Ο Δρ. Άρντιλ υπογράμμισε ότι η παγκόσμια ενεργειακή ζήτηση συνεχίζει να αυξάνεται, με το φυσικό αέριο να παραμένει κρίσιμο καύσιμο μετάβασης, καθώς προσφέρει σημαντικά χαμηλότερες εκπομπές σε σχέση με τον άνθρακα και λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις ΑΠΕ.

«Η Ανατολική Μεσόγειος ξεχωρίζει ως μια αποδεδειγμένα πλούσια περιοχή σε φυσικό αέριο και εξελίσσεται σε περιφερειακό ενεργειακό κόμβο, χάρη στην εγγύτητά της στις ευρωπαϊκές αγορές και στο ανεκμετάλλευτο δυναμικό της», τόνισε ο αντιπρόεδρος της ExxonMobil, υπενθυμίζοντας τις επιτυχημένες ερευνητικές δραστηριότητες της εταιρείας στην Κύπρο το 2019 και το 2025.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο θαλάσσιο Οικόπεδο 2 της Ελλάδας, όπου η ExxonMobil έχει εισέλθει ως φορέας έρευνας:

«Είμαστε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι που εισήλθαμε στο Οικόπεδο 2. Ανυπομονούμε να προχωρήσουμε στην αξιολόγησή μας, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε πιθανές γεωτρήσεις το 2027», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η δήλωση αυτή συνδέεται με τη συνολικότερη προσπάθεια της Ελλάδας να ενισχύσει την ενεργειακή της αυτονομία και να αναδειχθεί σε στρατηγικό κόμβο φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Ο Δρ. Άρντιλ τόνισε ότι η ExxonMobil διαθέτει:

• ισχυρό χαρτοφυλάκιο LNG,
• μακρά εμπειρία σε επιτυχημένες ερευνητικές επιχειρήσεις,
• δέσμευση για ασφαλείς και υπεύθυνες λειτουργίες,
• στόχο επίτευξης καθαρών μηδενικών εκπομπών Scope 1 και 2 έως το 2050.

«Η ExxonMobil βρίσκεται σε ισχυρή θέση να βοηθήσει την Ελλάδα να αξιοποιήσει το δυναμικό των υδρογονανθράκων της», κατέληξε.

Το ζήτημα που, σύμφωνα με πληροφορίες, έφτασε και στο Μαξίμου, διευθετήθηκε τελικά αφού η ελληνική πλευρά δεσμεύθηκε ότι η προσφυγή στο αζερικό αέριο θα είναι η έσχατη λύση, στην οποία θα καταφεύγει προκειμένου να υλοποιείται απρόσκοπτα η συμφωνία που έχει υπογράψει η Atlantic-See LNG Trade με τη Naftogaz για παραδόσεις αμερικανικού LNG το διάστημα Δεκεμβρίου 2025 – Μαρτίου 2026, αλλά και αυτές που θα ακολουθήσουν στο πλαίσιο του μακροπρόθεσμου συμβολαίου που η ελληνική εταιρεία έχει υπογράψει με την αμερικανική Venture Global.

Στην περίπτωση που, για παράδειγμα, ένα φορτίο αμερικανικού LNG που η Atlantic-See LNG Trade έχει προγραμματίσει για την αγορά της Ουκρανίας καθυστερήσει για οποιονδήποτε λόγο –κάτι που δεν μπορεί να αποκλειστεί– ή σε περίπτωση που για τεχνικούς λόγους το φορτίο δεν προλάβει να αεριοποιηθεί, θα πρέπει η ελληνική εταιρεία για να ανταποκριθεί στις συμβατικές υποχρεώσεις της με τη Νaftogaz να αντικαταστήσει αυτές τις ποσότητες από το «καλάθι» αερίου που διαθέτει η ΔΕΠΑ, το οποίο περιλαμβάνει και αζερικό.

