Ο κ. Χατζηβασιλείου χαρακτήρισε «θετικό το κλίμα παρά τις διαφωνίες», επισημαίνοντας ότι το σημαντικότερο αποτέλεσμα της συνάντησης ήταν η απόφαση των δύο ηγετών να «ξαναπιάσουν το νήμα» των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Όπως ανέφερε, «συμφωνήθηκε να συνεχιστεί η διαδικασία επαναπροσέγγισης που ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2023 και να παραμείνει λειτουργικός ο δίαυλος επικοινωνίας Αθήνας–Άγκυρας, ώστε να υπάρχει μηχανισμός αποσυμπίεσης εντάσεων σε περίπτωση κρίσης».

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην παρουσία και στις δημόσιες τοποθετήσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα. «Ο Πρωθυπουργός παρουσίασε όλες τις εθνικές θέσεις ξεκάθαρα, χωρίς αστερίσκους και υποσημειώσεις», υπογράμμισε. Ξεχώρισε δε δύο κρίσιμες παρεμβάσεις: την αποκατάσταση της αλήθειας για τη μειονότητα στη Θράκη, υπενθυμίζοντας ότι πρόκειται για Έλληνες μουσουλμάνους πολίτες –«Ευρωπαίους Έλληνες μουσουλμάνους πολίτες», όπως σημείωσε– και τη σαφή αναφορά για άρση του casus belli.

«Δεν θυμάμαι στη μεταπολίτευση Έλληνα Πρωθυπουργό να ζητά έτσι καθαρά, μέσα στην Τουρκία, ενώπιον Τούρκου ηγέτη, την άρση αυτής της απαράδεκτης απειλής. Και μάλιστα χωρίς να υπάρξει ουσιαστική αντίδραση από την άλλη πλευρά», τόνισε χαρακτηριστικά.

Ο βουλευτής Σερρών υπογράμμισε ότι η χθεσινή επίσκεψη δικαίωσε απόλυτα την επιλογή της κυβέρνησης να προχωρήσει στο 6ο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας. «Η προετοιμασία που έγινε από το Υπουργείο Εξωτερικών και τον Γιώργο Γεραπετρίτη ήταν απολύτως επιτυχημένη. Ο Πρωθυπουργός εξέθεσε όλες τις εθνικές θέσεις χωρίς να ξεθωριάσει καμία κόκκινη γραμμή», ανέφερε.

Αναφερόμενος στη στάση της τουρκικής πλευράς και στις προσπάθειες ανάδειξης δήθεν εσωτερικών διαφωνιών στην Ελλάδα, ο κ. Χατζηβασιλείου ήταν κατηγορηματικός: «Η εξωτερική πολιτική της χώρας είναι ενιαία. Η κυβέρνηση έχει μία φωνή και δεν υπάρχει καμία απολύτως διχογνωμία. Η Τουρκία ας μην ψάχνει προβλήματα εκεί που δεν υπάρχουν». Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι στην ίδια την Τουρκία εμφανίζονται συχνά αντιφατικές δηλώσεις, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά τον ρόλο του Μπαχτσελί, ο οποίος πολλές φορές κινείται σε αντίθετη κατεύθυνση από τον Πρόεδρο Ερντογάν.

Παράλληλα, κάλεσε όσους είχαν ασκήσει κριτική στη συνάντηση να τοποθετηθούν συγκεκριμένα: «Αναρωτιέμαι τι έχουν να πουν σήμερα όλοι οι “πατριώτες του πληκτρολογίου”. Πού είδαν ραγιαδισμό; Πού είδαν υποχωρητικότητα; Πού είδαν ενδοτισμό στη χθεσινή συνάντηση; Δεν έγινε τίποτα από όλα αυτά».

Όπως επισήμανε, αν και δεν υπήρξε συμφωνία επί της βασικής διαφοράς – της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ – οι δύο πλευρές «συμφώνησαν στα σημεία όπου διαφωνούν και συμφώνησαν ότι μπορούν να συνομιλούν», κάτι που από μόνο του αποτελεί βήμα ωριμότητας.

Τέλος, ο κ. Χατζηβασιλείου αναφέρθηκε στη σημασία της θετικής ατζέντας και των οικονομικών σχέσεων Ελλάδας–Τουρκίας. «Ορισμένοι παλαιότερα χλεύασαν τη θετική ατζέντα, όμως αυτή παράγει αποτελέσματα. Ο όγκος του διμερούς εμπορίου ανέρχεται στα 6,7 δισ. ευρώ ετησίως και στόχος είναι να φτάσουμε τα 10 δισ. Η ενίσχυση των οικονομικών σχέσεων μπορεί να διευκολύνει και τις πολιτικές επαφές», σημείωσε.

«Η Ελλάδα προσήλθε στην Άγκυρα με αυτοπεποίθηση, σοβαρότητα και ξεκάθαρες θέσεις – και αυτό είναι το ισχυρότερο μήνυμα της χθεσινής συνάντησης», κατέληξε ο Τάσος Χατζηβασιλείου.

«Όσο η Τουρκία επιμένει στις αναθεωρητικές θέσεις και τις παράνομες διεκδικήσεις της, σε αντίθεση προς το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, ακόμη και στην απειλή πολέμου εις βάρος της Ελλάδας, τα περιθώρια για την επίλυση της μοναδικής διαφοράς, της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, θα παραμένουν ισχνά», σχολίασε ο Δημήτρης Μάντζος, αρμόδιος Τομεάρχης Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής για τις συζητήσεις και δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν στην ‘Αγκυρα.

