νέα MW (535,6 MW αιολικά, 447 Φωτοβολταϊκά)

-Το 2021 εντάχθηκαν 1.233 MW (398 MW αιολικά, 808 MW Φωτοβολταϊκά)

-Η πρόβλεψη για το 2022 ανεβάζει την ισχύ των νέων μονάδων στα 1.900 MW (910 MW Αιολικά, 950 MW Φωτοβολταϊκά)

Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο του ΔΑΠΕΕΠ, Γιάννη Γιαρέντη, οι προβλέψεις για το 2022, δείχνουν μεγάλη αισιοδοξία για το μέλλον του ΕΛΑΠΕ (είναι ο ειδικός λογαριασμός για τη χρηματοδότηση των ΑΠΕ), κάτι που αποτελεί εγγύηση για την επενδυτική ασφάλεια που χρειάζονται οι ΑΠΕ, ακόμη και μετά την εκταμίευση εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ μέσα στη χρονιά για την επιδότηση της ενεργειακής κατανάλωσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων που εφαρμόζεται από τον περασμένο Σεπτέμβριο. “Η διάθεση των πλεονασμάτων του ΕΛΑΠΕ προς τους καταναλωτές, επιβεβαιώνει την συμβολή των ΑΠΕ στην μείωση του ενεργειακού κόστους. Πέρα και πάνω από την μείωση της μοναδιαίας τιμής της KWh , οι ΑΠΕ στηρίζουν τον καταναλωτή”, τονίζει ο κ. Γιαρέντης.

Η αιολική παραγωγή ανήλθε σε 18.431 μεγαβάτ, σύμφωνα με τα στοιχεία της National Grid. 

Οι υψηλότερες ταχύτητες ανέμου φέρνουν προσωρινή ανακούφιση στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στο Ηνωμένο Βασίλειο. Η εκτίναξη των τιμών του φυσικού αερίου ανεβάζει το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας, επιβαρύνοντας τους λογαριασμούς εκατομμυρίων νοικοκυριών.

Η ηλεκτρική ενέργεια για παράδοση το Σάββατο έπεσε στις 150,59 λίρες ανά μεγαβατώρα, το χαμηλότερο επίπεδο από τις 3 Ιανουαρίου στο χρηματιστήριο N2EX. Η τιμή για ρεύμα την Κυριακή, όταν ο άνεμος θα είναι χαμηλότερος, εκτινάχθηκε στις 193,57 λίρες ανά μεγαβατώρα.

Η αιολική ενέργεια, ιδίως η υπεράκτια, αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του σχεδίου της Βρετανίας για την καθαρή μηδενική κατανάλωση ενέργειας και είναι η δεύτερη μεγαλύτερη αγορά στον κόσμο για την τεχνολογία αυτή.

Σχεδιάζει να τετραπλασιάσει τη δυναμικότητα των αιολικών πάρκων στη θάλασσα μέχρι το τέλος αυτής της δεκαετίας.

Η υψηλή ποσότητα παραγωγής του Σαββάτου δεν οφείλεται μόνο στους ισχυρούς χειμερινούς ανέμους, αλλά και στα νέα υπεράκτια αιολικά πάρκα που άρχισαν να λειτουργούν πέρυσι.

Καθώς περισσότερα έργα τίθενται σε λειτουργία, συμπεριλαμβανομένου του μεγαλύτερου υπεράκτιου αιολικού πάρκου στον κόσμο που αναπτύσσεται στα ανοικτά των ανατολικών ακτών της Αγγλίας, η παραγωγή της χώρας θα αυξηθεί περαιτέρω.

Επιδιώκει έτσι αφενός να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της οικονομικής στήριξης του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ (ΕΛΑΠΕ) για τα επόμενα χρόνια (επιπτώσεις του κορωνοϊού αλλά και ευρύτερη οικονομική βιωσιμότητα του λογαριασμού). Και αφετέρου να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς ΑΠΕ με πιο ανταγωνιστικούς όρους στο νέο περιβάλλον που δημιουργεί η οργάνωση της χονδρεμπορικής αγοράς ενέργειας μέσω της εφαρμογής του Target Model από την 1η Νοεμβρίου.