Το ζήτημα ωστόσο που τέθηκε ως προς την προέλευση του αερίου που θα φτάνει στην Ουκρανία, εγείρει ερωτήματα για τη στάση των ΗΠΑ σε σχέση με το νέο διασυνοριακό προϊόν «Route 3» που σχεδιάζουν οι διαχειριστές συστημάτων Ελλάδας, Βουλγαρίας, Ρουμανίας, Μολδαβίας και Ουκρανίας, μαζί με τον ICGB, τον ανεξάρτητο διαχειριστή του διασυνδετηρίου αγωγού Ελλάδας – Βουλγαρίας. Το «Route 3» περιλαμβάνει παραδόσεις στην Ουκρανία μέσω του Κάθετου Διαδρόμου αζερικού αερίου από το σημείο διασύνδεσης του ICGB με τον αγωγό Tap. Aπό το σημείο αυτό προμηθεύεται και η Βουλγαρία ποσότητες 1 δισ. κ.μ. αζερικού αερίου που έρχεται στην Ελλάδα μέσω του Tap. Αντίστοιχη ποσότητα έχει δεσμεύσει η ΔΕΠΑ και 8 δισ. κ.μ. αζερικού αερίου καταλήγουν μέσω της Ελλάδας στην Ιταλία.

Το αέριο του Tap, αγωγού που κατασκευάστηκε στο πλαίσιο της διαφοροποίησης πηγών της Ε.Ε. από τη Ρωσία, αποτελεί σήμερα μια σημαντική πηγή τροφοδοσίας για την Ελλάδα, αλλά και για την Ευρώπη, η οποία προσδοκά και στον διπλασιασμό της δυναμικότητας του αγωγού.

Στην προσπάθεια ωστόσο πλήρους απεξάρτησης από το ρωσικό αέριο, στο μικροσκόπιο πέραν του αγωγού Turkstream, που μπορεί να αποτελεί γέφυρα για την είσοδο ρωσικού αερίου μέσω της Τουρκίας στην Ευρώπη, φαίνεται να μπαίνει και ο αγωγός Tap αφού το Αζερμπαϊτζάν εισάγει ρωσικό αέριο, αν και σε μειωμένες ποσότητες μετά το 2023. Απέναντι σε αυτές τις υποψίες που έχουν εκφραστεί από κάποια κράτη-μέλη, τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. απαντούν ότι ακόμη και εάν το Αζερμπαϊτζάν εισάγει ρωσικό αέριο, ο αγωγός όπου διέρχεται το αζερικό αέριο για να φτάσει στην Ευρώπη δεν είναι συνδεδεμένος με το τοπικό δίκτυο και τεχνικά δεν μπορεί να γίνει ανάμειξη. Το Μπακού, από την πλευρά του, συνδέει τις ρωσικές εισαγωγές αερίου με τις ανάγκες της εσωτερικής αγοράς, χωρίς τις οποίες θα υπήρχαν ελλείμματα, προκειμένου να διατηρηθούν οι εξαγωγικές ροές προς την Ευρώπη.

Με πληροφορίες από Καθημερινή

   Στις 10:35 το πρωί, η Πυροσβεστική ειδοποιήθηκε για διαρροή αερίου, με αποτέλεσμα να σπεύσει στο σημείο, στον κόμβο Σέδες, μια δύναμη δέκα πυροσβεστών με τέσσερα οχήματα.

   Προληπτικά δημιουργήθηκε ζώνη ασφαλείας από την ΕΛΑΣ, σε μια ακτίνα 500 μέτρων, ενώ για προληπτικούς λόγους διακόπηκε η κυκλοφορία των οχημάτων από το δρόμο της Μουδανίων στη στροφή για Θέρμη και γύρω από την περιοχή του Σέδες. Από τις αρμόδιες Αρχές διενεργούνται εκτροπές για την κίνηση των αυτοκινήτων.

   Στο σημείο, όπου σημειώθηκε η διαρροή, βρίσκεται η εταιρεία φυσικού αερίου για να αποκαταστήσει το πρόβλημα που έχει προκύψει στον αγωγό.

Όλα ξεκίνησαν νωρίς χθες το πρωί όταν, αρχικά, κάτοικοι της Καλλιθέας, του Γαλατσίου, της Κυψέλης και του κέντρου (Χίλτον) διαπίστωσαν την οσμή που έμοιαζε με φυσικό αέριο και ειδοποίησαν την Πυροσβεστική.

Όσο περνούσε η ώρα πύκνωναν τα τηλεφωνήματα και προς το Κέντρο Άμεσης Επέμβασης της Εταιρείας Διανομής Αερίου Αττικής (ΕΔΑ Αττικής) και σταδιακά διαπιστώθηκε ότι το φαινόμενο αφορά πολλές περιοχές της Αθήνας -στο κέντρο, τα νότια (Γλυφάδα, Φάληρο κ.ά.) και προς τα βόρεια (Ψυχικό, Νέα Φιλοθέη, Ηράκλειο).

Γι’ αυτόν τον λόγο σε επιφυλακή τέθηκε χθες και η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας.