Ο κ. Μάντζος πρόσθεσε ότι όσο οι προκλητικές ενέργειες της ‘Αγκυρας, με πλέον χαρακτηριστική την έκδοση NAVTEX «αορίστου διαρκείας» σε μεγάλη έκταση του Αιγαίου ή την επανάληψη των αναφορών σε «τουρκική μειονότητα» παρά τη Συνθήκη της Λωζάννης, θα συνεχίζονται, η ελληνοτουρκική προσέγγιση θα περιορίζεται απλώς σε διαχείριση κρίσεων.

«Ο διάλογος Ελλάδας-Τουρκίας οφείλει να συνεχιστεί, χωρίς αυταπάτες, με ρεαλισμό και απόλυτη επίγνωση των θέσεων της άλλης πλευράς», τόνισε ο Τομεάρχης Εξωτερικών του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής και συμπλήρωσε:«Η χώρα μας οφείλει πάντα να βλέπει τον χάρτη από ψηλά. Με έγκαιρη πληροφόρηση και ανάλυση δεδομένων σε όλη την Ανατολική Μεσόγειο, ιδίως τον ρόλο της Τουρκίας, σε όλη την περιοχή της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής, από την Αίγυπτο ως τη Συρία και τις περιοχές των Κούρδων».

Υπογράμμισε ότι έναν κόσμο ολοένα και πιο αβέβαιο, η συναντίληψη στην εθνική υψηλή στρατηγική είναι αναγκαία, όχι εφήμερα αλλά σταθερά, με πυλώνες την προσήλωση στο διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, την ενίσχυση διατήρηση διεθνών συμμαχιών και τη μεγιστοποίηση του ρόλου της χώρας μας εντός των διεθνών οργανισμών.

ΣΥΡΙΖΑ: Αναδείχθηκε το έλλειμμα συγκροτημένης στρατηγικής της ελληνικής κυβέρνησης

«Η σημερινή συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν, επιβεβαίωσε τις προσδοκίες ότι και οι δύο πλευρές επιδίωκαν κυρίως να στείλουν το μήνυμα ότι όλα βαίνουν καλώς στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, χωρίς να θιγούν θέματα ουσίας» τονίζει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ σε ανακοίνωσή του για την συνάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού και του Τούρκου προέδρου στην Άγκυρα.

«Αποτελεί πάγια θέση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, ότι πρέπει πάντοτε να υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας και διάλογος με την Τουρκία, με σαφείς κόκκινες γραμμές, στο πλαίσιο μιας συγκροτημένης στρατηγικής για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, στη βάση του διεθνούς δικαίου» σημειώνει η Κουμουνδούωστόσο στη σημερινή συνάντηση, ρου, υπογραμμίζοντας την ίδια ώρα ότι «δυστυχώς αναδείχθηκε για άλλη μια φορά το έλλειμμα συγκροτημένης στρατηγικής της ελληνικής κυβέρνησης, γεγονός το οποίο εκθέτει την χώρα σε προκλήσεις».

Όπως σημειώνει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: 

«Ο κ. Μητσοτάκης, ενώ έθεσε δημόσια το ζήτημα της άρσης του casus belli από την Τουρκία, απέφυγε να θέσει το θέμα του καλωδίου στον Ερντογάν, ενώ μάλιστα στην Κοινή Διακήρυξη αναφέρεται ρητώς η πρόθεση να ενισχυθεί η διμερής συνεργασία σε ενεργειακά θέματα και θέματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Δηλαδή από την μία πλευρά θέλουμε την ενίσχυση της ενεργειακής συνεργασίας με την Τουρκία “με στόχο την περιφερειακή σταθερότητα” και από την άλλη ο πρωθυπουργός δεν θέτει την παρεμπόδιση του καλωδίου από την Τουρκία.

Παράλληλα, τόσο στις δηλώσεις Μητσοτάκη – Ερντογάν, όσο και στην Κοινή Διακήρυξη γίνεται αναφορά σε συνεργασία στο μεταναστευτικό – προσφυγικό σε διμερές και τριμερές πλαίσιο (με Βουλγαρία) χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στην ευρωπαϊκή διάσταση του θέματος, δηλαδή στην Κοινή Δήλωση ΕΕ – Τουρκίας του 2016, την οποία η Τουρκία έχει θέσει υπό αναστολή ειδικά όσον αφορά τις επιστροφές.

Εξίσου αρνητικό είναι και το γεγονός ότι φάνηκε εκ νέου η παντελής έλλειψη σχεδιασμού από την κυβέρνηση για επίλυση των ελληνοτουρκικών με μία στρατηγική για προσφυγή στη Χάγη».

Το γραφείο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ καταλήγει τονίζοντας ότι «η κυβέρνηση θα πρέπει να κατανοήσει ότι το να μένουν εκτός ατζέντας τέτοια ζητήματα δημιουργεί σοβαρούς μελλοντικούς κινδύνους, καθώς έτσι απλώς κερδίζει χρόνο η Τουρκία για να ασκήσει πίεση αργότερα και να επανέλθει στις γνωστές της προκλήσεις όταν θα την συμφέρει η γεωπολιτική συγκυρία».

