Ρούλα Μαντή

Αυτή η ημέρα, που καθιερώθηκε από τον ΟΗΕ το 2005, μας υπενθυμίζει όχι μόνο τις φρικαλεότητες, αλλά και τη διαρκή ανάγκη για εγρήγορση απέναντι στον αντισημιτισμό, τον ρατσισμό και τη μισαλλοδοξία. Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, καλούμαστε να αναστοχαστούμε την αξία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και να υπερασπιστούμε την ειρήνη και την ισότητα, ώστε να μην επαναληφθούν ποτέ ξανά τέτοιες τραγωδίες.

Το Ολοκαύτωμα αποτελεί μία από τις πιο σκοτεινές σελίδες της ανθρώπινης ιστορίας. Στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, η ναζιστική Γερμανία και οι συνεργάτες της εξαπέλυσαν μια συστηματική εκστρατεία εξόντωσης κατά των Εβραίων, αλλά και άλλων μειονοτήτων, όπως Ρομά, ομοφυλοφίλων, ατόμων με αναπηρίες και πολιτικών αντιφρονούντων.

Η «Τελική Λύση» (“Die Endlösung”), όπως αποκαλούσαν οι Ναζί το σχέδιό τους, είχε ως στόχο τη μαζική εξόντωση Εβραίων μέσα από εκτελέσεις, γκέτο, καταναγκαστική εργασία και στρατόπεδα θανάτου. Το Άουσβιτς-Μπίρκεναου, το μεγαλύτερο στρατόπεδο θανάτου, έγινε σύμβολο αυτής της θηριωδίας.

Στις 27 Ιανουαρίου 1945, τα σοβιετικά στρατεύματα εισήλθαν στο Άουσβιτς-Μπίρκεναου και αποκάλυψαν στον κόσμο την κλίμακα της φρίκης. Περισσότεροι από 1,1 εκατομμύρια άνθρωποι —στην πλειονότητά τους Εβραίοι— είχαν βρει τον θάνατο εκεί. Η απελευθέρωση του στρατοπέδου σηματοδότησε την αρχή του τέλους της ναζιστικής κυριαρχίας και την απαρχή της προσπάθειας για δικαιοσύνη.

Η 80η επέτειος υπενθυμίζει τη σημασία της ιστορικής μνήμης. Με τους επιζώντες να λιγοστεύουν, η ευθύνη μας να διατηρήσουμε ζωντανή την ιστορία γίνεται πιο επιτακτική από ποτέ.

Οι Έλληνες Εβραίοι και το Ολοκαύτωμα

Από τις ακμάζουσες εβραϊκές κοινότητες της Ελλάδας πριν τον πόλεμο, κυρίως στη Θεσσαλονίκη, τη Λάρισα και τα Ιωάννινα, ελάχιστοι επέζησαν. Συνολικά, 67.151 Έλληνες Εβραίοι —το 83% του εβραϊκού πληθυσμού της χώρας— χάθηκαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης.

Η μαρτυρία του Νισήμ Λεβή από τα Ιωάννινα ή της Σέλμας Μπεν Ρουμπή από τη Θεσσαλονίκη, όπως και το έργο των επιζώντων, μας δίνουν εικόνες της φρίκης αλλά και της αντοχής της ανθρώπινης ψυχής. Μνημεία όπως το Εβραϊκό Μουσείο Ελλάδος και το Μνημείο Ολοκαυτώματος στη Θεσσαλονίκη διατηρούν ζωντανή τη μνήμη τους.

Η μεγάλη εκδήλωση και οι συγκλονιστικές μαρτυρίες στον τόπο του εγκλήματος

Επιζώντες του Άουσβιτς επέστρεψαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης για την 80η επέτειο της απελευθέρωσής τους. Αντικρίζοντας τα κτήρια μέσα στα οποία δολοφονήθηκαν άνθρωποι, οι επιζώντες θυμήθηκαν τα όσα μαρτυρικά εκτυλίσσονταν στον χώρο όπου έγινε η μεγαλύτερη μαζική εκτέλεση ανθρώπων που έχει καταγραφεί ποτέ.