Το λάθος της κυβέρνησης του Αγίου Δημητρίου στην Θεσσαλονίκη – Ποιους “φωτογράφισε” ο Κυριάκος Μητσοτάκης

Τα μέτρα προέκυψαν μετά από εκτεταμένη διαβούλευση της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΝ με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και λαμβάνουν υπόψη σχετικές μελέτες.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κωστής Χατζηδάκης δήλωσε σχετικά: «Η παρέμβαση που έχουμε επεξεργαστεί για την αγορά των ΑΠΕ συμβάλλει στην επίτευξη δυο στόχων: Πρώτον, αντιμετωπίζει για το ορατό μέλλον τις αυξημένες ανάγκες του Ειδικού Λογαριασμού των ΑΠΕ με έναν συνδυασμό μέτρων, τα οποία επιχειρείται να κατανεμηθούν λελογισμένα και χωρίς υπέρμετρες επιβαρύνσεις. Και δεύτερον, θέτει τις βάσεις για τη σταδιακή απελευθέρωση της αγοράς των ΑΠΕ, ώστε μετά τα μεταβατικά μέτρα που σήμερα ανακοινώνονται, η αγορά των ΑΠΕ να ενταχθεί τελικά πλήρως στο Target Model και να συμβάλλει περισσότερο στη μείωση του κόστους της ενέργειας».

Τα μέτρα που ανακοινώνονται σήμερα είναι δυο κατηγοριών: Πρώτον, μέτρα χρηματοοικονομικού χαρακτήρα και δεύτερον, διαρθρωτικά μέτρα για την σταθεροποίηση της αγοράς ΑΠΕ σε μεσο-μακροπρόθεσμο ορίζοντα και τη λειτουργία της με πιο ανταγωνιστικούς όρους.

Α. ΜΕΤΡΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ

1. Αύξηση των εισροών στον ΕΛΑΠΕ μέσω της αύξησης του ποσοστού πώλησης δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων στο 78% (από 65% που είναι σήμερα) που θα ενισχύσει τον Ειδικό Λογαριασμό κατά 65 εκατ. ευρώ ήδη από το 2020 και θα συνεχίσει να τον ενισχύει κατά το ίδιο ποσό τα επόμενα χρόνια.
2. Ενίσχυση του Ειδικού Λογαριασμού κατά 25 εκατ. Ευρώ περίπου για το 2020 και κατά αντίστοιχο ποσό για το 2021, μέσω των εκτιμώμενων εσόδων από το Ειδικό Τέλος Έκδοσης Βεβαίωσης Παραγωγού Ηλεκτρικής Ενέργειας από ΑΠΕ που ήδη καταβάλλεται στη ΡΑΕ υπέρ του ΕΛΑΠΕ.
3. Εφάπαξ έκτακτη εισφορά μόνο για το 2020 -για την αντιμετώπιση των παρενεργειών της πανδημίας του κορωνοϊού- για έργα ΑΠΕ που βρίσκονται σε καθεστώς Feed-in Tariff και έχουν τεθεί σε λειτουργία πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2015. Η εισφορά θα ισούται με το 6% του κύκλου εργασιών τους για το έτος 2020. Η εκτιμώμενη ενίσχυση των εσόδων του ΕΛΑΠΕ από το μέτρο αυτό είναι της τάξης των 110 εκατ. ευρώ.
4. Θέσπιση εφάπαξ έκτακτου τέλους χρέωσης προμηθευτών ίσο με 2 ευρώ/Mεγαβατώρα για το έτος 2021, ως συμμετοχή και των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας στην εξισορρόπηση του ΕΛΑΠΕ. Από το μέτρο αυτό υπολογίζεται ότι ο ΕΛΑΠΕ θα ενισχυθεί κατά 110 εκατ. ευρώ το επόμενο έτος. Επισημαίνεται ότι η επιβάρυνση και των παραγωγών ΑΠΕ και των προμηθευτών είναι εφάπαξ, ισόποση και έχει επίπτωση μόνο για ένα έτος.
5. Επιβολή πράσινου τέλους στην κατανάλωση πετρελαίου κίνησης (diesel) ίσου με 0,03 ευρώ/λίτρο για την ενίσχυση πράσινων δράσεων που συμβάλλουν στη μείωση των εκπομπών ρύπων (στήριξη ανάπτυξης έργων ΑΠΕ, ανάπτυξη ηλεκτροκίνησης, ενεργειακή εξοικονόμηση κλπ.). Το μέτρο αυτό που είναι μια μορφή “Ειδικού φόρου άνθρακα» (Special Carbon Tax) ήδη εφαρμόζεται και σε άλλες χώρες της ΕΕ και υπολογίζεται ότι θα ενισχύει μόνιμα τις πράσινες δράσεις κατά 100 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση. Με Υπουργική Απόφαση το ποσό θα κατανέμεται ετησίως ανάλογα με τις ανάγκες.
6. Υιοθέτηση μηχανισμού ισόποσης αυξομείωσης μεταξύ Χρέωσης Υπηρεσιών Κοινής Ωφελείας (ΥΚΩ) και Ειδικού Τέλους Μείωσης Εκπομπών Αερίων Ρύπων (ΕΤΜΕΑΡ) που θα επιτευχθεί μέσω της σταδιακής διασύνδεσης των Μη Διασυνδεδεμένων Νησιών με την ηπειρωτική χώρα, χωρίς καμία επιβάρυνση των καταναλωτών. Ήδη από το 2021, με την έναρξη λειτουργίας της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης-Πελοποννήσου, θα υπάρχει η δυνατότητα ενίσχυσης των εσόδων του ΕΛΑΠΕ κατά 50 εκατ. ευρώ κατ’έτος. Υπολογίζεται δε ότι από το έτος 2024, μετά της έναρξη λειτουργίας και της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης-Αττικής και εφεξής ο ΕΛΑΠΕ θα μπορεί να ενισχύεται με έσοδα της τάξης των 200 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση.
7. Ενίσχυση του ΕΛΑΠΕ κατά 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση να ικανοποιηθεί το σχετικό αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης. Το ποσό αυτό θα συντελέσει στην στήριξη του Ειδικού Λογαριασμού έως ότου ολοκληρωθούν και εφαρμοστούν στην αγορά οι δομικές μεταρρυθμίσεις που προωθεί το ΥΠΕΝ.