ΚΚΕ: Επικίνδυνος εφησυχασμός σε μια περίοδο που οξύνονται οι ιμπεριαλιστικοί ανταγωνισμοί

«Η κυβερνητική προσπάθεια να συγκεντρωθεί η προσοχή της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν στην “θετική ατζέντα” των οικονομικών και άλλων συμφωνιών, δηλαδή στις μπίζνες των επιχειρηματικών ομιλών των δύο χωρών, δεν μπορεί να κρύψει ότι στην πράξη διατηρούνται οι απαράδεκτες διεκδικήσεις του τουρκικού κράτους, διαψεύδοντας το δόγμα των “ήρεμων νερών”.

Τα κρίσιμα προβλήματα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις (το casus belli, η “γαλάζια πατρίδα”, οι γκρίζες ζώνες, τα περί “τουρκικής μειονότητας” στη Δ. Θράκη) σε βάρος της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας, όχι απλά παραμένουν, αλλά και οξύνονται» επισημαίνει σε ανακοίνωσή του, το ΚΚΕ.

«Ο εφησυχασμός που επιχειρείται είναι επικίνδυνος, ενώ ο αποκαλούμενος “οδικός χάρτης” δεν αφορά την ανάπτυξη της φιλίας των δύο λαών, αλλά την ενίσχυση της ΝΑ Πτέρυγας του ΝΑΤΟ σε μια περίοδο που οξύνονται οι ιμπεριαλιστικοί ανταγωνισμοί και προωθούνται “διευθετήσεις” σε βάρος των λαών, τις οποίες στηρίζει η ελληνική κυβέρνηση με κάθε τρόπο. Είναι χαρακτηριστική, άλλωστε, η αναφορά Μητσοτάκη στη συνεργασία με την Τουρκία για την “ανοικοδόμηση” της Συρίας, όταν η Τουρκία έχει στη Συρία ρόλο κατοχικής δύναμης.

Στο πλαίσιο αυτών των “διευθετήσεων”, με τη σφραγίδα των ΗΠΑ και της ΕΕ, είναι υποκριτικός ο ισχυρισμός της κυβέρνησης ότι επιδιώκει “αδιαμεσολάβητες σχέσεις” με την τουρκική κυβέρνηση. Αντίθετα στρώνεται το έδαφος για την συνεκμετάλλευση στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, προς όφελος των ενεργειακών και άλλων ομίλων» προσθέτει η ανακοίνωση του κόμματος και καταλήγει:

«Τέλος, είναι προκλητικό ο κ. Μητσοτάκης να επιχαίρει για τη συνεργασία Ελλάδας – Τουρκίας στο μεταναστευτικό, λίγες μέρες μόνο μετά την εγκληματική ενέργεια σε βάρος των προσφύγων και μεταναστών στη Χίο, όταν αυτό το έγκλημα είναι ακριβώς το αποτέλεσμα αυτής της “συνεργασίας”, με βάση την πολιτική της ΕΕ».

Βελόπουλος: Ο πρωθυπουργός σήμερα απέδειξε ότι εκτός από ανιστόρητος είναι και επικίνδυνος

Σφοδρή κριτική στον πρωθυπουργό με αφορμή την παρουσία του στην ‘Αγκυρα και την συνάντησή του με τον Τούρκο Πρόεδρο, άσκησε ο Κυριάκος Βελόπουλος.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης δήλωσε: «Εξοργιστική και επικίνδυνη η παρουσία και οι δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη έπειτα από τη συνάντηση του με τον σφαγέα Ερντογάν, καθώς υπέπεσε σε σειρά εγκληματικών τοποθετήσεων, όπου μεταξύ άλλων:

Παραβίασε ο ίδιος την Συνθήκη της Λωζάνης, ισχυριζόμενος ότι οι μειονότητες μπορεί να γίνουν “γέφυρα φιλίας”, αγνοώντας επιδεικτικά ότι με τη Συνθήκη η Τουρκία παραιτείται από οποιαδήποτε παρέμβαση στην Θράκη, καθώς ξεκαθαρίζεται ότι η μοναδική εθνική μειονότητα είναι η ελληνική μειονότητα στην Τουρκία, ενώ στη Θράκη υπάρχει θρησκευτική και όχι “εθνική” μειονότητα με μοναδική υποχρέωση του ελληνικού κράτους την διδασκαλία του Κορανίου, στην Αραβική.

Ο Κ. Μητσοτάκης ζήτησε να “τιμηθεί η παρακαταθήκη του Κεμάλ Ατατούρκ”, μια τοποθέτηση που είναι εγκληματικό να γίνεται από Έλληνα πρωθυπουργό, καθώς ο Κεμάλ Ατατούρκ ευθύνεται για τις γενοκτονίες των Ελλήνων του Πόντου, της Μικράς Ασίας και της Θράκης.

Παράλληλα, ο κ. Βελόπουλος ανέφερε: «Τέλος ο Μητσοτάκης ζήτησε από τον Ερντογάν να “συνεργαστεί” η Ελλάδα με την Τουρκία στο θέμα των λαθροδιακινητών! Ενέργεια που μπορεί να προκαλέσει μόνο γέλιο, καθώς όλοι γνωρίζουν πως ο μεγαλύτερος δουλέμπορος και λαθροδιακινητής είναι η Τουρκία, που στέλνει με σχέδιο και συντεταγμένα χιλιάδες λαθρομετανάστες στην χώρα μας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης σήμερα απέδειξε ότι εκτός από ανιστόρητος είναι και επικίνδυνος».