Φορώντας κασκόλ με μπλε και άσπρες ρίγες που θύμιζαν τις στολές των στρατοπέδων, άναψαν κεριά και κατέθεσαν στεφάνια στο «Τείχος του Θανάτου» στο Άουσβιτς, όπου χιλιάδες κρατούμενοι εκτελέστηκαν. Στις φετινές εκδηλώσεις, απαγορεύτηκαν οι ομιλίες πολιτικών. «Φέτος επικεντρωνόμαστε στους επιζώντες και το μήνυμά τους» δήλωσε ο Παβέλ Σαβίτσκι, εκπρόσωπος του Μουσείου του Άουσβιτς.

«Φονική μηχανή»

Στο βήμα ανέβηκε η 94χρονη Τζανίνα Ιβάνσκα. Σήμερα είναι καθολική και όχι Εβραία, ενώ οι ναζί την είχαν συλλάβει κατά τη διάρκεια της εξέγερσης στη Βαρσοβία το 1944, όταν οι Πολωνοί επιχείρησαν να εκδιώξουν τους ναζί.

Οι γερμανικές δυνάμεις εκτόπισαν 13.000 κατοίκους της Βαρσοβίας στο Άουσβιτς, και η Ιβάνσκα ήταν μία από τους σχεδόν 6.000 νέους που έφτασαν στο στρατόπεδο τον Αύγουστο του 1944. Ζούσε στην περιοχή Wola της Βαρσοβίας, όπου υπολογίζονται πως 50.000 κάτοικοι δολοφονήθηκαν ως απάντηση στην εξέγερση.

Η Τζανίνα σήμερα μίλησε για την «φονική μηχανή» που είχαν δημιουργήσει οι ναζί στο Άουσβιτς, υπενθυμίζοντας πως εκτός από τους Εβραίους δολοφονήθηκαν και 21.000 Σίντι (φυλή Ρομά της κεντρικής Ευρώπης). Μέσα σε μία νύχτα, ο Γιόσεφ Μένγκελε είχε στείλει τους εναπομείναντες ζωντανούς της φυλής στους θαλάμους αερίων διότι θεωρούσε πως δεν χρειάζονταν πια για τα πειράματά του.

Στην αρχή της ομιλίας της, η Τζανίνα περιέγραψε πως το Άουσβιτς είχε ξεκινήσει ως στρατόπεδο κυρίως για ενήλικες Πολωνούς, μέχρι τη μεταφορά ανηλίκων και στη συνέχεια πήρε μορφή μετατρεπόμενο σε στρατόπεδο για χιλιάδες Σοβιετικούς αιχμαλώτους πολέμου.

«Οι Ρώσοι και οι Πολωνοί έγιναν αντικείμενα δοκιμής για το ποιο αέριο θα είναι πιο αποτελεσματικό. Οι χειμώνες εδώ ήταν πραγματικά τραγικοί, φτώχεια, σκληρή δουλειά, λίγο φαγητό… Αν δεν σου άρεσε κάτι, θα σε σκότωναν», ανέφερε και επεσήμανε πως 12.000 άνθρωποι μεταφέρθηκαν στο Άουσβιτς το 1942 και επέζησαν 500.

«Δεν ήταν στρατόπεδο αιχμαλώτων πολέμου όταν η φονική μηχανή ξεκίνησε την επιχείρησή της. Το μόνο που έκαναν ήταν να σκοτώνουν ανθρώπους», συνέχισε.

Οι Εβραίοι και οι Ρομά θεωρούνταν απάνθρωποι και εξοντώνονταν, είπε η Ιβάνσκα, ενώ πειράματα γίνονταν και σε παιδιά και νεογέννητα μωρά.

«Τι γιορτάζουμε σήμερα; Γιορτάζουμε την απελευθέρωση – όταν το στρατόπεδο σταμάτησε τη λειτουργία του», ανέφερε. Σύμφωνα με την ίδια, όταν απελευθερώθηκε το Άουσβιτς, απελευθερώθηκε μόνο το 5-10% των ανθρώπων αφού 100.000 ήταν σε άλλα στρατόπεδα.

Στο τέλος της ομιλίας της, η Ιβάνσκα επικαλέστηκε μια Πολωνή συγγραφέα και δοκιμιογράφο που είχε γράψει για τον πόλεμο: «Οι άνθρωποι πρέπει να μάθουν να προβλέπουν καλύτερα τις συνέπειες των πράξεών τους».