Οσμή αερίου: Το πρώτο σενάριο

Στέλεχος της ΕΔΑ Αττικής είπε χθες το μεσημέρι στο iefimerida ότι πραγματοποιούνταν σαρωτικοί έλεγχοι και πως κανένα στοιχείο δεν οδηγούσε στο συμπέρασμα ότι υπήρχε διαρροή φυσικού αερίου.

Κατά την ίδια πηγή, ένα από τα σενάρια που εξετάζονται για την έντονη οσμή αερίου είναι να προέρχεται από τα λύματα, τα οποία επηρεάζονται από την αλλαγή του καιρού και συγκεκριμένα την άνοδο της θερμοκρασίας.

Παρά ταύτα, σε αντίστοιχες περιόδους -κατά τις οποίες ανεβαίνει η θερμοκρασία- τα προηγούμενα χρόνια δεν έχει καταγραφεί το ίδιο φαινόμενο, τουλάχιστον όχι στην ίδια έκταση.

Περιβαλλοντολόγος που μίλησε χθες στον ALPHA υποστήριξε ότι η οσμή πιθανότατα να συνδέεται με ρύπους που λόγω των καιρικών συνθηκών εγκλωβίζονται στην ατμόσφαιρα.

Λίγες ώρες αργότερα, χθες, η ΕΔΑ Αττικής εξέδωσε μια πρώτη ανακοίνωση στην οποία επισήμαινε τα εξής:

«Σε συνέχεια αναφορών που δέχθηκε το Κέντρο Άμεσης Επέμβασης της Εταιρείας για οσμή σε περιοχές του Ν. Αττικής, η Εταιρεία Διανομής Αερίου Αττικής (ΕΔΑ ΑΤΤΙΚΗΣ) ενημερώνει ότι, από τους μέχρι τώρα ελέγχους και επεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί από το εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό, διαπιστώνεται ότι η οσμή δεν σχετίζεται με το δίκτυο διανομής φυσικού αερίου. Περαιτέρω ανακοινώσεις θα ακολουθήσουν μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων».

Η τελική ανακοίνωση της ΕΔΑ Αττικής

Με την τελευταία της ανακοίνωση για το φαινόμενο της οσμής αερίου η ΕΔΑ Αττικής υπογραμμίζει ότι η οσμή δεν συνδέεται με το δίκτυο διανομής φυσικού αερίου, δίχως όμως να δίνονται άλλες απαντήσεις για τα αίτια.

«Σε συνέχεια προηγούμενης ανακοίνωσης της Εταιρείας Διανομής Αερίου Αττικής (ΕΔΑ ΑΤΤΙΚΗΣ), σχετικά με τη λήψη αναφορών στις 16/05/2023 για οσμή σε περιοχές της Περιφέρειας Αττικής, η Εταιρεία ενημερώνει ότι ολοκλήρωσε όλους τους απαραίτητους ελέγχους και επεμβάσεις, επιβεβαιώνοντας ότι η οσμή δε σχετίζεται με το Δίκτυο Διανομής φυσικού αερίου».

Πηγή: iefimerida.gr

Ειδικότερα, οι πολίτες που ανέφεραν τα παραπάνω έχουν θορυβηθεί λόγω ανησυχίας για τυχόν διαρροή αερίου.

Τις αναφορές αυτές επιβεβαίωσε η Εταιρεία Διανομής Αερίου Αττικής, η οποία δέχθηκε σχετικές κλήσεις στο Κέντρο Άμεσης Επέμβασης της Εταιρείας.

Όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της, «από τους μέχρι τώρα ελέγχους και επεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί από το εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό, διαπιστώνεται ότι η οσμή δεν σχετίζεται με το Δίκτυο Διανομής φυσικού αερίου».

Ωστόσο, οι έλεγχοι βρίσκονται ακόμα σε πλήρη εξέλιξη και η εταιρεία προαναγγέλλει νέες ανακοινώσεις μετά την ολοκλήρωσή τους.

«Σε συνέχεια αναφορών που δέχθηκε το Κέντρο Άμεσης Επέμβασης της Εταιρείας για οσμή σε περιοχές του Ν. Αττικής, η Εταιρεία Διανομής Αερίου Αττικής (ΕΔΑ ΑΤΤΙΚΗΣ) ενημερώνει ότι, από τους μέχρι τώρα ελέγχους και επεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί από το εξειδικευμένο τεχνικό προσωπικό, διαπιστώνεται ότι η οσμή δεν σχετίζεται με το Δίκτυο Διανομής φυσικού αερίου.