Η υποδοχή Ερντογάν στον Κυριάκο Μητσοτάκη και ο σύντομος διάλογος

«Γεια σας κ. πρόεδρε», είπε ο Πρωθυπουργός, με τον Ταγίπ Ερντογάν να ανταποδίδει.

«Όλα καλά, πολύ καλά», φέρεται να είπαν οι δύο ηγέτες κατά την άφιξη του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Προεδρικό Μέγαρο.

Χωρίς ερωτήσεις οι δηλώσεις Μητσοτάκη – Ερντογάν

Να σημειωθεί ότι δεν θα υπάρξουν ερωτήσεις μετά τις δηλώσεις των Κυριάκου Μητσοτάκη και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Λίγο μετά τις 14:15 έφτασε στην Άγκυρα ο πρωθυπουργός. Τον Κυριάκο Μητσοτάκη υποδέχθηκαν ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας, ο αναπληρωτής κυβερνήτης της Άγκυρας, αλλά και ο αναπληρωτής δήμαρχος, καθώς και ο πρέσβης της Τουρκίας στην Ελλάδα.

Οι υπουργοί που συνοδεύουν τον Κυριάκο Μητσοτάκη στην Άγκυρα

Οι υπουργοί που συνοδεύουν τον πρωθυπουργό είναι: Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, Υποδομών και Μεταφορών Χρήστος Δήμας, Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη, Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης, Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης.

Η Ατζέντα της συνάντησης

Όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, παρόλο που δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς Ελλάδας – Τουρκίας, που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, δηλαδή της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις.

Εξάλλου, τονίζουν οι ίδιες πηγές, το κλίμα αυτό έχει οδηγήσει σε σημαντικά κεκτημένα τα τελευταία δυόμισι χρόνια, όπως:

– Τη μείωση της παραβατικότητας στον αέρα.

– ⁠Την καλύτερη συνεργασία με την Τουρκία στο Μεταναστευτικό και τη συνολική μείωση των ροών.

– ⁠Τη διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για τους Τούρκους πολίτες και τις οικογένειές τους σε 12 νησιά του Αιγαίου.

– Την εμβάθυνση του διμερούς εμπορίου.

Οι συμφωνίες που θα υπογραφούν

Μετά το πέρας των συνομιλιών και των κοινών δηλώσεων, κάποιοι από τους υπουργούς θα υπογράψουν συμφωνίες ή κοινές δηλώσεις με τους Τούρκους ομολόγους τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Γιάννης Κεφαλογιάννης θα υπογράψει μια δήλωση προθέσεων για συνεργασία στις φυσικές καταστροφές με έμφαση τους σεισμούς, ενώ ο Τάκης Θεοδωρικάκος θα υπογράψει με τον ομόλογο του μια κοινή δήλωση για την τεχνολογία, την καινοτομία και την έρευνα, με έμφαση στη βιοτεχνολογία, την αγροτεχνολογία και με ώριμα περίπου 110 ερευνητικά σχέδια.

Δύο συμφωνίες θα υπογράψει και ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης που χειρίζεται τη θετική ατζέντα, μια εκ των οποίων θα αφορά το Enterprise Greece.

Τέλος, και ο Κυριάκος Πιερρακάκης καλείται να συζητήσει με τον Τούρκο ομόλογο του Μεχμέτ Σιμσέκ για τις προοπτικές αύξησης του διμερούς εμπορίου που αυτή τη στιγμή ανέρχεται στα 5 δισ. και υπάρχει προοπτική να φτάσει ακόμα και τα 10 δισ. ευρώ.

Επίσης, η Λίνα Μενδώνη θα υπογράψει συμφωνία με τον Τούρκο ομόλογο της που έχει το χαρτοφυλάκιο του πολιτισμού και του τουρισμού.

Ερντογάν: Θέλουμε ειρήνη και ασφάλεια για εμάς και τους γείτονές μας

Νωρίτερα, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μίλησε στην τουρκική εθνοσυνέλευση κι αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στη συνάντηση με τον Έλληνα πρωθυπουργό.

«Χωρίς κανένα σύμπλεγμα, συναντάμε όλους τους παίκτες και μοιραζόμαστε τις ιδέες και τις προτάσεις μας με τους συνομιλητές μας, με αίσθημα αδελφοσύνης», ανέφερε ο Ερντογάν, από το βήμα της Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης.

Αναλυτικά η δήλωσή του έχει ως εξής: «Σήμερα θα υποδεχθούμε τον πρωθυπουργό της Ελλάδας, τον κ. Μητσοτάκη, στη χώρα μας. Πρέπει να τονίσω ιδιαίτερα εδώ ότι, ως Τουρκία, θέλουμε για τους φίλους και τους αδελφούς μας αυτό που θέλουμε και για τους εαυτούς μας.

Όπως ακριβώς επιθυμούμε ειρήνη, ασφάλεια, σταθερότητα, ανάπτυξη και ευημερία για τους εαυτούς μας, επιθυμούμε το ίδιο και για τους γείτονές μας και για όλες τις αδελφές χώρες. Οι διπλωματικές μας προσπάθειες, τις οποίες έχουμε εντείνει τελευταία, έχουν αυτόν τον σκοπό.