«Θυμάμαι τις κραυγές»

Η Τόβα Φρίντμαν ήταν ένας από τους νεότερους ανθρώπους που επέζησαν στο Άουσβιτς. Μόλις 6,5 ετών απελευθερώθηκε, αλλά τα χρόνια που ήταν φυλακισμένη έχουν μείνει στη μνήμη της.Η Φρίντμαν γεννήθηκε ένα χρόνο πριν από τη γερμανική εισβολή στην Πολωνία και παρόλα αυτά θυμάται τη συμβουλή της μητέρας της να μην κοιτάξει ποτέ κανέναν από τους ναζί στα μάτια. «Δεν ήμουν καν σίγουρη για το τι είναι Εβραίος», είπε.

Ήταν μόλις πέντε ετών όταν εκείνη και η μητέρα της στάλθηκαν στο Άουσβιτς, κατά τα λεγόμενά της ένα «πολύ τρομοκρατημένο» κορίτσι σε ένα σκοτεινό βαγόνι με ζώα, κρατώντας το χέρι της μητέρας της.

Η Φρίντμαν βλέπει ακόμα εφιάλτες από αυτά που έζησε και προειδοποιεί για τον αντισημιτισμό που εξαπλώνονται σε όλο τον κόσμο. «Θυμάμαι ως παιδί να παρακολουθώ από την κρυψώνα μου καθώς όλοι οι μικροί μου φίλοι μαζεύονταν και οδηγούνταν στο θάνατο, ενώ οι σπαρακτικές κραυγές των γονιών τους έπεφταν στο κενό. Αφού όλα τα παιδιά είχαν φύγει και η αυλή ήταν άδεια, σκέφτηκα: Είμαι το μόνο εβραϊκό παιδί που έχει απομείνει στον κόσμο; Είναι ο στρατώνας μου ο επόμενος; Αναρωτήθηκα σιωπηλά. Σκέφτηκα ότι όλοι πρέπει να πεθάνουμε, ότι αυτό ήταν φυσιολογικό. Αν είσαι εβραϊκό παιδί, πρέπει να πεθάνεις», ανέφερε.

Η Τόβα δήλωσε ότι θεωρεί την 27η Ιανουαρίου ως τα γενέθλιά της, σε τέτοιο βαθμό που κάποιοι φίλοι της «δεν γνωρίζουν καν ότι έχω κανονικά γενέθλια, γιατί αυτό είναι που μετράει».

LIVE: Auschwitz survivors mark 80th anniversary of camp's liberation https://t.co/psqxJ2hIzv

— Reuters (@Reuters) January 27, 2025

Εκτιμά ότι θα είναι η τελευταία συγκέντρωση επιζώντων στο Άουσβιτς και ήρθε από το σπίτι της στο Νιου Τζέρσεϊ για να προσθέσει τη φωνή της σε όσους προειδοποιούν για την αύξηση του μίσους και του αντισημιτισμού.

Πριν απ’ αυτή την 80η επέτειο της απελευθέρωσης του Άουσβιτς-Μπιρκενάου, γύρω στους σαράντα επιζώντες των ναζιστικών στρατοπέδων δέχθηκαν να μιλήσουν στο Γαλλικό Πρακτορείο.

Σε 15 χώρες, από το Ισραήλ ως την Πολωνία, από τη Ρωσία ως την Αργεντινή, από τον Καναδά ως τη Νότια Αφρική, αφηγήθηκαν την ιστορία τους και πόζαραν για μια φωτογραφία, μόνοι ή περιτριγυρισμένοι από τα παιδιά, τα εγγόνια και τα δισέγγονά τους, απόδειξη της νίκης τους επί του απόλυτου κακού.

Προειδοποίησαν κατά της ανόδου του μίσους και του αντισημιτισμού στον κόσμο και μοιράστηκαν τους φόβους τους μήπως η Ιστορία επαναληφθεί.

Η Τζούλια Βάλαχ, σχεδόν εκατό ετών, δυσκολεύεται να μιλήσει για το παρελθόν χωρίς να κλάψει. «Είναι υπερβολικά σκληρό να το διηγούμαι, υπερβολικά σκληρό», λέει αυτή η Παριζιάνα που επέζησε δύο χρόνια στο Μπιρκενάου, όπου ένας ναζί την κατέβασε την τελευταία στιγμή από ένα φορτηγό με προορισμό τους θαλάμους αερίων.