Περαιτέρω ανακοινώσεις θα ακολουθήσουν μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων», αναφέρει χαρακτηριστικά η ανακοίνωση της εταιρείας.

Η Πυροσβεστική Υπηρεσία του Λονδίνου κάλεσε τους ανθρώπους να αποφύγουν την περιοχή όσο αντιμετωπίζουν την κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Η διαρροή σημειώθηκε κοντά στο σταθμό Fenchurch Street.

«Περίπου 1.300 άτομα έχουν απομακρυνθεί λόγω του δικτύου αερίου που έχει σπάσει στη διασταύρωση Seething Lane του Crutched Friars. Ο σταθμός Fenchurch Street δεν επηρεάζεται. Αποφύγετε την περιοχή αν είναι δυνατόν» ανέφερε στην τελευταία ενημέρωσή της η Πυροσβεστική.

«Ο ισχυρισμός του πρωθυπουργού, ότι η απόφαση των υπουργών της ΕΕ για πλαφόν συνιστά παρέμβαση των κυβερνήσεων για τη ‘διόρθωση των αγορών’, αποτελεί μεγάλη κοροϊδία και μάλιστα ‘κοροϊδία χωρίς πλαφόν’», σημείωσε χαρακτηριστικά ο Περισσός.

Και τόνισε ότι, στην πραγματικότητα, «πρόκειται για ένα συμβιβασμό μεταξύ των αντιτιθέμενων συμφερόντων των κρατών μελών για μία – ούτως ή άλλως – πολύ υψηλή τιμή στο φυσικό αέριο, που δε θίγει την αιτία του προβλήματος, που είναι η απελευθερωμένη αγορά ενέργειας».

Σε κάθε περίπτωση, σημείωσε το ΚΚΕ, αυτό «τον συμβιβασμό», θα κληθούν να τον πληρώσουν οι λαοί της Ευρώπης.

Όσον αφορά το πλαφόν στο αέριο, εκτιμάται ότι η πιο πρόσφορη φόρμουλα είναι το ισπανικό μοντέλο, δηλαδή η αποζημίωση των εισαγωγέων για τη διαφορά ανάμεσα στην τιμή προμήθειας και το πλαφόν. Το σχήμα αυτό δύσκολα θα μπορούσε να υλοποιηθεί κεντρικά, αφού κάτι τέτοιο θα ήταν περίπλοκο και χρονοβόρο.

• Αντίθετα, η πιο άμεση λύση θα ήταν να εφαρμοσθεί από κάθε κράτος-μέλος στην αγορά του, στη βάση της ενιαίας πανευρωπαϊκής μέγιστης τιμής που θα καθορισθεί. Μάλιστα, σε μία τέτοια περίπτωση, κάθε κράτος-μέλος θα μπορούσε να αξιοποιήσει για τις επιδοτήσεις στο αέριο, τις χρηματοροές από τις παρακρατήσεις των υπερεσόδων των ηλεκτροπαραγωγών.

Όποια φόρμουλα πάντως κι αν προκριθεί, το βέβαιο είναι ότι το τελευταίο διάστημα έχουν «πυκνώσει» οι φωνές ανάμεσα στους Ευρωπαίους πολιτικές ηγέτες, για την ανάγκη άμεσης εφαρμογής πλαφόν στην τιμή του αερίου. Ενδεικτική είναι η σύμπλευση με αυτό το σχέδιο της Γερμανίας, η οποία έως και πρόσφατα ήταν κατηγορηματική αντίθετη. Τώρα, ωστόσο, δημοσιεύματα φέρουν τον υπουργό Οικονομίας και Κλίματος, Ρόμπερτ Χάμπεκ, να έχει ενημερώσει γραπτώς Ευρωπαίους υπουργούς Ενέργειας ότι το Βερολίνο εξετάζει αυτό το ενδεχόμενο.

Πρέπει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα πάντα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η χώρα μας έχει δεχθεί ερωτήματα από αρκετά κράτη της Ε.Ε. αναφορικά με το σχήμα που εφαρμόζει για παρακράτηση «στην πηγή» των υπερεσόδων των ηλεκτροπαραγωγών στην εγχώρια χονδρεμπορική.

Σε αυτές τις βολιδοσκοπήσεις, από τα βασικά ερωτήματα που τίθενται είναι αν έχουν υπάρξει παρενέργειες στη λειτουργία της ελληνικής αγοράς Επόμενης Ημέρας από την εφαρμογή του σχήματος.