Ο θεμελιώδης στόχος των γνωστών και αγνώστων, ορατών και αόρατων επαφών μας είναι να συμβάλουμε στην περιφερειακή ειρήνη. Χωρίς κανένα σύμπλεγμα, συναντιόμαστε με όλους τους παράγοντες και μοιραζόμαστε τις ιδέες και τις προτάσεις μας με τους ομολόγους μας σε πνεύμα απόλυτης αδελφοσύνης.

Ως οι αρχαίοι κάτοικοι μιας περιοχής τόσο παλιάς όσο και η ανθρώπινη ιστορία, εργαζόμαστε με καλή πίστη για να διασφαλίσουμε ότι η γεωγραφία μας, η οποία τα τελευταία χρόνια έχει συνδεθεί με συγκρούσεις, αδελφοκτόνους πολέμους και βαρβαρότητα όπως στη Γάζα, θα γίνει και πάλι μια γη ειρήνης, ασφάλειας και ευημερίας».

Το ραντεβού Μητσοτάκη-Ερντογάν θα γίνει στις 14.15, ώρα Ελλάδας. Στη συνέχεια θα συνεδριάσει το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας.

Στις 16.00, ώρα Ελλάδας, οι δύο ηγέτες θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο.

Θα ακολουθήσει δείπνο που παραθέτει ο Πρόεδρος της Τουρκίας προς τιμήν του Πρωθυπουργού και της ελληνικής αντιπροσωπείας.

Όπως σημείωναν κυβερνητικές πηγές, ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει στην Άγκυρα για τη συνάντησή του με τον πρόεδρο της Τουρκίας και για τη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας, με στόχο τη διατήρηση και ενίσχυση των ανοικτών διαύλων επικοινωνίας και την εδραίωση μιας λειτουργικής σχέσης με τη γείτονα χώρα, σε μια διεθνή συγκυρία γεμάτη αβεβαιότητα και αστάθεια.

Οι ίδιες πηγές υπογράμμιζαν ότι παρόλο που δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς μας που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, δηλαδή της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις.

Εξάλλου, υπενθυμίζεται, το κλίμα αυτό έχει οδηγήσει σε σημαντικά κεκτημένα τα τελευταία δυόμισυ χρόνια, όπως:

– Τη μείωση της παραβατικότητας στον αέρα,

– ⁠Την καλύτερη συνεργασία με την Τουρκία στο μεταναστευτικό και τη συνολική μείωση των ροών,

– ⁠Τη διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για τους Τούρκους πολίτες και τις οικογένειές τους σε 12 νησιά του Αιγαίου

– Την εμβάθυνση του διμερούς εμπορίου.

Εκτιμάται δε πως η πρώτη συνάντηση του πρωθυπουργού με τον πρόεδρο της Τουρκίας ύστερα από ενάμισυ χρόνο -η τελευταία συνάντησή τους πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024 στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη- και η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας είναι σημαντικές και αναμένεται να υπογραμμίσουν την αναγκαιότητα των ανοικτών διαύλων για την αποφυγή κρίσεων και την αποκλιμάκωση εντάσεων.

Τέλος, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, Αθήνα και Άγκυρα συμμερίζονται την άποψη ότι τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες θα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και ότι η βελτίωση του κλίματος στις διμερείς σχέσεις είναι προς όφελος της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή. Η ατζέντα του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας και οι συμμετέχοντες στην αποστολή θα διαμορφωθούν στη βάση της θετικής ατζέντας και του πολιτικού διαλόγου που βρίσκονται σε εξέλιξη μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας.

Τη σχετική ανακοίνωση για την επικείμενη συνάντηση στην Άγκυρα έκανε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, κατά την ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, σημειώνοντας ότι το αναλυτικό πρόγραμμα και η ατζέντα της συνάντησης θα ανακοινωθούν από το υπουργείο Εξωτερικών. 

Όπως σημείωσε ο Παύλος Μαρινάκης, «η Ελλάδα προσέρχεται με πίστη και αυτοπεποίθηση στον διάλογο, πάντοτε λαμβάνοντας υπόψη το Διεθνές Δίκαιο και χωρίς καμία απολύτως διάθεση υποχώρησης. Τονίζουμε, για μια ακόμη φορά, ότι με την Τουρκία έχουμε μια και μόνη διαφορά τον καθορισμό ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας και ότι ουδέποτε θα βάλουμε στο τραπέζι ζητήματα κυριαρχίας και κόκκινων γραμμών».

“Οι μονομερείς ενέργειες, οι ισχυρισμοί και οι δηλώσεις της Ελλάδας, οι οποίες αγνοούν τις υφιστάμενες διαφορές και παραβιάζουν τα δικαιώματα της τουρκικής πλευράς, είναι αντίθετες με το διεθνές δίκαιο και απαράδεκτες. Αυτές οι δηλώσεις δεν έχουν καμία νομική συνέπεια για τη χώρα μας. Σύμφωνα με την έννοια της Γαλάζιας Πατρίδας, οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις συνεχίζουν αποφασιστικά το καθήκον τους να προστατεύουν όλα τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της χώρας μας στις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας τους”.

Στη συνέντευξή του στον Αλέξη Παπαχελά ο Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δηλώσει:

«Καταρχάς, η Ελλάδα επί αυτής της κυβέρνησης έχει ήδη επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στο Ιόνιο. Μεγάλωσε η Ελλάδα τα τελευταία έξι χρόνια και το δικαίωμα επέκτασης ως τα 12 μίλια, όπως κατοχυρώνεται από το Διεθνές Δίκαιο, είναι αναφαίρετο δικαίωμα της Ελλάδας, το οποίο θα ασκηθεί όταν κρίνουμε ότι είναι οι πιο κατάλληλες συνθήκες.