Αν και την πονάει να ξαναζεί αυτή τη φρίκη, αποφάσισε να συνεχίσει να καταθέτει τη μαρτυρία της. «Όσο μπορώ να το κάνω, θα το κάνω», επιμένει. Δίπλα της, η εγγονή της, η Φράνκι, αναρωτιέται: «Όταν δεν θα είναι πια εδώ, θα μας πιστεύουν εμάς, όταν θα μιλάμε γι’ αυτό;».

Γι’ αυτό η Εσθήρ Σενότ, 97 ετών, πήγε τον περασμένο μήνα στο Μπιρκενάου συνοδεύοντας γάλλους μαθητές του λυκείου. Είναι μια υπόσχεση που είχε δώσει το 1944 στην ετοιμοθάνατη αδελφή της, την Φανί, η οποία, ξαπλωμένη πάνω στο άχυρο και φτύνοντας αίμα, της είχε ζητήσει με την τελευταία της πνοή να αφηγηθεί αυτό που συνέβη «ώστε η ιστορία να μην μας ξεχάσει».

Το στρατόπεδο δημιουργήθηκε το 1940 στους στρατώνες του Οσβιέτσιμ, στην κατεχόμενη νότια Πολωνία, και το όνομά του εκγερμανίσθηκε σε Άουσβιτς από τους ναζί. Οι 728 πρώτοι πολωνοί πολιτικοί κρατούμενοι έφθασαν εκεί στις 14 Ιουνίου εκείνης της χρονιάς.

Στις 17 Ιανουαρίου 1945, μπροστά στην προέλαση των σοβιετικών στρατευμάτων, οι Ες-Ες αναγκάζουν 60.000 απισχνασμένους φυλακισμένους να κάνουν πορεία προς τη δύση, σ’ αυτό που θα αποκληθεί αργότερα «Πορεία του θανάτου».

Από τις 21 ως τις 26 Ιανουαρίου, οι Γερμανοί ανατίναξαν υποχωρώντας τους θαλάμους αερίου και τους φούρνους αποτέφρωσης του Μπιρκενάου και αποσύρθηκαν.

Στις 27 Ιανουαρίου, τα σοβιετικά στρατεύματα φθάνουν και βρίσκουν 7.000 επιζώντες.

Η ημέρα της απελευθέρωσης του στρατοπέδου κηρύχθηκε από τα Ηνωμένα Έθνη Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος.

Μέχρι την εισβολή στην Ουκρανία το 2022, μια ρωσική αντιπροσωπεία παρευρισκόταν πάντα στις επετειακές εκδηλώσεις, αλλά εδώ και τρία χρόνια δεν προσκαλείται πλέον, βάσει απόφασης των οργανωτών επικριτικής για τη Μόσχα.

Φήμες για ενδεχόμενη συμμετοχή του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου στις εκδηλώσεις προκάλεσαν επίσης αντιδράσεις.

Πέρυσι, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο εξέδωσε ένταλμα σύλληψης σε βάρος του Νετανιάχου ως ύποπτου για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και εγκλήματα πολέμου.

Έπειτα από αίτημα του πολωνού προέδρου Αντρέι Ντούντα, η πολωνική κυβέρνηση επιβεβαίωσε τον περασμένο μήνα ότι δεν θα συλλάβει τον Νετανιάχου σε περίπτωση που επισκεφθεί το Άουσβιτς.

Το Ισραήλ θα εκπροσωπηθεί από τον υπουργό Παιδείας Γιοάβ Κις.

Ποιοι έδωσαν το παρών

Στην εκδήλωση τη χώρα μας εκπροσώπησε ο υφυπουργός Εξωτερικών Τάσος Χατζηβασιλείου.

Μεταξύ των ηγετών είναι ο καγκελάριος της Γερμανίας Όλαφ Σολτς και ο πρόεδρος, Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ.

Σύμφωνα με το γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων dpa, η Γερμανία δεν έχει στείλει ποτέ στο παρελθόν και τους δύο ανώτατους κρατικούς εκπροσώπους της στους εορτασμούς.

Πρόκειται για σημάδι της συνεχούς δέσμευσης της Γερμανίας να αναλάβει την ευθύνη για τα εγκλήματα του έθνους, ακόμη και με ένα ακροδεξιό κόμμα να κερδίζει αυξημένη υποστήριξη τα τελευταία χρόνια.