Επιπροσθέτως, ο ΕΛΑΠΕ ενισχύεται κατά ποσό της τάξης των 180 εκατ. ευρώ από την εκκαθάριση των χρεώσεων ΕΤΜΕΑΡ -με αναδρομική ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2019- για συγκεκριμένες κατηγορίες καταναλωτών, μέσης και υψηλής τάσης, στη βάση σχετικών κατευθυντήριων γραμμών της ΕΕ. Το μέτρο προβλεπόταν από προηγούμενη υπουργική απόφαση (του Σεπτεμβρίου του 2019) της οποίας η εφαρμογή αποδίδει τα συγκεκριμένα αποτελέσματα. Επισημαίνεται ότι από την αναπροσαρμογή αυτή με τροποποίηση της Υπουργικής Απόφασης θα εξαιρεθούν τα ξενοδοχεία, καθώς ο εν λόγω κλάδος έχει πληγεί ιδιαίτερα από την πανδημία του κορωνοϊού.

Υπενθυμίζεται ότι η χρέωση Μεσοσταθμικού Μεταβλητού Κόστους Θερμικών Συμβατικών Μονάδων (ΜΜΚΘΣΣ) με βάση την ευρωπαϊκή νομοθεσία θα καταργηθεί από την 1.1.2021.
Ο συνδυασμός των παρεμβάσεων αυτών θα δημιουργήσει ένα σημαντικό «μαξιλάρι» ρευστότητας και θα έχει ως αποτέλεσμα την αποκατάσταση της ισορροπίας των χρηματοροών του Ειδικού Λογαριασμού ΑΠΕ για τα επόμενα χρόνια.

Β. ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ

Τα μέτρα που προαναφέρθηκαν πλαισιώνονται και ενισχύονται από διαρθρωτικές παρεμβάσεις για την σταδιακή απελευθέρωση και την ορθολογικότερη λειτουργία της αγοράς ΑΠΕ. Πιο συγκεκριμένα:

1. Επέκταση των διαγωνιστικών διαδικασιών για έργα ΑΠΕ το αργότερο έως το 2024, με διενέργεια έξι κοινών διαγωνισμών για αιολικά και φωτοβολταϊκά, με ποσόστωση ανά τεχνολογία και δημοπρατούμενη ισχύ 350 MW σε καθέναν από αυτούς (2,1GW συνολικά). Το νέο σχήμα θα ενσωματώνει και βελτιώσεις στην αρχιτεκτονική του σε σχέση με το υφιστάμενο (που λήγει στο τέλος του έτους), με γνώμονα την αύξηση του ανταγωνισμού μέσω της πιο ενεργής συμμετοχής στο Target Model και τη μείωση των τιμών προς όφελος των καταναλωτών, εξασφαλίζοντας όμως ένας σαφές πλαίσιο και για τους παραγωγούς ΑΠΕ. Σημειώνεται ότι τον Δεκέμβριο θα προκηρυχθεί ο τελευταίος, κοινός διαγωνισμός υπό το ισχύον καθεστώς, μέσω του οποίου θα δημοπρατηθεί ισχύς 350 MW στις αρχές του 2021.
2. Από 1η Ιανουαρίου 2021, όλες οι νέες αιτήσεις για «μικρά» φωτοβολταϊκά ισχύος κάτω των 500 kW (συμπεριλαμβανομένων των αιτήσεων που δεν θα έχουν πληρότητα ως την 1η Ιανουαρίου του 2021) θα υποχρεούνται να συμμετάσχουν σε ανταγωνιστική διαδικασία για να «κλειδώσουν» τιμή. Προς τον σκοπό αυτό, στο νέο σχήμα των διαγωνιστικών διαδικασιών για την περίοδο 2021-2024, πέραν των 6 διαγωνισμών για τα μεγάλα έργα, προβλέπεται η δυνατότητα διεξαγωγής ειδικών διαγωνισμών με προκαθορισμένη διαθέσιμη ισχύ, μόνο για τη συγκεκριμένη κατηγορία έργων. Οι διαγωνισμοί για τα μικρά φωτοβολταϊκά θα γίνονται σε μια ειδική, απλοποιημένη και φιλική στο χρήστη πλατφόρμα που θα διασφαλίζει την ευχερή πρόσβαση και χρήση από όλους. Ειδικό καθεστώς για την κατηγορία αυτή θα προβλέπεται για τους κατοίκους των λιγνιτικών περιοχών.
3. Από την 1η Ιανουαρίου του 2021 το όριο ισχύος των 18 MW για τη λήψη λειτουργικής ενίσχυσης εκτός ανταγωνιστικής διαδικασίας, καταλαμβάνει αποκλειστικά τα έργα των Ενεργειακών Κοινοτήτων στις οποίες συμμετέχουν Ο.Τ.Α. Α’ και Β΄ βαθμού ή περισσότερα από 60 μέλη (εκ των οποίων τουλάχιστον τα 50 είναι φυσικά πρόσωπα). Οι Ενεργειακές Κοινότητες που δεν εμπίπτουν στις ανωτέρω κατηγορίες και υποβάλλουν αιτήσεις για φωτοβολταϊκά κάτω του 1 MW, από την 1η Ιανουαρίου 2021 και έπειτα, θα υποχρεώνονται να συμμετάσχουν σε ανταγωνιστική διαδικασία για να «κλειδώσουν» τιμή και να συνάψουν Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης με το ΔΑΠΕΕΠ.
4. Οι εκκρεμείς αιτήσεις από ιδιώτες για φωτοβολταϊκά ισχύος κάτω των 500 kW που έχουν καταστεί πλήρεις ως το τέλος του έτους και περιμένουν όρους σύνδεσης από τον ΔΕΔΔΗΕ, λαμβάνουν προθεσμία υπογραφής σύμβασης με το ΔΑΠΕΕΠ έως την 31η Δεκεμβρίου 2021 για να «κλειδώσουν» τιμή εκτός διαγωνισμών. Μετά την 1η Ιανουαρίου 2022, τα έργα που δεν θα έχουν υπογράψει σύμβαση με το ΔΑΠΕΕΠ θα λαμβάνουν τιμή μέσω διαγωνισμού. Για τις αντίστοιχες αιτήσεις από Ενεργειακές Κοινότητες που δεν εμπίπτουν στις δυο ειδικές κατηγορίες της προηγούμενης παραγράφου (συμμετοχή Ο.Τ.Α. ή άνω των 60 μελών), η ανωτέρω προθεσμία υπογραφής σύμβασης με τον ΔΑΠΕΕΠ τίθεται έως την 30η Ιουνίου 2021.
5. Όσον αφορά τις επενδύσεις ΑΠΕ που αιτούνται την υπαγωγή τους στο καθεστώς των Στρατηγικών Επενδύσεων, στο εξής στο πλαίσιο αυτό θα προτεραιοποιούνται επενδυτικές προτάσεις για καινοτόμα έργα ΑΠΕ με ελάχιστο προϋπολογισμό τα 100 εκατ. ευρώ που αφορούν σε συστήματα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας, εγκατάσταση θαλάσσιων αιολικών πάρκων, παραγωγή «πράσινου» υδρογόνου κ.α. Έργα συμβατικών τεχνολογιών ΑΠΕ (φωτοβολταϊκά και αιολικά) θα θεωρούνται επιλέξιμα μόνο εφόσον, πέραν του προαναφερθέντος ορίου προϋπολογισμού, θα συνδέονται με κοινό σημείο σύνδεσης στο Σύστημα, αλλά θα εξαιρείται η προτεραιότητα που λαμβάνουν στη δέσμευση ηλεκτρικού χώρου μέσα από το Κίνητρο Ταχείας Αδειοδότησης του άρθρου 13 του νόμου για τις Στρατηγικές Επενδύσεις. Για τα έργα συμβατικών τεχνολογιών ΑΠΕ που βρίσκονται ήδη υπό αξιολόγηση από το Enterprise Greece (έχοντας καταβάλει το αντίτιμο για την ένταξη στη διαδικασία fast-track), αλλά δεν έχουν ακόμη χαρακτηριστεί ως Στρατηγικές Επενδύσεις από την αρμόδια Διυπουργική Επιτροπή, εάν υπαχθούν σε καθεστώς fast track, απολαμβάνουν όλα τα δικαιώματα που απορρέουν από την ένταξη τους στο πρόγραμμα αυτό, πλην της προτεραιότητας για δέσμευση ηλεκτρικού χώρου στα δίκτυα.

Κεντρική στόχευση όλων αυτών των ρυθμίσεων είναι να αυξηθεί η διείσδυση των ΑΠΕ στη χώρα ελεγχόμενα και λελογισμένα ενώ παράλληλα να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την ευρύτερη δυνατή χρήση του πιο πετυχημένου και αποτελεσματικού εργαλείου διεθνώς, του Μοντέλου Στόχου της ΕΕ (Target Model). Με αυτές τις πρωτοβουλίες, εδραιώνεται ένα πλαίσιο για ορθολογικότερη λειτουργίας του κλάδου με πιο ανταγωνιστικούς όρους, προς όφελος των καταναλωτών και της ελληνικής οικονομίας ευρύτερα

6. Τέλος, στη γραμμή της εκκίνησης μπαίνει και το νέο χωροταξικό πλαίσιο για τις ΑΠΕ, με την υπογραφή της σύμβασης για την εκπόνηση της μελέτης «Αξιολόγηση και Αναθεώρηση του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΕΧΠ ΑΠΕ)». Η μελέτη προβλέπεται να ολοκληρωθεί από τον ανάδοχο 18 μήνες από την υπογραφή της (30 Οκτωβρίου 2020). Η αναθεώρηση του Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ είναι επιβεβλημένη, καθώς τα δεδομένα και οι παραδοχές στα οποία βασίστηκε το υφιστάμενο πλαίσιο (που χρονολογείται από το 2009), έχουν μεταβληθεί λόγω της εισαγωγής νέων τεχνολογιών, αλλά και της επιδείνωσης της κλιματικής αλλαγής. Ως αποτέλεσμα, το ισχύον πλαίσιο έχει καταστεί παρωχημένο, θέτοντας εμπόδια στη βιώσιμη ανάπτυξη των ΑΠΕ και αφήνοντας κενά στην προστασία του περιβάλλοντος ειδικά σε περιοχές της χώρας μας με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, όπως τα μικρά νησιά και άλλες περιοχές με ευαίσθητα τοπία.

Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο θα λαμβάνει υπόψη αφενός τις νέες τεχνολογίες και τις νέες μορφές ΑΠΕ, αφετέρου δε τις περιοχές με ιδιαιτερότητες. Στόχος είναι η επικαιροποίηση των στρατηγικών κατευθύνσεων χωροθέτησης έργων ΑΠΕ ανά́ είδος δραστηριότητας και κατηγορία χώρου, μέσα από́ τον καθορισμό νέων κανόνων και κριτηρίων για τη χωρική οργάνωση των εν λόγω δραστηριοτήτων καθώς και μέσα από την προώθηση νέων ή μη επαρκώς αξιοποιημένων έως σήμερα μορφών ΑΠΕ.

Υπενθυμίζεται ότι όλα αυτά τα μέτρα έρχονται σε συνέχεια του πρόσφατου νόμου 4685/2020, ο οποίος απλοποιεί σημαντικά το πλαίσιο αδειοδότησης των ΑΠΕ (Βεβαίωση Παραγωγού). Συνδυάζονται δε και με άλλες παρεμβάσεις που σχεδιάζει το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα το ΥΠΕΝ (απλούστευση άδειας εγκατάστασης και λειτουργίας, θαλάσσια πάρκα ΑΠΕ, εισαγωγή ρυθμίσεων για αγορά υδρογόνου).