Βέβαια, οφείλω να επισημάνω ότι εδώ και δεκαετίες η Ελλάδα δεν είχε ασκήσει καθόλου αυτό το δικαίωμα. Για πρώτη φορά το κάναμε εμείς στο Ιόνιο. Δεν θέλω να μιλήσω περισσότερο δημόσια για το ζήτημα αυτό, παρά μόνο να επαναλάβω ότι είναι ένα μονομερές δικαίωμα της πατρίδας μας, το οποίο σίγουρα δεν απαιτεί την έγκριση κανενός άλλου προκειμένου να ασκηθεί.

Από την άλλη, πρέπει να έχουμε μια αίσθηση ότι όταν μιλάμε για το Αιγαίο και την ελεύθερη ναυσιπλοΐα δεν είναι ζήτημα που αφορά προφανώς μόνο την Ελλάδα και την Τουρκία. Αλλά δεν θέλω να μιλήσω περισσότερο για το ζήτημα αυτό».

Σε ερώτηση του Αλέξη Παπαχελά αν υπάρχει μια λύση για την Τουρκία, η οποία είναι εθνικά αποδεκτή, να το πω έτσι, και πολιτικά διαχειρίσιμη ταυτόχρονα, ο πρωθυπουργός απάντησε:

«Ναι, υπάρχει λύση, η οποία μπορεί να συμφωνηθεί με την Τουρκία. Καταρχάς, μπορεί η λύση από μόνη της να είναι η παραπομπή της διαφοράς μας σε ένα διεθνές δικαιοδοτικό όργανο.

Αλλά, προφανώς, καταλαβαίνετε ότι όσο υπάρχει στο τραπέζι η ‘θεωρία των γκρίζων ζωνών’, όσο, δηλαδή, έστω και εμμέσως αμφισβητείται κυριαρχία, όχι κυριαρχικά δικαιώματα ελληνικών νησιών στο Αιγαίο και όσο επικρέμεται, από πάνω μας, μια απειλή πολέμου, είναι πολύ δύσκολο να φτάσουμε σε αυτό το σημείο.

Εγώ θα κρατήσω ότι η δήλωση του κ. Φιντάν ήταν ένα δειλό βήμα, θα έλεγα, στη σωστή κατεύθυνση. Αλλά περισσότερα θα μπορώ να σας πω μετά τη συνάντηση που θα έχω με τον κ. Ερντογάν».

«Πριν απ’όλα να ευχαριστήσω τους συμπατριώτες μου για αυτή τη μεγάλη αγκαλιά αγάπης που πρόσφεραν σ’εμένα και την οικογένειά μου με την απώλεια της Λένας. Το είχα ανάγκη να το πω αυτό», υπογράμμισε αρχικά ο κ. Σαμαράς.

«Πέθανε η λαϊκή ψυχή της παράταξης»

«Υπάρχει μια ομίχλη στη χώρα. Θα το πω μια μελαγχολία, μια αίσθηση ματαιότητας. Και αυτό που δημιουργείται, είναι μια κοινωνία της κόπωσης γιατί υπάρχουν πάρα πολλά προβλήματα τελείως άλυτα», τόνισε.

«Η ακρίβεια είναι ανεξέλεγκτη, δεν αντιμετωπίζεται. Το σούπερ μάρκετ έχει γίνει πλέον εφιάλτης. Τους πείραζε η λαϊκή αγορά. Η στέγη πανάκριβη. Τα ενοίκια έχουν εκτοξευθεί. Οι εκπαιδευτικοί, οι γιατροί δεν βρίσκουν να μείνουν στην επαρχία λόγω ακρίβειας. Και υπήρχε και η απάντηση τώρα τελευταία μιας θρασύτατης βουλευτίνας, της Νέας Δημοκρατίας δυστυχώς, που είπε ότι ”το τσάμπα πέθανε”. Να σας πως εγώ τι πέθανε; Η λαϊκή ψυχή της παράταξης. Με αυτή τη νοοτροπία έχει επέλθει μια ψυχική ρήξη των νεοδημοκρατών με το σημερινό κόμμα. Δεν ζουν στην πραγματικότητα, δεν ζουν στην κοινωνία».

«Ακούω συνεχώς δικαιολογίες»

Συνέχισε την κριτική του προς την κυβέρνηση, λέγοντας ότι «μετά από 7 χρόνια εγώ βλέπω τα ίδια και τα ίδια. Λόγια, λόγια, λόγια και συνεχώς δικαιολογίες. ”Δεν ήξερα, δεν γνώριζα, φταίει το βαθύ το κράτος. Τα προβλήματα είναι διαχρονικά”. Και δεν υπάρχει καμία σοβαρότητα, παρά μόνο υποσχέσεις».

«Δεν είναι πρωτοφανές να κλείνει ο εθνικός εναέριος χώρος, να μην μπορεί ο πιλότος να μιλήσει με την Αθήνα κι εμείς να λέμε ότι ”θα το φτιάξουμε”; Τρία χρόνια μετά τον καταστροφικό Daniel, κανέα από τα τρία μεγάλα φράγματα δεν ξεκίνησε για να θερακιστεί πραγματικά η Θεσσαλία. Κι ακόμα είμαστε στις μελέτες», είπε.