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δίνει το παρών αφού πρώτα απέτισε φόρο τιμής στο Μνημείο της Σοά στο Παρίσι, έναν συμβολικό τάφο για τα έξι εκατομμύρια Εβραίους που δεν έχουν τάφο, και συναντηθεί με έναν επιζώντα από το Άουσβιτς και έναν από το στρατόπεδο Μπέργκεν-Μπέλσεν.

Τέλος, ο βασιλιάς της Βρετανίας Κάρολος Γ’ είναι επίσης εκεί, μαζί με βασιλείς και βασίλισσες από την Ισπανία, τη Δανία και τη Νορβηγία.

Τα μηνύματα των ηγετών

«Καθώς οι τελευταίοι επιζώντες λιγοστεύουν, είναι καθήκον μας ως Ευρωπαίοι να θυμόμαστε τα ανείπωτα εγκλήματα και να τιμούμε τη μνήμη των θυμάτων» δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία είναι Γερμανίδα, στο X.

«Το κακό που επιδιώκει να καταστρέψει τις ζωές ολόκληρων εθνών παραμένει ακόμη στον κόσμο», έγραψε ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι στη σελίδα του στο Telegram.

«Εμείς οι Πολωνοί, στη γη των οποίων -που εκείνη την εποχή κατείχαν οι ναζί Γερμανοί- οι Γερμανοί έχτισαν αυτή τη βιομηχανία εξόντωσης και αυτό το στρατόπεδο συγκέντρωσης, είμαστε σήμερα οι θεματοφύλακες της μνήμης», δήλωσε ο Πολωνός πρόεδρος, Αντρέι Ντούντα στους δημοσιογράφους.
Ο Πολωνός πρόεδρος μίλησε για το «αφάνταστο κακό» που προκλήθηκε σε τόσους πολλούς ανθρώπους, ιδίως στον εβραϊκό λαό.

Λόγω της πορείας είναι σε ισχύ κυκλοφοριακές παρεμβάσεις σε κεντρικούς δρόμους της πόλης και θα υπάρξουν αλλαγές μικρής διάρκειας στα δρομολόγια των αστικών λεωφορείων.

Συγκεκριμένα όπως ανακοινώθηκε από τη Διεύθυνση Τροχαίας Θεσσαλονίκης, από τις 10 το πρωί, έως τη λήξη των σχετικών εκδηλώσεων θα υπάρξουν παρεμβάσεις της κυκλοφορίας στη Λεωφόρο Νίκης, από την οδό Ι. Δραγούμη έως την οδό Ελ. Βενιζέλου, στην οδό Ι. Δραγούμη, από την οδό Μητροπόλεως έως την Λεωφόρο Νίκης, στην οδό Ν. Κουντουριώτη, καθ’ όλο το μήκος αυτής, στην οδό Καρατάσου, από την οδό 26ης Οκτωβρίου έως την οδό Σαλαμίνος και στην οδό Παλαιού Σταθμού και στα δύο ρεύματα κυκλοφορίας της, από την οδό Βουτυρά έως την οδό 26ης Οκτωβρίου.

Επίσης έως τις 2 το μεσημέρι δεν επιτρέπεται η στάση και η στάθμευση των αυτοκινήτων στην οδό Ν.Κουντουριώτη, καθ’ όλο το μήκος αυτής, στην οδό Καρατάσου, καθ’ όλο το μήκος αυτής, στην οδό Πολυτεχνείου, στο τμήμα της από την οδό Δωδεκανήσου έως την οδό 26ης Οκτωβρίου, στην οδό Αναγεννήσεως, στο τμήμα της από την οδό Παλαιού Σταθμού έως την οδό Σαπφούς, στην οδό Παλαιού Σταθμού, στο τμήμα της μεταξύ των οδών 26ης Οκτωβρίου και Βουτυρά (και στα δύο ρεύματα κυκλοφορίας), στην οδό Ι. Δραγούμη στο τμήμα της από την οδό Μητροπόλεως έως την Λεωφόρο Νίκης, στην οδό Ελ. Βενιζέλου στο τμήμα της από την Λεωφόρο Νίκης έως την οδό Μητροπόλεως και στην οδό Μητροπόλεως, στο τμήμα της από την Ι. Δραγούμη έως την οδό Ελ. Βενιζέλου.