Η Αθήνα παράλληλα εξετάζει μια σειρά παρεμβάσεων:

– Πριμοδότηση για μείωση στην κατανάλωση ενέργειας από νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η σύγκριση θα γίνεται με τον αντίστοιχη κατανάλωση πέρυσι και ο καταναλωτής που θα κάνει οικονομία θα λαμβάνει ένα μπόνους στον λογαριασμό του ως επιβράβευση.

– Πριν από το τέλος του φθινοπώρου αναμένεται να τρέξει καμπάνια ενημέρωσης με συμβουλές στους πολίτες για «έξυπνη κατανάλωση». Δεδομένου ότι δεν μπορεί να υπάρξει υποχρεωτικότητα στους ιδιώτες να μειώσουν την κατανάλωση, με καμπάνια στα ΜΜΕ αλλά και στα social media θα προταθούν έξυπνες λύσεις, που θα ακολουθούν και κατευθύνσεις που δίνονται αντίστοιχα στο εξωτερικό…. Για παράδειγμα: Χαμήλωμα θερμοστάτη κοντά στους 18 βαθμούς, λιγότερα φώτα κ.α. λύσεις.

– Παράλληλα θα υπάρξει προτροπή στους πολίτες για αντικατάσταση της θέρμανσης με φυσικό αέριο με άλλες πηγές. Για παράδειγμα με σύγχρονα κλιματιστικά οικονομικής κατανάλωσης, ενδεχομένως και με χρηματοδότηση μέρους του κόστους αντικατάστασης, εφόσον εξασφαλιστούν τα σχετικά κονδύλια.

Αλλά και προτροπή στους πολίτες να επωφεληθούν των προγραμμάτων «Εξοικονομώ» τα οποία ανανεώνονται συνεχώς.

– Στο τραπέζι είναι και η αύξηση της επιδότησης για όσους θα ζεσταθούν το χειμώνα με φυσικό αέριο. Η επιδότηση στα τιμολόγια δεν μπορεί να είναι σε ποσοστά αντίστοιχα με αυτά στα τιμολόγια του ρεύματος αλλά εξετάζεται να είναι σημαντικά αυξημένη σε σχέση με πέρυσι. Τα 20 συν 20 ευρώ από την πολιτεία και τη ΔΕΠΑ πέρυσι, στα σημερινά δεδομένα μοιάζουν… ψίχουλα!

– Μεταξύ των μέτρων που επεξεργάζεται η κυβέρνηση είναι και η αύξηση του επιδόματος θέρμανσης σε ευάλωτα νοικοκυριά ή και η διεύρυνση των δικαιούχων, ανάλογα με την πορεία των δημοσίων εσόδων

Όπως γράφει στο libre, ο ίδιος, «η Ελλάδα είναι η μοναδική αγορά στην Ευρώπη όπου το αυξημένο κόστος που διαμορφώνεται από την χρηματιστηριακή αγορά ενέργειας περνάει 100% στον καταναλωτή».

Η ενεργειακή παγίδα και η μάχη που αξίζει να δοθεί

Τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δείχνουν το τεράστιο πρόβλημα που έχει προκαλέσει στην κοινωνία η ραγδαία αύξηση της τιμής της ηλεκτρισμού και καυσίμων. Ο πληθωρισμός σπάει το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, γυρνώντας μας πολύ πίσω, στης πληθωριστικές πιέσεις του 1993. Στον τομέα που κυρίως ευθύνεται για την έκρηξη της ακρίβειας στην ελληνική οικονομία, στην ενέργεια, με βάση τα στοιχεία της Eurostat, ο ενεργειακός πληθωρισμός στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά 61%, έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου, που είναι στο 39%.

Ταυτόχρονα, εδώ και περίπου 10 μήνες, οι Έλληνες πληρώνουν υψηλότερα από τον Ευρωπαϊκό μέσο όρο τον λογαριασμό ρεύματος, όταν οι επιδοτήσεις που έχουν δοθεί είχαν σχεδιαστεί για να καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος των αυξήσεων. Από τα παραπάνω προκύπτει ότι οι αιτίες δεν είναι μόνο εισαγόμενες. Γιατί όμως συμβαίνει αυτό;

Ας ξεκινήσουμε με μερικά δεδομένα.

• Το 40% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας το 2021 προήλθε από εισαγόμενο φυσικό αέριο, αυξημένο κατά 25% εν μέσω κρίσης (μεγαλύτερη αύξηση από οποιοδήποτε κράτος μέλος στην Ένωση), με την ελληνική κοινωνία να πληρώνει βαρύ τίμημα.

Ήταν το 2021 μία ιδιαίτερη χρονιά, όσον αφορά στη συμμετοχή του φυσικού αερίου στο ενεργειακό μίγμα; Η απάντηση είναι αρνητική. Το 2020, η παραγωγή ηλεκτρισμού από φυσικό αέριο αυξήθηκε κατά 30% σε σχέση με το 2019. Συνολικά, την τελευταία 10ετία, το ποσοστό του αερίου στην ηλεκτροπαραγωγή έχει αυξηθεί κατά 2.5 φορές.

Προξενεί πολύ μεγάλη εντύπωση πως η Ελλάδα, που βρίσκεται σε τόσο ιδιάζουσα γεωπολιτική θέση, και θα έπρεπε να δίνει πολύ μεγάλη προσοχή στις εισαγόμενες ενεργειακές επιλογές, αφέθηκε να προσδεθεί σε τόσο μεγάλο βαθμό σε ένα εισαγόμενο ορυκτό καύσιμο. Και ακόμα μεγαλύτερη εντύπωση προκαλεί το γεγονός πως ο τομέας της ενέργειας αποτελεί σημαντικό αρνητικό παράγοντα στο ισοζύγιο εμπορικών συναλλαγών, επιβαρύνοντας διαχρονικά το δημόσιο χρέος μιας χώρας που έχει το υψηλότερο στην Ευρώπη.

Μήπως ήταν μία συγκυριακή επιλογή; Όχι, καθώς η επιλογή αυτή αποτυπώνεται σε όλα τα βασικά ενεργειακά κείμενα στρατηγικής. Στο δεκαετές πλάνο ανάπτυξης του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΜΗΕ) υπάρχει πρόβλεψη για έξι νέες μονάδες φυσικού (διπλασιασμός δηλαδή της υπάρχουσας ισχύος μονάδων αερίου).

• Στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα του Δεκεμβρίου του 2019 προβλεπόταν αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος από φυσικό αέριο κατά μιάμιση φορά.

Η λανθασμένη και παράδοξη επιλογή της υπέρμετρης πρόσδεσης της Ελλάδας στο άρμα του εισαγόμενου αερίου είναι λοιπόν η αιτία που η χώρα βρίσκεται στην καρδιά της ενεργειακής κρίσης και ο λόγος που έχει τόσο μεγάλο βάθος και ένταση, σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Ταυτόχρονα, οι περιορισμένες διασυνδέσεις, η στενότητα ισχύος και τα κορεσμένα ηλεκτρικά δίκτυα εξωθούν επιπλέον τις τιμές προς τα πάνω, αποδεικνύοντας ότι ουσιαστικός ενεργειακός σχεδιασμός στην πράξη δεν υπήρχε.

• Στα παραπάνω πρέπει να προστεθεί πως η Ελλάδα είναι η μοναδική αγορά στην Ευρώπη όπου το αυξημένο κόστος που διαμορφώνεται από την χρηματιστηριακή αγορά ενέργειας περνάει 100% στον καταναλωτή.

Μιλάει για πληρωμή σε ρούβλια ο Πούτιν, εκτοξεύεται η τιμή στο ολλανδικό χρηματιστήριο ενέργειας και μεταφέρεται εξ’ ολοκλήρου στο Έλληνα καταναλωτή. Στην πίεση που προέρχεται από την ηλεκτρική ενέργεια, έρχεται να προστεθεί η καθημερινή πίεση του Έλληνα πολίτη από το πετρέλαιο και την βενζίνη. Ειδικά όσον αφορά στην βενζίνη, ο «πόνος στην αντλία» είναι πολύ μεγάλος, καθώς η Ελλάδα είναι στις πρώτες χώρες σε κόστος σε όλη την Ευρώπη, συγκρινόμενη μόνο με Σκανδιναβικές χώρες, που βρίσκονται σε άλλο μισθολογικό επίπεδο. Για αυτό και η Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), ήταν από το Μάρτιο του 2022 στην πρώτη θέση, όσον αφορά στο κόστος γεμίσματος του αμαξιού σε σχέση με το μισθό στην χώρα.

Οι πολύ υψηλοί φόροι στα καύσιμα και η αναποτελεσματική εποπτεία και έλεγχος των αλυσίδων εφοδιασμού είναι οι βασικές αιτίες για αυτή την υπέρμετρη πίεση του καταναλωτή. Μπορεί λοιπόν να αντιμετωπισθεί η ενεργειακή παγίδα, όταν οι λόγοι που δημιούργησαν τις παραπάνω δομικές αδυναμίες, εντός ή εκτός κομμάτων, καμουφλαρισμένα ή μη, παραμένουν ανέπαφες; 

Για μια ακόμα φορά ξαναγυρίζουμε στην κοινωνικο-πολιτική δυναμική και στις νέες μορφές κοινωνικής ενεργοποίησης που απαιτούνται για ένα διαφορετικό στρατηγικό σχεδιασμό δράσεων, στη βάση της ενεργειακής δημοκρατίας και δικαιοσύνης.

Είναι όμως σίγουρο πως οι κατεστημένες εξουσίες και τα πελατειακά δίκτυα θα προσπαθήσουν να ναρκοθετήσουν την προσπάθεια και να περιθωριοποιήσουν τις φωνές αυτές που θα αποτολμήσουν να δράσουν με αυτό τον τρόπο. Αξίζει όμως η προσπάθεια μίας ηθικοπολιτικής σχέσης, για να θυμηθούμε τον Γκράμσι, που θα αντικαθιστά τις εδραιωμένες ιεραρχίες στασιμότητας και εξάρτησης.

Οι τιμές για τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη εκτινάχθηκαν περισσότερο από 23% καθώς οι συναλλαγές άρχισαν το πρωί της Τετάρτης, ώρες αφότου η ρωσική κρατική Gazprom είπε στην Πολωνία και τη Βουλγαρία ότι διέκοψε τις προμήθειες καυσίμου.

Η κίνηση της Gazprom ήρθε ακριβώς τη στιγμή που οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους συμφώνησαν να στείλουν περισσότερα όπλα στην Ουκρανία για να βοηθήσουν τη χώρα να υπερασπιστεί το έδαφός της ενάντια στη ρωσική εισβολή.

Κύκλοι στις Βρυξέλλες δηλώνουν πως η Ε.Ε πρέπει να προετοιμάζεται για επέκταση αυτής της κίνησης της Μόσχας και σε άλλες “μη φιλικές” χώρες, κάτι που ενδέχεται να συμπεριλάβει και την Ελλάδα, δεδομένου ότι Ρώσοι αξιωματούχοι αλλά και ο ίδιος ο Σεργκέϊ Λαβρόφ έχει επανειλημμένα επισημάνει τον ρόλο της Αλεξανδρούπολης στην μετακίνηση νατοϊκών δυνάμεων και όπλων προς τις γειτονικές προς την Ουκρανία χώρες και μέσω αυτών την ενίσχυση των ουκρανικών στρατιωτικών δυνάμεων.

Στο Μέγαρο Μαξίμου, άλλωστε, έχει σημάνει συναγερμός μετά την διακοπή προμήθειας ρωσικού αερίου προς την Πολωνία και την Βουλγαρία και τις επόμενες ώρες θα πραγματοποιηθεί έκτακτη σύσκεψη υπό τον πρωθυπουργό.

Σήμερα το πρωί ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πρωθυπουργό της Βουλγαρίας Kiril Petkov. Στη διάρκεια της επικοινωνίας ο Πρωθυπουργός ανέφερε ότι η Ελλάδα θα συνδράμει τη Βουλγαρία για να αντιμετωπίσει τη νέα κατάσταση που προκάλεσαν για τη χώρα οι ρωσικές αποφάσεις στον ενεργειακό τομέα.

Η Ελλάδα πρέπει να αποφασίσει πως θα αντιμετωπίσει το ζήτημα ενόψει της λήξης του ρωσικού τελεσιγράφου στις 20 Μαϊου.

Σχετικό είναι το δημοσίευμα των New York Times:

Η αντίδραση της αγοράς υπογράμμισε ότι μια κρίσιμη, επίφοβη στιγμή στον πόλεμο ήταν εδώ: σοβαρή διακοπή στις εξαγωγές φυσικού αερίου της Ρωσίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Πολωνία και η Βουλγαρία βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στις εξαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου, όπως και η Γερμανία, ο ντε φάκτο οικονομικός και πολιτικός ηγέτης του μπλοκ και που κρατά τις προσπάθειες για ταχεία επιβολή περισσότερων κυρώσεων στον ενεργειακό τομέα της Ρωσίας.

Ο καλός ανοιξιάτικος καιρός στην Ευρώπη αυτή τη στιγμή μπορεί να αμβλύνει το άμεσο πλήγμα της διακοπής φυσικού αερίου, αλλά η ανάγκη αντικατάστασης των προμηθειών της Gazprom με εναλλακτικές πηγές θα είναι επείγουσα. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι ήδη υψηλές τιμές του φυσικού αερίου θα αυξηθούν περαιτέρω, ωθώντας τελικά τα ήδη υψηλά ποσοστά πληθωρισμού και βλάπτοντας τους καταναλωτές σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Παγκόσμια Τράπεζα προειδοποίησε χθες πως θα ζήσουμε την μεγαλύτερη αύξηση τιμών ενέργειας των τελευταίων πενήντα ετών, μετά την ενεργειακή κρίση του 1973 εξαιτίας, τότε, της έντασης στη Μέση Ανατολή.

Σε απάντηση στην είδηση, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δήλωσε σε δήλωση το πρωί της Τετάρτης ότι η Ε.Ε προετοιμαζόταν για τη διακοπή της παροχής αερίου στη Ρωσία.

«Η ανακοίνωση της Gazprom ότι σταματά μονομερώς την παράδοση φυσικού αερίου σε πελάτες στην Ευρώπη είναι μια ακόμη προσπάθεια της Ρωσίας να χρησιμοποιήσει το φυσικό αέριο ως μέσο εκβιασμού», είπε, προσθέτοντας ότι συνεργάζεται με τους συμμάχους για να εξασφαλίσει τον εφοδιασμό με φυσικό αέριο για το πληγέν μέλος. δηλώνει και ότι η ομάδα συντονισμού για το φυσικό αέριο του ιδρύματος συνεδρίαζε το πρωί της Τετάρτης για να επεξεργαστεί μια απάντηση.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επιβάλει μέχρι στιγμής κυρώσεις στον ρωσικό άνθρακα, τον οποίο τόσο η Πολωνία όσο και η Γερμανία χρησιμοποιούν σε μεγάλο βαθμό, και προετοιμάζει τις λεπτομέρειες ενός εμπάργκο πετρελαίου . Αλλά ένα εμπάργκο στο ρωσικό φυσικό αέριο θεωρείται εδώ και καιρό ως Ρουβίκωνας που δεν πρέπει να περάσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση λόγω του πόσο πολύ εξαρτώνται από αυτό η Γερμανία και άλλες χώρες για θέρμανση και παραγωγή ενέργειας.

Τώρα φαίνεται ότι η Ρωσία αποφάσισε να κινηθεί πρώτα και να μπλοκάρει η ίδια τις εξαγωγές φυσικού αερίου, αφού οι χώρες της ΕΕ αρνήθηκαν να πληρώσουν για τις εισαγωγές φυσικού αερίου σε ρούβλια, όπως είχε ζητήσει ο πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν.

Ο Πούτιν θέλει απεγνωσμένα να πληρωθεί στο ρωσικό νόμισμα επειδή η ικανότητά του να μετατρέπει δολάρια και ευρώ σε ρούβλια, τα οποία στη συνέχεια μπορεί να χρησιμοποιήσει για την πολεμική του προσπάθεια στην Ουκρανία, έχει μειωθεί από μέτρα που απαγορεύουν τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα στην Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες από τη συναλλαγή με τη ρωσική κεντρική τράπεζα.

Το πρωί της Τετάρτης, ο υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας, Αλεξάντερ Νικόλοφ, δήλωσε ότι η χώρα του έχει επαρκή αποθέματα φυσικού αερίου για ένα μήνα και αναζητά εναλλακτικές λύσεις.

«Η Βουλγαρία δεν θα διαπραγματευτεί υπό πίεση και με σκυμμένο το κεφάλι. Η Βουλγαρία δεν υποχωρεί και δεν πωλείται σε καμία τιμή σε κανένα εμπορικό αντισυμβαλλόμενο», είπε ο κ. Νικόλοφ. «Προφανώς, το φυσικό αέριο χρησιμοποιείται ως πολιτικό και οικονομικό όπλο», πρόσθεσε.

Οι Πολωνοί αξιωματούχοι σημείωσαν παρόμοια αυτοπεποίθηση το απόγευμα της Τρίτης. Η υπουργός Κλίματος της Πολωνίας, Anna Moskwa, υποβάθμισε την επίδραση της απόφασης της Ρωσίας, επιμένοντας σε συνέντευξη Τύπου στη Βαρσοβία ότι «είμαστε έτοιμοι να αποκοπούμε πλήρως» από το ρωσικό φυσικό αέριο.

Με πληροφορίες από τους N.Y. Times