Επίσης, ο κ. Σαμαράς χαρακτήρισε ως «απαράδεκτο να κλείνουν, παρά τις διαμαρτυρίες τους, το ένα σχολείο μετά το άλλο στην ομογένεια. Τα προβλήματα αυτά ζητούν λύσεις με ουσία, όχι επικοινωνία», συμπλήρωσε.

«Ρεκόρ αυτοθαυμασμού» από την κυβέρνηση

«Έχουμε ρεκόρ Ευρώπης, αν όχι κόσμου, αριθμού υπουργών και υφυπουργών. Έχουμε ρεκόρ διαφήμισης για ένα δήθεν επιτελικό κράτος. Έχουμε ρεκόρ κυβερνητικού αυτοθαυμασμού με συνεχείς κυβερνητικές δηλώσεις. Εντάξει. Δεν θέλουμε άλλα τέτοια ρεκόρ στην Ελλάδα. Θέλουμε ουσία», επισήμανε ο πρώην πρωθυπουργός.

«Το χάος είναι ο κ. Μητσοτάκης»

Ερωτηθείς αν με το διαμορφωμένο πολιτικό σκηνικό οδηγούμαστε στο «Μητσοτάκης ή χάος», ο κ. Σαμαράς απάντησε ως εξής: «Στη χώρα υπάρχει μια εκτεταμένη ατμόσφαιρα διαφθοράς, δηλαδή μια αίσθηση κράτους-λάφυρο, μια ιδιοκτησιακή αντίληψη γύρω από τους θεσμούς. Θα το πω μια κατάχρηση εξουσίας από τους κυβερνώντες, όπου πολλές φορές υπάρχει περιφρόνηση και της λογικής και της ηθικής. Αυτό είναι μια αλαζονεία δίχως προηγούμενο. Και είναι τόση η αλαζονεία της κυβέρνησης που προωθεί το μήνυμα ”Μητσοτάκης ή χάος”. Αν είναι δυνατόν. Το μήνυμα το θέλουν να είναι ”Μητσοτάκης ή χάος”, όχι ”Νέα Δημοκρατία ή χάος”. Και το είπε και ο ίδιος στη συνέντευξη που έδωσε χθες στην τηλεόραση. Και μάλιστα πότε; Την ώρα που η ΝΔ έχει χάσει το 1,3 εκατ. νεοδημακράτες ψηφοφόρους σε έναν χρόνο, δηλαδή από τις εκλογές μέχρι τις ευρωεκλογές. Την ώρα που στις δημοσκοπήσεις παίρνουν από 20 έως 24% στην πρόθεση ψήφου. Δεν ακουν, δεν τους νοιάζει ο κόσμος της ΝΔ. Και χαίρονται μόνο και μόνο γιατί από κάτω υπάρχουν καμιά δεκαριά κόμματα με μικρότερα ποσοστά τα οποία δηλώνουν ότι δεν θα συνεργαστούν με τη μεταλλαγμένη ΝΔ. Άρα ποιο χάο λοιπόν; Το χάος είναι ο κ. Μητσοτάκης γιατί δημιούργησε συνθήκες πολιτικής αναρχίας. Προκαλεί αστάθεια και μιλά για σταθερότητα. Την ώρα που χρειάζονται εθνικές συναινέσεις, κανονική πολιτική και κοινωνική σταθερότητα».

Επέκρινε τον Πρωθυπουργό και για το ζήτημα της διαδικασίας της Συνταγματικής Αναθεώρησης, λέγοντας ότι «την άνοιξε χθες άρον άρον διχαστικά, απολύτως επικοινωνιακά. Ας διαβάσουν τη δήλωση του Βενιζέλου κι άλλων ανθρώπων που είναι στον χώρο αυτό ειδικοί. Ο Μητσοτάκης, για εμένα, συνειδητά στοχεύει σε αποχή του κόσμου από τις κάλπες, ελπίζοντας πως έτσι με ένα πλασματικό ποσοστό θα του επιτραπεί να διαπραγματευτεί το προσωπικό του μέλλον. Αλλά έτσι ευτελίζεται και μια παράταξη, αλλά κυρίως έτσι δεν κυβερνάται μια χώρα».

Σύμφωνα με δημοσίευμα του τουρκικού δικτύου A Haber, ο Τούρκος πρόεδρος θα υποδεχθεί τον Έλληνα πρωθυπουργό στην Άγκυρα, σε μια συνάντηση με ιδιαίτερο διπλωματικό βάρος.

Πληροφορίες του iefimerida.gr αναφέρουν ότι το ταξίδι του κ. Μητσοτάκη πιθανότατα θα πραγματοποιηθεί είτε στις 11 είτε στις 13 Φεβρουαρίου, με επικρατέστερη ημερομηνία την 11η Φεβρουαρίου.

Η συγκεκριμένη ημερομηνία θεωρείται πιο πιθανή, καθώς προηγείται της μετάβασης του πρωθυπουργού στις Βρυξέλλες για την άτυπη σύνοδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που εντάσσει τη συνάντηση με τον Τούρκο πρόεδρο σε ένα ευρύτερο διπλωματικό πλαίσιο.