Η απαγόρευση στάσης και στάθμευσης όλων των οχημάτων θα είναι σε ισχύ στη Λεωφ. Νίκης, ενώ για την ομαλή διεξαγωγή της κυκλοφορίας θα υπάρχουν τροχονόμοι, σε καίρια σημεία, που θα ρυθμίζουν την κυκλοφορία και θα διευκολύνουν τους οδηγούς.

Αναλυτικά η ανάρτηση του Στέφανου Κασσελάκη:

Χθες το βράδυ βρέθηκα ανάμεσα σε επιζώντες του Ολοκαυτώματος, στη διάρκεια της εκδήλωσης για την 79η Επέτειο της Απελευθέρωσης του Άουσβιτς, εκπροσωπώντας το ελληνικό κράτος.

Ήταν επίσης, μεγάλη προσωπική τιμή η υποδοχή μου από τον Διευθυντή του μουσείου του Άουσβιτς.

Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε την άνοδο της Ακροδεξιάς στην Ευρώπη. Έχουμε πολλή δουλειά μέχρι τις Ευρωεκλογές για να στείλουμε ένα ξεκάθαρο μήνυμα από τη γενέτειρα της Δημοκρατίας.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Stefanos Kasselakis (@skasselakis)

Η Μπεζαράνο, η οποία έπαιζε ακορντεόν στην ορχήστρα του Άουσβιτς, πέθανε την νύχτα της Παρασκευής προς Σάββατο, σύμφωνα με τον Μέρον Μέντελ, τον επικεφαλής του οργανισμού αυτού που εδρεύει στη Φρανκφούρτη.

“Η Έσθερ Μπεζαράνο επέζησε στο Άουσβιτς επειδή έπαιζε ακορντεόν στην ορχήστρα του στρατοπέδου. Αφιέρωσε τη ζωή της στη μουσική και στον αγώνα κατά του ρατσισμού και του αντισημιτισμού”, έγραψε ο ίδιος.

“Έφυγε μια σημαντική φωνή στη μάχη κατά του ρατσισμού και του αντισημιτισμού”, έγραψε στο Twitter ο γερμανός ΥΠΕΞ Χάικο Μάας.

Αποτίοντας φόρο τιμής στην “ζωντάνια της και στην απίστευτη ιστορία της, θα μας λείψει η φωνή της”, έγραψε ο υπουργός.

Γεννημένη το 1924 στο Σαρελούις η Μπεζαράνο στάλθηκε στο ναζιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης τον Απρίλιο του 1943 προτού μεταφερθεί σε άλλο στρατόπεδο στο Ράβενσμπρικ, τον Νοέμβριο της ίδια χρονιάς.

Οι γονείς της και η αδελφή της δολοφονήθηκαν από τους Ναζί.

Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο η Μπεζαράνο πήγε στην Παλαιστίνη και έζησε στο Ισραήλ για σχεδόν 15 χρόνια προτού επιστρέψει στη Γερμανία, όπου τα τελευταία χρόνια είχε προειδοποιήσει για την άνοδο της ακροδεξιάς.

“Για όσους την έζησαν, είναι αδύνατον να περιγράψουν πόσο σοβαρή είναι” η άνοδος του γερμανικού ακροδεξιού κόμματος AfD και του αντιισλαμικού κινήματος Pegida, είχε πει.

Η Μπεζαράνο έγραψε επίσης μια σειρά από αυτοβιογραφίες και εργάστηκε για την Διεθνή Επιτροπή του Άουσβιτς.

Είχε επιστρατευθεί για να συμμετάσχει στην γυναικεία ορχήστρα του Άουσβιτς, τα μέλη της οποίας έπαιζαν πιάνο και όχι ακορντεόν.

Η ορχήστρα έπαιζε για τους κρατούμενους στο στρατόπεδο και για τους απελαθέντες που έφθαναν εκεί με τρένα.

Η Μπεζαράνο είχε πει το 2014 στο ραδιόφωνο της Deutsche Welle: “Γνώριζες ότι θα τους εξοντώσουν στους θαλάμους αερίων και το μόνο που μπορούσες να κάνεις είναι να μείνεις εκεί και να παίζεις”.

Πηγή: ΑΜΠΕ

Τον θάνατο του Ντουσμάν, που πέθανε το βράδυ της Παρασκευής σε κλινική του Μονάχου, όπου νοσηλευόταν, ανακοίνωσε η Εβραϊκή Κοινότητα της πόλης, που τον χαρακτηρίζει «ήρωα-ελευθερωτή του Άουσβιτς».

Ο στρατιώτης του Κόκκινου Στρατού Νταβίντ Ντουσμάν, που μετά τον πόλεμο έγινε διεθνής αθλητής στην ξιφασκία, είχε δηλώσει το 2015 στη γερμανική εφημερίδα Sueddeutsche Zeitung: «Δεν ξέραμε σχεδόν τίποτα για το Άουσβιτς αλλά όταν μπήκαμε μέσα είχε παντού σκελετωμένους ανθρώπους. Βγήκαν από τα οδοφράγματα, κάθονταν ή ξάπλωναν ανάμεσα στους νεκρούς. Φρίκη. Τους πετάξαμε όλες τις κονσέρβες με το φαγητό που είχαμε και συνεχίσαμε να καταδιώκουμε τους φασίστες».

Όπως εξήγησε, μόνο μετά το τέλος του πολέμου απέκτησε πλήρη γνώση των φρικαλεοτήτων μέσα στο στρατόπεδο.

Στη διάρκεια του Ολοκαυτώματος, έχασαν τη ζωή τους έξι εκατομμύρια Εβραίοι. Από αυτούς το ένα εκατομμύριο δολοφονήθηκαν στο στρατόπεδο του Άουσβιτς στην Πολωνία, η πλειονότητά τους στους θαλάμους αερίων, όπου σκοτώθηκαν και δεκάδες χιλιάδες άλλοι άνθρωποι, εκ των οποίων πολλοί ομοφυλόφιλοι.

Ο Ντουσμάν ήταν ένας από τους 69 άνδρες της μεραρχίας του, που επέζησαν στον πόλεμο αλλά με σοβαρούς τραυματισμούς. Παρά τους τραυματισμούς αυτούς, ασχολήθηκε με την ξιφασκία, εκπροσωπώντας την τότε Σοβιετική Ένωση και στη συνέχεια εξελίχθηκε σε έναν από τους καλύτερους προπονητές του αθλήματος.

Ο επικεφαλής της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής, Γερμανός Τόμας Μπαχ, δήλωσε: «Συναντηθήκαμε το 1970. Αμέσως προσφέρθηκε να με βοηθήσει και να με συμβουλέψει, έγινε φίλος μου, παρά το γεγονός ότι έζησε τον πόλεμο, βρέθηκε στο Άουσβιτς και ήταν εβραϊκής καταγωγής».

«Αυτή την ανθρωπιά του δεν θα την ξεχάσω ποτέ», πρόσθεσε ο Μπαχ για τον Ντουσμάν, που έως και τα 94 χρόνια του παρέδιδε μαθήματα ξιφασκίας.

Εκεί δοκιμάστηκε σκληρά, όμως κατάφερε να βγει ζωντανή και τις επόμενες δεκαετίες να αποτελεί ένα ζωντανό κομμάτι της ιστορίας με χαραγμένο στο χέρι της τον αριθμό του στρατοπέδου.

Στα 17 της χρόνια, η Εσθήρ Κοέν, μαζί με όλους τους Ρωμανιώτες Εβραίους των Ιωαννίνων, έζησε την θηριωδία. Ήταν 25η Μαρτίου του 1944, όταν οι Γερμανοί μάζεψαν στην πλατεία Μαβίλη όλους τους Εβραίους της πόλης και ακολούθησε η πορεία προς την καταστροφή και τον θάνατο.

“Βόμβες” από Δερμιτζάκη: ” Είναι λίγα τα κρούσματα γιατί μειώθηκαν τα τεστ”

Οι αφηγήσεις της ήταν πάντα συγκλονιστικές. Για τελευταία φορά είδε τους γονείς της και τα 6 αδέλφια της, στην πύλη της κολάσεως του Άουσβιτς.

Το Μάρτιο του 2014, η κ. Κοέν τράβηξε τα φώτα της δημοσιότητας, όταν στα Γιάννενα συναντήθηκε με το άλλοτε Γερμανό Πρόεδρο Γιόαχιμ Γκάουκ.

«Πεθαίνοντας εμείς, πρέπει ο κόσμος να μάθει, ότι ο άνθρωπος δεν πρέπει να είναι απάνθρωπος», είπε η Εσθήρ Κόεν και ο Γερμανός Πρόεδρος την αγκάλιασε.

Πηγή: epiruspost.gr