Αν και μέχρι στιγμής δεν έχουν ανακοινωθεί επίσημα η ατζέντα και τα θέματα που θα τεθούν στο τραπέζι, η συνάντηση αναμένεται να επικεντρωθεί στις διμερείς σχέσεις, τις περιφερειακές εξελίξεις και τα ζητήματα που αφορούν το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Όσον αφορά στις NAVTEX διπλωματικές πηγές, τις αποδίδουν σε εσωτερικές πολιτικές ισορροπίες στην Τουρκία, καθώς κρίθηκε αναγκαίο να αποφευχθεί η εικόνα υποχώρησης έναντι των ελληνικών θέσεων.

Οι ίδιες πηγές προσθέτουν ότι οι NAVTEX δεν θα επηρεάσουν τον σχεδιασμό για τη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα μεταξύ 9 και 13 Φεβρουαρίου, παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Το τελευταίο ΑΣΣ είχε πραγματοποιηθεί στην Αθήνα, τον Δεκέμβριο του 2023, οπότε και υιοθετήθηκε η Διακήρυξη των Αθηνών, ενώ έκτοτε είχαν ανακοινωθεί χωρίς αποτέλεσμα νέες ημερομηνίες σύγκλησης.

Σε σχέση με τότε, δύο βασικές παράμετροι διαφοροποιούν το σημερινό περιβάλλον.

• Πρώτον, η ενισχυμένη παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ στο διεθνές προσκήνιο, με τον Τούρκο πρόεδρο να επενδύει στρατηγικά στη σχέση μαζί του, ιδίως στο πεδίο της Μέσης Ανατολής. Οι εξελίξεις στη Συρία και οι συζητήσεις για ρόλο της Τουρκίας στη μεταπολεμική Γάζα φαίνεται να διαμόρφωσαν τις προτεραιότητες της Άγκυρας, ακόμη και εις βάρος διμερών επαφών με την Αθήνα.
• Η δεύτερη διαφορά αφορά την ανάδειξη νέων προβλημάτων, με κυριότερο την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector), την οποία το τουρκικό ναυτικό έχει επανειλημμένα εμποδίσει. Η Άγκυρα αμφισβητεί στην πράξη έργο που, σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, δεν απαιτεί αδειοδότηση και δεν επηρεάζει υφαλοκρηπίδα, διεκδικώντας ευρύτερη θαλάσσια δικαιοδοσία ανατολικά του 28ου μεσημβρινού και εντός του τουρκολιβυκού μνημονίου.

Την ίδια ώρα, η Αθήνα προβάλλει ότι δεν έχει μείνει αδρανής, προχωρώντας σε κινήσεις όπως η δημοσιοποίηση του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού, η οριοθέτηση θαλάσσιων πάρκων και η συνεργασία με τη Chevron σε περιοχές νότια της Κρήτης.

Από τουρκικής πλευράς, διπλωματικές πηγές υποστηρίζουν ότι η ρητορική γύρω από τις NAVTEX απευθύνεται κυρίως στο εσωτερικό ακροατήριο και δεν σηματοδοτεί αλλαγή θέσεων στο Αιγαίο. Επισημαίνουν, μάλιστα, ότι αντίστοιχες NAVTEX έχουν εκδοθεί και στο παρελθόν, με μοναδική διαφοροποίηση τη χρονική διάρκειά τους.

Αναλυτές εκτιμούν ότι πρόκειται για υπενθύμιση της αμετακίνητης στάσης της Άγκυρας, ενόψει και των εκλογικών κύκλων που ανοίγουν σε Ελλάδα και Τουρκία.

Υπό αυτά τα δεδομένα, κοινός παρονομαστής των εκτιμήσεων είναι ότι, αν και δύσκολα θα υπάρξουν άμεσα βήματα προόδου, ο βασικός στόχος της επικείμενης επίσκεψης παραμένει η διατήρηση της ηρεμίας, της σταθερότητας και της συνεργασίας σε επιμέρους τομείς.

Σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία, το αεροσκάφος απογειώθηκε από το αεροδρόμιο Εσενμπογκά της Άγκυρας, προτού χαθεί η επαφή μαζί του στον εναέριο χώρο της περιοχής. Όπως αναφέρεται, στο τζετ επέβαινε ο Μοχάμεντ Αλί Αλ-Χαντάντ μαζί με μέλη της αντιπροσωπείας του.

Μετά το περιστατικό, ο εναέριος χώρος της Άγκυρας τέθηκε σε καθεστώς περιορισμού, με αποτέλεσμα πολλές πτήσεις να εκτρέπονται μακριά από το αεροδρόμιο της τουρκικής πρωτεύουσας, όπως καταγράφεται και σε δεδομένα παρακολούθησης πτήσεων.

Το συμβάν σημειώθηκε λίγες ώρες μετά τις επίσημες επαφές υψηλού επιπέδου που είχε ο Λίβυος αξιωματούχος στην Τουρκία. Νωρίτερα την Τρίτη, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας της Τουρκίας Γιασάρ Γκιουλέρ είχε δεχθεί τον στρατηγό Αλ-Χαντάντ, στο πλαίσιο της επίσημης επίσκεψής του.

Παράλληλα, ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων, Σελτσούκ Μπαϊρακτάρογλου, υποδέχθηκε επισήμως τον Λίβυο στρατηγό στο Αρχηγείο του Γενικού Επιτελείου, όπου πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες στο πλαίσιο της στρατιωτικής συνεργασίας των δύο χωρών.

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη ενημέρωση για την τύχη του αεροσκάφους, ενώ οι αρχές παραμένουν σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής.